Povežite se sa nama

DRUŠTVO

Požar nema ko da gasi

Objavljeno prije

na

Snijegom pokrivena brda oko Budve i usnuli zimski mediteranski pejzaž narušio je na kratko novi požar u borovoj šumi uzvišenja Spas. Na hladnoj februarskoj buri vatra namjenski potpaljenog požara pretvarala je u pepeo posljednja zelena stabla preostala od ljetošnje vatrene stihije. Ništa bitno, to samo investitor, kompanija Royal Montenegro počasnog konzula Belgije u Crnoj Gori, Žan Luk Dumortijea, raščišćava šumom obraslo brdo, priprema teren za gradnju niza hotela, stanova, apartmana i vila.

Kako se brdo Spas od 1968. nalazi na spisku Centralnog registra zaštićenih prirodnih objekata, sa statusom spomenika prirode, pokušali smo u nadležnim insitucijama, Republičkom zavodu za zaštitu prirode i u Ministarstvu za kulturu, kojem je Zavod formacijski do nedavno pripadao, dobiti informaciju o tome ko je dao saglasnost da se jedan spomenik prirode pretvori u građevinsko zemljište.

POMOĆNICI NE GOVORE S MINISTROM: Istraživanje okolnosti oko požara na Spasu ukazalo je međutim na tinjajuću vatru netrpeljivosti koja vlada u najužem kabinetu Mninistarstva za kulturu, sport i medije.
Već duže od sedam mjeseci dva člana kabineta ministra Branislava Mićunovića, Predrag Malbaša, pomoćnik ministra za kulturnu i prirodnu baštinu i Novak Adžić, pomoćnik za evropske integracije i međunarodnu saradnju, nemaju nikakvog profesionalnog ni ličnog kontakta sa ministrom.

Od kraja avgusta prošle godine dvojica visokih državnih funkcionera distancirala su se od svih aktivnosti ministra Mićunovića. U pitanju je otvoreno neslaganje sa politikom koju ministar vodi, potpuni koncepcijski razlaz, ističe izvor Monitora koji želi ostati anoniman. Pomoćnici ministru prigovaraju ministru Mićunoviću samovolju i autokratsko ponašanje, ali nisu htjeli pojedinosti iznositi u javnost.

Predrag Malbaša od kojeg smo očekivali odgovor o stavu ministarstva o devastaciji Spasa, podnio je u januaru ove godine ostavku na funkciju u Ministarstvu za kulturu, koja mu je uvažena i sada je neraspoređeni državni funkcioner.
Njegov kolega, Novak Adžić, kadar SDP-a, nije postupio na isti način, iako mu je ostavka sugerisana zbog ozbiljnog neslaganja koje vlada na relaciji minstar i njegovi najbliži saradnici.

U međuvremenu, stupio je na snagu novi Zakon o zaštiti prirode kojim se Republički zavod za zaštitu prirode ukida i osniva nova institucija pod okriljem Ministarstva za turizam i zaštitu životne sredine.

REVIZIJA ZAŠTIĆENIH DOBARA: Republički zavod za zaštitu prirode i njegov direktor dr Zlatko Bulić, obavljaće, do osnivanja novog pravnog lica, samo stručne poslove u oblasti zaštite prirode. Zavod stoluje u staroj zgradi Prirodnjačkog muzeja u Podgorici koja uživa zaštitu kao spomenik kulture, i koja će zajedno sa „zaposlenima, sredstvima i opremom” pripasti Ministarstvu Predraga Nenezića.

Po slovu novog zakona sve nadležnosti oko zaštite prirodnih resursa, održivog korišćenja, nadzora, čuvanja i izdavanja odobrenja za eksploataciju prelaze u Ministarstvo za turizam. Pored inovirane institucije za zaštitu prirode, od 01. februara počela je sa radom i vladina Agencija za zaštitu životne sredine.
Veliki je broj državnih institucija koje se u Crnoj Gori bave zaštitom životne sredine, a nigdje prirodni resursi nisu tako ugroženi kao u njoj. Ogroman broj ljudi angažovan je na istom poslu, a vozovi devastacije najatraktivnijih dijelova državne teritorije prolaze pored njih. Ugrožen je veliki broj plaža na Crnogorskom primorju. Mnoge od njih bile su pod zaštitom države.

U Zavodu je u pripremi projekat revizije zaštićenih prirodnih dobara, među njima i određenog broja plaža, sa kojih će zaštita biti skinuta jer su toliko devastirane da je više ne zavređuju, poput Slovenske i Mogren plaže u Budvi. Ugrožene su zelene oaze mediteranskog, zakonom zaštićenog pejzaža.

Ministar za zaštitu životne sredine u resoru brige o prirodnom nasleđu ima svoje pomoćnike i armiju službenika. Nova Agencija za zaštitu koja će uposliti novi kontigent zaštitara, osniva sopstveni Savjet za očuvanje životne sredine. Od kolike je to važnosti vidi se po angažovanju ministra Nenezića koji je osnovao posebnu komisiju za odabir predstavnika NVO u Savjet!?

Crna Gora ima i Kancelariju za održivi razvoj, a ova brojni i uticajni Nacionalni savjet za održivi razvoj. Usvojena je i Nacionalna politika životne sredine u Crnoj Gori, Nacionalna strategija održivog razvoja….
Tu su skupovi,okrugli stolovi, svjetski kongresi, potpisani međunarodni dokumenti… Formirana je na republičkom nivou i nova Inspekcija za zaštitu prostora.

Za to vrijeme, ničim ometeni, graditelji po primorju obavljaju svoj dio posla.
Strani i domaći investitori pale borove šume na Zavali, Spasu, uskoro i u Miločeru, sjeku maslinjake u Reževićima, zidaju uz morsku obalu…
Borova šuma je spaljena a brdo Spas izbrazdano putevima kao serpentinama. Za zločin protiv prirode niko nije odgovoran. Sve dosadašnje radove strana firma Royal Montengro izvela je bespravno. Bez dozvole za gradnju. Uz prećutnu saglasnost lokalne uprave.

Opština Budva je donijela Studiju lokacije za urbanizaciju zelenih pluća grada. Na parceli od oko 100.000 kvadrata kompanija Royal Montengro i opštinska firma Budva Holding sagradiće nekoliko hotela, bezbroj stanova, apartmana, poslovnog prostora i renta vila. Za potrebe izgradnje pratećih sportskih sadržaja, poput golf terena, predviđa se i odsijecanje i zaravnjenje vrha brda Spas.

Dojučerašnji prepoznatljivi dio pejzaža turističke prijestonice, Spas trenutno predstavlja najveću ekološku katastrofu na Crnogorskom primorju.
Postupak donošenja Studije lokacije nije pratila zakonska procedura. Brdo Spas nije do danas skinuto iz Centralnog registra zaštićenih objekata.
Ako prethodna, zakonom predviđena procedura revizije Centralnog registra nije izvršena, saglasnost na plansku dokumentaciju nije mogla biti izdata.
Do donošenja novog zakona ta je obaveza bila u nadležnosti Republičkog zavoda.
Direktor Zavoda, Zlatko Bulić kategorično tvrdi da njegova institucija nikakvu saglasnost ili uslove zaštite prirode za turističko naselje na Spasu nije dala. On je za Monitor takođe potvrdio da se brdo Spas i dalje vodi u Centralnom registru kao spomenik prirode, i da ga „niko do sada iz registra nije izbrisao”. Ostaje pitanje, napominje Bulić, da li se posle tolikih požara i građevinskih radova izvedenih uz njegove padine ovo područje može smatrati spomenikom prirode.

Davanje mišljenja i sprovođenje mjera zaštite prirode u planovima, po novom Zakonu o zaštiti prirode koji ima skoro duplo više članova nego prethodni, čak 124, u članu 9. precizno se izmješta u poslove Ministarstva za turizam. Međutim, novi Zakon o zaštiti prostora na snazi je tek oko šest mjeseci, a studija lokacije za brdo Spas odavno je završena.

Korisnici prostora koji je pod zaštitom države, razne zelene oaze, lokacije uz morsku obalu, nacionalni parkovi i slični predjeli mogu da odahnu. Zakon je u pravim rukama. Ministar Nenezić se u dosadašnjoj praksi davanja mišljenja o uticaju pojedinih investicija na stanje životne sredine, kao i prilikom davanja raznih saglasnosti ili dozvola za bavljenje ugostiteljskom ili hotelskom djelatnošču, naročito istakao kada su u pitanju objekti građeni sa one strane zakona.
Gotovo svi bespravno podignuti hoteli na primorju počeli su sa radom na osnovu dozvola koje je potpisao ministar za zaštitu prostora. Sada će bar sve biti u skladu sa Zakonom.

Branka PLAMENAC

Komentari

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

TXT: U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

BUDVA UOČI GODIŠNJICE IZBORA BEZ KOALICIONOG DOGOVORA: Carević samo Demokratama nudi savez

Objavljeno prije

na

Objavio:

Nije baš jasno zašto je Marko – Bato Carević izašao sa ovakvom ponudom iako je znao da ona neće biti prihvaćena. U ranijim izjavama prvi čovjek budvanskih Demokrata, Mijomir Pejović kazao je, kako među potpisnicima koalicionog sporazuma o formiranju vlasti moraju da se nađu svi oni koji čine vladajuću većinu na državnom nivou. Uključujući i GP URA koja do sada nije učestvovala u pregovorima

 

Uskoro se navršava godina od izborne pobjede Demokratskog fronta i Demokratske Crne Gore na lokalnim izborima u Budvi, ali taj jubilej, po svemu sudeći, neće biti obilježen sklapanjem postizbornog koaliconog sporazuma o formiranju vlasti u najvećoj turističkoj opštini. Tokom proteklog desetomjesečnog perioda vlast u Budvi funkcionisala je, sa neznatnim izmjenama, na podjeli resora između DF-a i Demokrata ustanovljenoj na osnovu rezultata  prethodnih lokalnih izbora održanih 2016. godine. Kako se odnos snaga na avgustovskim izborima promijenio u korist stranaka koje čine Demokratski front, one očekuju i novu raspodjelu i veći udio u vlasti u opštini Budva.

Nakon izbora izostao je ozbiljan  dijalog među strankama kojima su Budvani iskazali povjerenje. Zamijenjen je međusobnim optužbama i žestokim kritikama čak i u okviru izbornih koalicija. Postkoalicioni dogovor nije postignut, ali je u međuvremenu došlo do preraspodjele mandata među strankama.

Lider lokalnog DF-a i predsjednik  Opštine Budva Marko – Bato Carević  nedavno je sa pobjedničke liste DF-a koja je osvojila 14 odborničkih mandata, isključio dvije partije, SNP i Pravu Crnu Goru. U odmazdi prema dojučerašnjim partnerima koji nisu glasali za njegov godišnji izvještaj, odlučio je i da im oduzme i sve funkcije koje su njihovi kadrovi zauzeli. Time se budvanski DF sveo  na 11 odborničkih mjesta. Desetak dana kasnije Carević ponovo intrigira političku scenu u Budvi miroljubivom ponudom Demokratama, o podjeli vlasti na novim osnovama.

Predsjednik Carević poslao je mejl Demokratskoj CG sa predlogom sporazuma o postizbornoj koalicionoj saradnji, konstituisanju, organizaciji i vršenju vlasti u Opštini. Ponuda se odnosi na zajedničko formiranje gradske uprave u punom trajanju mandata, do 2024. godine. Nova koalicija imala bi ukupno 17 mandata, odnosno tijesnu većinu od 33 odbornička mjesta u SO Budva.

Sporazum predviđa da se budvanska vlast uspostavi na sljedećim osnovama- Demokratski front sa 11 mandata ostvario bi učešće u vlasti sa 64,7 odsto a Demokratama sa 6 odbornika preostaje 35,3 odsto. Kolač vlasti u Budvi bio bi precizno podijeljen na dvije političke opcije.

„Potpisnici sporazuma konstatuju da se vlast konstituiše uz postojanje potpunog legitimmiteta i legaliteta koje su članice koalicije ostvarile na istorijskim izborima održanim 30. avgusta 2020. za šta postoji nesporno utvrđena volja većine građana Budve. Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na osnovu temeljnih načela demokratije, Ustava CG, Zakona o izboru odbornika i poslanika, Zakona o lokalnoj samoupravi, Statuta Opštine Budva…. uz poštovanje principa izborne volje građana i proporcionalno broju osvojenih glasova odborničkih mandata“, navodi se u predlogu sporazuma.

Predlog za formiranje vlasti potpisale su tri partije članice DF-a,  Nova srpska demokratija, Demokratska narodna partija i Pokret za promjene. Njime je jasno stavljeno do znanja da se ne odnosi na isključene SNP i Pravu CG.

„Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na period punog trajanja mandata, odnosno na period od četiri godine od dana posljednjih izbora za izbor odbornika u SO Budva. Potpisnici sporazuma ostaju otvoreni za participaciju drugih političkih subjekata u vlasti koji dijele iste ili slične stavove i principe političkog djelovanja bez ucjena u bilo kom segmentu i pravcu djelovanja. Potpisnici sporazuma se obavezuju da u skupštinskom radu koordiniraju rad klubova odbornika radi postizanja što većeg stepena saglasnosti po svim pitanjima koje spadaju u djelokrug rada Skupštine opštine Budva kao i izvršne vlasti. Obavezuju se da poštuju princip jedinstvenog djelovanja i glasanja u SO Budva za odluke koje  je zakonom i Statutom Opštine predviđeno da se odlučuje većinom glasova od ukupnog broja odbornika“, navedeno je u tekstu.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo