Monitor.co.me

NA STARTU NOVOG ZAKONA O PLANIRANJU I IZGRADNJI: Procvjetala divlja gradnja na primorju

E-mail Ispis PDF
pavle-radulovicDonošenje novog, kontroverznog Zakona o planiranju prostora i izgradnji objekata obilježilo je godinu za nama. Kao rijetko koji zakonski dokument prije toga, ovaj set novih, revolucionarnih pravila u oblasti planiranja prostora Crne Gore i izgradnji objekata, izazvao je interesovanje građana, strukovnih i nevladinih organizacija i lokalnih samouprava, koji su tokom šest mjeseci javnih rasprava i debata, ubjedljvom argumentacijom osporavali valjanost predloženih zakonskih odredbi.

Međutim, ni struka ni nauka nisu pomogle da se zaustavi pokrenuta mašinerija Vlade i Ministarstva održivog razvoja i turizma i kampanja kojom je rukovodio agilni ministar Pavle Radulović, u namjeri da se iz temelja promijeni sve ono što se prethodno primjenjivalo u toj oblasti u Crnoj Gori.

Usvojenim zakonskim rješenjima poslovi planiranja prostora centralizovani su na nivou Vlade, u okviru MORT-a. Oduzete su sve ingerencije lokalnim upravama u poslovima planiranja prostora i izdavanja odobrenja za gradnju. Ukinute su građevinske i upotrebne dozvole, pa se čitav niz poslova koji su bili u nadležnosti opština, prenio na Ministarstvo održivog razvoja i turizma.

Vlada premijera Duška Markovića uspjela je u namjeri da svu moć u upravljanju prostorom prenese u svoje ruke, da zahvaljujući radikalnim zakonskim rješenjima neometano eksploatiše preostale vrijedne i atraktivne lokalitete na primorju.

Zakon je usvojen po hitnom postupku, na vanrednom zasijedanju republičkog parlamenta 30. septembra, vulgarnom političkom trgovinom, uz čuvena noćna ubjeđivanja poslanika manjinskih i patuljastih partija, Bošnjačkog saveza, Hrvatske građanske inicijative, Sopcijaldemokratije i Liberalne partije, bez čijih glasova ne bi prošao.

Nakon dva mjeseca primjene novog Zakona, žurba oko njegovog usvajanja pokazala se posve nepotrebnom, osim ako iza nje nisu stajali neki skriveni ciljevi. Ministarstvo je pokazalo potpunu nepripremljenost za primjenu zakona u praksi. Samo desetak dana nakon stupanja novog Zakona na snagu, ministar Radulović donosi uredbu kojom oduzete poslove oko izdavanja urbanističko-tehničkih uslova – vraća lokalnim upravama.

To je bila upravo ona odrednica oko koje su predstavnici primorskih opština imali najviše prigovora, koje je ministar Radulović samouvjereno odbijao kao neutemeljene.

Zakonska norma po kojoj urbanističke uslove izdaje isključivo MORT, naprasno je promijenjena. Opštinama je već 19. oktobra vraćeno pravo izdavanja urbanističkih uslova, ali u ograničenom trajanju, samo do 31. decembra 2018. Dok ministar ne pripremi svoje službe za ove zahtjevne poslove.

Inače, idejna rješenja objekata izrađenih na osnovu uslova izdatih u opštinskim sekretarijatima za urbanizam, ipak idu na saglasnost glavnom državnom arhitekti, novoj instituciji u okviru u MORT-a. Tako će se investitori sa zahtjevima za izdavanje odobrenja za gradnju šetati od opština do Ministarstva i natrag.

Glavnom državnom arhitekti data su velika ovlašćenja, među kojima je davanje saglasnosti na idejno rješenje za sve vrste objekata kao i saglasnosti na vizuelni izgled objekata i naselja, ali i svih vrsta privremenih objekata, trgova, javnih prostora...

Na funkciju glavnog državnog arhitekte Vlada je u novembru imenovala arhitektu Dušana Vuksanovića, profesora na Arhitektonskom fakultetu u Podgorici. Arhitekta Vuksanović kadar je ministra Radulovića, na čiji je predlog i postavljen na ovu visokorangiranu poziciju bez javnog konkursa, kao generalni direktor Direktorata Glavnog državnog arhitekte.

Državni arhitekta Vuksanović koji se od sada pita praktično za sve u oblasti igradnje objekata i gradova u Crnoj Gori, posjeduje diplomu Arhitektonskog fakulteta u Beogradu, sa užom specijalizacijom za energetsku efikasnost zgrada, što nije bila smetnja za zvanje prvog arhitekte u državi.

Uskoro ističe zakonski rok od tri mjeseca tokom kojeg su opštine bile obavezne da imenuju svoje gradske arhitekte. Za sada je jedino predsjednik Opštine Ulcinj Nazif Cungu, imenovao arhitektu Valona Buzuk za glavnog arhitektu ovog turističkog grada.

Praznine nastale ukidanjem jednih i nedostatkom novih službi koje je zakonskim rješenjima prigrabio MORT, poslužile su investitorima diljem Crne Gore za neometanu bespravnu gradnju koja je od usvajanja novog Zakona prosto procvjetala.

Divlji graditelji utrkuju se ko će brže i više izgraditi dok se ministar Radulović ne snađe u obilju poslova koje je na sebe preuzeo.

Za bespravnu gradnju nadležna je isključivo Urbanističko-građevinska inspekcija, služba koja je u skladu sa novim zakonom ukinuta u Upravi za inspekcijske poslove i vraćena u okvire MORT-a.

Iako je ministar uvjeravao javnost u efikasnost buduće inspekcijske službe koja će brojati oko 70 inspektora, to se nije dogodilo, pa je mali broj izvršilaca nedovoljan da kontroliše cijelu državnu teritoriju. To je divljim graditeljima dalo vjetar u leđa pa su prionuli na posao.

Divlje višespratnice niču u Tivtu, Budvi, Ulcinju...a da niko iz MORT-a ne reaguje, Nastao je pravi mali raj za sve one koji žele da grade mimo planskih rješenja u nadi da će svoje bespravne građevine jednostavno legalizovati.

Oni koji su ranije započeli svoje divlje objekte, sada su mirno nastavili i priveli gradnju kraju. U centru Budve završno ruho, spreman za tržište, dobio je soliter od 14 spratova za koje investitor nema niti jedan papir, nijedno odobrenje za gradnju ni od Opštine ni od Ministarstva održivog razvoja i turizma. Istovremeno su ovog betonskog monstruma zaobišle sve nadležne inspekcijske službe Uprave za inspekcijske poslove iz Podgorice, kao i nadležni inspektor ove institucije, sa službom u Budvi. Uzalud se mnogi građani pitaju kako je tako nešto moguće, pored činjenice da je u Crnoj Gori bespravna gradnja krivično djelo za koje je predviđena kazna zatvora od 6 mjeseci do 5 godina.

Bespravnim graditeljima zatvorom je, doduše verbalno, prijetio gotovo svaki ministar od 2008., kada je ovakva incijativa pravno uređena. Što su više bivši i sadašnji ministri Predrag Sekulić, Branimir Gvozdenović i Pavle Radulović glumili strogoću, to su divlji graditelji bili učinkovitiji.

Kako domaći, tako i strani. Nije poznat nijedan primjer da je neki investitor bespravnog objekta za takvo krivično djelo završio u Spužu. Naprotiv, u skladu sa novim Zakonom o planiranju i izgradnji legalizovaće sve što su sazidali.


Branka PLAMENAC

 

pozovi-sprijeci

monitor-preview

 

Monitor u novom broju donosi

Monitor broj 1435 / 20.april 2018. NOVI PREDSJEDNIK:Promjene su očite (Miloš Bakić...

  

BANER_310X60_

seabreezeuniqa1

logo-hypo-alpe-adria_mneHipotekarna Banka

rekom_baner_150x60mans-markica 


 

Monitor broj 1434

Monitor broj 1434 / 13.april 2018. PREDSJEDNIČKI IZBORIZašto se Đukanović boji...

 

Monitor broj 1433

Monitor broj 1433 / 6.april 2018.   CRNOGORSKE ULICE SMRTI:Premijeru, dokle? (Milen...