Povežite se sa nama

INTERVJU

FILIP DAVID, KNJIŽEVNIK: Vidjeti znake opomene

Objavljeno prije

na

Sa propašću jugoslovenske komunističke partije i države, javljali su se sve češći glasovi za rehabilitacijom žrtava komunističkog režima u Srbiji. Nakon donošenja odgovarajućeg zakona i nekoliko desetina rehabilitacija, sve češće se javljaju glasovi kritike i protivljenja onih koji smatraju da je na djelu neka vrsta istorijskog revizionizma. Sa druge strane, insistiranje na osnaživanju i jasnijem konceptualizovanju nacionalnih identiteta, zasnovanih ne na moderno-političkom već etničkom osnovu, podgrijeva veće i manje nacionalizme koji inspiraciju traže u nekritičkom viđenju bliže i dalje prošlosti. U tome ima najviše ličnih a najmanje nacionalnih i građanskih interesa, koji se ne povlače ni pred univerzalnim estetičkim vrijednostima. O ovoj staro-novoj temi razgovarali smo sa Filipom Davidom, piscem, oštrim posmatračem ovoga našeg ,,već viđenog” fenomena. MONITOR: Kritikovali ste odluke o rehabilitacijama jer se ne pridržavaju zakona. Oni koji sude tvrde da rehabilituju zbog nepostojanja demokratskog pravnog okvira za suđenje i donošenje presude. U dijelu javnosti se opet tvrdi da se radi o političkoj kalkulaciji a ne o ispravljanju nepravdi?
DAVID: Kritikovao sam način na koji se sprovodi rehabilitacija Draže Mihailovića. Po slovu zakona mogu se rehabilitovati osobe osuđene zbog verbalnog delikta, iz ideoloških i sličnih razloga. Draža je osuđen zbog ratnog zločina što ne obuhvata zakon o rehabilitaciji. Jedini pravni put bio bi da se obnovi suđenje i na novom suđenju dokaže kako nije odgovoran za neke od četničkih ratnih zločina. Ali tu nastaje problem, postoje pisani dokazi o odgovornosti Draže Mihailovića za zločine u Bosni, Crnoj Gori i Srbiji. Sve što se sada čini pokušaj je da se na kraći, zaobilazni i nezakonit način obavi rehabilitacija.

MONITOR: Nedavno je rehabilitovan i princ Pavle Karađorđević. I on se, uglavnom ili osuđuje i diskvalifikuje ili glorifikuje. Koliko pravni institut rehabilitacije pomaže oko utvrđivanja istine o ljudima i vremenu?
DAVID: Slučaj princa Pavla je nešto drugačiji jer je ovde više reč o istorijskoj reviziji jednog vremena, odnosno o reviziji istorije. U zvaničnim komentarima koji su pozdravili ovu rehabilitaciju, slučajno ili namerno zaboravlja da se spomene samo jedna „sitnica” – da je princ Pavle potpisao pristup Jugoslavije Trojnom paktu, da je dakle bio za savez sa nacističkom Nemačkom. Nije, dakle, problem u prenosu posmrtnih ostataka u zemlju jedne državničke ličnosti nego u novom, izmenjenom odnosu prema nekim istorijskim događajima. Jedna dosta snažna, „revizionistička” struja među srpskim istoričarima odbacuje 27. mart, savezništvo sa Zapadom, a oslobođenje 1945. proglašava okupacijom. Kolaboracionističku vladu prikazuju kao patriotsku. Zato su sve glasniji i zahtevi za rehabilitacijom Milana Nedića a već se tu i tamo, spominje i ime fašiste Ljotića.

MONITOR: Poredite sadašnje stanje u Srbiji sa onim iz vremena tzv. Vajmarske Njemačke.To bi značilo i da će Srbija postati objektivna regionalna prijetnja?
DAVID: Sličnosti postoje. Vajmarska Nemačka označava period od kraja I svetskog rata pa do dolaska Hitlera na vlast. To je vreme uništene nemačke privrede, plaćanja ogromnih reparacija, velike idejne konfuzija i vreme teške ekonomske krize. Postojao je nekakav demokratski okvir te države, nedovoljno razvijen da bi se zaustavilo sve prisutnije nasilje na ulicama i skori nastup nacističkih batinaša. Takva Vajmarska Nemačka predstavljala je predvorje za nastup jednog od najmračnijih političkih sistema u svetskoj istoriji.

Naravno, poređenje sa savremenom srpskom situacijom je samo uslovno. U Srbiji je prisutna jaka frustracija zbog izgubljenih ratova, još uvek su snažni nacionalizam i populizam, ekonomska situacija je izuzetno teška, nezaposlenost i nezadovoljstvo stanovništva sve veće. Poređenjem sa Vajmarskom Nemačkom želeo sam da ukažem na opasnosti kojih moramo biti svesni ako sledimo neka istorijska iskustva. Slabašna demokratija brzo se i lako izrodi u svoju suprotnost, u opasnu političku diktaturu.

U mračnim vremenima i alternative postojećem stanju su mračne. Naravno, postoji i jedna važna i suštinska razlika: Srbija nema ni ekonomske, ni ljudske potencijale da bi bukvalno ponovila sudbinu Vajmarske Nemačke. Ta opasnost, međutim, može postati realna, ukoliko neka od svetskih sila (Rusija, na primer) nađe interes u zaoštravanju međunarodne situacije i podržavanju lokalnih sukoba. Sa druge strane, činjenica posebno važna za region, jeste da bez stvarne i temeljne stabilizacije ekonomskih i političkih prilika u Srbiji nema ni trajne stabilizacije Balkana.

MONITOR: Problem „identiteta” nije poštedio ni mrtve. Pisce, naučnike ali i političare. Dok se svađamo oko toga ko ima prestižniji „identitet”, svijet nas vidi kao mjesto nastanka izraza „balkanizacija” ili, najnovije, kao zemlje „krvi i meda”. Da li je to samo stereotip?
DAVID: Insistiranje na nacionalnom identitetu, kao najvažnijem, koji pokriva sve druge identitete, veoma je opasno. Više puta sam citirao libanskog pisca Amina Malufa koji je takvu vrstu identiteta nazvao „ubilačkim identiteom” jer je u ime jednog, vrhovnog i sveprisutnog identiteta dozvoljeno voditi ratove, ubijati, pljačkati.

Ta tendencija neumerenog veličanja nacionalnog identiteta prisutna je u Srbiji, ali i drugde. Za predrasude i stereotipe koji postoje o ovim prostorima sami smo najviše krivi jer mi, a ne neko drugi, održava te negativne stereotipe. Mi smo i inače skloni da sve vidimo u stereotipima, kao što su oni o „svetskoj zaveri protiv Srbije”, da nas svi mrze jer smo bolji od svih. Ako smo toliko uvereni da nam drugi čine nepravdu, moramo se upitati zašto je tako i koliko smo tako nešto zaslužili. Nema još uvek iskrenog preispitivanja sopstvenih zabluda i pogrešaka.

MONITOR: Još je Isidora Sekulić govorila o opasnosti od palanačkog duha, a ona ga je osjetila i na svojoj koži. Resantiman prema onima koji se na njega ne obaziru, presreo je ono malo reformatora. Kako izaći iz kruga opšte uskogrudosti koja je postala sistem mišljenja i vladanja?
DAVID: Još jedna žena, naša savremenica, Latinka Perović, mudro i opominjujuće piše i govori o stalnom sukobu u srpskoj istoriji između neuspelih pokušaja manjine da sprovede društvene i ekonomske reforme i većine oličene u konzervativnim snagama, koja se tome ogorčeno suprotstavlja. Takav odnos snaga, prisutan i danas, veliki je usud Srbije. Zaista ne znam šta se može očekivati od onih mladih koji se dive Mladiću, Karadžiću, ili svetom Nikolaju Velimiroviću. U ovim osobama čija imena možete naći na mnogim sajtovima desničarskih organizacija bliskih crkvi i navijačkih grupa najsažetije je predstavljen „trijumf filosofije palanke”. Ne treba potcenjivati uticaj takvih grupa i institucija na mlade. Zato, iskreno govoreći, zaista strepim od budućnosti.

MONITOR: Kada govorimo o alternativi duhu palanke i njegovim dalekosežnim posljedicama, da li je „antipalanački” da se i oni koji to uviđaju, osvrnu na rezultate svojih nastojanja i možda promjene bar taktiku?
DAVID: Sa duhom palanke nema pomirenja. Radomir Konstantinović je analitički i uverljivo dokazao u svojoj Filosofiji palanke da se duh palanke, na kraju neumitno ovaploćuje u nacizmu. To je velika i ozbiljna opomena koja se i na delu pokazala i dokazala, opomena koju su, nažalost, samo malobrojni pročitali i shvatili na pravi način.

MONITOR: Neke Vaše kolege pisci postali su, naročito poslije 1989, vršioci najviših državnih funkcija, kao Konrad ili Havel. I Ljosa se kandidovao za predsjednika Perua. Da li bi umjetnik u teškim vremenima, morao da svoje motive i poglede na uređivanje države, pokaže i na vlasti? Plaća li se za to, po Vama, velika cijena?
DAVID: Naše intelektualne elite, tu pre svega mislim na situaciju u sredini u kojoj živim, odigrale su sramnu ulogu u proteklim tragičnim događajima, prilikom raspada Jugoslavije. Neki pisci su bili i u samom vrhu vlasti, bolje da nisu. Za razliku od spomenutih, Konrada, Havela, Ljose, ovi naši iznikli su iz duha palanke i ostali su taoci toga duha. U našoj političkoj baruštini teško je, ako ne i nemoguće, ostati čist i neukaljan.

Ali to pisce i uopšte „javne ličnosti” ne oslobađa odgovornosti za ono što se u društvu događa. Može se ćutati i to je neki stav. Ali zatvoriti oči, zapušiti uši, izolovati se od svega, da se ni bi videle razmere korupcije, demagogije, netolerancije, porasta nasilja, srljanja u beznađe, znači na posredan način prihvatiti takvo stanje, što je kukavički ali i veoma neodgovorno i nepošteno.

Nastasja RADOVIĆ

Komentari

INTERVJU

MIORAG VUJOVIĆ, ORGANIZACIJA KOD: Stvaraju se preduslovi za raspodjelu nacionalnih resursa

Objavljeno prije

na

Objavio:

Sve ukazuje na to da se stvaraju preduslovi za rasprodaju nacionalnih resursa kako bi se pokrivale fiskalne avanture i velika zaduženja bez realnog osnova u privrednom rastu

 

 

MONITOR: Kako komentarišete najavu izmjena Zakona o državnoj imovini ?

VUJOVIĆ: Ne možete pravdati izbjegavanje poštovanja procedura i zaobilaženje zakona time da želite brže donositi odluke. Javne finansije i državna imovina su zaštićene upravo tim procedurama i tim zakonima. To nisu privatne finansije niti privatna imovina da bi sa njom raspolagali na taj način. U privatnom biznisu stvari stoje drugačije, ali u onome što je opšti interes, uz mehanizme kontrole i provjere, a uz podrazumijevanu strategiju djelovanja, što je moguće dužu, vi smanjujete mogućnost greške. Zašto je to važno? Pa svaka greška na tom polju košta mnogo i nekada su potrebne decenije za ispravku. Ujedno, korupcija je tada lakše moguća, jer kada potisnete osigurače koje štite opšte dobro, tada je i rizik od te pojave veći. Procedura i transparentnost se uvode da bi se uz pomoć javnosti državna imovina  zaštitila od bilo kakve mogućnosti njenog umanjenja ili devastiranja.

MONITOR: Aktuelni zakon obavezuje Vladu da traži dozvolu od parlamenta za valorizaciju imovine vrijedne do 150 miliona. Izmjenama bi se ta vrijednost podigla na 300 miliona eura. Šta bi to značilo?

VUJOVIĆ: Razumijem da se desila inflacija, ali ne vidim zašto bi Vlada bježala od toga da se u Skupštini javno pretrese svaka odluka kojom se raspolaže državna imovina, dakle imovina građana. Zar ona ne bi trebala da bude okrenuta ka tome da sa parlamentom podijeli odgovornost u donošenju takvih odluka. Priča da treba brže djelovati ne stoji, jer i parlament može brzo reagovati ako se radi o stvarima koje mogu biti na dobrobit građana u smislu da vi nekoj imovini dajete dodatu vrijednost. Sve ukazuje na to da se stvaraju preduslovi za rasprodaju nacionalnih resursa kako bi se pokrivale fiskalne avanture i velika zaduženja bez realnog osnova u privrednom rastu.

Dopuštanje ovakve odluke bi u praksi značilo da Vlada ima dodatnu koncentraciju moći na polju ekonomije i fiskalne politike uopšte, da je manje kontrolisana i da uticaj ekstremno krupnog kapitala kroz takve odluke može da poraste do neviđenih proporcija, jer možete tada prodavati ili zalagati državnu imovinu za sve i svašta.

Milena PEROVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 21. juna ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

INTERVJU

DR RADE  VELJANOVSKI, POLITIČKI I MEDIJSKI ANALITIČAR, PROFESOR FPN U BEOGRADU U PENZIJI: Najveća opasnost po region bilo bi Vučićevo potpuno okretanje ka Istoku

Objavljeno prije

na

Objavio:

Brisel i Vašington imaju bojazan da napetosti u regionu ne eskaliraju-a oni znaju koliko je u tome Srbija važna, pa im je bitnije da se održi stabilnost nego da se promijeni vlast. Od ovih centara moći se može očekivati diskretno ohrabrivanje opozicije da izvede promjene, ali ne i da oni urade posao umjesto nje

 

 

 

MONITOR:. Jedno vrijeme ste bili aktivni u srpskoj politici. Da li ste  iznenađeni prilično oštrom podjelom u koaliciji Srbija protiv nasilja i kakva bi bila Vaša odluka?

VELJANOVSKI: Nisam iznenađen podelom u koaliciji Srbija protiv nasilja, zapravo je to sasvim logično. Tu koaliciju je okupljalo iskreno odupiranje nasilju i zajednička želja da se promeni vlast, ali to nije dovoljno za političko delovanje. Ne mogu istim putem oni koji su za Evropsku uniju i oni koji su protiv, oni koji smatraju da je u Srebrenici bio genocid i oni koji to negiraju i čak slave zločince iz srpskog naroda, stranke koje se zalažu za stvarne demokratske vrednosti i imaju svest o realnosti kosovskog problema i one koje veličaju mitove prošlosti i traže da se na Kosovu proglasi okupacija. Ja i dok sam bio više u politici nisam imao nikakav uticaj, ali bih se zalagao za jasno profilisanje svake partrije i zajedničko delovanje isključivo po programskim ciljevima.

MONITOR: Na izborima je,  prvi put, učestvovao i „narodni tribun“ Savo Manojlović i osvojio značajan broj glasova. On je, po završetku izbora, pozvao na neku vrstu postizbornog bojkota republičke skupštine i dijela lokalnih parlamenata. Kako ocjenjujete njegov iznenadni ulazak u institucionalizovanu politiku i očigledan pokušaj da bude i tu proaktivan?

VELJANOVSKI: Savo Manojlović je samo još jedan dokaz nezrelosti opozicione scene u Srbiji. Inače, u politiku se i može ući samo institucionalizovano, sve ostalo je amaterizam ili NGO građanski aktivizam, što ima dodirnih tačaka sa politikom, ali nema mnogo izgleda da se poentira. Izlaskom na izbore, a zatim pozivom na bojkot odnosno izlazak iz lokalnih parlamenata, Manojlović je doprineo konfuziji koja je već postojala, a što obeshrabruje birače i dovodi do apatije. Respektabilan broj glasova koje je ova opcija dobila tu i tamo, takođe dokazuje da je građanima potrebno nešto novo, što odavno očekuju, ali čega nema.

Nastasja RADOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 21. juna ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

INTERVJU

JOVANA MAROVIĆ, SAVJETODAVNA GRUPA BALKAN U EVROPI: Predstoji nam ogroman posao

Objavljeno prije

na

Objavio:

Dobijanjem IBAR-a ne zatvaramo ni jedno pitanje i ni jednu oblast „na duže staze“, u smislu da smo napravili toliki iskorak i postigli velike rezultate i da se time ne moramo više baviti. I ona poglavlja koja su spremna za zatvaranje zatvaramo samo privremeno, predstoji nam ogroman posao na svim poljima

 

 

MONITOR:  Momenat kada ćemo znati da li smo dobili IBAR približava se. Je li IBAR izvjestan?

MAROVIĆ: Da, dobijanje IBAR-a je izvjesno i ne bi tu  trebalo da bude nikakvih iznenađenja. S jedne strane, proces evropske integracije je zasnovan na principu zasluga (merit-based) i u okviru njega Evropska komisija utvrđuje politiku uslovljavanja, definiše mjerila koja treba ispuniti, prati njihovu realizaciju i daje svoju (pr)ocjenu o postignutom napretku. Zbog toga bi trebalo da je od presudnog značaja izvještaj koji je Evropska komisija već izradila i njime dala zeleno svjetlo da pređemo u završnu fazu pregovora. S druge strane, proces je i politički, države imaju pravo veta i mogu da blokiraju kandidatkinju za članstvo bez obzira na rezultate. U ovoj fazi, nema najave blokiranja i zato očekujem da ćemo krajem juna i formalno imati čemu se da se radujemo.

MONITOR: Slažete li se sa onima koji smatraju da je usvajanje IBAR zakona pokazalo da se reforma jedne od najvažnjih oblasti svela na  štrikiranje zadataka?

MAROVIĆ: Uzimajući u obzir preostala prelazna mjerila, njih 31, koje je ova Vlada „preuzela“ od prethodnih i krenula u njihovo ispunjavanje, a zbog specifičnih političkih prilika u državi, do sada su se pokazali kao najzahtjevniji politički uslovi koji su se odnosili na imenovanja u pravosuđu, a za koja je potrebna 2/3 ili 3/5 većina u Skupštini. Kada je ovo postignuto u parlamentu, „prozor i šansa“, koji se ukazali zbog geopolitičke situacije, su se još više odrškrinuli, a skroz otvorili zbog izbora za Evropski parlament na kojim su države članice željele da se pohvale i određenim rezultatima na Zapadnom Balkanu. Otuda smo imali intenzivnu komunikaciju institucija sa Evropskom komisijom, brze reakcije sa obje strane, konstruktivnu saradnju koja je u svakom trenutku imala jasan cilj – IBAR. Naravno, bilo je i lakše doći do tog cilja utoliko što smo još  na nivou ispunjavanja tehničkih uslova i tek predstoji da se usvojeno i sprovede u praksi. Zbog brzine su  napravljeni određeni propusti, koji nisu beznačajni, a odnose na često neadekvatno uključivanje zainteresovane javnosti, zanemarivanje konstruktivnih predloga, usvajanje problematičnih rješenja i sveukupno utisak je  da ćemo vrlo brzo morati dodatno da unaprjeđujemo ove zakone. IBAR jeste tehnički izvještaj i on do sada u procesu pregovora nije ni postojao, već su postojala samo mjerila za otvaranje i zatvaranje poglavlja, pa je zbog toga Evropskoj komisiji i bilo lakše da zažmuri na određene propuste. Iz „IBAR epizode“ treba izvući pouke za dalji tok pregovora: zadržati posvećen odnos s obje strane, a otkloniti nedostatke, i tehničke i suštinske.

MONITOR:  Kako vidite odnose na relaciji ministar pravde Andrej Milović i premijer Milojko Spajić, te najavu Milovićevog razrešenja?

MAROVIČ: Loša je poruka koju premijer šalje predlogom za razrješenje ministra pravde nekoliko dana nakon što su usvojeni zakoni potrebni za IBAR, a koje je pripremilo  Ministarstvo pravde na čijem čelu je Milović. Iako je taj predlog očigledan rezultat političkih razmimoilaženja, trebalo je da se desi kada je Milović isključen iz PES-a, a ne sada kada bi premijer trebalo da bude zahvalan zbog ostvarenih rezultata. Isto tako, nejasan je i potez Milovića kojim on umjesto da podnese ostavku ako se ne slaže sa politikom premijera i Vlade, upućuje na svoje razrješenje. U oba slučaja je riječ o neodgovornim potezima nekoliko sedmica prije očekivanog dobijanja IBAR-a, čime pada u vodu priča da je IBAR iznad svega. Iako je, kao što sam već rekla, EK dala zeleno svjetlo za IBAR, ovakav razvoj događaja pokazuje da IBAR, ipak, nije iznad političkih razmirica i partijskih interesa. Sve češće turbulencije u PES-u, ali i između koalicionih partnera, nisu ohrabrujuće za političku situaciju u zemlji koja mora biti stabilna da bismo se mogli posvetiti reformama.

MONITOR:  Kako komentarišete odluku Vlade da zbog prihvaćenog amandmana u Skupštini, Milović ne prisustvuje sjednici parlamenta, odnosno Spajićevo obavezujuće uputstvo ministrima da o svakom amandmanskom djelovanju na IBAR zakone moraju obavijestiti najprije Vladu?

MAROVIĆ: Logično objašnjenje za „uputstvo“ da Vlada mora da da zeleno svjetlo za amandmane na IBAR zakone je to da je ona u komunikaciji sa Evropskom komisijom i da se nije željelo rizikovati s eventualnim odstupanjima. Međutim, ministar pravde predstavlja Vladu, zakoni su iz njegove nadležnosti i ne vidim šta je moglo da pođe „po zlu“ i zašto je Vlada morala da ga povlači „navrat- nanos“ iz Skupštine. Ukratko, na ovom primjeru smo konkretno vidjeli paradoks da Vlada ne vjeruje svom ministru i da ne vrednuje njegov rad.

MONITOR: Predsjednik države Jakov Milatović odbio je da potpiše dva IBAR zakona. Može li to uticati na proces dobijanja IBAR-a?

MAROVIĆ:Evropska komisija je dala pozitivnu procjenu ispunjenosti mjerila i prije nego što su svi potrebni zakoni za IBAR bili usvojeni u Skupštini. Smatram da se niko na političkom nivou u EU neće baviti formalnim stvarima, posebno što, iako su primjedbe Predsjednika opravdane, zakoni nakon drugog glasanja moraju biti potpisani.

MONITOR: Kako vidite konstataciju premijera o “koordinisanoj opstrukciji Andreja Milovića i Jakova Milatovića” evropskog puta CG?

MAROVIĆ: PES je u više navrata, otkad je u situaciji da vodi proces evropske integracije Crne Gore, stavljao do znanja da svi koji su protiv njih su protiv našeg evropskog puta, pa, čak, kao što je to često slučaj, kad taj neko štiti zakon. U stvari je riječ o čuvanju pozicije i političkim sukobljavanjima.

MONITOR: Kako komentarišete prisustvo predsjednika Parlamenta Andrije Mandića na Svesrpskom saboru u Beogradu?

MAROVIĆ: Andrija Mandić je bio na „saboru Srbije i Srpske“ . Nije mu tamo bilo mjesto kao predstavniku Crne Gore i samim tim to nije ni mogao biti, već ili kao običan posmatrač, što je nedopustivo budući da je predsjednik Skupštine Crne Gore, ili, što je izvjesnije, dužnik višegodišnjeg političkog saveznika i ideološkog vođe Aleksandra Vučića. Takva pozicija bi bila kompromitujuća i ponižavajuća za svakoga, osim za Andriju Mandića, koji tako ne poštuje sopstvenu državu i omalovažava jednu od najviših funkcija u njoj.

MONITOR: U otvorenom pismu premijeru, kritikovali ste njegov stav da “IBAR nije postojao prije PES-a”, kako ste kazali, ali i ocijenili da nam sa ovom parlamentarnom većinom IBAR ništa neće značiti?

MAROVIĆ: I prije i poslije političkih promjena u državi, svi koji su na bilo koji način učestvovali u procesu su se zalagali za određene olakšice, promjenu politike uslovljavanja i ispunjavanje mjerila po prioritetima, intenzivniji monitoring Evropske komisije… Premijer, reakcijom da niko prije 44. Vlade nije pominjao IBAR, kao da je želio da izbriše sve prethodne napore, umjesto da sopstveni uspjeh učini još većim isticanjem da se do njega došlo zajedničkim trudom i radom.

Crna Gora treba da uđe u EU kao građanska država u kojoj se jednako garantuju prava svima i teško mi je zamisliti da se to može desiti uz većinu u čijem su sastavu oni koji negiraju crnogorsku naciju i ne priznaju državu koju treba da predstavljaju u institucijama Unije. To je paradoks i utoliko je i čudna pozicija EU, koja se i sama suočava sa jačanjem desničarskih partija i populista, i koja godinama nije blagonaklono gledala na takvu koaliciju u Crnoj Gori, a sada je zove „evropskom“.

MONITOR:  Kako vidite ovdašnje reakcije na glas Vlade za usvajanje Rezolucije UN o Srebrenici, te Rezoluciju o Jasenovcu koja je u parlamentu?

MAROVIĆ: Reakcije su različite i bespotrebno ispolitizovane i one su skrenule pažnju sa suštine: ovdje se ne radi o većem ili manjem značaju rezolucija, ovdje je riječ o tome da je Rezolucija o Srebrenici bila na dnevnom redu GS UN-a, da smo se kao članica morali izjasniti, a da je naš stav o tom pitanju odavno utvrđen, zasnovan na presudama međunarodnih sudova i civilizacijskoj obavezi. Ponoviću: najmanje što možemo da učinimo za žrtve genocida u Srebrenici je da ih se sjetimo 11. jula, a Rezolucija je važna i zbog toga što se sam genocid u javnosti često negira. Rezolucija o Jasenovcu koja bi bila usvojena u Skupštini Crne Gore ne bi suštinski ništa promijenila, jer se 22. april već obilježava kao dan proboja zarobljenih iz jasenovačkog logora i komemoraciji svake godine prisustvuje državni vrh Hrvatske, a, takođe, u javnosti niko nikada ne negira Jasenovac. Rezolucijom o Jasenovcu možemo pogoršati odnose sa Hrvatskom koja je dobar susjed i pruža nam podršku na svim poljima u procesu demokratizacije, a pogrešan je i motiv usvajanja Rezolucije da bi određena politička grupacija ostala na vlasti i to je nepoštovanje samih žrtava.

MONITOR: Šta nas čeka poslije IBAR-a?

MAROVIĆ: Dobijanjem IBAR-a ne zatvaramo ni jedno pitanje i ni jednu oblast „na duže staze“, u smislu da smo napravili toliki iskorak i postigli velike rezultate i da se time ne moramo više baviti, a samim tim što i ona poglavlja koja su spremna za zatvaranje zatvaramo samo privremeno, predstoji nam ogroman posao na svim poljima. Najzahtjevniji će, opet, biti rad na vladavini prava, odnosno jačanju institucija, borbi protiv organizovanog kriminala i korupcije, neselektivnoj primjeni zakona u svim oblastima. Pregovori u poglavljima 23 i 24 će ubuduće biti usmjereni na ispunjavanje završnih mjerila, a koje ćemo dobiti u Zajedničkoj poziciji. Od presudne je važnosti da napravimo jasnu mapu puta, prioritete po godinama u trogodišnjem periodu, te da oko tih prioriteta gradimo konsenzus.

Glasanje za IBAR zakone je pokazalo da, iako vlast ne radi na toj sponi sa opozicijom, prvi put smo imali jasnu poruku opozicije da ne želi da blokira EU put. Da li je to bilo zbog „signala“ iz EU da ćemo IBAR dobiti bez obzira na sve, pa niko nije htio da političkim protivnicima pruži priliku da u njih upiru prstom, ili je rezultat, konačnog shvatanja da je EU cilj svih nas i da svi moramo učestvovati u njegovom ostvarivanju, ostaje da se vidi, ali je jasan putokaz u kom pravcu se mora ići.

Milena PEROVIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo