Povežite se sa nama

DRUŠTVO

Opasni virus pobune

Objavljeno prije

na

Crnogorske vlasti su pripremile teren da se na račun epidemije koja je zadesila Berane zbog trovanja neispravnom vodom iz gradskog vodovoda, politički obračunaju sa „pobunjenim” mještanima prigradskog naselja Beranselo, koji duže od šest mjeseci drže pod blokadom divlje smetlište u ovom gradu, na Vasovim vodama. Zvuči nevjerovatno, ali zbog masovnog trovanja vodom niko iz Opštine i lokalnih preduzeća nije procesuiran ili ne daj Bože zatvoren, ali su zato trojici mještana Beransela izrečene zatvorske kazne od po petnaest dana zbog toga što su, navodno, dan-dva ranije onemogućili kamione komunalnog preduzeća da prođu prema gradskom smetlištu.

U prilog tome da je sve vrlo dobro koordinisano sa najviših državnih adresa, govori i slijed događaja koji će najvjerovatnije prethoditi policijskoj akciji razbijanja blokade u Beranselu. To će se možda desiti dok ovaj broj Monitora bude išao u štampu, jer je policija saopštila da će pružiti asistenciju komunalcima.

Policija je u ponedjeljak privela osam mladića iz Beransela na saslušanje, a u utorak im izrekla drakonske kazne u Sudu za prekršaje. Osim trojice mještana ovog prigradskog naselja koji su nepravosnažno kažnjeni po petnaest dana zatvora, još pet njih, među kojima i jedna šezdesetpetogodišnja žena, moraju platiti po petsto eura, što je za siromašne žitelje ovog naselja isto što i zatvorska kazna.

Iz porodice Slobodana Pešića novčano su kažnjena tri člana. Osim njega, kažnjeni su i njegov brat Vuksan, kao i njegova maćeha Danica.

,,Mogu odmah da nas pošalju u zatvor, para nemamo. Ali, kroz Beranselo mogu proći samo uz pomoć policije. Samo mi nije jasno kome ide u prilog da konfrontira narod i policiju. Šta se sve tu može desiti”, kaže Slobodan za Monitor.

Privođenje mještana Beransela dogodilo se istog dana u popodne, nakon što je gradonačelnik Vuka Golubović (DPS) apelovao na mještane tog naselja ,,da hitno odblokiraju prilaz privremenom odlagalištu smeća na Vasovim vodama”, a nadležne državne institucije pozvao da se uključe u rješavanje problema.

Beranska komunalna policija zatražila je asistenciju policije kako bi pristupila deponiji u Beranselu, čime je pripremljen teren da se ponovo razbije blokada deponije koja se nalazi na izvorima pitke vode, a mještani Beransela indirektno okrive za epidemiju stomačnih oboljenja u Beranama, zbog koje je do sada pomoć ljekara zatražilo skoro hiljadu i četiristo ljudi.

Ni Golubović ni ministar zdravlja Miodrag Radunović, koji je prvi upro prst u Beranselce, ne pominju odgovornost čelnih ljudi Vodovoda koji nijesu upozorili građane da voda nije za piće jer je zatrovana fekalijama. Ne pominju ni da je preduzeće Bemaks koje je izvodeći radove na putu Berane – Lubnice – Kolašin, jedanaest puta probilo cijevi gradskog vodovoda i da se to posljednji put dogodilo dan-dva prije izbijanja epidemije 24. avgusta.

Državni organi nijesu odmah udovoljili zahtjevu gradonačelnika Berana. U Beranama se sastala delegacija Vlade koju su predvodili ministri zdravlja i uređenja prostora, Radunović i Branimir Gvozdenović. Oni su najprije saopštili da će „alarmantna situacija” sa smećem biti riješena tako što će beranskim komunalcima u pomoć pristići desetak kamiona iz drugih opština, i da će grad biti brzo očišćen.

Gvozdenović je direktno i jasno odgovorio da će se otpad iz Berana transportovati na sanitarne deponije u Podgorici i Baru. Dok su gradonačelnik Golubović i ministar zdravlja Radunović izbjegavali da pričaju o odgovornosti za trovanje vodom, ministar uređenja prostora je kazao kako „za pitanje odgovornosti ima vremena”, a da je osnovni zadatak ove delegacije da pronađe način da se očisti grad.

„Ima vremena za odgovornost. Zna se koje su nadležne institucije koje treba to da sprovedu Mi smo informisani ovdje da se detaljne analize vode rade, i naravno da je trebalo da se na vrijeme obavijeste građani da ne bi nastao problem koji je nastao”, izjavio je Gvozdenović.

U vladinoj delegaciji bio je i direktor Instituta za javno zdravlje dr Boban Mugoša, koji je ponovio da je uzročnik epidemije voda iz gradskog vodovoda, u kojoj su pronađeni bakterije fekalnog porijekla, kao što su ešerihija koli i mnogobrojni virusi.

„Radi se o miješanoj infekciji, jer smo u stolicama oboljelih našli različite vrste virusa, ima ih jako puno. Mi jedino ne radimo testove na nero viruse, jer su skupi. Zato smo poslali vodu na dodatnu analizu u Zagreb. Nero virusi su u suštini benigni, ali mogu izazvati ozbiljne komplikacije kod ljudi sa oslabljenim imunitetom, i mogu imati ozbiljne posljedice. To u Beranama, na sreću, do sada nije bio slučaj”, kazao je Mugoša.

Na mogućnost da je epidemija izazvana puštanjem u funkciju starog vodovodnog sistema u Beranama ukazao je pomoćnik ministra poljoprivrede i ruralnog razvoja za vodoprivredu Velizar Vojinović. On kaže da je po svoj prilici zbog havarije došlo do miješanja voda sa novog vodovoda Merića vrela i starog vodovoda sa Manastirskog vrela, odnosno iz starog vodovodnog bazena na Jasikovcu.

U međuvremenu je održana vanredna sjednica lokalnog parlamenta na kojoj je šef odborničkog kluba Nove Goran Kiković javno pocijepao račun za vodu koji je dobio ovih dana, i zatražio ostavku i odgovornost za predsjednika opštine i direktora vodovodnog preduzeća. On je predložio da se u Beranama pod hitno uvede vanredno stanje i odrede krivci za epidemiju. Kiković je pozvao državnog tužioca da pokrene postupke utvrđivanja odgovornosti za posljednja dešavanja u Beranama.

Vanredna sjednica lokalnog parlamenta održana je tek nakon deset dana od izbijanja epidemije. Iako su opozicione partije to tražile mnogo ranije, DPS-SDP većina je odbijala da je zakaže.

„Umjesto odgovornosti za predsjednika opštine i direktora vodovoda, vi pozivate na juriš na građane Beransela. Vi treba da odgovarate građanima, a ne da jurišate na njih. Da li ćete jurišati u crnim trojkama? Beranselcima svaka čast na takvom protestu u ovakvoj Crnoj Gori, a vi ih pozivate na linč i crtate im mete. Oni su heroji našeg grada”, poručio je Kiković.

Odbornik Dragutin Joksimović (SNP) kaže da vlast jedva čeka da neko za epidemiju okrivi građane Beransela. Opozicioni odbornici poručili su da neće tako lako dozvoliti da se porazi Beranselo, „i ako lokalna izvršna vlast sve čini da izazove policiju da krene silom na Beranselce”.

Ne bi to bilo prvi put. Beranselci su prve blokade smetlišta na Vasovim vodama organizovali prije tri godine. Od tada, policija ih je sedam puta rastjerivala sa barikada koje su pravili na ulazu u naselje, ali su se uvijek vraćali. Organizovali su hepeninge i dobili podršku demokratskog dijela crnogorske javnosti. Posljednji put policija ih je rastjerala početkom ove godine, no oni su već poslije četrdeset osam sati bili na istom mjestu. Upornošću postali su simbol otpora. Trn u oku crnogorskih vlasti. Sve će učiniti da ih slome.

Tufik SOFTIĆ

Komentari

DRUŠTVO

HOTELI SVETI STEFAN I MILOČER I DALJE ZATVORENI: Statis optužuje premijera za prijetnje sudijama

Objavljeno prije

na

Objavio:

Javni poziv kompanije Adriatic properties na saradnju pretvorio se u niz neprimjerenih optužbi i kvalifikacija na račun Vlade i premijera Zdravka Krivokapića, kojeg potpisnici optužuju da utiče na rad crnogorskog pravosuđa na način da lično prijeti pojedinim sudijama u sporovima koje zakupac vodi protiv države Crne Gore i Opštine Budva

 

Prepiska između predstavnika Vlade i zakupca hotelskog kompleksa Sveti Stefan i Miločer, kompanije Adriatic properties povodom zatvaranja/otvaranja hotela za ovu turističku sezonu, dostigla je krajem jula kulminaciju. Više se ne  biraju riječi i uvrede koje jedna strana upućuje drugoj.

U posljednjem u nizu javnih saopštenja kompanije Adriatic properties i Aman resorts pozvale su predstavnike Vlade na saradnju u rješavanju nezavidne trenutne situacije. Najpoznatije ljetovalište na Crnogorskom primorju i dalje je zatvoreno, uprkos poodmakloj turističkoj sezoni.

Ponovljen je zahtjev  u kojem tvrde da jedino  traže uvjerenje da mogu nastaviti da upravljaju luksuznim risortom u skladu sa međunarodnim standardima. ,,Bez upada, uznemiravanja, zastrašivanja ili oštećenja rizorta”.

Međutim, ovaj javni poziv  na saradnju pretvorio se u niz neprimjerenih kvalifikacija na račun Vlade i premijera Zdravka Krivokapića. Njega  potpisnici optužuju da utiče na rad crnogorskog pravosuđa na način da lično prijeti pojedinim sudijama u sporovima koje zakupac vodi protiv države Crne Gore i Opštine Budva.

,,U lokalnim medijima čitamo šokantne izvještaje da premijer prijeti lokalnom sudiji da će, ukoliko odluči u našu korist, zahtijevati da se protiv njega podnese krivična prijava tvrdeći da je institucija radila protiv interesa države”, navodi se u saopštenju koje su objavile Vijesti.

Da bi se zabrinuto upitali kakva se poruka ovakvim aktivnostima premijera šalje aktuelnim i potencijalnim investitorima u smislu demokratije i političke stabilnosti u Crnoj Gori.

Petros Statis nije potpisan ispod teksta saopštenja za javnost. Ali  prepoznatljiva je retorika predsjednika Odbora direktora kompanije Adriatic properties, čiji je osnivač of-šor kompanija Aidway investments Ltd, registrovana na Britanskim Djevičanskim Ostrvima.

I pored detaljne pretrage nije bilo moguće naći niti jedan tekst u medijima na temu u kojoj se pominju prijetnje premijera Krivokapića nekom od sudija. Ko je, gdje i kada objavio  takvu informaciju, Statis nije podijelio sa čitaocima. Teško je povjerovati da bi informacija o direktnom miješanju premijera Crne Gore u nadležnost pravosuđa ostala na marginama medijske scene u Crnoj Gori. Naprotiv, takva skandalozna vijest, našla bi se na naslovnicima vodećih medija i bila važna  vijest na svim TV stanicama i portalima. Ne bi bila ekskluziva tamo nekog lokalnog medija, ili onih medija koje Statis kontroliše.

Problematičan je i drugi dio neutemeljenog javnog opanjkavanja premijera, po kojem je u pitanju prijetnja lokalnom sudiji nekog lokalnog suda.

Od nižih sudova u Budvi radi samo Sud za prekršaje, dok se sporovi građana i privrednih subjekata sa teritorije opštine Budva uglavnom vode pred Osnovnim sudovima u Kotoru ili na Cetinju. U slučaju spora o kome govore u Adriatic propertiesu, navedeni sudovi nisu nadležni, pa ne može biti riječi o lokalnom sudu ni o lokalnom sudiji.

Podsjećamo, početkom jula kompanija Adriatic properties preko svojih advokata predala je Privrednom sudu u Podgorici predlog za određivanje privremene mjere kojom se državi Crnoj Gori zabranjuje da preduzima mjere i radnje koje mogu  nanijeti štetu ovoj kompaniji kao i zabranu da se vrše promjene na imovini koja je predmet Ugovora o zakupu hotela Sveti Stefan i Miločer kao i ugovora o zakupu hotela Kraljičina plaža.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

,,Dodatan broj smrtnih slučajeva može biti indirektno vezan za koronavirus ili može biti posljedica oslabljenog pristupa zdravstvenoj zaštiti tokom kovid krize”, izjavio je za Vijesti direktor Instituta za javno zdravlje Igor Galić.

U prvim mjesecima pandemije sami pacijenti su izbjegavali odlaziti u bolnice zbog rizika od COVID19, a tokom prošle godine  imali smo zatvaranje ambulanti na sekundarnom i tercijarnom nivou, podsjeća za Monitor epidemiološkinja iz Instituta za javno zdravlje Milena Popović Samardžić: ,,Kad se tome pridruže dugoročne posljedice COVID-19 infekcije može se postaviti sumnja da konačan broj umrlih od COVIDa nije definitivan i da može biti značajno veći”.

Ona kaže da porast broja smrtnih slučajeva daje potpuniju sliku uticaja pandemije na mortalitet, što se samo iz prijavljenih smrtnih slučajeva od COVID 19 ne može zaključiti. ,,Da bismo izmjerili stvarni uticaj pandemije na moratalit pored registrovanih umrlih od COVID 19 potrebno je analizirati i excess deaths, tj. promjenu u broju umrlih u poređenju sa prosjekom za isti period prethodne godine”, kaže.

Podaci govore da je tokom 2020. umrlo 430 muškaraca i 268 žena više u poređenju sa 2019. Najveći porast u broju smrtnih slučajeva u odnosu na 2019. godinu zabilježen je starosnoj strukturi iznad 65 godina. ,,Trend rasta mortaliteta tokom 2021 nastavio je da raste. Tokom januara broj preminulih je veći za preko 200 u odnosu na isti period prethodne godine. Taj trend rasta mortaliteta se nastavio i u narednim mjesecima što samo govori o ozbiljnosti ove pandemije. Kada se uz to uzmu u obzir i dugoročne posljedice COVIDa ili nešto što je već u literaturi poznato kao long COVID a što je čest uzrok vraćanja pacijenata u bolnicu u periodu od tri do šest mjeseci nakon inicijalne pojave simptoma, ponovno zauzimanje hospitalnih kapaciteta, pa i povećan rizik od smrti u prvih šest mjeseci od inicijalne infekcije, jasno je da će konačna slika ove pandemije što se tiče broja žrtava biti mnogo ozbiljnija”, zaključuje Popović-Samardžić.

Usljed kovid krize, tokom prošle godine, jedna od preporuka Nacionalnog koordinacionog tijela za borbu protiv zaraznih bolesti bila je da parovi odgode planove za proširenje porodice.

Kovid je dodatno ogolio negativne trendove koji odavno traju, a koje država do sada nije preduprjeđivala. Nakon što su početkom ovog mjeseca  objavljeni alarmanti podaci o padu nataliteta, reagovala je jedino Socijalistička narodna partija koja je poručila da nova vlast rješavanju problema negativne stope prirodnog priraštaja mora pristupiti krajnje ozbiljno, jer se radi o trendovima koji bi upalili „crveni alarm“ i kod država sa neuporedivo većim brojem stanovnika. U većini ostalih partija alarm se pali samo na priče iz davnina.

Sredinom aprila je objavljeno da će se pitanjima koja se tiču nataliteta baviti skupštinski odbor za Rodnu ravnopravnost.

Dugoročne prognoze, koje su još 2017. godine objavile Ujedinjene nacije govore da će u 2100. Broj stanovnika u Crnoj Gori biti za 200.000 manji nego danas i iznositi 437.000 ljudi. Polovinu stanovništva će činiti stariji od 60 godina.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

,,Podsjetiću da je u Jugoslaviji tokom 1972. za mjesec dana vakcinisano 18 miliona ljudi od variole vere. U epidemiji najvažniji je brz odgovor. Vakcinacija je dobrovoljna i umnogome zavisimo od solidarnosti. Mladi ljudi koji upravljaju pandemijom vakcinisani su u veoma malom procentu. U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. To je  bolje nego prije mjesec dana ali i dalje nedovoljno. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće nam poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru”, zaključuje Popović-Samardžić.

P.NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo