Povežite se sa nama

OKO NAS

MOJKOVAČKI SAN O SKI CENTRU NA BJELASICI: Samo maketa

Objavljeno prije

na

Skoro četvrt vijeka traje mojkovački san o ski-centru na Bjelasici. Od sredine 90-ih godina prošlog vijeka to je i zvanično, odlukom lokalnog parlamenta, jedan od strateških pravaca razvoja te varoši. Lokalni čelnici utrkivali su se u citiranju stručnjaka koji su veličali potencijal mojkovačkog dijela Bjelasice. U promociju još neizgrađenog ski-centra uključen je čak i slovenački skijaš Bojan Križaj, dok je idejni projekat i maketu radio prof. Vojo Tomić, poznat po tome što je gradio i Bjelašnicu za Olimpijske igre u Sarajevu. Novinari naklonjeni lokalnoj vlasti svake godine bar po jednom su ,,počinjali” gradnju ,,projekta od velikog značaja ne samo za Mojkovac, već i za cijeli region”. Iako je bilo zainteresovanih investitora, ski-centar je ostao – maketa.

Zatim su došle godine kada su se političari sve tiše i rjeđe oglašavali o budućem ski-centru. Tokom predizborne kampanje za lokalne izbore u tom gradu u novembru prošle godine nijesu ga pominjali, a malo ranije uklonjena je iz centra grada i maketa budućeg skijališta.

U Opštini kažu da samo zlonamjerni mogu tvrditi da je to zaboravljeni projekat. Razlog što se o njemu više ne priča kao nekad je, kaže sekretar za uređenje prostora i održivi razvoj Jović Marković, to što se sada ozbiljnije pristupa i realnije sagledava valorizacija Bjelasice.

,,Naravno da nijesmo zaboravili na ski-centar. Ne pričamo o tome jer smo shvatili da je preduslov realizacije tog projekta izgradnja putne infrastrukture. Nema tog investitora koji će doći gdje nema puta”, kaže Marković.

Gradiće se, tvrdi on, dva puta, jedan koji će biti veza sa putem Berane-Kolašin, preko Lubnica, a drugi koji se odvaja ka Žarskom katunu. Novac je obezbijeđen, kaže sekretar za uređenje prostora. On se nada da će tokom nekoliko narednih godina početi i izgradnja puta. Tek potom se može, smatraju u mojkovačkoj izvršnoj vlasti, nastaviti priča o ski-centru.

Sada opozicionar, nekada predsjednik Opštinskog odbora Demokratske partije socijalista Ivan Ašanin, međutim, tvrdi da Mojkovčani neće dočekati da skijaju na svom dijelu planine. To je odavno, smatra on, obustavljena investicija. Ašanin je bio jedan od onih koji su se najglasnije zalagali za izgradnju ski centra. On tvrdi da je prilično urađeno na idejnom rješenju.

,,Maketom je bila predviđena i gondola sa željezničke stanice do Vragdola, kao i raspored staza. Vidi se i pristupni put od Krstca do Vragdola. Glavni projekat tog puta upućen je na reviziju u Beograd i tu je sve zakočilo. Sve po nalogu tadašnjih čelnika lokalne uprave koji su mentori ovim sadašnjima”, tvrdi Ašanin. On je svoj odlazak iz DPS-a i obrazložio neispunjavanjem programskih ciljeva te partije na lokalnom nivou.

Ašanin sumnja da je projekat obustavljen zbog interesnih lobija u susjednim opštinama. Pored toga, smatra on, riječ je i o tradicionalnoj nepreduzimljivosti lokalnih vlastodržaca, koji ne prave nijedan potez bez dozvole vrha države.

,,U novom programu mojkovačkog DPS-a nema ni pomena o zimskom turističkom centru. Neki su drugi projekti odabrani. A oni znače sunovrat Mojkovca. Nemaju razvojnu komponentnu i usmjereni su na lične, a ne na javni interes. Interesni lobi kapitala u susjednim opštinama kao da potapa Mojkovac. Kada mi je to postalo jasno, distancirao sam se od te družine”.

Izgradnjom zimskog turističkog centra Mojkovac bi svakako postao jaka konkurencija Ski centru Kolašin 1450, u vlasništvu Zorana Ćoća Bećirovića, premijerovog prijatelja. Upravo je to, sumnjaju mnogi, bio glavni razlog ,,arhiviranja” ideje stare 25 godina.

U lokalnoj upravi tvrde da nema riječi o tome. ,,To je smiješno i prilično besmisleno. Zbog čega bismo se ustručavali od Kolašina da radimo na razvoju svoje opštine. Čim obezbijedimo osnovne preduslove, moći ćemo razmišljati o traženju investitora”, kaže Marković.

Da li se već računa na neke investitore, Marković nije mogao da kaže. Interesovanje za taj projekat prije tri godine pokazala je Kalerin grupa iz Sofije. Da bi se izašlo u susret potencijalnim partnerima iz Sofije, SO Mojkovac je sredinom 2011. donijela odluku o implementaciji privatno-javnog partnerstva. Plan posebne namjene područja Bjelasice i Komova, usvojen je sa aneksom, mnogi smatraju – po prohtjevima Kalerin grupe.

Iako su se lokalni vlastodršci javno hvalili da Kalerin grupa ,,ulazi u priču” sa 50 miliona eura namijenjenih valorizaciji Bjelasice, to do sada nije potvrđeno. Ništa ni od više puta najavljivane studije opravdanosti turističkog otvaranja Bjelasice, a ne zna se ni da li je taj investitor više zainteresovan za ulaganja u sjevernu crnogorsku varoš.

Prije pola godine prvi čovjek Mojkovca Dejan Medojević je kazao da je Opština u stalnom kontaktu sa tom kompanijom: ,,Njeni stručnjaci često obilaze teren i prikupljaju podatke za studiju opravdanosti otvaranja ski-centra. Očekujem da će ona u nekom kratkom roku biti završena i da ćemo je dobiti, kako bismo ušli u konkretne pregovore o realizaciji ovog projekta. Treba, međutim, imati u vidu da je ovo vrijeme jake ekonomske krize i da su investicije, naročito u zimski turizam, sada dosta rizične”, kazao je tada Medojević.

Kad ne gradiš, rizika nema. Ni za konkurenciju.

Dragana ŠĆEPANOVIĆ

Komentari

Izdvojeno

PODRŠKA ŽENSKOM PREDUZETNIŠTVU NA SJEVERU: Mrvice iz opštinskih kasa

Objavljeno prije

na

Objavio:

Većina opština ispoštovala je formalnu obavezu, pa su i ove godine opredijelili sredstva za podršku sugrađankama koje bi da pokrenu ili unaprijede svoje biznise. Međutim, prema broju i vrsti projekata kojima su konkurisale, jasno je da se žene na sjeveru još sa strahom upuštaju u preduzetništvo

 

Prema ocjeni Privredne komore Crne Gore (PKCG) žensko preduzetništvo je najbrže rastuća kategorija u preduzetničkom svijetu. Podrška s lokalnog nivoa tom vidu ženskih poslovnih incijativa, ipak, na sjeveru, stagnira već tri godine. U većini opština, bez obzira na visnu budžeta, sredstva koja se godišnje izdvaju da osnaže žene preduzetnice ne prelazi 10.000 eura. Tako je, na primjer, u Brenama, čija je opštinska kasa ove godine „teška“ više od devet miliona eura, ali i u Kolašinu i Mojkovcu čiji su dvanaestomjesečni prihodi polovinu tog iznosa.

Odluku da pomažu sugrađankama, koje bi da se oprobaju ili unaprijede svoje biznise, opštine u Crnoj Gori nijesu donijele same. Ženska politička mreža (ŽPM) uspjela je 2018. godine da se izbori da se u lokalnim budžetima opredijele posebna sredstva namijena podsticaju razvoja ženskog preduzetništva. Naredne godine, oko 15 opština uvelo je posebnu budžetsku liniju za podršku preduzetništvu  svojih sugrađanki.

No, od tada do danas, sredstva koja se izdvaju za tu namjenu ostaju ista, s izuzetkom rijetkih opština koje su ih povećale. Na primjer, nakon što je dvije godine zaredom u budžetu Opštine Bijelo Polje za žensko preduzetništvo izdvajano po 10.000 eura, ove godine su taj iznos udvostručili. Očekivano, s obzirom na to da su bjelopljski prihodi i rashodi planirani na skoro 12,5 milona eura.

Berane ne slijedi taj primjer. Iz budžeta će ove, kao i prethodne dvije  godine,  izdvojiti  samo 10.000 eura za sufinasiranje biznis planova žena u tom gradu.

Iz Opštine su najavili da će podržati projekte koji podstiču ekonomski razvoj opštine, predviđaju otvaranje novih radnih mjesta, podstiču razvoj poljoprivrede i ruralnog područja… Prednost će imati i projekti koji podstiču razvoj organske poljoprivredne proizvodnje, turizam, doprinose afirmaciji i valorizaciji kulturnog potencijala…

Dragana ŠĆEPANOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

BOGATSVO LJEKOVITOG I AROMATIČNOG BILJA U CRNOJ GORI: OD KANTARIONA DO BRĐANKE: Zaboravljeni rasadnik mogućnosti

Objavljeno prije

na

Objavio:

Crna Gora je, sa svojih četiri hiljade vrsta biljaka koje žive na njenoj teritoriji, u odnosu na svoju veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Šanse za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima

 

Sakupljanje ljekovitog i aromatičnog bilja može biti veoma isplativa  djelatnost u Crnoj Gori. Oko četiri hiljade vrsta bilja živi na njenoj teritoriji. Od toga, preko 700 vrsta ljekovitog bilja je u upotrebi. Flora Evrope broji oko 11 hiljada različitih biljaka, a Balkansko poluostrvo oko devet.  Crna Gora je, u odnosu na veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Mogućnosti za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima.

,,Prepoznavanje i poznavanje biljaka je velika vještina koja se stiče godinama”, objašnjava za Monitor biološkinja Dragana Saveljić. Pravilno sakupljanje ljekovitog bilja podrazumijeva posjedovanje osnovnog botaničkog znanja – sposobnost poznavanja vrste i njene biologije i ekologije, gdje raste, kako se razmnožava, u kojoj fazi je najbolje brati i slično. ,,Iako naizgled veoma slične, biljke se među sobom veoma razlikuju po sastavu i kvalitetu biljne droge. Ako se sakupi biljka koja nema upotrebnu vrijednost, sve mora da se baci, trud propada. Još je gore da  ljekovitu biljku zamijenite sa potencijalno ili stvarno otrovnom, odnosno štetnom vrstom.  Bilo je trovanja ljudi, i sa fatalnim ishodom, zbog nepoznavanja ljekovite flore”, kaže Saveljićeva.

Andrea JELIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ŠUME I POHARE: Ima li kraja

Objavljeno prije

na

Objavio:

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore upozoravaju da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta.  Ovih su dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem kako bi se hitno zaustavila  nezakonita eksploatacija državnih šuma od privilegovanih koncesionara, tajkuna

 

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore poručili su da se hitno mora zaustaviti dalja nezakonita eksploatacija državnih šuma od, kako kažu, privilegovanih koncesionara. Preciznije – tajkuna.

Oni su se ovih dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem i njegovim saradnicima. Cilj je definisanje daljih koraka oko gazdovanja državnim šumama.

Koliko štete trpe drvoprerađivači, građani, lokalne samouprave i država od gazdovanja neki od njih su stavili i na papir.

Plavljanin Edin Šarkinović kaže da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta. Prema njegovim riječima, koncesionari dobijaju drvnu masu po cijeni sedamnaest eura za kubik.

„Bilo koji od njih, koji se mogu na prste ruke prebrojati, za neku za njih smiješnu količinu od 5.000 kubika dobije za 85.000 eura, a PDV na tu sumu iznosi 17.500 eura. Ako bi tu količinu sirovine izrezali, osušili i uglačili na standardnu debljinu, dobili bi vrijednost od 1.550.000 eura, a PDV bi bio 325.000 eura” – kaže Šarkinović.

On napominje da bi složenije obrade, poput izrade vrata, dostizale trostruko veće iznose. „Ovo dovoljno govori koliko se gubi što nema finalne obrade i što se izvozi oblovina” – objašnjava Šarkinović. Da ovakav način gazdovanja šumama nije pošten i ne donosi nikakvu dodatnu vrijednost Crnoj Gori, prošle sedmice saopštio je i premijer Krivokapić. On je najavio suzbijanje mnogih problema koji su, kako je rekao, prerasli  čak i u organizovani kriminal. „Došlo je vrijeme da se stane na put svima koji bjesomučno koriste šume, uništavaju puteve, a ne daju nikakve dodatne vrijednosti Crnoj Gori” – izjavio je premijer prilikom posjete Beranama.

Ta izjava premijera Krivokapića je ohrabrila drvoprerađivače da se okupe u Plavu. Saglasili su se da se samo zajedničkim djelovanjem svih drvoprerađivača i nevladinih organizacija koje se bave zaštitom prirodnih i drugih vrijednosti, može zaustaviti pohara i uništavanje državnih šuma.

„Ovaj skup su podržale 62 nevladine organizacije iz čitave Crne Gore. Konačno se mora stati na kraj nezakonitim radnjama. Zadatak radnog tijela kojeg smo formirali biće da se u razgovoru sa premijerom Kivokapićem i njegovim saradnicima iznađe najbolji model za upravljanje državnim šumama. Tu se, prije svega, moraju zaštititi interesi lokalnog stanovništva i dati šansa drvoprerađivačima da, baveći se finalnom preradom drveta, lako dolaze do sirovine, što do sada nije bio slučaj” – kaže Esko Barjaktarović, drvoprerađivač iz Plava. Sa tog skupa je poručeno da se više ne smije dozvoliti da koncesionari sa strane raubuju državne šume, a da pritom lokalno stanovnioštvo ne može da obzbijedi ni ogrjevno drvo.

Tufik SOFTIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo