Povežite se sa nama

MONITORING

Mi uništavamo s vrha

Objavljeno prije

na

Suđenje akterima najveće korupcionaške afere u istoriji Španije za malverzacije u građevinarstvu u ekskluzivnom turističkom ljetovalištu Marbelja, na popularnoj rivijeri Kosta del Sol, godinama zaokuplja veliku pažnju tamošnje javnosti. Zanimanje je dostiglo kulminaciju kada se pred pokrajinski sud u predgrađu Malage morala pojaviti najpoznatija španska folk pjevačica Izabel Pantoja, optužena za pranje novca stečenog uzimanjem mita za izdavanje građevinskih dozvola za gradnju vila, hotela i stanova u Marbelji, od strane opštinskih funkcionera. U opširnom tekstu koji je nedavno objavio njemački nedjeljnik Špigl a prenijele Vijesti navodi se da španskoj folk divi tužilaštvo stavlja na teret pranje najmanje 1,84 miliona eura za račun njenog tadašnjeg partnera, bivšeg gradonačelnika Marbelje Hulijana Munjoza za kojeg se traži kazna zatvora od sedam godina i novčana od 7,6 miliona eura.

U legalizaciji miliona eura dobijenih kao mito za posredovanje u postupku planiranja i izdavanja odobrenja za gradnju objekata na području Marbelje gradonačelniku je pomagala i zakonita, sada već bivša supruga Maite Zaldivar.

Podsjećamo, početkom novog vijeka poznato špansko ljetovalište zapljusnuo je investicioni bum tokom kojeg su stranci, među kojima su bili najbrojniji ruski državljani, ulagali ogroman kapital u gradnju objekata na atraktivnim lokacijama na obali. Bespoštedna urbanizacija prostora i korupcija koja ju je pratila uzela je toliko maha da su zelene površine ubrzano nestajale pred bagerima i građevinskim mašinama. Mahinacije građevinske mafije otkrivene su 2006. i zaustavljene kada je federalna policija jednog jutra upala u zgradu opštine u Marbelji i pohapsila veliki broj zaposlenih, načelnika službi, katastra, policijskih inspektora, advokata, a vlada u Madridu odlučila da smijeni cijelo opštinsko rukovodstvo zbog zloupotrebe položaja i raspusti lokalnu skupštinu, što je prvi takav slučaj u istoriji španske demokratije.

Istražitelji centralne službe za borbu protiv ekonomskih i fiskalnih malverzacija i jedinica za borbu protiv organizovanog kriminala u oblasti Kosta del Sol, blokirali su tokom istrage koja je uslijedila hiljade bankovnih računa i oduzeli imovinu u vrijednosti od 2,4 milijarde eura.

Pomenuto suđenje samo je dio procesa koji se vodi protiv 85 bivših opštinskih i vladinih zvaničnika kao i protiv najvažnijih građevinskih firmi.

Glavni optuženi je šef kancelarije za urbanizam i prostorno paniranje u Marbelji Huan Antonio Roka, koji je otkrio pravi zlatni rudnik u gradnji stanova za tržište. On je tokom 14 godina službovanja „zaradio” 125 miliona eura, navodi se u tekstu.

Prilike u Marbelji neodoljivo podsjećaju na neobuzdanu stambenu gradnju u Budvi i investicioni bum od 2006. do 2008, u kome su najbrojniji bili ruski investitori, koji je za sobom ostavio devastiran prostor, nedovršene građevine, propale hotele i bogate lokalne i državne funkcionere.

Svi navodi, opisi malverzacija sa zemljištem u Marbelji i funkcionera koji su u tome učestvovali, mogu se u potpunosti odnositi na aktuelnu urbanističku situaciju u Budvi.

„Marbelja je postala simbol neporecivih posljedica španske bolesti – modela rasta koji je skoro u cjelini zasnovan na nekontrolisanom građevinskom bumu koji je privukao prevarante i postao plodno tle za njihove kriminalne aktivnosti”, ocjenjuje novinar Špigla

Takvoj vrsti „graditelja”, investitora i mešetara nema broja u Budvi. Višespratnice niču kao pečurke poslije kiše, milioni se okreću, afera aferu sustiže dok tužbe prevarenih kupaca ili oštećenih građana zatrpavaju tužilaštva i sudove.

„Opština je povećavala prihode pretvarajući zemljišne parcele u građevinsko zemljište i lokacije za gradnju objekata. To je zapravo bila fabrika novca… Podmićivanje zvaničnika olakšavalo je preduzetnicima da grade stambene komplekse i turističke hotele. Korupcionaška neman se pružila kroz cijelu zemlju od Marbelje do Galisije, od Valensije do Majorke”, stoji u opisu španskog građevinskog buma.

Marbelja je fabričica para prema grandioznoj nemani koja se iz Budve širi crnogorskom obalom. Urbanistička neman zazidala je sav prostor od Buljarice do Jaza. Apartmanski kompleksi, kule i soliteri ucrtani su ne samo u divljom gradnjom uništenoj Budvi i Bečićima nego i u Pržnu, Miločeru, Svetom Stefanu, Reževićima i Petrovcu i po primorskim selima diljem Paštrovića. Svoje vile i apartmane uticajni investitori i trgovci nekretninama smjestili su na atraktivnim lokacijama „na pjeni od mora”.

Bivši potpredsjednik Opštine Budva i direktor Agencije za planiranje, arhitekta Jovo Zenović koji je totalnu urbanizaciju započeo pa od nje odustao, ocijenio je da je Prostornim planom Opštine izvršena katastrofalna istorijska prenamjena prostora kada su maslinjaci, njive, šume i voćnjaci pretvoreni u građevinsko zemljište. „Marbelja u Budvi – što prije to bolje”, preporučio je Zenović u svom tekstu u Vijestima, navodeći brojne zloupotrebe vlasti prilikom izrade planske dokumentacije.

Korupcija velikih razmjera odigrala se upravo preko donošenja velikog broja novih urbanističkih planova koji su bili izraz potreba interesnih grupa. Građevinski lobi činili su mnogi, počev od službenika i odbornika lokalne uprave, preko obrađivača planova pa do službenika nadležnih ministarstava Vlade koji su ove visokoprofitne planove odobravali.

Građanima Budve poznata je praksa nošenja kofera eura u Beograd, na Arhitektonski fakultet koji je dobio posao izrade najvažnijih detaljnih urbanističkih planova Budve, Bečića i Petrovca. Beogradski planeri na čelu sa šefom tima, kontroverznim profesorom Miodragom Ralevićem, sijali su nebodere budvanskom rivijerom bez zadrške i promišljanja, na svakom mogućem i nemogućem mjestu po sistemu koliko se plati toliko se gradi. Cijena ove usluge bila je najmanje 100 eura po kvadratu ucrtanog prostora. Mito su dijelili svi učesnici u lancu odlučivanja.

Ucrtavali su višespratnice i na parcelama od stotinjak kvadrata koje nemaju ni kolskog puta. Najunosnije su bile zelene površine koje su u nacrtu plana ostajale prazne, da bi nakon javne rasprave i primanja mita od vlasnika one volšebno dobijale veoma gabaritne objekte. Na isti način, ucjenom, povećavana je spratnost objekata. Da bi takvi nakaradni planovi bili usvojeni trebalo je „ubijediti” odgovorne u Vladi.

Na to se nadovezuje obavezna suma koju ubiraju opštinski urbanisti za izdavanje dozvola za gradnju koje su obimom premašivale ionako razbarušene planove. Pa zatim mito za razne inspekcije lokalne i republičke, da ne vide očigledno i tako unedogled. Rezultat je uništena rivijera na jednoj i bogati državni funkcioneri i službenici na drugoj strani, čije bogatstvo niko ne kontroliše.

Tokom prohujalog građevinskog buma bilo je enormnog, beskrupuloznog bogaćenja. Ima primjera da je pomagač, eksponirani izvođač radova za investitore iz sjenke, za kratko vrijeme postao vlasnik velikog broja nekretnina i jedne od najljepših vila u Bokokotorskom zalivu.

Izazovu unosne gradnje stanova za tržište u Budvi nije odolio ni bivši premijer Milo Đukanović koji je kupio neurbanizovani plac na brdu Košljun iznad Budve, naspram Zavale. U toku je izrada Lokalne studije lokacije Košljun koja će predvidjeti graditeljske želje poznatog investitora.

Na malom lokalitetu na tromeđi između Budve, Bečića i puta za Cetinje naći će se građevine Mila Đukanovića, dvanaestospratnica Harmonija Branislava Brana Mićunovića i stambeno naselje Zavala, nesuđena investicija Svetozara Marovića.

Ova koncentracija građevina uticajnih persona na ulazu u Budvu daje odgovor na pitanje zašto ovdje nije moguća Marbelja i odlučna reakcija Vlade u sprečavanju degradacije prostora poznate turističke regije.

U urbanističkom orgijanju u turističkoj metropoli učestvuje sam vrh države i vladajuće partije pored lokalnih opštinskih i partijskih vođa i njima bliskih tajkuna i biznismena. Stanove u Budvi grade premijeri, ministri, gradonačelnici, policajci, ambasadori, šefovi partija, tajkuni i kontroverzni biznismeni. Svi oni čekaju neke Ruse da im kvadrate prodaju.

Niko za propast grada nije odgovoran čak ni bivši ministar uređenja prostora Branimir Gvozdenović koji je firmi svoje tazbine ucrtao stambeno naselje u malom turističkom mjestu Pržno i osmospratnicu u centru Budve. Omogućio je biznis i drugima, činjenjem ili nečinjenjem, kako su već prilike nalagale. Gvozdenović je potpisivao planove koji su devastirali atraktivni prostor najpoznatije turističke opštine i u isto vrijeme tolerisao masovnu divlju gradnju.

Za njegovog mandata divlje su sagrađeni hoteli i naselja – Avala, Astorija, Zavala, zgrade Restisa na Svetom Stefanu, Mićunovića u zaleđu Miločera, Rusko selo i mnogi slični objekti. Može se samo naslutiti koliko su koštale građevinske dozvole za kuće iz snova na obalama Reževića, ucrtavanje apartmanskog naselja Atlas grupe na plaži Mogren ili solitera u srcu malog Petrovca.

Akteri degradacije prostora turističke metropole po pravilu napreduju u državnoj službi.

Pokretanje njihove odgovornosti biće moguće tek nakon smjene vlasti na svim nivoima a otvaranje sporadičnih afera poput one na Zavali predstavlja skretanje pažnje sa galopirajuće budvanizacije cijele obale i korupcionaških skandala koji je prate.

Branka PLAMENAC

ČEGA SE BOJE KRUPNE RIBE
A za kuma – zatvor

Komentari

Izdvojeno

VLAST I OPOZICIJA TRAŽE NOVU VLADU: Gladne oči

Objavljeno prije

na

Objavio:

Dok su se članice vladajuće koalicije borile za preraspodjelu „osvojenih” resursa, Đukanović je utvrdio poziciju predvodnika opozicije i preuzeo inicijativu. Učvrstio je saradnju sa manjinskim partijama, povratio starateljstvo nad SDP-om i, raspisivanjem lokalnih izbora na Cetinju, Mojkovcu i Petnjici, doveo u pitanje najavljeni novembarski popis

 

Bliži se kraj 42. Vlade Crne Gore. Ono što se do sredine nedjelje slutilo, sada postaje izvjesno. Makar u mjeri u kojoj bilo šta na ovdašnjoj političkoj sceni može biti predvidvo. O tome smo, u srijedu, obaviješteni odvojenim saopštenjima sa sastanka predstavnika dvije najveće koalicije unutar vladajuće većine (DF i Demokrate) i sa zajedničkog susreta zvaničnika opozicionih partija.

Da ovakvoj Vladi Zdravka Krivokapića ističe rok upotrebe, saglasili su se DF i Demokrate. „Potrebno je rekonstruisati postojeću Vladu na način da umjesto dosadašnjih 12 ima 18 ministarstava i tri potpredsjednika”, navedeno je u saopštenju u kome se naglašava da bi partije većine u novu vladu kandidovale svoje predstavnike „saglasno propisanim procedurama i demokratskim standardima”.

Koji sat ranije, medijima je proslijeđeno saopštenje sa sastanka partija parlamentarne opozicije u kome se kaže da se „dramatično stanje“ u zemlji može prevazići samo formiranjem prelazne Vlade „ograničenog mandata sa zadatkom organizovanja vanrednih parlamentarnih izbora”.

Sabiranjem poslanika iz poslaničkih klubova koji su u srijedu oglasili potrebu rekonstrukcije postojeće, odnosno, formiranje prelazne vlade, dolazimo do podatka da Vlada, u ovom sastavu, nema podršku više od dvije trećine parlamenta. Pošto 40 poslanika opozicije i makar 26 poslanika vladajuće koalicije (poslanički klub DF-a bez Pokreta za promjene – 16 poslanika, Demokrate – 10) traži promjene u izvršnoj vlasti.

Mnogo je teže pronaći formulu prema kojoj će neka od strana dobiti podršku 41 poslanika kako bi realizovala svoj naum. Sve uz pretpostavku da poslanici PzP (pet mandata), SNP (pet mandata) i nezavisni poslanik Marko Milačić podržavaju plan koji su osmislili DF i Demokrate.  Glavna nepoznanica je stav poslaničkog kluba Koalicije Crno na bijelo (tri poslanika GP URA i jedan poslanik Saveza građana CIVIS).

Zoran RADULOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 17. septembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

STUDIJA FONDACIJE FRIDRIH NOJMAN O RUSKOJ PROPAGANDI U SRBIJI: Podgrijavanje podjela u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Studija Tomasa Braja se ne bavi detaljno Crnom Gorom ali naglašava da Vučićevi toksični tabloidi vode veliku kampanju u smislu afirmacije srpskog identiteta Crne Gore i demoniziraju posrnulog Mila Đukanovića koji se skoro isključivo napada zbog odnosa prema Srbima i Kosovu

 

Nedavno objavljena studija Tomasa Braja (bivšeg dugogodišnjeg beogradskog šefa dopisništva Njemačke novinske agencije DPA) o dometima ruske propagande na Balkanu sa posebnim osvrtom na Srbiju je već izazvala reakcije i kontraoptužbe. Studija je objavljena pod naslovom „Ruski mediji na Balkanu – studija slučaja, kako moskovska propaganda utiče na Srbiju“ u izdanju Fondacije Fridrih Nojman.  Nakon što je beogradski dnevnik  Danas rezimirao i prenio glavne navode studije prije nedjelju dana se oglasio Sputnjik Srbija koji je napao Braja da se obrušio na Rusiju samo iz razloga što su Srbi „neizlečivo“ vezani za Rusiju. Sputnjik u svom odgovoru citira istraživanje iz 2019. godine u kome 80 odsto ispitanika podržava proširenje kontakta sa Rusijom. Takođe se spočitava Braju da „stvara konfuziju“, da je paranoičan, promašen, nedorečen i amater. Sputnjik se na samu studiju i njene argumente nevoljno i trivijalno osvrće i fokus drži na ad hominem napade protiv Braja.

Međutim Braj u svojim analizama konstatuje da „Rusija briljantno igra na terenu mekih instrumenata moći kako bi osvojila srca Srba“ te da Zapad, koji i sam ima velikih problema sa ruskom propagandom, taj isti uticaj ne primjećuje na Balkanu ili ga nipodaštava svodeći ga „samo“ na izvještavanje Sputnjika. Braj osim Sputnjika navodi čak 11 portala sa izrazito nacionalistički srpskim i pro-ruskim narativima. Međutim, razlopg za  brigu je to što  maltene svi glavni mediji u Srbiji, uključujući i B92 preuzimaju sadržaje Sputnjika i objavljuju ih bez  provjere ili ikakvog ograđivanja. Navodno se Sputnjik citira između 200 i 300 puta dnevno u srpskim medijima. Sputnjikova glavna urednica Ljubinka Milinčić ovaj uspjeh objašnjava time što Sputnjik „nikada ne falsifikuje, ne laže i ne stoji ni na čiju stranu“ kao i da „nikada nisu bili uhvaćeni u laži“.

Braj navodi da otvorena ruska propaganda u regionu ima tri glavna fokusa – Srbija, Rusija i Amerika.

O Srbiji se izvještava maksimalno pozitivno kao lideru u regionu kada je u pitanju privredni razvoj i pristupanje EU. Čak iako postoje problemi u zemlji oni su puno manji nego u okolnim zemljama kao što je  Hrvatska koja „u novu deceniju ulazi kao treća najgora članica EU“ i „prezadužena je za razliku od Srbije“. Takođe se naglašava srpsko liderstvo u nabavci ruskih vakcina, sama vakcinacija i srpska humanitarna pomoć regionu. Kosovo je i dalje među glavnim temama i uvijek se pozdravlja stav i politika srpskog rukovodstva kada je u pitanju „južna srpska pokrajina“ i „mudrost predsednika Vučića u upravljanju zemljom“.

Izvještavanje o Rusiji je zapravo model po kom se izvještava o Srbiji s dodatnim naglaskom na kompleks tema vojska/oružje. Tu se hvali superiornost ruske vojne tehnologije nad zapadnom. Glavna urednica Milinčić kroz rubriku „Moj pogled na Rusiju“  ističe „Ruski odgovor na zapadnu šizofreniju – Oružje kakvo niko u svetu nema“ i „Ruska vojska se već priprema za vojnu pobedu“.

Jovo MARTINOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 17. septembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ANKETA:  Svi smo izgubili

Objavljeno prije

na

Objavio:

Pitali smo: Kako vidite događaje na Cetinju, njihove uzroke i posljedice

 

PAULA PETRIČEVIĆ, MIROVNA I FEMINISTIČKA AKTIVISKINJA
Besramna instrumentalizacija

Događaji na Cetinju reflektuju žalosno stanje u kom se nalazi Crna Gora, razapeta zaoštrenim identitetskim politikama među kojima se neprestano produbljuju rovovi. U ovakvoj situaciji nema sigurne i lagodne pozicije, odbijanje da se svrstamo na neku od sukobljenih strana procjenjuje se kao izdaja, što i jeste – ali ne ‘naših’ ili ‘njihovih’ već identitarne logike koja počiva na mehanizmima isključivanja, a nerijetko i nasilja.

Nesporno je, naravno, kako pravo na slobodu vjeroispovjesti, tako i pravo na protest, sporno je međutim što se SPC nikada, a najmanje sada, nije bavila isključivo pitanjima vjere. Potrebna je posebna vrsta, ja bih rekla – namjernog sljepila da se previdi notorna činjenica političkog djelovanja ove vjerske institucije. S druge strane, nema niti može biti opravdanja ni za nasilne proteste, niti za pretjeranu upotrebu sile od strane policije, a posebno je otužna besramna instrumentalizacija protesta od strane potrošenih političara koje mislim da ni građanski rat više ne bi mogao da reanimira.

 

OMER ŠARKIĆ, GRAĐANSKI AKTIVISTA
Problem su političke elite

Sve ono što se događalo na Cetinju je samo posljedica podjela koje je vješto podsticala prošla vlast, a aktuelna ih nevješto još više produbila, dovela do pucanja. Poslije pobjede na izborima Vlada se, umjesto reformi sistema, pravosuđa, državne uprave, oporavka ekonomije, donošenja novih zakona među kojim je možda najvažniji onaj o porijeklu imovine, bavila uglavnom Crkvom, vjerom i revizijom istorije. Pored permanentnih sukoba u vladajućoj većini, svi osim URA-e su gledali da baš oni budu miljenici i dobiju podršku Crkve, a time i „poštovanog naroda, braće i sestara“ a ne građana. Crkva je – da se ne lažemo, postala ključni politički faktor u zemlji. Time je dat kiseonik bivšoj vlasti, ogrezloj u korupciji i kriminalu, da sebe opet predstavi kao zaštitnika sekularne države, Crnogoraca i manjinskih naroda. Znajući većinsko raspoloženje građana Cetinja prema SPC, DPS je u ustoličenju mitropolita Joanikija vidio odličnu priliku da „odbrani Cetinje i Crnu Goru“, a Crkva svojim nespornim pravom da ustoličenje obavi u Cetinjskom manastiru, to predstavi kao čin definitivne pobjede. Protestu protiv ustoličenja, iz sjenke, očito je upravljao Veselin Veljović, dok su mitropolit Joanikije, premijer Krivokapić, ali i potpresjednik Vlade Abazović svojim izjavama svjesno ili nesvjesno dolivali ulje na vatru. Idealna atmosfera za kontrolisani sukob u kome će se Crna Gora totalno podijeliti na dva pola. Ne znam što je bilo žalosnije, način na koji je ustoličenje obavljeno – helikopterskim desantom uz duge cijevi uz PR(!) fotografiju premijera kako to na TV-u posmatra zavaljen u fotelji, ili snimak iz Gradske kafane na kojem se vidi kako se „glavne patriote“ goste na stolu prepunom raznih pića, dok se protestanti ali i svi građani Cetinja guše u obalcima suzavca. Poslije svega, iako svi slave svoju pobjedu, svi smo izgubili, za dugo. Podjele i međusobna mržnja su nikad veće, Vlada još nestabilnija, a građanski pokret URA je sebe jednostavno ugasio. Nikakvog kompromisa nema, niti ko radi na njemu, a mislim da ga sa postojićim političkim „elitama“ ne može ni biti, tako da su novi izbori na proljeće neminovni.

 

GORAN ĐUROVIĆ, MEDIA CENTAR
Izgubila je Crna Gora

Događaji na Cetinju pokazali su još jednom neodgovornost najvećeg dijela političkih partija prisutnih na našoj političkoj sceni. Današnje opozicione partije su u različitim formama i periodima bile 30 godina na vlasti, DPS u cijelom periodu od 30 godina uz asistenciju SDP – SD, koja je trajala 17 godina. Pitanja vjerskih organizacija i slobode vjeroispovijesti su mogla biti riješena do sada da je nekadašnja vlast (a danas opozicija) imala želju da išta uradi za stvaranje uslova za nesmetano obavljanje i zadovoljenje vjerskih potreba građana.  DPS–SDP vlast je kontrolisala sve institucije u Crnoj Gori pa su upravo oni odgovorni ukoliko je bilo nezakonitih radnji prilikom upisa vjerskih objekata u katastarske knjige. Upravo DPS–SDP vlast nije stvorila zakonski osnov da se registruju vjerske organizacije već se npr. Crnogorska pravoslavna crkva registrovala kao NVO. Današnja opozcija, nažalost, ne može ništa da ponudi građanima osim podjela i navodne brige o zaštiti nacionalnih interesa jer ove partije vode potrošeni poltičari. Naravno, kao i u proteklih 30 godina DPS–SDP–SD nacionalnim interesima smatraju samo ono što je njihova politička platforma zanemarijući sve potrebe i raznolikosti crnogorskog društva.

S druge strane u novoj vlasti dominiraju partije kojima rejting zavisi od podrške Srpske pravoslavne crkve i zato su nespremne da razumiju osjećanja Cetinjana i onog dijela Crne Gore koji ima potrebu da zadovolji svoje vjerske potrebe u Crnogosrkoj pravoslavnoj crkvi i koji se nacionalno izjašnjavaju kao Crnogorci. Tokom mučnog vikenda i događaja na Cetinju imao sam utisak da je najveći dio vlasti imao isključivo želju da se izvrši vjerski obred na Cetinju bez obzira na moguće žrtve. Manji dio vlasti, po mom mišljenju, imao je racionalan odnos prema kriznoj situaciji i jednako je cijenio živote vjerskih poglavara kao i živote Cetinjana i protestanata. Na taj manji dio vlasti, koji je imao namjeru da osigura Ustavom garantovano pravo na ostvarvanje vjerskih sloboda ali i da spriječi teže posljedice po život onih koji su protestvovali protiv ustoličenja, okomili su se danas obje radikalne strane poltičke scene.

Istorijski procesi, koji su po pravilu puni nepravdi, ne mogu se rješavati nasiljem osim ako ne želite da Crna Gra bude zauvijek izgubljena u podjelama. Jedini način za rješavanje svih problema u društvu je dogovor oko principa koji se moraju poštovati. Ključni mora biti vladavina prava i primjena svih propisa, pa čak i onda kada nam se ne sviđaju.

Nakon događaja na Cetinju svi smo izgubili, izgubila je Crna Gora. Baviti se opservacijom ko je više izgubio, da li DPS, Srpska pravolsavna crkva, Cetinje, partije na vlasti, je gubljenje vremena.

 

SAMIR KAJOŠEVIĆ, KOLUMNISTA VIJESTI
Loše vrijeme za građanske stranke

Dešavanja na Cetinju radikalno su pomjerila političku scenu i vratila je na pozicije koje najmanje odgovaraju građanskim stranakama. Iako su pod pritiskom međunarodnih partnera, u DPS-u obećavali kohabitaciju sa novim vlastima i saradnju u ključnim reformama, stranka je radikalizovala politiku i pokazala se kao faktor koji može destabilizovati prilike u državi. Iako će i zvaničnim profilisanjem  u nacionalističku stranku okupiti dio crnogorskog biračkog tijela i održati rejting među biračima, Đukanovićeva stranka mogla bi da izgubi i ono malo kredibiliteta kod međunarodnih partnera. Time je dodadno smanjena mogućnost političkog dijaloga, bez jače intervencije stranog faktora.

Iako insistiranjem na smjenama u bezbjednosnom sektoru Zdravko Krivokapić i Demokratska Crna Gora rizikuju gubitak međunarodne podrške, mislim da su najnoviji pritisci na čelnike MUP-a i UP-a pokušaj rekonstrukcije Vlade u kojoj bi tražili veći udio. Insistirajem na SPC u cijeloj priči oni zapravo koriste uticaj koji ona već ima na Vladu, ali i pokušavaju da povrate povjerenje birača razočaranih nakon smjene ministra Leposavića i Rezolucije o Srebrenici.

U takvoj političkoj postavci, u najgoroj poziciji je URA koja je od tasa na vagi, postala stranka na udaru dvije desničarske politike. Njena pozicija će biti još teža ukoliko čelnici MUP-a i UP-a budu smijenjeni, jer bi svako otkazivanje povjerenja Vladi bilo tretirano kao izdaja volje birača 30. avgusta. Ukoliko ćutke prihvate smjene i dodatnu klerikalizaciju Vladine politike, rejting stranke Dritana Abazovića biće dodatno poljuljan u građanskom dijelu birača. S druge strane, DPS i ostale opozicione partije potrudiće se da je predstave kao antidržavnu stranku i smanje joj podršku među procrnogorskim biračima, koju su već poljuljala dešavanja na Cetinju.

 

DUŠKO VUKOVIĆ, NOVINAR
Opasne prijetnje Crnoj Gori

Događaji na Cetinju su pokazali da predmoderne političke konfrontacije predstavljaju opasnu prijetnju Crnoj Gori kao državi i kakvim-takvim pokušajima izgradnji moderne političke i institucionalne integrativne armature. Nekadašnji gospodstveni otpor izvornih antiratnih suverenista srpskoj militarističko-crkvenoj desnici na jučerašnjem Cetinju se transformisao u neartikulisanu galamu koja je, u praktičnoj izvedbi, neodoljivo podsjećala na onu koju su početkom devedesetih emitovali krajiški Srbi.

Ako je pretekla i šaka političke pameti u ovoj zemlji, iz ovih događaja se moraju izvući pouke. Ja bih sugerisao ove: Crna Gora je nezamisliva bez Cetinja, ama ni Cetinje bez Crne Gore; Crna Gora se kao demokratsko društvo ne može ukazivati kroz maglu i mamurluk cetinjskih pivnica, već kroz razgovor razboritih i dobromislećih predstavnika svekolike crnogorske raznolikosti.

 

ZARIJA PEJOVIĆ, BIVŠI POSLANIK
Licemjerno je bunt na Cetinju vezivati samo za DPS

Događaji na Cetinju otvaraju mnoga pitanja i  pobuđuju  emocije. Činjenica  je da „postoji  Crna Gora i van Cetinja”, ali je i činjenica da je prijestonica Crne Gore njena moralna vertikala. Sjetimo se ratne histerije ‘91 godine kada se  Cetinjem na antiratnom skupu orila pjesma  „Sa Lovćena vila kliče oprosti nam Dubrovniče”. I na taj skup od prije 30 godina, kao i na onaj u nedjelju, Srpska pravoslavna crkva je gledala istim očima. Znamo kome je istorijska dijalektika dala za pravo.

Dešavanje u nedjelju sam lično, emocionalno, doživio kao skrnavljenje prijestonice, i osjećam duševnu bol. Pitam, imaju li Cetinjani kao građani pravo da protestvuju a da se na njih ne baca onoliki suzavac? Na drugoj strani, barikade jesu radikalan iskaz političke borbe. Licemjerno je bunt i protest u prijestonici iskjučivo  povezivati sa organizacijom DPS-a i Đukanovićem, mada su najodgovorniji za stanje u državi. Takođe pitam, imaju li pravoslavni crnogorci koji se ne osjećaju vjernicima SPC pravo na hramove, na sveštenstvo, i u krajnjem pravo na priznanje od pravoslavnog svijeta?  Da li je pošteno da jedni imaju sve, a drugi ništa!?

Da li u vrhu vlasti Crne Gore postoji svijest o tome da je Srpska pravoslavna crkva institucija države Srbije, u sprovođenju politike, koju otvoreno treba nazvati asimilacijom Crnogoraca? Zar cilj te politike nije promjena demografske strukture Crne Gore, odnosno  inkoporiranje Crne Gore u „srpski svet”? Lavovski dio posla u korist te politike odradio je DPS kroz stvaranje države socijalne nepravde i „guranje” građana u pravcu crkve, jer im druge nade u pravedniju egzistenciju očigledno nije ostajalo. Takođe, prethodna vlast nije otvorila na vrijeme pitanje statusa pravoslavne crkve (koja bi u nezavisnoj državi trebala biti samostalna), već se bavila onim što njih prioritetno interesuje, imovinom.

Aktuelni vrh države Crne Gore je bio svjestan rizika da se u policijskoj akciji  izgube ljudski životi. Zašto je čin hirotonije važniji od života ljudi?

Crnoj Gori je potreban dijalog o vjerskim pravima. Pitanje je imaju li naši lideri volje i kapaciteta da takav dijalog pokrenu.

                                                                                                               Milena PEROVIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo