Monitor.co.me

SOLANA NA JAVNOJ RASPRAVI : Bježanje od odgovornosti

E-mail Ispis PDF
solanaZa upravljača Parka prirode Ulcinjska Solana određuje se Javno preduzeće Nacionalni parkovi Crne Gore, najduže do 1. jula 2020. godine, do kojeg roka će Opština Ulcinj osnovati privredno društvo kome će povjeriti upravljanje, navodi se u Nacrtu odluke o proglašenju Solane zaštićenim područjem.

Taj dokument nalazi se već mjesec dana na javnoj raspravi u Ulcinju, a nakon okončanja tog procesa, odluku o proglašenju Solane parkom prirode donijeće opštinski parlament. Prije toga potrebno je pribaviti saglasnost Ministarstva održivog razvoja i turizma (MORT) i Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja.

MORT je u oktobru prošle godine proslijedio Studiju zaštite Solane Opštini Ulcinj, u kojoj su obrađena sva pitanja od značaja za ovaj lokalitet. Njeno usvajanje zahtijevala je Evropska unija, koja je i finansirala (sa 300.000 eura) izradu tog dokumenta.

Evropski parlament je, čak tri puta tražio od zvanične Podgorice da zaštiti Solanu na nacionalnom i međunarodnom nivou. I pored niza obećanja i zaklinjanja, to se još nije desilo. Godinama se tvrdoglavo odbija da se uputi zahtjev za upisivanje Solane na Ramsarsku listu močvarnih staništa od svjetskog značaja, što bi, tvrdi se u studiji, otvorilo više mogućnosti za finansiranje. Procjenjuje se da preko 100.000 vodenih ptica posjeti ovo područje u proljeće i jesen bar na dan, zbog hrane i odmora.

U Zajedničkoj poziciji EU, koju je ovih dana objavila Kancelarija za evropske integracije crnogorske Vlade, je već poručeno da bez adekvatne zaštite Solane, Crna Gora ne može računati na privremeno zatvaranje Poglavlja 27 – životna sredina i klimatske promjene, u pristupnim pregovorima sa Briselom.

No, kako se može zaključiti iz dosadašnjeg toka javne rasprave, osim odluke koju će donijeti Skupština opštine Ulcinj, gotovo ništa konkretno se neće desiti na Solani ove godine.

,,A mi svakodnevno svjedočimo urušavanju biodiverziteta na ovom jedinstvenom prostoru. Posebno ako se ima u vidu da ponovo neće biti berbe soli, već šestu godinu zaredom. Nikoga više ne treba uvjeravati da bez proizvodnje slanih kristala, čitav ekosistem propada. Dramatičan je pad u sastavu i broju ptica koje tamo zimuju", naveli su iz Građanskog pokreta URA.

U Studiji zaštite se ističe da bi operativni troškovi za proizvodnju novih, visokokvalitetnih proizvoda od soli na ograničenoj površini Solane i troškovi upravljanja čitavim područjem dostigli oko milion eura. Ta sredstva Opština Ulcinj nema, budžetom za ovu godinu ništa nije predviđeno za Solanu, pa se inicijalni kapital nastoji dobiti od centralnih vlasti.

Iz Vlade se poručuje da je u posljednje 3,5 godine država već uložila oko milion eura ,,u očuvanje i zaštitu ekosistema i obnovu infrastrukture na Solani, i to kroz uspostavljeni model privremenog zakupa i upravljanja lokalitetom od strane Javnog preduzeća za nacionalne parkove".

Nastanak i rad jedine solane u Crnoj Gori, koja je formirana 1934. godine, pokazuje da je samo u sinergiji državnih i lokalnih vlasti moguće njeno uspješno poslovanje. To najstarije preduzeće u ovoj opštini je, uz hotelsku kompaniju Ulcinjska rivijera, praktično izgradilo moderni Ulcinj.

,,Zato bi novi početak za Ulcinj mogao krenuti upravo stavljanjem Solane u punu funkciju. Više se sve ne bi baziralo samo na proizvodnji soli, već bi se najviše prihoda na tom predivnom prostoru ostvarivalo od posmatranja ptica, ribnjaka, prodaje peloida (ljekovito blato), kao i od donacija", saopštili su Monitoru iz URA.

U obnovu Solane, koja sada sliči ratnom Vukovaru, trebalo bi uložiti godine truda, znanja i velika sredstva, pa u Opštini Ulcinj pokušavaju da odlože prihvatanje odgovornosti za stanje na Solani, odnosno početak rada firme koja će upravljati tim lokalitetom, a koju će lokalna uprava morati da formira.

Istovremeno su bivši radnici Solane saopštili da su spremni da u svakom trenutku ponovo počnu da proizvode slane kristale, a pomoć i podrška ne izostaje ni od predstavnika organizacija civilnog društva. Posebno onih koji se bave proučavanjem i zaštitom ptica, kao i očuvanjem prirodnih resursa. Oni naglašavaju da se na Solani ne smije dozvoliti gradnja nekretnina konstatujući da Zakon o zaštiti prirode zabranjuje svaku aktivnost koja bi mogla da ugrozi obilježja, vrijednosti i ulogu parka prirode.

Direktor Ekološkog pokreta Ozon Aleksandar Perović smatra da bi se problem valorizacije Solane mogao riješiti kroz akumulaciju sunčeve energije u bazenima slane vode.

Prema njegovim riječima, time bi se omogućila čitava lepeza modela primjene od proizvodnje soli, pa do električne energije i tople vode. ,,To bi značilo i mnogo veću održivost ovog kompleksa, kako u ekonomskom, tako i u ekološkom pogledu", ocjenjuje Perović i dodaje da bi ,,za naše društvo u cjelini i za lokalnu zajednicu, ali i za proces evropskih integracija, bilo od suštinskog značaja, da država stane iza ovog modela, kao investitor i zadrži vlasništvo nad ulcinjskom solanom, čime bi se sačuvao od totalnog upropašćenja jedan od brendova koji je nekada bio prepoznatljiv za Crnu Goru, a kakvih je danas, nažalost, veoma malo.

A dok se odvija ovaj proces proglašenja Solane zaštićenim područjem na lokalnom nivou, stečajna uprava raspisala je 14. tender za prodaju pokretne i nepokretne imovine tog ulcinjskog preduzeća.

Kako se ističe u oglasu, Solana se potencijalnim kupcima nudi po cijeni od nešto više od 145 miliona eura. Stečajna uprava je prije tri godine saopštila da neće više raspisivati javne licitacije za prodaju fabrike i 15 miliona kvadrata zemljišta dok ne budu regulisani imovinski odnosi između države i tog preduzeća.

Takođe, Privredni sud je dao tumačenje po kojem se sve aktivnosti koje se odnose na zaštitu područja ne mogu preduzimati bez saglasnosti suda i stečajnog upravnika.

Zato se već sada dovode u pitanje odluke koje će donijeti lokalni parlament o proglašenju Solane parkom prirode i o formiranju firme koja će upravljati tim prostorom.

Kolariću paniću...


Mustafa CANKA

 

pozovi-sprijeci

CEROVO_Monitor_baner_310x60

 

Monitor u novom broju donosi

Monitor broj 1478. 15. februar 2019.       SANADERIZACIJA MILA ÐUKANOVIĆA:Parti...

 

Monitor broj 1477

Monitor broj 1477  8. februar 2019.       Priajtelji iz devedesetih:TAJNE PR...

 

Monitor broj 1476

Monitor broj 1476  1. februar 2019.       AFERA ATLAS:Kako je Prva banka pre...