Povežite se sa nama

OKO NAS

AFERA OKO KVALITETA VODE U ULCINJU: Ostao gorak ukus

Objavljeno prije

na

Tek od srijede Ulcinjani su odahnuli. Rezultati analize vode, koja je urađena u Institutu za javno zdravlje, pokazali su da je ona ispravna za piće. Direktor Javnog preduzeća ,,Vodovod i kanalizacija” Fehim Avdiu još se ne može čudom načuditi. ,,Čemu tolika zbrka oko navodne neispravnosti vode za piće u Ulcinju kada mi u ovom periodu imamo vodu samo sa lokalnih izvorišta Salč, Mila i Kaliman, a čiji je kvalitet uvijek bio odličan”, rekao je on za Monitor.

Prema njegovim riječima, pravilo je da se tokom zime analize vode vrše tri puta mjesečno, a tokom ljeta svake sedmice. ,,Inače, već četiri mjeseca ne uzimamo vodu sa izvorišta Lisna Bori, na rijeci Bojani, zbog visokih troškova struje za rad pumpi”, kaže Avdiu.

Iz ulcinjskog Doma zdravlja je saopšteno da je epidemiološka situacija u Ulcinju stabilna i da nema znakova koji bi ukazivali na pojavu bilo kakvih oboljenja izazvanih korišćenjem neispravne vode. Na ovaj način okončana je nevesela epizoda koja je na početku ove sedmice prodrmala ulcinjsku čaršiju donoseći korist samo prodavcima koji su se oslobodili svih zaliha flaširane vode u svojim radnjama i magacinima.

Nekoliko vlasnika radnji u gradu požalilo se ranije da ne mogu da dobiju sanitarnu saglasnost i dozvolu za rad zbog nalaza iz Doma zdravlja u Baru u kojima piše da voda nije ispravna za piće. U rezultatima mikrobiološke analize iz uzorka u lokalu u centru grada, uzetom početkom mjeseca, navodi se da su u 100ml vode pronađene koliformne bakterije u ukupnoj količini od 9,2 i streptokoke fekalnog porijekla.

Ostaje sada da se utvrdi što je pravi razlog ove kratkotrajne afere: da li je to dotrajalost vodovodne mreže, lošiji kvalitet vode na izvorima ili pak različite metode institucija koje mjere kvalitet vode. A to je nužno što prije učiniti, ne samo zbog zdravlja žitelja ove opštine, već i gostiju koji u Ulcinj dolaze. Ovakve glasine se veoma brzo šire i negativno se odražavaju na imidž destinacije.

Činjenica je takođe da izvorišta na Bojani, odakle grad dobija ljeti najviše vode, nemaju već godinama upotrebnu dozvolu. Ako se zna da je kvalitet vode u toj rijeci drastično pogoršan u posljednje vrijeme, onda je tako nešto logično.

No, u međuvremenu je Ulcinj priključen na regionalni vodovod čiji je kvalitet vode odličan. Zbog korišćenja i te mogućnosti, prošle sezone, prvi put, čak i u avgustu kada je na ulcinjskoj rivijeri boravilo više od 100 hiljada gostiju, nije bilo problema sa vodosnadbijevanjem.

Iz Javnog preduzeća ,,Regionalni vodovod Crnogorsko primorje” insistriraju da ova opština uzima više vode, a da se to obavlja i u zimskom periodu. No, za sada se tome protive iz lokalnog preduzeća, jer je, kako napominju, cijena dovođenja vode sa lokalnih izvora do krajnjih korisnika znatno jeftinija nego iz regionalnog vodovoda.

U Vladi Crne Gore smatraju da je takvo ponašanje štetno. ,,Pojedina lokalna vodovodna preduzeća, umjesto da preuzimaju vodu iz regionalnog vodovoda, koja je najvećeg kvaliteta, i dalje koriste svoja lokalna izvorišta koja u ljetnjem periodu zaslanjuju i čija voda nije za piće. Ovakav odnos opština i njihovih vodovodnih preduzeća ugrožava ne samo poslovanje Regionalnog vodovoda Crnogorsko primorje, već predstavlja i rizik u smislu dugoročnog kvalitetnog održavanja i funkcionalne ispravnosti cijelog vodovodnog sistema na Crnogorskom primorju”, navodi se u informaciji koju je nedavno usvojio kabinet premijera Mila Đukanovića.

Prema podacima NVO „Udruženje za unapređenje vodosnabdijevanja, tretmana i odvođenje otpadnih voda Crne Gore”, cijena kubika vode za domaćinstva u Ulcinju je najniža na Crnogorskom primorju i u ljetnjoj tarifi iznosi 0,77 eura plus 7 odsto poreza na dodatu vrijednost, a u zimskoj 0,67 €/m3 plus 7 odsto PDV. To znači da je ona dva puta jeftinija od cijene koja se plaća u Budvi i Kotoru.

Međutim, jedan od najvećih problema u Ulcinju je tzv. gubitak vode na mreži koji nastaje zbog njezine starosti od preko 30 godina, a koje su uz to azbestne, kao i nelegalnih priključaka. Analiza koju su uradili njemački eksperti pokazala je da se u Ulcinju naplati tek šestina vode koja sa lokalnih izvorišta ulazi u vodovodni sistem!Tačnije, da gubici na vodovodnoj mreži iznose nevjerovatnih 625 odsto!? Prema njihovoj računici, sa okolnih izvorišta u vodovodni sistem opštine ulazi godišnje 8,1, a od toga se samo 1,3 miliona kubika vode fakturiše. Do sada se špekulisalo da se gubici na vodovodnoj mreži kreću oko 60 odsto, no, precizni Njemci su saopštili da je to čak 10 puta više!?

Svi ovi podaci snažno nameću potrebu hitne rekonstrukcije vodovodne i kanalizacione mreže u gradu koja se treba realizovati po projektu njemačke KfW banke u iznosu od preko 20 miliona eura. Ali, zbog nerazumnih političkih nadgornjavanja u vladajućoj koaliciji, početak realizacije te investicije se već mjesecima odlaže. Nevjerovatna je ta indolentnost ako se zna da bi to bilo najveće ulaganje u Ulcinju, preduslov za valorizaciju najvećeg razvojnog resursa na Jadranu, Velike plaže, te sanaciju nekada prekrasnog kanala Port Milena, koji je postao ekološka bomba te opštine. I koja već dramatično brzo zagađuje čitavo ulcinjsko priobalje.

Još čudnije je sve to ako se zna da je Ulcinj grad u kojem je istorijski postojao kult vode. Geografija je naprosto takva: grad leži na vodi. S tri strane opkoljen je morem i rijekom Bojanom, a tu su i Šasko jezero, kanali, nebrojeno mnogo izvora. Prvi zaštitnik tog grada bio je Bindus, ilirski bog vode i mora, čiji je lik isklesan na južnom bedemu Starog grada.

Mustafa CANKA

Komentari

Izdvojeno

PODRŠKA ŽENSKOM PREDUZETNIŠTVU NA SJEVERU: Mrvice iz opštinskih kasa

Objavljeno prije

na

Objavio:

Većina opština ispoštovala je formalnu obavezu, pa su i ove godine opredijelili sredstva za podršku sugrađankama koje bi da pokrenu ili unaprijede svoje biznise. Međutim, prema broju i vrsti projekata kojima su konkurisale, jasno je da se žene na sjeveru još sa strahom upuštaju u preduzetništvo

 

Prema ocjeni Privredne komore Crne Gore (PKCG) žensko preduzetništvo je najbrže rastuća kategorija u preduzetničkom svijetu. Podrška s lokalnog nivoa tom vidu ženskih poslovnih incijativa, ipak, na sjeveru, stagnira već tri godine. U većini opština, bez obzira na visnu budžeta, sredstva koja se godišnje izdvaju da osnaže žene preduzetnice ne prelazi 10.000 eura. Tako je, na primjer, u Brenama, čija je opštinska kasa ove godine „teška“ više od devet miliona eura, ali i u Kolašinu i Mojkovcu čiji su dvanaestomjesečni prihodi polovinu tog iznosa.

Odluku da pomažu sugrađankama, koje bi da se oprobaju ili unaprijede svoje biznise, opštine u Crnoj Gori nijesu donijele same. Ženska politička mreža (ŽPM) uspjela je 2018. godine da se izbori da se u lokalnim budžetima opredijele posebna sredstva namijena podsticaju razvoja ženskog preduzetništva. Naredne godine, oko 15 opština uvelo je posebnu budžetsku liniju za podršku preduzetništvu  svojih sugrađanki.

No, od tada do danas, sredstva koja se izdvaju za tu namjenu ostaju ista, s izuzetkom rijetkih opština koje su ih povećale. Na primjer, nakon što je dvije godine zaredom u budžetu Opštine Bijelo Polje za žensko preduzetništvo izdvajano po 10.000 eura, ove godine su taj iznos udvostručili. Očekivano, s obzirom na to da su bjelopljski prihodi i rashodi planirani na skoro 12,5 milona eura.

Berane ne slijedi taj primjer. Iz budžeta će ove, kao i prethodne dvije  godine,  izdvojiti  samo 10.000 eura za sufinasiranje biznis planova žena u tom gradu.

Iz Opštine su najavili da će podržati projekte koji podstiču ekonomski razvoj opštine, predviđaju otvaranje novih radnih mjesta, podstiču razvoj poljoprivrede i ruralnog područja… Prednost će imati i projekti koji podstiču razvoj organske poljoprivredne proizvodnje, turizam, doprinose afirmaciji i valorizaciji kulturnog potencijala…

Dragana ŠĆEPANOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

BOGATSVO LJEKOVITOG I AROMATIČNOG BILJA U CRNOJ GORI: OD KANTARIONA DO BRĐANKE: Zaboravljeni rasadnik mogućnosti

Objavljeno prije

na

Objavio:

Crna Gora je, sa svojih četiri hiljade vrsta biljaka koje žive na njenoj teritoriji, u odnosu na svoju veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Šanse za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima

 

Sakupljanje ljekovitog i aromatičnog bilja može biti veoma isplativa  djelatnost u Crnoj Gori. Oko četiri hiljade vrsta bilja živi na njenoj teritoriji. Od toga, preko 700 vrsta ljekovitog bilja je u upotrebi. Flora Evrope broji oko 11 hiljada različitih biljaka, a Balkansko poluostrvo oko devet.  Crna Gora je, u odnosu na veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Mogućnosti za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima.

,,Prepoznavanje i poznavanje biljaka je velika vještina koja se stiče godinama”, objašnjava za Monitor biološkinja Dragana Saveljić. Pravilno sakupljanje ljekovitog bilja podrazumijeva posjedovanje osnovnog botaničkog znanja – sposobnost poznavanja vrste i njene biologije i ekologije, gdje raste, kako se razmnožava, u kojoj fazi je najbolje brati i slično. ,,Iako naizgled veoma slične, biljke se među sobom veoma razlikuju po sastavu i kvalitetu biljne droge. Ako se sakupi biljka koja nema upotrebnu vrijednost, sve mora da se baci, trud propada. Još je gore da  ljekovitu biljku zamijenite sa potencijalno ili stvarno otrovnom, odnosno štetnom vrstom.  Bilo je trovanja ljudi, i sa fatalnim ishodom, zbog nepoznavanja ljekovite flore”, kaže Saveljićeva.

Andrea JELIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ŠUME I POHARE: Ima li kraja

Objavljeno prije

na

Objavio:

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore upozoravaju da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta.  Ovih su dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem kako bi se hitno zaustavila  nezakonita eksploatacija državnih šuma od privilegovanih koncesionara, tajkuna

 

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore poručili su da se hitno mora zaustaviti dalja nezakonita eksploatacija državnih šuma od, kako kažu, privilegovanih koncesionara. Preciznije – tajkuna.

Oni su se ovih dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem i njegovim saradnicima. Cilj je definisanje daljih koraka oko gazdovanja državnim šumama.

Koliko štete trpe drvoprerađivači, građani, lokalne samouprave i država od gazdovanja neki od njih su stavili i na papir.

Plavljanin Edin Šarkinović kaže da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta. Prema njegovim riječima, koncesionari dobijaju drvnu masu po cijeni sedamnaest eura za kubik.

„Bilo koji od njih, koji se mogu na prste ruke prebrojati, za neku za njih smiješnu količinu od 5.000 kubika dobije za 85.000 eura, a PDV na tu sumu iznosi 17.500 eura. Ako bi tu količinu sirovine izrezali, osušili i uglačili na standardnu debljinu, dobili bi vrijednost od 1.550.000 eura, a PDV bi bio 325.000 eura” – kaže Šarkinović.

On napominje da bi složenije obrade, poput izrade vrata, dostizale trostruko veće iznose. „Ovo dovoljno govori koliko se gubi što nema finalne obrade i što se izvozi oblovina” – objašnjava Šarkinović. Da ovakav način gazdovanja šumama nije pošten i ne donosi nikakvu dodatnu vrijednost Crnoj Gori, prošle sedmice saopštio je i premijer Krivokapić. On je najavio suzbijanje mnogih problema koji su, kako je rekao, prerasli  čak i u organizovani kriminal. „Došlo je vrijeme da se stane na put svima koji bjesomučno koriste šume, uništavaju puteve, a ne daju nikakve dodatne vrijednosti Crnoj Gori” – izjavio je premijer prilikom posjete Beranama.

Ta izjava premijera Krivokapića je ohrabrila drvoprerađivače da se okupe u Plavu. Saglasili su se da se samo zajedničkim djelovanjem svih drvoprerađivača i nevladinih organizacija koje se bave zaštitom prirodnih i drugih vrijednosti, može zaustaviti pohara i uništavanje državnih šuma.

„Ovaj skup su podržale 62 nevladine organizacije iz čitave Crne Gore. Konačno se mora stati na kraj nezakonitim radnjama. Zadatak radnog tijela kojeg smo formirali biće da se u razgovoru sa premijerom Kivokapićem i njegovim saradnicima iznađe najbolji model za upravljanje državnim šumama. Tu se, prije svega, moraju zaštititi interesi lokalnog stanovništva i dati šansa drvoprerađivačima da, baveći se finalnom preradom drveta, lako dolaze do sirovine, što do sada nije bio slučaj” – kaže Esko Barjaktarović, drvoprerađivač iz Plava. Sa tog skupa je poručeno da se više ne smije dozvoliti da koncesionari sa strane raubuju državne šume, a da pritom lokalno stanovnioštvo ne može da obzbijedi ni ogrjevno drvo.

Tufik SOFTIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo