Povežite se sa nama

OKO NAS

SPOROVOZNA HITNA MEDICINSKA POMOĆ: Ruke vezane propisima

Objavljeno prije

na

U pljevaljskoj Hitnoj pomoći u smjeni, koja traje 24 sata radi samo jedan ljekar. Tokom smjene u toj je službi na raspolaganju samo jedno vozilo, pa ako je ljekar već na terenu, nema mogućnosti da se stigne do drugog pacijenta. Takvo stanje je nedopustivo tim prije što su ljekar i vozač vrlo često na terenu i u selima udaljenim od grada po 50 kilometara.

Građani, uglavnom, ne prigovraju kvalitetu rada ljekara, već im smeta nedostatak medicinskog osoblja u Hitnoj medicinskoj pomoći (HMP), u trenutku kad im je pomoć najpotrebnija. Višesatna odustva ljekara iz prostorija HMP problem su u opštinama u kojima u smjeni radi samo po jedna ekipa s obzirom na to da su pozivi vrlo česti.

Nažalost, za takve situacije, čini se, neće se skoro naći rješenje jer u nekoliko crnogorskih opština, naročito onih sa manje stanovnika, u cjelodnevnoj smjeni u Hitnoj pomoći samo je po jedan ljekar. Organizacija sistema te službe ne dopušta drugačije, a Zavodu za hitnu medicinsku pomoć (ZHMP) „vezane su ruke” propisima, koje određuje Ministarstvo zdravlja. Takav načina rada najjednostavnije je objasniti onom narodnom „koliko para toliko muzike”. Jedan ljekar u smjeni praksa je koja važi i za najrazuđenije opštine na čijem su području i sela udaljena po više desetina kilometara.

Prema Pravilniku o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji ZHMP, jedinice za hitnu pomoć organizovane su u Baru, Beranama, Bijelom Polju, Budvi, Cetinju, Danilovgradu, Herceg Novom, Kolašinu, Kotoru, Mojkovcu, Nikšiću, Plavu, Pljevljima, Podgorici, Rožajama, Tivtu, Ulcinju i Žabljaku. U Andrijevici, Plužinama i Šavniku postoje podstanice. Bliže uslove u pogledu prostora, kadra i opreme, kao i načina rada jedinica i podstanica za hitnu pomoć propisuje Ministarstvo.

Broj ljekara u Hitnoj pomoći nije dovoljan, tvrde i Kolašinci. Nekolicina pacijenata i članova njihovih porodica više puta su se žalili da na radnom mjestu nijesu zatekli ljekara. Navodno, nekada su čekali i po nekoliko sati, a kadkad su bili prinuđeni da zovu ljekare službe iz susjednog Mojkovca. Slično je još u nekoliko manjih sjevernih gradova.

Iako je, kaže direktor ZHMP dr Saša Stefanović, problem nedostaka ljekara na sjeveru stalan, u opštinama iz kojih su stigle pritužbe na organizaciju rada te službe, ima ih koliko po sistematizaciji i treba da bude. Pitanje zbog čega je po jedan ljekar u smjeni, i to ne samo u Pljevljima, kaže direktor ZHMP, ne treba upućivati toj ustanovi, jer oni nijesu ni određivali takva pravila.

„U Pljevljima je, na primjer, sistematizovano pet ljekara. Trenutno rade četvorica, po jedan u svakoj smjeni, kako je i prediviđeno sistematizacijom. Iako je problem što ljekari uglavnom ne žele da rade na sjeveru, mi ih u Pljevljima srećom imamo pet, s tim što jedan trenutno „pokriva” Žabljak. Ipak, to ne mijenja činjenicu da je u smjeni samo po jedan ljekar. U toj jedinici zbog konfiguracije terena naročito u zimskim uslovima postoje dva sanitetska vozila. Novi, savremeni reanimobil ford sa savremenom medicinskom opremom i aparaturom i lada niva”, -objašnjava dr Stefanović.

To što postoje dva vozila, ipak, kako kaže, ne znači da su i oba na raspolaganju tokom smjene. Čak i da je pet vozila, objašnjava direktor ZHMP, samo jedno tokom smjene može da se koristi. Sitematizacijom je predviđeno da jednu ekipu u smjeni čine ljekar i tri medicinska tehničara, od kojih je jedan vozač. Ukoliko je ekipa na terenu, u službi ostaje po jedan medicinski tehničar.

Pored Kolašina i Pljevalja, po pet ljekara u jedinicama HMP, odnosno samo po jedan u cjelodnevnoj smjeni je prema Pravilniku o sistematizaciji i u Kotoru, Mojkovcu, Plavu, Rožajama, Tivtu, Žabljaku i Cetinju. U andrijevačkoj podstanici rade samo dva ljekara.

Dr Stafanović tvrdi da problem malog broja medicinskih ekipa znatno uvećava i nerazumijevanje svrhe postojanja HMP. Većina pacijenata obraća se toj službi i kada bi njihov poblem mogao riješiti izabrani ljekar.

Ljekari Hitne pomoći, međutim, kaže on, nikad nikog ne vraćaju i odazivaju se na sve pozive. To dovodi i do situacije da u službi po nekoliko sati ne bude ljekara jer povratak s terena često zahtijeva i više sati.

„Mali broj ekipa ne bi bio toliki problem da se bavimo samo onim čime bi trebalo. Moja obaveza je da posao organizujem s onim što je država stavila na raspolaganje. To, tvrdim, radimo na najbolji način i naši ljekari primaju sve pacijente, a na terenu smo i onda kada to izabrani ljekari odbiju”, kaže dr Stefanović.

U nekim opštinama kao što je kolašinska HMP ne bi trebalo ni da postoji, ako bi se uzeli u obzir evropki standardi. Naime, te službe nijesu predviđene za mjesta s manje od 12.000 stanovnika. Kolašinu se, s obzirom na to da je ljetnji i zimski turitički centar, u tom smislu ,,progledalo kroz prste”. Anagažovanje više ljekara u tamošnjoj službi, bilo bi moguće samo novcem iz opštinske kase. Nažalost, razne kolašinske vlasti, i pored brojnih apela građana, do sada nijesu pokazale interesovanje da odvoje novac za dodatni medicinski kadar. Istina, zapošljavanje još jednog ljkara, prema Pravilniku, podrazumijevalo bi i angažovanje potrebnog broja tehničara i vozača. To će još dugo, objašnjavaju u lokalnoj upravi, biti pregolem poduhvat za skromne opštinske prihode.

Osoblje HMP često ističe da bi im posao bio mnogo jednostavniji ukoliko bi kolege iz domova zdravlja imale više razumijevanja. Podsjećaju da u Domu zdravlja ljekari opšte medicine treba da budu prisutni do 21 sat pa bi minimalan broj pacijenta u hitnim slučajevima ostao bez pravovremeno ukazane ljekarske pomoći.

Dragana ŠĆEPANOVIĆ

Komentari

Izdvojeno

PODRŠKA ŽENSKOM PREDUZETNIŠTVU NA SJEVERU: Mrvice iz opštinskih kasa

Objavljeno prije

na

Objavio:

Većina opština ispoštovala je formalnu obavezu, pa su i ove godine opredijelili sredstva za podršku sugrađankama koje bi da pokrenu ili unaprijede svoje biznise. Međutim, prema broju i vrsti projekata kojima su konkurisale, jasno je da se žene na sjeveru još sa strahom upuštaju u preduzetništvo

 

Prema ocjeni Privredne komore Crne Gore (PKCG) žensko preduzetništvo je najbrže rastuća kategorija u preduzetničkom svijetu. Podrška s lokalnog nivoa tom vidu ženskih poslovnih incijativa, ipak, na sjeveru, stagnira već tri godine. U većini opština, bez obzira na visnu budžeta, sredstva koja se godišnje izdvaju da osnaže žene preduzetnice ne prelazi 10.000 eura. Tako je, na primjer, u Brenama, čija je opštinska kasa ove godine „teška“ više od devet miliona eura, ali i u Kolašinu i Mojkovcu čiji su dvanaestomjesečni prihodi polovinu tog iznosa.

Odluku da pomažu sugrađankama, koje bi da se oprobaju ili unaprijede svoje biznise, opštine u Crnoj Gori nijesu donijele same. Ženska politička mreža (ŽPM) uspjela je 2018. godine da se izbori da se u lokalnim budžetima opredijele posebna sredstva namijena podsticaju razvoja ženskog preduzetništva. Naredne godine, oko 15 opština uvelo je posebnu budžetsku liniju za podršku preduzetništvu  svojih sugrađanki.

No, od tada do danas, sredstva koja se izdvaju za tu namjenu ostaju ista, s izuzetkom rijetkih opština koje su ih povećale. Na primjer, nakon što je dvije godine zaredom u budžetu Opštine Bijelo Polje za žensko preduzetništvo izdvajano po 10.000 eura, ove godine su taj iznos udvostručili. Očekivano, s obzirom na to da su bjelopljski prihodi i rashodi planirani na skoro 12,5 milona eura.

Berane ne slijedi taj primjer. Iz budžeta će ove, kao i prethodne dvije  godine,  izdvojiti  samo 10.000 eura za sufinasiranje biznis planova žena u tom gradu.

Iz Opštine su najavili da će podržati projekte koji podstiču ekonomski razvoj opštine, predviđaju otvaranje novih radnih mjesta, podstiču razvoj poljoprivrede i ruralnog područja… Prednost će imati i projekti koji podstiču razvoj organske poljoprivredne proizvodnje, turizam, doprinose afirmaciji i valorizaciji kulturnog potencijala…

Dragana ŠĆEPANOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

BOGATSVO LJEKOVITOG I AROMATIČNOG BILJA U CRNOJ GORI: OD KANTARIONA DO BRĐANKE: Zaboravljeni rasadnik mogućnosti

Objavljeno prije

na

Objavio:

Crna Gora je, sa svojih četiri hiljade vrsta biljaka koje žive na njenoj teritoriji, u odnosu na svoju veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Šanse za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima

 

Sakupljanje ljekovitog i aromatičnog bilja može biti veoma isplativa  djelatnost u Crnoj Gori. Oko četiri hiljade vrsta bilja živi na njenoj teritoriji. Od toga, preko 700 vrsta ljekovitog bilja je u upotrebi. Flora Evrope broji oko 11 hiljada različitih biljaka, a Balkansko poluostrvo oko devet.  Crna Gora je, u odnosu na veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Mogućnosti za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima.

,,Prepoznavanje i poznavanje biljaka je velika vještina koja se stiče godinama”, objašnjava za Monitor biološkinja Dragana Saveljić. Pravilno sakupljanje ljekovitog bilja podrazumijeva posjedovanje osnovnog botaničkog znanja – sposobnost poznavanja vrste i njene biologije i ekologije, gdje raste, kako se razmnožava, u kojoj fazi je najbolje brati i slično. ,,Iako naizgled veoma slične, biljke se među sobom veoma razlikuju po sastavu i kvalitetu biljne droge. Ako se sakupi biljka koja nema upotrebnu vrijednost, sve mora da se baci, trud propada. Još je gore da  ljekovitu biljku zamijenite sa potencijalno ili stvarno otrovnom, odnosno štetnom vrstom.  Bilo je trovanja ljudi, i sa fatalnim ishodom, zbog nepoznavanja ljekovite flore”, kaže Saveljićeva.

Andrea JELIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ŠUME I POHARE: Ima li kraja

Objavljeno prije

na

Objavio:

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore upozoravaju da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta.  Ovih su dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem kako bi se hitno zaustavila  nezakonita eksploatacija državnih šuma od privilegovanih koncesionara, tajkuna

 

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore poručili su da se hitno mora zaustaviti dalja nezakonita eksploatacija državnih šuma od, kako kažu, privilegovanih koncesionara. Preciznije – tajkuna.

Oni su se ovih dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem i njegovim saradnicima. Cilj je definisanje daljih koraka oko gazdovanja državnim šumama.

Koliko štete trpe drvoprerađivači, građani, lokalne samouprave i država od gazdovanja neki od njih su stavili i na papir.

Plavljanin Edin Šarkinović kaže da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta. Prema njegovim riječima, koncesionari dobijaju drvnu masu po cijeni sedamnaest eura za kubik.

„Bilo koji od njih, koji se mogu na prste ruke prebrojati, za neku za njih smiješnu količinu od 5.000 kubika dobije za 85.000 eura, a PDV na tu sumu iznosi 17.500 eura. Ako bi tu količinu sirovine izrezali, osušili i uglačili na standardnu debljinu, dobili bi vrijednost od 1.550.000 eura, a PDV bi bio 325.000 eura” – kaže Šarkinović.

On napominje da bi složenije obrade, poput izrade vrata, dostizale trostruko veće iznose. „Ovo dovoljno govori koliko se gubi što nema finalne obrade i što se izvozi oblovina” – objašnjava Šarkinović. Da ovakav način gazdovanja šumama nije pošten i ne donosi nikakvu dodatnu vrijednost Crnoj Gori, prošle sedmice saopštio je i premijer Krivokapić. On je najavio suzbijanje mnogih problema koji su, kako je rekao, prerasli  čak i u organizovani kriminal. „Došlo je vrijeme da se stane na put svima koji bjesomučno koriste šume, uništavaju puteve, a ne daju nikakve dodatne vrijednosti Crnoj Gori” – izjavio je premijer prilikom posjete Beranama.

Ta izjava premijera Krivokapića je ohrabrila drvoprerađivače da se okupe u Plavu. Saglasili su se da se samo zajedničkim djelovanjem svih drvoprerađivača i nevladinih organizacija koje se bave zaštitom prirodnih i drugih vrijednosti, može zaustaviti pohara i uništavanje državnih šuma.

„Ovaj skup su podržale 62 nevladine organizacije iz čitave Crne Gore. Konačno se mora stati na kraj nezakonitim radnjama. Zadatak radnog tijela kojeg smo formirali biće da se u razgovoru sa premijerom Kivokapićem i njegovim saradnicima iznađe najbolji model za upravljanje državnim šumama. Tu se, prije svega, moraju zaštititi interesi lokalnog stanovništva i dati šansa drvoprerađivačima da, baveći se finalnom preradom drveta, lako dolaze do sirovine, što do sada nije bio slučaj” – kaže Esko Barjaktarović, drvoprerađivač iz Plava. Sa tog skupa je poručeno da se više ne smije dozvoliti da koncesionari sa strane raubuju državne šume, a da pritom lokalno stanovnioštvo ne može da obzbijedi ni ogrjevno drvo.

Tufik SOFTIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo