Pitanje je krajnje jednostavno: zašto je Rajko Kuljača, bivši gradonačelnik Budve, mjesecima u pritvoru, dok je njegov kolega iz Bara, Žarko Pavićević na slobodi? A odgovora, ipak, nema. Možda je drugopomenuti bolje savladao urbanističke lekcije koje su čelnici Budve i Bara izučavali od gradonačelnika Podgorice Miomira Mugoše? Ili je stvar u tome što je Kuljača SO Budva stavio u službu familije Marović, dok je Pavićević više brinuo o interesima partijske centrale u Podgorici i porodičnim poslovima Đukanovića? Ne treba, konačno, zapostaviti ni mogućnost da državno tužilaštvo još nije imalo vremena da prouči krivičnu prijavu protiv Žarka Pavićevića koju je MANS, uz obimnu dokumentaciju, predao prije 13 mjeseci. Podsjetimo se: za procesuiranje afere Zavala, ponovo na inicijativu MANS-a, tužilaštvu su trebale tri godine.
Vrijeme, dakle, ne radi za gradonačelnika Bara.
BOGATSTVO IZ KATASTRA: Pavićević je na velika vrata crnogorskog biznisa zakoračio kao direktor, a potom i većinski vlasnik nekadašnjeg društvenog preduzeća Zavod za izgradnju Bara (ZIB), koje je 2000. godine transformisano u akcionarsko društvo u kome je Pavićević imao 53 odsto akcija.(Možda je baš Pavićević poslužio kao uzor Acu Đukanoviću koji je, koju godinu kasnije, postao vlasnik Zavoda za urbanizam i projektovanje Podgorice).
Privatizovano preduzeće nije dugo čekalo na velike poslove. Sa SO Bar je 2001. godine ugovorena izgradnja sportske dvorane – posao vrijedan 10 miliona maraka. Dogovoreno je da opština plati izgradnju tako što će ZIB-u ustupiti nekoliko atraktivnih lokacija za gradnju stambeno-poslovnih objekata. Istovremeno, ZIB je oslobođen plaćanja komunalija na objekte koje će graditi na dobijenim lokacijama.
Ugovaračima nije smetalo što je ustupanje gradskog građevinskog zemljišta bez javnog nadmetanja nezakonito. Na to se nijesu osvrtali ni oni kojima je u opisu posla da brinu o zakonu i štite javni interes.
Uglavnom, ZIB svoj dio posla nije završio u ugovorenom roku. Zapravo, uopšte nije završio sportsku dvoranu, već je SO Bar – u vrijeme kada se na njenom čelu već nalazio Žarko Pavićević – angažovala cetinjsku Lipu da radove privede kraju. Zato su opštinski placevi Pavićeviću predati godinu prije roka za završetak radova na sportskoj dvorani. Da se ne dangubi.
I nije se dangubilo. Na zahtjev ZIB-a, Uprava za nekretnine Bar je u julu 2002. godine na ovo preduzeće prepisala zemljište površine 270 hiljada kvadrata, koje je do tada bilo u vlasništvu SO Bar. Riječ je o parceli koja je 1980. godine ustupljena „na korišćenje” tada društvenom Zavodu za izgradnju Bara, kako bi vadili kamen i ubrzali obnovu objekata oštećenih u zemljotresu iz 1979. godine. U dokumetaciji o promjeni vlasništva nad ovom parcelom nije bilo dokumenata koja bi ZIB-u dala bilo kakav pravni osnov za vlasništvo nad ovom nekretninom, saopštili su iz MANS-a. Drugi se nijesu oglašavali. Zemljište dobijeno pod nepoznatim okolnostima ZIB je u više navrata koristio kao garanciju za vraćanje kredita ukupne vrijednosti od približno dva miliona eura.
Iste 2002. godine ZIB je preuzeo višemilionsku imovinu preduzeća Tehnopromet, po osnovu pozajmice od 150 hiljada eura. Još traje sudski spor u kome treba utvrditi da li su potpisnici Sporazuma o poslovno-tehničkoj saradnji izvršili zloupotrebe za koje je propisana kazna do deset godina zatvora.
Prema pisanju Vijesti, ZIB je u julu 2002. Tehnoprometu obezbijedio 148.500 eura za plate. Mjesec dana kasnije, ZIB se uknjižio kao vlasnik imovine koju je, uz ostalo, činilo i pola robne kuće na najboljoj lokaciji Bara, te više od 100 hiljada kvadratnih metara zemljišta. A uloženi novac je vraćen već u novembru i decembru iste godine, prodajom dva lokala ukupne površine manje od 200 kvadrata. Sve ostalo bio je ćar.
VLAST DAJE MAHOVE: Žarko Pavićević je 2006. godine izabran za gradonačelnika Bara. Jedan od njegovih prvih poslova na toj funkciji bio je da sa svojim preduzećem ZIB potpiše ugovor o izmjenama i dopunama DUP-a Fleksibilna zona II. Nastranu što je Pavićević političar poslovao sa Pavićevićem privatnim preduzetnikom. O javnom trošku. Zanimljivije je to što su se baš u zoni DUP-a čije je promjene zatražio predsjednik Opštine nalazili oni placevi koje mu je, pet godina ranije, ustupila SO Bar. Novim planom, koji je uradio ZIB, površina zgrada koji se mogu graditi na placevima koje je posjedovao ZIB povećana je za jedan sprat ili 1000 kvadrata stambeno-poslovnog prostora.
Kad je oposlio planirano i zaradio nekih dva miliona eura, Pavićević je shvatio da poslovanje sam sa sobom može biti profitabilno, ali nije baš popularno. I dosjetio se valjane alternative. Gradonačelnik Bara u februaru 2007. sa kompanijom Basketing zaključuje Ugovor o trajnoj poslovno tehničkoj saradnji na izradi planske i tehničke dokumentacije, kao i izgradnji i rekonstrukciji objekata i terena. U Ugovoru se navodi da će svaki pojedinačni posao biti predmet posebnog ugovora koji će se zaključiti po principu da Basketing odredi cijenu, a opština to uredno plati. Takođe, navodi se da je Ugovor vječan, odnosno „bez vremenskog ograničenja”. Možda nije nevažno: Basketing je u Privrednom sudu registrovan kao kompanija koja se bavi inženjeringom, a kao njen jedini vlasnik je naveden Nebojša Milošević, rođeni brat Tarzana Miloševića, nekadašnjeg predsjednika Opštine Bijelo Polje, aktuelnog ministra poljoprivrede i visokog funkcionera DPS-a.
Evo primjera funkcionisanja saradnje Pavićevića i Miloševića. Ugovorom iz februara 2009. godine između Basketinga i Opštine Bar predviđena je izrada izmjena i dopuna DUP-a Topolica 1. Procijenjena vrijednost posla je bila 9,8 hiljada eura, a u ugovoru se navodi da je to „ukupna i jedina naknada” za Basketing. Onda je izmjenama tog DUP-a legalizovana nelegalno podignuta sedmospratnica koju je gradio Pavićevićev ZIB, a finansirao gradonačelnikov prijatelj Miodrag Đurović Keko (rođeni brat Slobodana Đurovića Kardinala, u Hrvatskoj nepravosnažno osuđenog zbog organizacije atentata na Iva Pukanića). Kada je većina u lokalnom parlamentu aminovala izmjene koje su legalizovale posao gradskog še(ri)fa i donijele mu, prema nekim procjenama, oko milion eura prihoda, gradonačelnik zaključuje Aneks Ugovora kojim je Basketingu isplaćeno još osam hiljada eura, po osnovu „naknadnih zahtjeva naručioca” – Opštine Bar. „Iz Aneksa Ugovora nije jasno koji su to naknadni zahtjevi naručioca”, pita se Dejan Milovac, koordinator Programa za urbanizam u MANS-u, „da li se oni odnose i na uklapanje nelegalne zgrade koju je gradio Pavićević”. Odgovora nema. Ali dokumenat potvrđuju da su ovakvi aneksi bili uobičajena praksa u poslovima između Pavićevića i Miloševića.
Iste godine, isti akteri legalizovali su još jedan poduhvat divljih graditelja u Baru.
Izmjenama DUP Topolica 3 legalizovana je građevina kojoj je investitor, kompanija Longrun invest, dodala četiri sprata. Pokazalo se da je sve učinjeno uz saglasnost gradonačelnika. „Investitor ima saglasnost od mene i spreman sam da odgovaram”, obavijestio je Pavićević odbornike SO. Slično se, u jeku afere Zavala, pred odbornicima SO Budva hvalisao i Dragan Marović, bivši potpredsjednik SO Budva, sada pritvorenik u Istražnom zatvoru u Spužu. Možda se pokaže da je to samo slučajna koincidencija.
Uglavnom, Pavićeviću je zasmetalo, objasnio je, da na izvrsnoj lokaciji u centru Bara bude „ružna trospratnica”, pa je podržao naum investitora da izgradi dvostruko veći objekat. A nije mu smetalo što je opština izgubila silan novac prodajući mjesto za trospratnicu, na kojoj je kasnije nikla sedmospratnica.
Sve to, doduše, nije smetalo ni Ministarstvu za uređenje prostora kojim je, u to vrijeme, gazdovao Branimir Gvozdenović – nekadašnji predsjednik SO Bar i DPS –ov „koordinator” za tu opštinu zadužena za izborne rezultate. Postoje dokumenta koja svjedoče da su i Pavićević i Gvozdenović u najmanju ruku tolerisali, ako nijesu podsticali, divlju gradnju u barskoj opštini.
ACO BRACO, JARANE MOJ: Septembar 2009. ipak će ostati upamćen po planerskom podvigu koji su Basketing i SO Bar izveli u dijelu DUP-a Topolice 1, na placevima koje je 2006. godine od opštine kupio Aco Đukanović. Umjesto dvije zgrade od šest i osam spratova, planeri su predložili a odbornici usvojili dokument u kome su se našle tri stambeno poslovne kule od 15, 16 i 17 spratova. U kvadratima: mjesto početnih 22.100 m2 bruto građevinske površine, Đukanoviću je omogućeno da sagradi čak 66.000 metara stambeno-poslovnog prostora. Ili da jednostavno preproda lokacije sa ucrtanim objektima i tako zaradi makar trostruko u odnosu na cijenu po kojoj je kupio to zemljište.
Najzanimljivije u cijeloj priči je to što svi pokušavaju sakriti inicijatora tih izmjena.
,,Tokom javne rasprave nije bilo komentara, niti pitanja koja su se odnosila na zonu A pomenutog plana, odnosno lokaciju u kojoj se nalaze parcele Đukanovića. Ni među pisanim komentarima i sugestijama nije bilo onih koji su se odnosili na sporne parcele, što implicira da je povećanje spratnosti dogovoreno van javne rasprave u direktnoj komunikaciji sa investitorom”, stoji u analizi MANS-a.
Druga se, vladina i nevladina tijela, ovim poslom nijesu bavili. Makar ne za sada.
MANS je prije godinu dana, nakon prikupljanja opsežne dokumentacije i o gore pomenutim poslovima, Vrhovnom državnom tužiocu dostavio krivičnu prijavu protiv Žarka Pavićevića. Reakcija za sada nema. Ali…
Aktuelni premijer Igor Lukšić je kao ministar finansija, u decembru prošle godine, nekoliko dana pred prelazak na novu funkciju naložio Upravi za nekretnine PJ Bar da ,,oglasi ništavnim” rješenje iz 2002. godine kojim je ZIB postao vlasnik nekretnina Tehnoprometa. To je i učinjeno 20. januara. Pavićevićev ZIB se nije tek tako želio pomiriti sa višemilionskim gubitkom, pa je pred Upravnim sudom pokrenut postupak za poništenje Lukšićevog rješenja.
Prema nezvaničnim informacijama do kojih je došao Monitor, i u državnom tužilaštvu raste interesovanje za ,,barski slučaj” i dokumentaciju koju su prikupili NVO aktivisti.
Zato – ko zna. Žarko Pavićević je, prema zvaničnoj biografiji, profesionalnu karijeru započeo kao policijski inspektor u odjeljenju za privredni kriminal. Na istom mjestu bi je, ima naznaka, mogao i završiti.
Zoran RADULOVIĆ
INTERVJU2 sedmice
DRUŠTVO4 sedmice
Izdvojeno4 sedmice
Izdvojeno4 sedmice
INTERVJU4 sedmice
HORIZONTI4 sedmice
DRUŠTVO3 sedmice
Izdvojeno4 sedmice