Povežite se sa nama

OKO NAS

OPŠTINA ULCINJ I SUDSKI PROCESI: Fantomske firme prazne budžet

Objavljeno prije

na

Šanse da u narednih desetak dana Opština Ulcinj izbjegne blokadu žiro-računa, koja bi potom mogla potrajati do kraja godine, ne izgledaju velike. Jer, još jedan slučaj, koji se pred crnogorskim sudovima vodi decenijama, sada je došao na naplatu. Zvaničnici u lokalnoj upravi tvrde, kao farsa.

„Radi se o slučaju po tužbi firme Progres iz Pirota protiv Opštine Ulcinj koji je pokrenut 2006. godine kod Osnovnog suda u Ulcinju. Tokom postupka je traženo da se Opština Ulcinj obaveže na isplatu iznosa od 320 hiljada eura za protivpravno zauzeto zemljište u ukupnoj površini od 915 m2. Riječ je o nepokretnostima -parking prostoru iznad nekadašnjeg hotela Galeb i saobraćajnici, a koje su izgrađene 1982. godine”, pojašnjava sekretar Sekretarijata za zaštitu imovine u opštini Ulcinj Gzim Hadžibeti.

U nizu slučajeva sudovi su donosili odluke u korist Opštine Ulcinj, a onda je tužilac 2011. dospio u stečaj. Njegov punomoćnik, advokat Nušo Kalač iz Rožaja je, međutim, podnio prijedlog za nastavak postupka uz koji je, kako navodi Hadžibeti, priložio Ugovor o ustupanju potraživanja uz naknadu – cesiju zajedno sa Odlukom Upravnog odbora Progres kojom se prihvata prijedlog za ustupanje-kupovinu potraživanja, među kojima su, između ostalog, obuhvaćena i prava po osnovu postupka koji se vodi u postupku pred Osnovnim sudom u Ulcinju protiv Opštine Ulcinj, sve za naknadu u iznosu od 70 hiljada eura. No, sud u Ulcinju je odbacio zahtjev, jer je Zakon o obligacionim odnosima predvidio da je „ništavan ugovor kojim bi advokat ili koji drugi nalogoprimac kupio sporno pravo čije mu je ostvarivanje povjereno, ili ugovorio za sebe učešće u podjeli iznosa dosuđenog njegovom nalogodavcu”.

Ali, tako nijesu smatrali u Višem sudu u Podgorici, koji je početkom septembra usvojio tužbu Kalača, i odredio da je Opština Ulcinj obavezna da isplati iznos od oko pola miliona eura, uključujući zatezne kamate, uz obrazloženje da se u konkretnom slučaju ne radi o kupoprodaji spornog prava, već o ustupanju potraživnja – cesiji.

„Nama ne ostaje ništa drugo nego da Vrhovnom državnom tužilaštvu i Vrhovnom sudu Crne Gore podnesemo prijedlog za pokretanje postupka podnošenja zahtjeva za zaštitu zakonitosti, odnosno reviziju”, kaže predsjednik Opštine Ulcinj Fatmir Đeka. On smatra da u svemu postoje koruptivni elementi, odnosno da je ovo flagrantan primjer kršenja zakona bez presedana koji se hitno mora prekinuti. „U suprotnom, Opština Ulcinj, ionako najsiromašnija opština Crnogorskog primorja, biće dovedena u stanje bankrota i potpune paralize rada”, kaže gradonačelnik Đeka.

Njegova strahovanja nijesu bez osnova, jer je za proteklih 18 mjeseci sa računa Opštine Ulcinj po osnovu izgubljenih sudskih procesa skinuto čak oko 1,8 miliona eura. Znači, svaki mjesec u prosjeku po 100 hiljada eura. Ili više od polovine mjesečne zarade zapošljenih u lokalnoj upravi. Dakle, to je veliki novac, naročito ako se ima u vidu činjenica da su godišnji prihodi Opštine oko pet miliona eura.

,,Da je sto hiljada u cijelom tom periodu izgubljeno, pa je mnogo. Ovo se mora istražiti”, rekao je za Monitor jedan poznati crnogorski pravnik.

Tim prije je to neophodno pošto su pare uglavnom dobijala, kako tvrde i u Opštini, fantomska lica i firme, od kojih mnoge nijesu imale sjedište u Crnoj Gori. Kada bi se kasnije, kao u famoznom slučaju Partizanski put dobio predmet po osnovu revizije, novac ne bi imao ko da vrati.

Kada se radi o ovakvim slučajevima, najlakše je pozivati se na odluke sudova kada je u pitanju neznanje ili korupcija, ili možda – organizovani kriminal. Vidjeli su to i po džepu osjetili građani Ulcinja i iz čuvene „afere komarci”, prije više od 20 godina, kada je Opština Ulcinj umjesto 3.660 maraka za avionsko tretiranje komaraca, po odluci Vrhovnog suda, platila čitavih 430 hiljada maraka, odnosno 120 puta više!

Baš kao i u slučaju Otrantkomerc kada je prije tri godine, zbog očigledne greške vještaka, za dug od 9,6 hiljada eura, plaćeno preko 250 hiljada eura ili 25 puta više!?

Uvidjevši najveću opasnost koja prijeti, gradonačelnik Đeka se sa svojim saradnicima mnogo bolje pripremio za znameniti sudski proces poznat kao K1. Za spor koji protiv opštine Ulcinj vodi Rekreaturs”, koja je dio Atlas grupe biznismena Duška Kneževića.

Ona traži da joj Opština Ulcinj isplati 10,5 miliona eura zbog štete koja je prije više od tri decenije nastala rušenjem objekata na Velikoj plaži. Riječ je o apartmanskom naselju K1 sa oko 300 kamp-kućica, koje su još prije katastrofalnog zemljotresa 1979. godine, izgradile sindikalne organizacije sa Kosova. U antialbanskoj histeriji nakon 1981. godine to odmaralište Kosovara u Ulcinju je temeljno srušeno rješenjem tadašnjeg Republičkog komiteta za urbanizam i građevinarstvo. Vlasti u Prištini su nedugo poslije ovog čina pokrenule sudski spor protiv Opštine Ulcinj. Firma Rekreaturs, koju su registrovale izbjeglice sa Kosova, je odlukama srpskih organa postao njihov pravni sljedbenik. Monitor je pisao da je Atlas grupa kupila većinski paket akcija Rekreatursa na crnogorskoj berzi za oko 60 hiljada njemačkih maraka!?

Nakon što su branioci Opštine dokazali da je Privredni sud u Podgorici nenadležan za ovu vrstu spora, te zatražili izuzeće dotadašnje sudije Milice Popović, ovih dana je taj proces praktično opet počeo pred sudijom Borjankom Zogović. Mogućnost kolapsa javnih finansija Opštine Ulcinj je otklonjena, ali drugi, manji slučajevi prijete da ugroze krhku stabilnost grada koji, ipak, izlazi iz nepodnošljive zone siromaštva.

Očekivanja vlasti i prijedlozi opozicije

Predsjednik Opštine Fatmir Đeka kaže da su na ovim pitanjima sve političke stranke u Ulcinju uvijek imale isti stav, a to je bio slučaj i sa poslanicima u državnom parlamentu. U opoziciji smatraju da bi trebalo da se sazove vanredna sjednica opštinske skupštine kako bi se donijele odgovarajuće odluke i zaključci. Oni podsjećaju da su još u februaru 2013. godine predlagali da se napravi jedan dobar advokatski tim koji će zastupati Opštinu u svim ovim sporovima, jer čitava odgovornost ne smije da padne na nejaki Sekretarijat za zaštitu opštinske imovine.

Mustafa CANKA

Komentari

Izdvojeno

DEVET GODINA URGENCIJA ZA IZRUČENJE SVETOZARA MAROVIĆA: Još malo i gotovo

Objavljeno prije

na

Objavio:

Kazna Maroviću zastarijeva u oktobru 2026. godine. Sudeći po dosadašnjoj sudbini svih crnogorskih urgencija , teško je očekivati da će on do tada biti izručen Crnoj Gori. Sljedeće jeseni ,kao slobodan čovjek,  moći će da se vrati u Budvu, koju je po sopstvenom priznanju opljačkao

 

 

Brojni ministri pravde  obećavali su crnogorskoj javnosti da će preduzeti sve kako bi pred crnogorskim pravosuđem odgovarao bivši visoki funkcioner DPS-a Svetozar Marović.  Pisanje zamolnica, urgencija, priča o hapšenju i eksdradiciji ušlo je u devetu godinu.

Obećanje je ove sedmice dao i aktuelni ministar pravde Bojan Božović.

Božović je  najavio da će od Srbije ponovo tražiti izručenje bivšeg visokog zvaničnika Crne Gore, Državne zajednice Srbije i Crne Gore koji je još 2016. godine  osuđen  kao šef organizovane budvanske kriminalne grupe, koja je  opštinski budžet oštetila za nekoliko desetina miliona eura.

Na osnovu sporazuma koji je sklopio sa Specijalnim tužilaštvom na čijem je čelu u to  vrijeme bio Milivoje Katnić, Marović je osuđen je na tri godine i devet mjeseci zatvora. Iako se nagodio da u državni budžet uplati milion eura, a 100 hiljada donira u humanitarne svrhe, on to nikada nije učinio, pa mu je zatvorska kazna povećana za godinu.

U slučaju Svetozara Marovića stvar je više nego jasna – Srbija ne želi da izruči Crnoj Gori šefa budvanske kriminalne grupe.

Zašto je Srbija osuđenom Maroviću obećana zemlja, da li je on u međuvremenu dobio srpsko državljanstvo, kako se  vjeruje, pa je to jedan od razloga zbog čega ga  Srbija ne izručuje, kao svog državaljanina,  ili i dalje živi neki politički dogovor,   samo su neka od nagađanja o razlozima zbog kojih je Marović već devet godina nedostupan crnogorskim organima.

Nekadašnja opozicija, sada većina u aktulenoj vlasti ustvrdila je da je lično bivši predsjednik Crne Gore Milo Đukanović napravio dogovor sa Vučićem da se Marović ne izručuje Crnoj Gori.  Vlast se promijenila, ali odnos Srbije prema ovom slučaju nije.

Samo nekoliko mjeseci nakon što je izabrana  Vlada Zdravka Krivokapića tadašnji ministar pravde Vladimir Leposavić, pisao je pismo srpskim kolegama tražeći da se Crnoj Gori izruči Marović.

To je saopšteno na konferenciji održanoj krajem decembra 2020.godine. Tadašnji potpredsjednik Vlade Dritan Abazović  ocijenio je da je „kompromitujuće  da Marović, koji je označen kao šef kriminalne grupe, šeta slobodno“.

„ Mi želimo da se odredimo prema ovom pitanju, nadajući da ćemo sa Srbijom pronaći zajednički jezik i privesti Marovića pravdi”, kazao je tada Abazović. Na DHL zamolnicu,  odgovora nije bilo.

I tokom prve službene posjete Beogradu ondašnjeg premijera Crne Gore Zdravka Krivokapića, u novembra 2021, pitanje ekstradicije Marovića bilo je na dnevnom redu.

“Izručenje Marovića ostaje prioritet za našu vladu”, rekao je tada Krivokapić poslije razgovora sa predsjednicom Vlade Srbije Anom Brnabić. Premijerka Brnabić tada je rekla da će sa pravosuđem provjeriti detalje slučaja.

“Mislim da ne postoji neki konkretan pravni ili politički razlog što Marović nije izručen. Nije tajna da imamo niz otvorenih i teških pitanja”, izjavila je tada Brnabić.

Odluka Sjedinjenih Američkih Država, da uvedu sankcije nekadašnjem predsjedniku Skupštine Crne Gore i potpredsjedniku DPS-a Svetozaru Maroviću, bila je okidač da se crnogorske vlasti još jednom obrate kolegama iz Srbije i drugi put tokom 2022. godine zatraže njegovo izručenje.

“Uključivanje SAD u slučaj Marović je korak dalje za izručenje i mi se nadamo da će Srbija izručiti Svetozara Marovića”, kazao je Andrej Milović, tadašnji državni sekretar Ministarstva pravde.

Milović je tada ocijenio da je u slučaju Marović prisutan nedostatak političke volje, jer je to jedini slučaj u vezi s kojim imaju problem s kolegama iz Srbije. „Kako god, vremena za čekanje, kaže, više nema, kazao je tada Milović.

Čekanje se nastavilo.

U martu 2023, tadašnji ministar pravde Marko Kovač  je tokom posjete Srbiji otvorio opet pitanje izručenja  Marovića kada je i zaključeno da je neophodno da ta zemlja izvrši svoju obavezu.

On je u tada kazao da neće odustati od tog predmeta ističući da je teško govoriti o vremenskim okvirima, jer je riječ o pravnoj, ali i političkoj odluci.

“Izručenje Svetozara Marovića je otvoreno pitanje koje smo naslijedili usljed neadekvatnih, blago rečeno, reakcija naših pravosudnih organa kada je lice osuđeno za tako veliku zatvorsku kaznu bude pušteno da se brani sa slobode. Tada je napravljen presedan u tom procesnom smislu i imamo situaciju kakvu imamo”, kazao je tada Kovač naglašavajući da je sa pravosudnim organima Srbije otvorio to pitanje i pitanje drugih ekstradicija.

„Ostali smo na stanovištu da je potrebno da Srbija izvrši svoje obaveze u skladu sa Sporazumom o izručenju, a shodno određenim međunarodnim konvencijama. Teško je govoriti o vremenskim okvirima jer je ekstradicija stvar pravne, ali i političke odluke svake države”, rekao je tada Kovač.

U julu iste godine slučaj „Marović“ aktuelizovan je na najvišem nivou, tokom susreta predsjednika dvije države 10. jula u Beogradu. U prvoj službenoj posjeti Srbiji, šef crnogorske države Jakov Milatović iznio je zahtjev Aleksandru Vučiću da se Marović izruči radi odsluženja kazne u Crnoj Gori. Vučić je odgovorio da će to pitanje Srbija razmotriti i Podgorici proslijediti utemeljen odgovor. Odgovor naravno nije stigao.

Nekoliko mjeseci kasnije, javnosti se povodom slučaja Marović ponovo obratio Andrej Milović,  tada s mjesta ministra pravde i saopštio da je Crna Gora uradila sve što je bilo u domenu pravnih mogućnosti.

„ Više puta smo slali zamolnice i urgancije i sada je sve u rukama pravosudnih organa Republike Srbije. Međutim, nećemo potezati pitanje reciprociteta u odnosima sa Republikom Srbijom, jer – osim navedenog, kao i činjenice da je međunarodno-pravna saradnja u krivičnim stvarima u svim ostalim predmetima zaista sjajna – naš cilj jesu najbolji mogući odnosi dvije zemlje, što već predugo nije slučaj „,  naglasio je Milović.

Kazna Maroviću zastarijeva u oktobru 2026. godine. Sudeći po dosadašnjoj sudbini svih crnogorskih urgencija , teško je očekivati da će i do tada biti izručen Crnoj Gori.  A sljedeće jeseni kao slobodan čovjek moći će da se vrati u Budvu, koju je po sopstvenom priznanju opljačkao.

Svetlana ĐOKIĆ

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

SOKOLOVINA I DALJE PROBLEM: Sanacija i turizam na čekanju

Objavljeno prije

na

Objavio:

Turizam u više opština na sjeveru  već treću godinu trpi zbog sanacije klizišta u Sokolovini, na putu Mojkovac-Đurđevića Tara.  Vlasnici privatnog smještaja i kampova kažu da zbog toga tokom turističkog ljeta ostvaruju tek trećinu planiranih prihoda, a mještani gube sate da stignu zaobilaznim putevima do grada.

 

 

Atraktivna i stranim turistima omiljena ruta Manastir Morača – NP Biogradska gora – Đurđevića Tara, pa dalje ka Žabljaku i Crnom jezeru, već tri godine je prekinuta zbog radova na saobraćajnici u mjestu Sokolovina, čija je sanacija više puta prolongirana. Zbog takvog stanja, na gubitku je turistička ponuda Mojkovca, ali i Žabljaka i Kolašina. Uz to,  mještani Dobrilovine prinuđeni su da tri puta duže putuju do prodavnice, ljekara i svega što im je neophodno u gradu. Sanacija kritične tačke na putu Mojkovac – Đurđevića Tara počela je još 2023. godine.

Kako objašnjava Bojan Filipović, koji je na čelu lokalnog Udruženja turističkih poslenika, lani je tom dionicom bio ograničen prolaz na svega dva sata dnevno, zbog čega su, tvrdi, imali oko 60 odsto manje gostiju i organizovanih tura u odnosu na očekivano. Ove godine sa nadležnih adresa su ih obavijestili da će put biti otvoren svega tri mjeseca – od 15. juna do 15. septembra. No, zbog toga će radovi biti produženi još za godinu dana.

„Za ljetnju turističku sezonu ove godine imali smo neke nezvanične informacije da će put biti otvoren po sistemu naizmjeničnog prolaska na toj dionici uz semaforsku signalizaciju. Očekivali smo da će to početi 15. aprila i trajati do 15. oktobra. Naš predlog je bio da se izvode radovi na potpornim zidovima, a da jedna traka funkcioniše, kako bismo odradili ovu i narednu turističku sezonu. Međutim, nedavno nam je ponuđeno da se put otvori tri mjeseca, s tim da se rok za izvođenje radova produži za još jednu godinu. Što znači da ćemo i dogodine biti u istom problemu“, kaže Filipović.

Predlog je bio i da mještani Dobrilovine „poslije sezone i do završetka radova prolaze tim putem na sopstvenu odgovornost od 17 do osam sati narednog dana, a da se, pored toga, dozvoli djeci prolazak iz škole oko 14 sati. Zbog obustave saobraćaja na Sokolovini, mještani sada svakodnevno putuju preko Pljevalja, prelazeći skoro 150 kilometara umjesto uobičajenih 25, kako bi stigli do škole, posla ili prodavnice. To je, kažu, kao da oni koji žive na Bliču do Podgorice idu preko Nikšića i Šavnika.“

Filipović  ukazuje da niko od turizma „za tri mjeseca ne može zaraditi za cijelu godinu i održati svoj posao“. Naročito je turističkim poslenicima teško, objašnjava, zbog činjenice da su i prethodne dvije godine imali ogromne gubitke. Predsezonu nisu prošli, ali ni ovu godinu, pa su sada svi smještajni kapaciteti prazni. Turistički poslenici se boje da će, čak i nakon završetka puta, turisti zaboraviti na ovu rutu, nakon što je godinama nijesu mogli koristiti.

„Taj putni pravac ne samo da šteti našoj opštini, već i ljudima koji se bave turizmom u opštinama Kolašin, Žabljak i Pljevlja. Takođe i svim turističkim agencijama sa primorja koje u svojoj ponudi imaju posjetu kanjonu rijeke Tare. Zbog svega navedenog, najavljujemo da ćemo 1. maja na sat vremena blokirati put Kolašin – Mojkovac kako bismo nadležne podsjetili na naše probleme“, saopštili su početkom sedmice iz Udruženja turističkih poslenika.

Izdavaocima privatnog smještaja pridružiće se i njihovi sugrađani nezadovoljni „širenjem granica NP Biogradska gora“, zbog čega su, kako kažu, prinuđeni da ne mogu koristiti svoju naslijeđenu imovinu. Takođe, na protestu će iskazati nezadovoljstvo i zbog obustave radova na ski-centru Žarski. Tvrde da je projekat, na kojem je urađeno više od pola radova, iznenada obustavljen i zaboravljen.

„Kancelarijsko donošenje odluka bez konsultacija sa lokalnom zajednicom, stanovništvom i privredom na tim prostorima, dovodi do gašenja našeg grada, koji je i onako doveden na rub opstanka i bori se da preživi – kao i cijeli sjever u posljednjih 35 godina. Naravno da je rekonstrukcija puteva dobra stvar i da je započeta s najboljim namjerama, ali postoji i ona narodna poslovica koja kaže da je i put do pakla popločan dobrim namjerama. Zbog toga smatramo da u tim rekonstrukcijama treba naći mjeru i uskladiti dinamiku radova sa potrebama stanovništva i privrede“, poručuje Filipović.

Iz mojkovačke Turističke organizacije su za Monitor kazali da oko problema sa Sokolovinom uskoro očekuju razgovor sa premijerom Milojkom Spajićem i predstavnicima tri resora njegove Vlade. Cilj im je, kako kažu, da objasne važnost turističke rute koja vodi preko Sokolovine i da pokušaju naći kompromisno rješenje koje će pomiriti potrebe mještana i izvođenje radova.

Do zaključenja ovog broja, iz Uprave za saobraćaj Monitoru nisu odgovorili na pitanja koja se odnose na radove na putu Mojkovac – Đurđevića Tara i planove oko režima saobraćaja za ostatak proljeća i predstojeće ljeto.

Kakos u februaru ove goine kazali,  Uprava za saobraćaj kao investitor i kompanija Intemost kao izvođač rade sve u skladu sa svojim mogućnostima da se radovi na sanaciji klizišta nastave što prije, kako bi mještani u što kraćem roku dobili prohodnu saobraćajnicu.

„Upravi za saobraćaj kao investitoru je najvažnije da se radovi nastave i čitav posao bude završen što prije. Međutim, mi moramo uvažiti i potrebe mještana sela Sokolovina, zbog čega smo sa izvođačem dogovorili da im se dozvoli nesmetan prolaz u terminima koji njima odgovaraju, u skladu sa njihovim potrebama, iako će to uticati na dinamiku radova i prouzrokovati kašnjenje. Ne želimo da se mještani osjećaju odsječeno od grada”, obećali su tada iz Uprave.

Saopštili sui  da je “sanacija klizišta Sokolovina jedan od najznačajnijih i najzahtjevnijih projekata koji ima za cilj podizanje bezbjednosti i sigurnosti saobraćaja na putu Mojkovac – Đurđevića Tara”

Tadašnji ministar saobraćaja i pomorstva, Filip Radulović, u novembru 2023. godine iz Sokolovine je obećao da će sanacija tog klizišta biti završena za godinu dana.

Ministar je objasnio da će realizacijom tog projekta biti riješen jedan od dugogodišnjih problema na toj dionici puta. Vrijednost projekta je 10,6 miliona eura. Radovi podrzaumijevaju sanaciji nestabilne kosine i izgradnji galerije u dužini od oko 400 metara“ .Put Mojkovca do Đurđevića Tare od 2015. godine nikad nije bio zvanično otvoren i bezbjedan. Česti odroni i ranije, ali i u toku izvođenja radova stvaraju  dodatne probleme. Oko 2.000 “kubika” zemlje, palo je na gradilište prije nekoliko sedmica.

                                                                                    Dragana  ŠĆEPANOVIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ATLAS BANKA, BERANE: Pojeo vuk – kilo zlata

Objavljeno prije

na

Objavio:

Zubarskom zlatu koje je do uvođenja stečaja u „Atlas banci“ stajalo u trezoru filijale te banke u Beranama, do danas nema ni traga. Na crnom tržištu njegova vrijednost danas dostiže četiri puta veću cijenu od nekada procijenjene

 

 

Kilogramu zubarskog zlata koje je do trenutka uvođenja stečaja u „Atlas banci“ stajalo u trezoru filijale te banke u Beranama do danas nema ni traga, iako mu sada na crnom tržištu vrijednost dotiže ogromne svote novca. Istovremeno se tim povodom ne vodi nikakva istraga.

Dobro obaviješteni sagovornik Monitora, jedan od bivših zasposlenih, tvrdi da je taj kilogram zlata stajao u trezoru nekoliko decenija i da je pripadao Fondu zdravstva.

„Ključna stvar u tome je što nije formirana komisija i što komisijski i zapisnički nije konstatovano da zlata nema i tu neko mora da snosi odgovornost. Da ne otvaramo sada priču o vrijednoj arhivskoj građi“, objašnjava.

„To zlato je ostavila na čuvanje jedna bivša direktorica tadašnjeg Fonda zdravstva koja je otišla za Beograd. Nije imala gdje da ga ostavi, a htjela je da ode što bi se kazalo čistih ruku. Zlato je tu stajalo možda i tri decenije prije uvođenja stečaja“ – kaže sagovornik.

On ponavlja da je tada morala biti napravljena komisija i urađen popis imovine koja je zatečena, što je sasvim normalna i očekivana stvar i procedura.

„Oni su toga dana, 5. aprila 2019. godine, bez ikakve najave sačekali kraj radnog vremena, i kada smo svi izašli, ne znajući ništa, jednostavno su zaključali vrata i postavili obezbjeđenje. Mnogima od nas su lične stvari ostale unutra i nismo mogli da ih uzmemo“ – objašnjava sagovornik.

Stečajna uprava „Atlas banke“  ranije je  saopštila tim povodom da u trenutku uvođenja stečaja nije bilo ničega u trezorima u Beranama, odnosno da su bili slobodni, ili kako su se izrazili, „oslobođeni od sadržaja“.

Naš sagovornik objašnjava da je zlato stajalo tu još iz vremena kada se ova banka drugačije zvala i bila preteča svih banaka u Beranama i u ovom regionu Crne Gore.

„Prije nego je pristupila Atlas sistemu, bila je preteča svih banaka u Beranama, i u njoj je njoj čuvana sva dokumentacija svih bivših privrednih preduzeća još iz vremena SFRJ, koja su i izgradila sadašnje zdanje“,  kaže ovaj bivši službenik.

Postojeća zgrada je izgrađena 1974. godine od sredstava gradske privrede, koja je u to vrijeme bila treća u Crnoj Gori. Tada je postojala samo ova banka, koja se poslije rata zvala Komunalna banka Ivangrad, Andrijevica i Plav.

„Zatim je mijenjala ime u Osnovnu banku, potom u Montenegro banku, da bi se  1992. godine izdvojila iz sistema Montenegro banke, kada je formirana Beranska banka. Beranska banka je 2003. godine pripojena Atlas banci“ – podsjeća on na istorijat banke.

Stručnjaci koje je Monitor kontaktirao objašnjavaju da je zubarsko zlato najvrjedniji materijal i da je moralo biti najveće čistoće, odnosno dvadesetčetvorokaratno, ili čistoće 97 odsto.

„Danas je izuzetno skupo i rijetko se koristi u stomatologiji upravo zbog toga. Jednom prilikom sam mušteriji izašao u susret, ali je morao sam da nabavi zubarsko zlato, jer ga više nema. Morao sam da mu dam potvrdu da sam registrovan da bi on negdje u Vojvodini kupio nekoliko grama, koliko mu je trebalo. Ne može se to tek tako kupiti“,  kaže stomatolog sa kojim smo razgovarali.

Kada se radi o zlatu  iz „Atlas banke“,  on izražava i sumnju da je zlato možda samo i fiktivno stajalo u trezoru, a da je nestalo mnogo ranije.

„Ja se sjećam početaka moga rada, veoma davno, kada je stomatologija bila u javnom zdravstvu, i znam da već tada nije više bilo zubarskog zlata. Bilo je mnogo skupo i jednostavno Fond zdravstva je prestao da pokriva, odnosno refundira troškove tog materijala“ – kaže taj ljekar.

On objašnjava da je zlato oduvijek bilo cijenjeno i upravo korišćeno kao prvi zubni nakit još od vremena Etruršćana koji su ga koristili za uljepšavanje. I Maje su koristile zlato, a pokazivanje statusa ukrašavanjem zuba nastavilo se kroz istorijuu različitim kulturama.

I naši stariji ljudi pamte da su koristili zlato za zube, ne samo iz estetskih, nego i iz funkcionalnih razloga jer je zbog svojih karakteristika štitilo zube od propadanja. I danas se u nekim porodicama može naći zubno zlato, korišteno u proteklim vremenima, a najčešće je u obliku zubnih pločica, mostova i zubnih krunica.

Zbog visokih cijena poslednjih godina zlato se u stomatologiji sve manje nalazi u upotrebi. Ipak, zbog visokog udjela čistog zlata u predmetima i solidnih otkupnih cijena, zlatni zubi i zubno zlato još uvijek se često mogu vidjeti na vagama poslovnica za otkup zlata.

Dobar poznavalac prilika na crnom tržištu tvrdi da kilogram zubarskog zlata koji je nestao iz Atlas banke u Beranama, i koji se u banci procjenjivao na pedeset hiljada eura, danas vrijedi mnogostruko više.

„Budite sigurni da na crnom tržištu kilogram zlata te čistoće prelazi vrijednost dvjesta hiljada eura u ovom trenutku“ – kaže ovaj sagovornik.

Šta se desilo sa zlatom  koje se čuvalo u trezoru „Atlas banke“, nema interesovanja ni  da se ispita.  Dodatno, nije prijavljen njegov nestanak. Koliko je poznato, Fond zdravstva ga ne potražuje.

                                      Tufik SOFTIĆ     

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo