Povežite se sa nama

HORIZONTI

Popilo se malo, za dušu Ante Markovića

Objavljeno prije

na

Pisac Miljenko Jergović je u jednom intervjuu kazao kako je Bosna zemlja velikih kretena i velikih ljudi. Šta važi za zemlju, važi valjda i za njene gradove. Iz malog bosanskog grada Konjica, negdje na pola puta između Sarajeva i Mostara, su dvojica ljudi, etničkih Hrvata, koji će ostati upamćeni u istoriji jugoslovenskog istorijskog prostora – jedan po zlu, kao rijetko ko uopšte, jedan po dobru, više naslućenom, nego do kraja ostvarenom. Po nekoj istorijskoj ironiji, njih dvojica su i imenjaci. Prvi se zvao Ante Pavelić, bio je poglavnik kvislinške Nezavisne Države Hrvatske (1941-1945), drugi je Ante Marković, posljednji predsjednik savezne vlade Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije. Vijest o smrti Ante Markovića objavljena je 28. novembra 2011. godine, jedan dan uoči najvećeg jugoslovenskog praznika, Dana Republike, 29. novembra. (A samo dan kasnije stigla je vijest o smrti Markovićevog zamjenika, potpredsjednika njegove vlade, Živka Pregla.) Upravo na taj dan, 1943. godine, u Jajcu, u centralnoj Bosni, utemeljena je socijalistička Jugoslavija. Ante Marković izabran je za predsjednika vlade Jugoslavije krajem 1989. godine. Berlinski zid je već bio pao; svijet unutar kojeg je Jugoslavija bila most između Istoka i Zapada je ubrzano nestajao. Nakon Titove smrti, u 1980-im, pretposljednjoj deceniji dvadesetog vijeka, svakodnevni život Jugoslovena bio je obilježen velikom inflacijom, restrikcijama struje i benzina, nestašicom i siromaštvom. Sve je to kao čarobnim štapićem, skoro preko noći, dokinio Ante Marković. Za vrijeme Markovićeve vladavine, dinar, jugoslovenska valuta, po prvi put u istoriji postaje stabilan i konvertibilan. Odnos dinara i njemačke marke za vrijeme kratkotrajne Markovićeve vladavine, odnos 7:1, identičan odnosu austrijskog šilinga i njemačke marke, ostao je zapamćen kod generacija i generacija Jugoslovena kao lozinka vremena u kojem su se više nego ikad prije i ikad kasnije osjećali dijelom sretnog svijeta. Dok Marković na saveznom nivou pokušava sprovesti ekonomske reforme, na nižim nivoima vlasti uspinje se nacionalizam. Koliko god bili međusobno suprotstavljeni, predsjednik Srbije Slobodan Milošević i predsjednik Hrvatske Franjo Tuđman u Anti Markoviću prepoznaju zajedničkog neprijatelja. Svjestan raspada komunističkog sistema, Marković osniva sopstvenu političku partiju: Savez reformskih snaga. Jugoslavija se, međutim, raspala prije nego je dočekala prve višestranačke izbore na saveznom nivou. Najveću podršku Marković je imao upravo u Bosni i Hercegovini. Početkom 1990-ih članovi njegovi stranke bili su režiser Emir Kusturica, rok zvijezda i kompozitor Goran Bregović, pjesnik i scenarista Abdulah Sidran, uspješni privrednik Milorad Dodik (današnji predsjednik Republike Srpske). Usprkos svim tim celebrity kandidatima, Markovićeva stranka na bosanskohercegovačkim izborima u novembru 1990. godine doživljava poraz. Kad je sve otišlo do vraga, kad je rat zaista počeo i kad se Jugoslavije raspala, Marković je otišao u Austriju. Tu je radio kao konsultant. Poslije rata je pokretao neke privredne projekte u različitim krajevima zemlje čiji je predsjednik vlade nekoć bio, ali od svega toga nije bilo previše vidljivih rezultata. Ostao je, međutim, omiljen kod naroda, naročito u Bosni i Hercegovini, između ostalog i zbog činjenice da nije krio kako su mu i Milošević i Tuđman priznali da su dogovorili podjelu Bosne i Hercegovine. U jesen 2011. godine, u vrijeme kad se širom Evrope održava sva sila konferencija o raspadu Jugoslavije, umro je njen posljednji predsjednik vlade. Danas je Dan Republike i stari je popio malo, tako je prije malo više od 20 godina pjevao Nele Karajlić, frontman sarajevske grupe Zabranjeno pušenje. Poslije više od 20 godine, ima tih ljudi iz te iste pjesme koji su popili malo za dušu Ante Markovića.

 

Muharem BAZDULJ

Komentari

nastavi čitati

HORIZONTI

NI U CRNOJ GORI NEMA MJESTA ZA LUKAŠENKOVE KRITIČARE: Za naš MUP Bjelorusija je demokratska država

Objavljeno prije

na

Objavio:

U rješenju MUP-a Crne Gore koje je potpisao Radovan Popović, pomoćnik ministra Danila Šaranovića i šef Direktorata za upravne poslove, državljanstvo i strance izgleda da je Bjelorusija demokratska država u kojoj je život bezbjedan i prepun mogućnosti. U Popovićevom rješenju UP I-132/23-6651/3 od 5.juna ove godine, odbija se zahtjev za međunarodnu zaštitu bjeloruskom državljaninu V.I jer „ne postoji opravdan strah od progona“ u matičnoj zemlji

 

Nedavno je Viši sud u Beogradu ponovo presudio da se Andrej Gnjot, bjeloruski reditelj, novinar i opozicioni aktivista treba izručiti totalitarnom režimu u Minsku na osnovu Interpolove potjernice koje su bjeloruske vlasti raspisale za njim. Uhapšen je na beogradskom aerodromu 30. oktobra prošle godine gdje je sletio iz Tajlanda. Bjelorusiju je napustio u junu 2021. godine nakon što je doznao da mu Lukašenkova zloglasna tajna služba sprema procesuiranje zbog veza sa opozicijom. Gnjot se formalno tereti za utaju poreza od oko 300 hiljada eura. U zemlji nikada nije dobio poziv za saslušanje po tom osnovu. Utaju je navodno vršio između 2012. i 2018. godine na osnovu zakona koji je donešen tek 2019.  Gnjot je te optužbe odbacio kao “politički motivirane”. Jedan je od osnivača Slobodnog udruženja sportista Bjelorusije (SUSB) osnovanog nakon pokradenih predsjedničkih izbora u ljeto 2020.,  koji su doveli do masovnih protesta građana i krvave represije režima čiji najbliži saveznik je Putinova Rusija. SUSB je svojom kampanjom uspio da se Bjelorusiji oduzme status domaćina Svjetskog prvenstva u hokeju i da Međunarodni olimpijski komitet obustavi finansije bjeloruskom Nacionalnom olimpijskom komitetu, na čijem je čelu bio predsjednik Lukašenko, o čemu je Monitor već pisao. Diktator se osvetio SUSB-u tako što ga je proglasio za „ekstremističku organizaciju“. Advokat udruženja Aleksandar Danilevič je osuđen na deset godina zatvora, a odmazda je uslijedila i prema drugim članovima udruženja osim Gnjota koji je pobjegao.

U prvoj presudi Višeg suda od 7. decembra 2023. odlučeno je da Gnjot bude izručen. Sud je odbio da Gnjota uopšte i sasluša na optužbi protiv njega.  Početkom marta ove godine Apelacioni sud je poništio odluku i vratio je na ponovno odlučivanje. Ipak, 13. juna je pročitana ista presuda na koju je novinar već najavio žalbu. Jedina dobra vijest je što je Gnjotu početkom juna sedmomjesečni boravak u CZ-u zamijenjen kućnim pritvorom i nanogicom u garsonjeri od 20 kvadrata na Vračaru. Međunarodne i domaće organizacije za ljudska prava su osudile presudu i pozvale vlasti srbijanskog predsjednika Aleksandra Vučića da prekinu progon političkih protivnika Minska i Moskve koji su potražili utočište u Srbiji.

Jovo MARTINOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 21. juna ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

HORIZONTI

PORUKE I GOSTI SVESRPSKOG SABORA: Novi nasrtaji na Crnu Goru i BiH i poltronstvo Beogradu

Objavljeno prije

na

Objavio:

U izvještajima srbijanskih i RS režimskih medija o zajedničkoj sjednici vlada u Beogradu, prisustvo Mandića i ostalih iz Crne Gore se ne pominje ni riječju. Da Mandiću vjerovatno nije bilo svejedno, moglo se vidjeti iz njegovog obraćanja skupu rekavši da „nema sumnje da će budućnost biti takva da možemo u nekom sljedećem periodu da razmišljamo da ovo ne bude skup samo dvije države, nego da vidimo da nas bude i više, da ne budemo samo gosti na ovom skupu“. Poenta je, kako Mandić reče da budemo „jedni drugima najbliži, kao stotinama godinama unazad”

 

Prošle subote je u Beogradu održan tzv. Svesrpski sabor pod motom – Jedan narod, jedan sabor, Srbija i Srpska. Cjelodnevna manifestacija je započeta molebanom za Srbiju i Republiku Srpsku (RS) u Hramu Svetog Save na Vračaru koju je vodio patrijarh Porfirije Perić. Prisustvovao je vrh srbijanske države i bosanskog entiteta RS. Iz Crne Gore, kao što je i očekivano, bili su lideri Nove srpske demokratije (NSD) i šef Skupštine Andrija Mandić, Demokratske narodne partije (DNP) Milan Knežević kao i lideri nekoliko manjih provučićevskih stranaka uključujući i ministra poljoprivrede Vladimira Jokovića. Mandić je na ovaj skup došao i sa kompletnim poslaničkim klubom NSD-a, svim NSD gradonačelnicima (osim budvanskog koji je u pritvoru pod optužbom za trgovinu drogom) i predsjednicima skupština opština kao i direktorima velikih kompanija iz redova njegove stranke. Na ovom Prvom svesrpskom saboru delegacija iz Crne Gore je imala status gosta. Dok su se družili predsjednici Srbije, Aleksandar Vučić i RS-a Milorad Dodik sa svojim svitama, Andrija Mandić je objavio da je njegova velika delegacija otišla na sastanak sa formalnim premijerom Srbije Milošem Vučevićem u Palati Srbija. Vučevića srbijanska opozicija zove „batlerom porodice Vučić“ čiji prvonadređeni je brat predsjednika za koga odrađuje sve što treba i stavlja potpise. Mandiću vjerovatno nije bilo svejedno što se nije pojavio u prvom planu sa Dodikom pored gospodara Srbije. Na zajedničkoj sjednici srbijanske i RS vlade  postavljen je tek peti od gospodara (kome je sa lijeve strane bio patrijarh a sa desne Dodik) a tek niže od Mandića su bili i ostali tzv. „predstavnici srpskog naroda iz CG“. Vrijedno je napomenuti da je crnogorska delegacija u kojoj su bili i Mandićev šef kabineta i ostali provučićevski političari prilikom posjete Banja Luci za neustavni Dan RS-a 9. januara ove godine dobila zadnji red među gostima.

U izvještajima srbijanskih i RS režimskih medija o zajedničkoj sjednici vlada u Beogradu prisustvo Mandića i ostalih iz Crne Gore se ne pominje ni riječju. Da Mandiću vjerovatno nije bilo svejedno, kasnije se  moglo vidjeti iz njegovog obraćanja skupu kada je rekao da „nema sumnje da će budućnost biti takva da možemo u nekom sljedećem periodu da razmišljamo da ovo ne bude skup samo dvije države, nego da vidimo da nas bude i više, da ne budemo samo gosti na ovom skupu“. Poenta je, kako Mandić reče, da budemo „jedni drugima najbliži, kao stotinama godinama unazad”. Ostaje nedorečeno da li je mislio na bliskost Crnogoraca sa srbijanskom rajom pod Turcima ili na zajedništvo „stotinama godina“ između Turaka i Srba, jer se samo o takvom zajedništvu realno istorijski i može govoriti. Mandić je u obraćanju iznova potvrdio da RS smatra „državom“ kao kada je u Podgorici ugostio njenog predsjednika bez državne zastave Bosne i Hercegovine čiji RS je sastavni dio. RS su od totalnog vojnog poraza i nestanka 1995., spasili sada Dodiku mrski Amerikanci.

I DNP-ov Milan Knežević je „jasno“ poručio preko Tanjuga sa sabora „ da će postaviti neke nove temelje saradnje u budućnosti“ dodavši, da „mi nemamo bližeg naroda od srpskog, nemamo bliže države od Srbije i Republike Srpske”.

Ideološki kreirana histerija oko tzv. nametanja genocidnosti srpskom narodu kroz rezoluciju UN-a o Srebrenici je nastavljena i na Saboru. Uz izražavanje pijeteta prema „svim žrtvama stradalim tokom rata u BiH…i bivše Jugoslavije”, u Deklaraciji se navodi kako „Svesrpski sabor ne podržava Rezoluciju o Srebrenici za koju su glasale 84 države u Generalnoj skupštini UN, dok je 109 država bilo protiv, uzdržano ili nije glasalo”. Sabor, ili radije gospodar Sabora, po ko zna koji put tvrdi da je „pomenutom Rezolucijom UN-a izvršen pokušaj kolektivnog okrivljavanja cijelog srpskog naroda, koji je neprihvatljiv i ne može biti sproveden u delo”.

Deklaracijom se srbijanska monarhistička himna Bože pravde ustanovljava kao „svesrpska himna“, dok je dvoglavi orao Nemanjića nacionalni „svesrpski grb”. Za očekivati je u narednom vremenu da će opštine u kojima DNP i NSD imaju gradonačelnike prigrliti ove simbole kao svoje i pokrivalo za nepostojanje pravne države i vladavine zakona uz ćutanje na poharu Srbije i RS od strane njihovih Prvih familija i kumova.

Osim usvajanje srbijanske zastave i himne, crnogorski sljedbenici srbijanske Prve familije imaju još jedan zadatak. Sabor „predlaže i dodatno internacionalizovanje teme stradanja Srba u Nezavisnoj Državi Hrvatskoj” i pozdravlja se „ujedinjena namera R Srbije i RS-a“ da zajednički izgrade spomen zdanja „posvećena očuvanju istine o stradanju Srba u Drugom svetskom ratu u Donjoj Gradini, Republika Srpska i Beogradu, Republika Srbija”. U  beogradskoj Deklaraciji nema osude „genocida Srba od strane NDH-a“, vjerovatno da se ne bi kvario „evropski put Srbije“ kako je to prije tri godine objasnio predsjednik Vučić. Taj zadatak trebaju odraditi vučićevski poslušnici u Crnoj Gori kroz rezoluciju o genocidu u Jasenovcu u nadi da će se time pokvariti odnosi sa Hrvatskom. Hrvatska blokada evropskog puta Crne Gore bi je gurnula u još čvršći zagrljaj Beograda i tamošnjih kartela. DNP je uslovio dalju podršku Vladi Milojka Spajića usvajanjem rezolucije o Jasenovcu. Kako je potpredsjednik Vlade Srbije Aleksandar Vulin izrazio nezadovoljstvo tekstom rezolucije i tražio dodavanje NDH i ustaša u rezoluciju, DNP je obećao da će amandmanski djelovati i „pojačati“ jasenovačku rezoluciju. Isto je poručeno i iz provučićevske Ujedinjene CG koja ima jednog poslanika na listi PES-a.

Knežević i Mandić ne priznaju niti genocid u Srebrenici, niti četnički genocid u Sandžaku 1943. godine i ćute na sve druge velikosrpske zločine iako sebe, makar deklarativno, smatraju hrišćanima i vjernicima.  Interesantno je da je i njihov inspirator u vezi Jasenovca, Aleksandar Vulin,  prije dva dana, tokom posjete Moskvi, položio cvijeće na grob sovjetskog diktatora i masovnog ubice Josifa Visarionoviča Staljina odgovornog za smrt miliona svojih podanika, uključujući i preko 100 hiljada ubijenih pravoslavnih sveštenika i monaha uz rušenja bezbroj crkvi širom crvene imperije. Vulin se nalazi  na crnoj američkoj listi zbog navoda o trgovini drogom. Za slične stvari ga optužuje i srbijanska opozicija i savjesni policijski inspektori koji su raskrinkali najveću evropsku farmu marihuane u Jovanjici koja je bila pod državnom zaštitom.

Srbijanska i RS vlada se usvojile i Deklaraciju o zaštiti nacionalnih i političkih prava i zajedničkoj budućnosti srpskog naroda po kojoj  „srpski narod predstavlja jedinstvenu celinu” i da je “kroz istoriju imao više država sa različitim nazivima” ne objašnjavajući o kojim je državama riječ. Takođe, Svesrpski sabor odbacuje „razne nametane prefikse koji su dodavani ispred imenice Srbi”, jer  Srbi „imaju pravo da se nazivaju Srbima, ma gde trenutno živeli” bez objašnjenja ko im to nameće prefiske ili uskraćuje pravo da se nazivaju Srbima.

U Crnoj Gori, osim Demokrata, nije bilo reakcije na Svesrpski sabor. Poslanica Anđela Vojinović je ponovila da crnogorski „strateški cilj ostaje integracija u EU, što uključuje striktno poštovanje principa samostalnosti i nezavisnosti”. Spajićeva Vlada ćuti na sve drskije nasrtaje Beograda i njegovih poslušnika da nametnu svoju agendu u Podgorici. Srbijanski „istoričar“ i neformalni glasnogovornik Srpske crkve (SPC), srpskog sveta i vjerovatno još nekih srpskih državnih službi, Aleksandar Raković je dodatno pojačao anticrnogorski narativ izjavom u emisiji Ino-strane na RTV Vojvodina 11. juna. Govoreći o srpskom nacionalnom pitanju, nazvao je Republiku Srpsku i Crnu Goru „unutrašnjim pitanjem Srbije“. Za sada nije bilo nikakve reakcije Crne Gore. Kada je lansirana afera Do Kvon, Spajić se nije libio da uglednom američkom Vol Strit Žurnalu (Wall Street Journal) javno kaže da iza napada na njega stoji srpska tajna služba. Tim prije se njegova sadašnja šutnja  daleko čuje.

 

Đukanović, stvarnost i snovi

Txt: Dok Mandić brine o tuđim interesima i familijama, javnost zabavljaju i miloistički mediji i političari.

Prvo je opskurni turski portal sa mjesečnim nivoom pregleda od jedva 25 hiljada klikova objavio vijest da je u toku priprema kandidovanja Mila Đukanovića za zamjenika generalnog sekretara NATO-a. Iza te inicijative do sada stoji devet članica Alijanse, među kojima je i Turska, potvrdio je i  Ivan Vuković funkcioner nereformiranog, donekle podmlađenog  DPS-. Da bi tako nešto uopšte bilo moguće prvo bi  Đukanovića trebala nominirati matična država, u ovom slučaju Crna Gora. Možda je državni odgovor stigao prije dva dana kada je krenuo i pretres, kolokvijalno nazvane „ničije kuće“ u elitnom podgoričkom naselju Gorica.

Prije nekoliko godina biznismen Duško Knežević je rekao da je kuća namijenjena za Đukanovića a da je od njega traženo da bude formalni vlasnik. Sadašnji deklarativni vlasnik tvrdi da je sve regularno i legalno i da nema razloga za akciju Specijalnog policijskog odjeljenja (SPO).

Đukanović se nije oglašavao. On bi radije sada živio u Briselu, ili  u Moskvi, daleko od svih istraga.

Jovo MARTINOVIĆ

Komentari

nastavi čitati

HORIZONTI

IZBORI U SRBIJI I NJIHOV EHO U CRNOJ GORI: Ono što su nekad bili Miloševićevi sljedbenici, danas su Vučićevi 

Objavljeno prije

na

Objavio:

Čak i da Crna Gora dobije ovog mjeseca pozitivan odgovor na famozni IBAR i završna mjerila, vrlo je upitno kako će Crna Gora sa DPS-om i bivšim Demokratskim Frontom ikada stići do članstva u EU

 

 

Prošle nedjelje u Srbiji su održani lokalni izbori u 89 opština, uključujući i ponovljene izbore u glavnom gradu Beogradu i njegovih 17 opština. Sadašnji, kao i raniji izbori u decembru, koji su se poklopili sa parlamentarnim, su praćeni sa velikim kontroverzama. Posmatrači OSCE-a i EU, domaće NVO i opozicija su krajem prošle godine primijetili i dokumentirali ozbiljne neregularnosti – dupli birački spiskovi, kupovina glasova, pritisci i ucjene zaposlenih u državnim službama uz angažmane kriminalnih grupa za bolje utjerivanje glasova. Pride toga, dovedene su na desetina hiljada bosanskih Srba (po nekim procjenama preko 40 hiljada) da glasaju u Beogradu nakon što su prijavljeni na fiktivnim adresama, nekad i po stotinu u istom ili čak i nepostojećem objektu.

Kako ipak niko nije dobio čistu većinu, vlasti predvođene Srpskom naprednom strankom (SNS) predsjednika države Aleksandra Vučića su se odlučile na mali „ustupak“ EU i opet pozvali na birališta 2. juna. Prateći predizbornu kampanju i kreiranu histeriju oko izglasavanja rezolucije o genodicu u Srebrenici kojom se navodno Srbi etikatiraju kao genocidan narod, mnogi su očekivali i najavljavali da će isti problemi pratiti i ove izbore.

Međutim, ovaj put je rezultat bio i više nego izgledan. Glavni opozicioni blok Srbija protiv nasilja (SPN) predvođen Strankom slobode i pravde (SSP) Dragana Đilasa se odlučio za bojkot zbog nepostojanja fer i poštenih uslova iako je on rekao da ne poziva druge na bojkot već da sami odluče. Neizlazak je izabrao i drugi opozicioni blok – koalicija NADA, čiji je predvodnik Nova Demokratska stranka Srbije (DSS). Ostale opozicione partije iz bivšeg SPN su formirale blokove Biramo Beograd i Kreni-Promeni uz još nekoliko drugih manjih stranaka i izašle na izbore.

Sa druge strane, Vučićev SNS je izašao u širokoj koaliciji u kojoj su i Socijalistička partija Srbije (SPS), Zavetnici i Srpska radikalna stranka. Zavetnici, koji su zajedno sa Dverima izašli u decembru na izbore, i radikali tada nisu prošli cenzus. Tako je SNS je „čisto i ubedljivo pobedio“ u svim opštinama, osim u Bačkoj Topoli, Senti, Kanjiži i Tutinu, gde u većini žive manjinske zajednice – Mađari i Bošnjaci, saopštio je formalni lider SNS-a i formalni premijer Miloš Vučević. Vučićev blok je osvojio gotovo 53 odsto glasova ili 64 mandata u beogradskoj skupštini od ukupno 110 što mu daje komformnu većinu, dijelom zahvaljujući bojkotu glavnine opozicije. SNS-om predvođena koalicija je osvojila i Novi Sad sa preko 52 odsto glasova. Opozicija u Novom Sadu je naknadno pokazala paralelni spisak za biračko mjesto 163 na Limanu do kojeg su došli i koji je koristila Vučićeva SNS. Kandidat za novosadskog odbornika Miran Pogačar je objasnio da su u svesci naznačeni sigurni glasovi SNS-a, ko kada dolazi na glasanje ali i kome su bili namijenjeni SNS paketi za pomoć. Na spiskovima se vide i različite napomene koje su napravljene za svakog birača- „ne glasa za SNS”, „drsko zatvara vrata”, „neće da glasa”, „svašta priča protiv SNS-a“, „odbija paket”, „neće glasati”, “stranac”, “odselio se” i slično.

Najviše nemira tokom izbornog dana se desilo zbog rada takozvanih kol centara SNS-a smještenih u beogradskom Sportskom centru Banjica i Novosadskom sajmu. Došlo je i do fizičkih sukoba aktivista naprednjaka i opozicionih stranaka, koje su pokušavale da uđu i saznaju šta toliki broj ljudi radi tamo tokom trajanja glasanja.

Kontrolori opozicije su tokom čitavog izbornog dana prijavljivali ogroman broj nepravilnosti i pokušaja manipulacija na biračkim mjestima širom Srbije. Na snimcima objavljenim od strane građana i opozicionih funkcionera može se vidjeti veliki broj SNS aktivista sa puno dokumentacije, papira, kompjuterima koje su obezbjeđivali krupni tjelohranitelji obučeni u crno sa maskama na licu. Radomir Lazović iz Zeleno-levog fronta je rekao da im takvo ponašanje SNS-a daje za pravo da posumnjaju da na tim mjestima postoje dupli spiskovi i da se „vrši pritisak na birače kako, kada i gde da glasaju“. Lider pokreta Kreni-Promeni Savo Manojlović rekao je juče medijima ispred Skupštine grada Beograda da su odlučili da vrate osvojene mandate jer „u nekoliko gradova i opština imamo prekrajanje izborne volje građana“.

Nakon prvih rezultata i brojanja srbijanska opozicija je objavila da je odnijela tijesnu pobjedu u Nišu i Čačku. Naime, Gradska izborna komisija (GIK) Niša  je rano u ponedjeljak objavila rezultate po kojima SNS zajedno sa satelitskom Ruskom strankom ima 30 mandata, jedan manje od opozicije. To su potvrdili i IPSOS i CESID. Međutim, nezavisni analitičari su ipak upozorili protiv prijevremenog slavljenja jer SNS i Vučić neće predati Niš tek tako, treći po veličini grad u zemlji.  Ono što se onda desilo po riječima Andreja Ivanjija, novinara nedjeljnika Vreme, je „ne da je sumnjivo, nego je ozbiljno sumnjivo“. Naime, GIK se opet sastao, ali bez predstavnika opozicije i „onda nije kako smo rekli, nego je drugačije… od tih ne znam koliko džakova u Nišu baš slučajno su uzeli devet koje kada su prebrojali pa je bio drugačiji rezultat“ objašnjava Ivanji. On je podsjetio i na izjavu predsjednika Vučića koji je više puta ponovio da bi mu vrlo teško pao poraz u Nišu.

Pravni tim opozicije je predao GIK-u oko 50 prigovora zbog nepravilnosti među kojima je jedna od značajnijih ručno prepravljanje zapisnika sa biračkih mjesta u korist Ruske stranke. Pravni zastupnici opozicije su primijetili nepodudaranje originalnih zapisnika biračkih odbora sa biračkih mjesta sa skeniranim zapisnicima koji su zvanično objavljeni na sajtu Republičke izborne komisije (RIK). Skenirane zapisnike RIK-u dostavlja GIK.

Prepravke zapisnika su rađene u korist „povećavanja“ broja birača koji su glasali za Rusku stranku koja ima status stranke nacionalne manjine za koju ne važi cenzus od tri odsto već takozvani prirodni prag koji se izračunava Dontovom metodom. Rusa je na posljednjem popisu u Nišu bilo svega 121. Ruska stranka je kandidovala samo osam odborničkih kandidata od 61 koliko ima niška skupština. Od tih osam samo je jedan bio Rus dok su ostali bili Srbi. Prvi na listi Tihomir Perić je medijima rekao da iako je Srbin, on je veliki rusofil, a svoj glas u niškoj Skupštini će dati SNS-u iz „prijateljstva i ljubavi“. Ruska stranka je imala kandidate i u Beogradu, Novom Sadu, Čačku i Valjevu, tj. u svim velikim gradovima gdje je vlast procijenila da će im manjinske stranke kojima ne treba cenzus dobro doći u izbornim računanjima. Tako je u Beogradu ta stranka dobila 1 mandat sa 1.2 odsto glasova od kojih je ruskih najmanje bilo.

Niška opozicija najavljuje i krivične prijave jer ih ovakvo „štelovanje zapisnika“ podsjeća na 1996. godinu kada je tokom izborne krađe koje je organizovao režim Slobodana Miloševića to bila masovna pojava.

Tadašnji protesti su najavili početak kraja srbijanskog diktatora i neprikosnovenog gospodara i Crne Gore i „srpskih zemalja“ preko Drine. Tada je i crnogorski premijer Milo Đukanović započeo otklon od njega, procijenivši za Vreme da je Milošević „prevaziđeni političar“. Otklon od Beograda je ipak išao sporo i bolno i tek je 2006. rezultirao i državnom samostalnošću. Međutim, nikada nije došlo do otklona Miloševićevih standarda u vladanju zemljom. Štaviše, mnogi tvrde da je Đukanovićev režim prljavim novcem i uticajem pomogao sadašnjim prijateljima u Beogradu da dođu i onda učvrste vlast zasnovanu na istim standardima. Interesantno je da prošli i sadašnji izbori u Srbiji imaju prilično mali prostor u miloističkim medijima u Crnoj Gori.

Milan Knežević iz Demokratske narodne partije (DNP) i Andrija Mandić iz Nove srpske demokratije (NSD) i ujedno i predsjednik državne Skupštine su i pored takve kampanje javno podržali vladajuću srbijansku partiju i Vučića u decembarskim izborima. Mandić je čak i decembarsku izbornu noć proveo u Beogradu u štabu vladajuće stranke i nije se trudio objasniti u kom je svojstvu bio tamo. I Mandić i Knežević su, dok su bili opozicija, i sami bili žrtve identičnih metoda prekrajanja izborne volje od strane Demokratske partije socijalista (DPS) i žrtve montiranih sudskih procesa u kome je Vučićev režim direktno pomagao njihove progonitelje.

Obojica političara se ovaj put nisu javno oglašavala pred lokalne izbore, ali nisu ni riječ rekli protiv javno objavljenih dokumenata koji bude sumnju u ozbiljne malverzacije. Teško je očekivati da će se kod njih u odnosu na Vučića desiti ono što se desilo kod Đukanovića krajem 1996. godine u odnosu na Miloševića. I Mandić i Knežević će vrlo vjerovatno biti i gosti tzv. Svesrpskog sabora u Beogradu koji treba okupiti političare istog profila i nema sumnje da će odatle donijeti „lijepe utiske“. Opštine u kojima NSD i DNP imaju gradonačelnike otvoreno oponašaju i Vučićeve i Đukanovićeve standarde vladanja. Čak i da Crna Gora dobije ovog mjeseca pozitivan odgovor na famozni IBAR i završna mjerila, vrlo je upitno kako će Crna Gora sa DPS-om i bivšim Demokratskim Frontom ikada stići do članstva u EU.

Jovo MARTINOVIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo