Povežite se sa nama

OKO NAS

UČESNICI 29. MEĐUNARODNE FILOZOFSKE OLIMPIJADE DONOSE UTISKE ZA MONITOR: Radoznalost, humor, identitet

Objavljeno prije

na

Ovogodišnja, 29. Međunarodna filozofska olimpijada, pod patronatom UNESCO-a i FISP-a (Svjetske asocijacije filozofskih udruženja) održala se onlajn. Okupila je oko 90 takmičara iz 45 zemalja sa svih strana svijeta, kao i neke od najznačajnih filozofa današnjice – Petera Singera, Noama Čomskog, Filipa Kičera, Katarinu Malabu… O svojim utiscima za Monitor govore učesnici koji su na njoj predstavljali Crnu Goru

 

Dvadeset deveta Međunarodna filozofska olimpijada, pod patronatom UNESCO-a i FISP-a (Svjetske asocijacije filozofskih udruženja) ove godine održala se onlajn. Trajala je od 27. do 30. maja, i okupila oko 90 takmičara iz 45 zemalja sa svih strana svijeta.

Učešće naše delegacije organizovalo je Udruženje profesora filozofije koje je, prema Statutu Olimpijade, i član FISP-a.

Crnogorska delegacija se, osim od učesnica u takmičarskom dijelu programa, Sare Tadić iz Podgorice i Isidore Radunović iz Bara, kao i profesorica Nele Dabanović i Jasminke Milošević, sastojala i od moderatora četiri filozofska kafea, pobjednika državnog takmičenja iz filozofije 2017. godine i učesnika Olimpijade održane iste godine u Roterdamu Ilije Miljkovca, učesnika državnog takmičenja iz filozofije 2020. i Onlajn crnogorskog kafea Jovana Despota i Nenada Drmča, studentkinje filozofije, pobjednice državnog takmičenja 2018. godine i učesnice na Filozofskoj olimpijadi 2018. Bojane Šolaje, kao i maturanata – trećeplasirane na ovogodišnjem takmičenju iz filozofije Anđele Vučetić iz SMŠ Ivan Goran Kovačić iz Herceg Novog i Davida Vukićevića iz JU Gimnazije Slobodan Škerović iz Podgorice.

Vantakmičarski program Olimpijade upriličili su svojim prisustvom i neki od najznačajnih filozofa današnjice – Peter Singer, Noam Čomski, Filip Kičer, Katarina Malabu i drugi. Osim toga, prezentacije o metodama nastave filozofije u osnovnim i srednjim školama širom svijeta izazvale su posebnu pažnju.

Biti dobitnica pohvale na značajnom takmičenju kao što je Međunarodna filozofska olimpijada za Saru Tadić predstavlja, kako kaže, veliki uspjeh. „Ovo takmičenje je bilo izvrsno iskustvo koje ću dugo pamtiti. Slušati lekcije Noama Čomskog, Pitera Singera i drugih značajnih filozofa u svijetu je bilo pravo uživanje i velika čast. Prilika da porazgovarate sa ljudima takvog kalibra vam se ne pruža baš svakog dana”, kaže Tadić.

Profesorica Gimnazije Niko Rolović u Baru Nela Dabanović ove godine je prvi put učestvovala na Međunarodnoj filozofskoj olimpijadi. ,,Najupečatljiviji utisak na mene je ostavila ceremonija otvaranja. Budući da je sve bilo organizovano onlajn, odjednom sam se našla na sastanku sa blizu 160 ljudi, koji su se međusobno pozdravljali, slali zagrljaje i poljupce. Tada sam shvatila da sam zakoračila u pravu porodicu i osjećala sam se prigrljeno“, kaže Dabanović.

Prema njenim riječima, Crna Gora je već dobro prepoznata na Olimpijadi i veoma je važno ostati u trci i razmjenjivati iskustva sa kolegama i učenicima iz cijelog svijeta, čiji su društveni sistemi prepoznali značaj filozofije. „Obrazovanje koje vam omogućava filozofija podstiče otvorenost duha, poziva na odgovornost i vodi ka toleranciji i zajedničkom dijalogu, poštujući moralna načela. Nadam se da će i naš sistem prepoznati važnost ovakvog vida edukacije i otvoriti vrata filozofije svim školama, a ne samo gimnazijama“.

Takmičarka Isidora Radunović ističe da je u domen filozofskog ušla kao znatiželjni debitant, bez ikakvog prethodnog iskustva. „Nakon državnog takmičenja, dobila sam privilegiju da prisustvujem predavanjima najboljih, da se takmičim sa najboljima, dok su sve organizovali, opet, najbolji. Malo bi bilo reći da su mi ispunjena očekivanja, nadmašena su”, kaže za Monitor o svojim utiscima nakon Olimpijade.

Razgovor sa Noamom Čomskim, ističe Dabanović, odista je bio događaj, koji nikada ne biste željeli da propustite. „Bilo je divno svjedočiti predavanju devedesettrogodišnjeg mudraca sa svim tim brilijantnim učenicima iz cijeloga svijeta, koji su ga zasuli pitanjima. Profesor Čomski je nedvosmisleno ostavio jak utisak svojim predavanjem  „Kakva smo mi bića?“, gdje je kao i mnogo puta ranije ukazao na važnost jezika. Govor profesora Čomskog nije bio opterećen teškim naučnim i tehničkim izrazima, već je veoma razumljivo kritikovao alternativne teorije, koje ističu socijalni, komunikativni i referentni aspekt jezika“.

Bila je to prilika u kojoj su se radoznalost, humor i identitet stopili u finu smjesu umovanja.

Andrea JELIĆ

Komentari

Izdvojeno

PODRŠKA ŽENSKOM PREDUZETNIŠTVU NA SJEVERU: Mrvice iz opštinskih kasa

Objavljeno prije

na

Objavio:

Većina opština ispoštovala je formalnu obavezu, pa su i ove godine opredijelili sredstva za podršku sugrađankama koje bi da pokrenu ili unaprijede svoje biznise. Međutim, prema broju i vrsti projekata kojima su konkurisale, jasno je da se žene na sjeveru još sa strahom upuštaju u preduzetništvo

 

Prema ocjeni Privredne komore Crne Gore (PKCG) žensko preduzetništvo je najbrže rastuća kategorija u preduzetničkom svijetu. Podrška s lokalnog nivoa tom vidu ženskih poslovnih incijativa, ipak, na sjeveru, stagnira već tri godine. U većini opština, bez obzira na visnu budžeta, sredstva koja se godišnje izdvaju da osnaže žene preduzetnice ne prelazi 10.000 eura. Tako je, na primjer, u Brenama, čija je opštinska kasa ove godine „teška“ više od devet miliona eura, ali i u Kolašinu i Mojkovcu čiji su dvanaestomjesečni prihodi polovinu tog iznosa.

Odluku da pomažu sugrađankama, koje bi da se oprobaju ili unaprijede svoje biznise, opštine u Crnoj Gori nijesu donijele same. Ženska politička mreža (ŽPM) uspjela je 2018. godine da se izbori da se u lokalnim budžetima opredijele posebna sredstva namijena podsticaju razvoja ženskog preduzetništva. Naredne godine, oko 15 opština uvelo je posebnu budžetsku liniju za podršku preduzetništvu  svojih sugrađanki.

No, od tada do danas, sredstva koja se izdvaju za tu namjenu ostaju ista, s izuzetkom rijetkih opština koje su ih povećale. Na primjer, nakon što je dvije godine zaredom u budžetu Opštine Bijelo Polje za žensko preduzetništvo izdvajano po 10.000 eura, ove godine su taj iznos udvostručili. Očekivano, s obzirom na to da su bjelopljski prihodi i rashodi planirani na skoro 12,5 milona eura.

Berane ne slijedi taj primjer. Iz budžeta će ove, kao i prethodne dvije  godine,  izdvojiti  samo 10.000 eura za sufinasiranje biznis planova žena u tom gradu.

Iz Opštine su najavili da će podržati projekte koji podstiču ekonomski razvoj opštine, predviđaju otvaranje novih radnih mjesta, podstiču razvoj poljoprivrede i ruralnog područja… Prednost će imati i projekti koji podstiču razvoj organske poljoprivredne proizvodnje, turizam, doprinose afirmaciji i valorizaciji kulturnog potencijala…

Dragana ŠĆEPANOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

BOGATSVO LJEKOVITOG I AROMATIČNOG BILJA U CRNOJ GORI: OD KANTARIONA DO BRĐANKE: Zaboravljeni rasadnik mogućnosti

Objavljeno prije

na

Objavio:

Crna Gora je, sa svojih četiri hiljade vrsta biljaka koje žive na njenoj teritoriji, u odnosu na svoju veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Šanse za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima

 

Sakupljanje ljekovitog i aromatičnog bilja može biti veoma isplativa  djelatnost u Crnoj Gori. Oko četiri hiljade vrsta bilja živi na njenoj teritoriji. Od toga, preko 700 vrsta ljekovitog bilja je u upotrebi. Flora Evrope broji oko 11 hiljada različitih biljaka, a Balkansko poluostrvo oko devet.  Crna Gora je, u odnosu na veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Mogućnosti za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima.

,,Prepoznavanje i poznavanje biljaka je velika vještina koja se stiče godinama”, objašnjava za Monitor biološkinja Dragana Saveljić. Pravilno sakupljanje ljekovitog bilja podrazumijeva posjedovanje osnovnog botaničkog znanja – sposobnost poznavanja vrste i njene biologije i ekologije, gdje raste, kako se razmnožava, u kojoj fazi je najbolje brati i slično. ,,Iako naizgled veoma slične, biljke se među sobom veoma razlikuju po sastavu i kvalitetu biljne droge. Ako se sakupi biljka koja nema upotrebnu vrijednost, sve mora da se baci, trud propada. Još je gore da  ljekovitu biljku zamijenite sa potencijalno ili stvarno otrovnom, odnosno štetnom vrstom.  Bilo je trovanja ljudi, i sa fatalnim ishodom, zbog nepoznavanja ljekovite flore”, kaže Saveljićeva.

Andrea JELIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ŠUME I POHARE: Ima li kraja

Objavljeno prije

na

Objavio:

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore upozoravaju da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta.  Ovih su dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem kako bi se hitno zaustavila  nezakonita eksploatacija državnih šuma od privilegovanih koncesionara, tajkuna

 

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore poručili su da se hitno mora zaustaviti dalja nezakonita eksploatacija državnih šuma od, kako kažu, privilegovanih koncesionara. Preciznije – tajkuna.

Oni su se ovih dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem i njegovim saradnicima. Cilj je definisanje daljih koraka oko gazdovanja državnim šumama.

Koliko štete trpe drvoprerađivači, građani, lokalne samouprave i država od gazdovanja neki od njih su stavili i na papir.

Plavljanin Edin Šarkinović kaže da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta. Prema njegovim riječima, koncesionari dobijaju drvnu masu po cijeni sedamnaest eura za kubik.

„Bilo koji od njih, koji se mogu na prste ruke prebrojati, za neku za njih smiješnu količinu od 5.000 kubika dobije za 85.000 eura, a PDV na tu sumu iznosi 17.500 eura. Ako bi tu količinu sirovine izrezali, osušili i uglačili na standardnu debljinu, dobili bi vrijednost od 1.550.000 eura, a PDV bi bio 325.000 eura” – kaže Šarkinović.

On napominje da bi složenije obrade, poput izrade vrata, dostizale trostruko veće iznose. „Ovo dovoljno govori koliko se gubi što nema finalne obrade i što se izvozi oblovina” – objašnjava Šarkinović. Da ovakav način gazdovanja šumama nije pošten i ne donosi nikakvu dodatnu vrijednost Crnoj Gori, prošle sedmice saopštio je i premijer Krivokapić. On je najavio suzbijanje mnogih problema koji su, kako je rekao, prerasli  čak i u organizovani kriminal. „Došlo je vrijeme da se stane na put svima koji bjesomučno koriste šume, uništavaju puteve, a ne daju nikakve dodatne vrijednosti Crnoj Gori” – izjavio je premijer prilikom posjete Beranama.

Ta izjava premijera Krivokapića je ohrabrila drvoprerađivače da se okupe u Plavu. Saglasili su se da se samo zajedničkim djelovanjem svih drvoprerađivača i nevladinih organizacija koje se bave zaštitom prirodnih i drugih vrijednosti, može zaustaviti pohara i uništavanje državnih šuma.

„Ovaj skup su podržale 62 nevladine organizacije iz čitave Crne Gore. Konačno se mora stati na kraj nezakonitim radnjama. Zadatak radnog tijela kojeg smo formirali biće da se u razgovoru sa premijerom Kivokapićem i njegovim saradnicima iznađe najbolji model za upravljanje državnim šumama. Tu se, prije svega, moraju zaštititi interesi lokalnog stanovništva i dati šansa drvoprerađivačima da, baveći se finalnom preradom drveta, lako dolaze do sirovine, što do sada nije bio slučaj” – kaže Esko Barjaktarović, drvoprerađivač iz Plava. Sa tog skupa je poručeno da se više ne smije dozvoliti da koncesionari sa strane raubuju državne šume, a da pritom lokalno stanovnioštvo ne može da obzbijedi ni ogrjevno drvo.

Tufik SOFTIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo