Povežite se sa nama

DRUŠTVO

PONOVO ISTRAŽUJU UBISTVO DUŠKA JOVANOVIĆA: Mrlja nezadovoljene pravde

Objavljeno prije

na

Više državno tužilaštvo u Podgorici saslušava svjedoke i bezbjednosno interesantne osobe kako bi se došlo do novog traga u istrazi. U više navrata tokom proteklih 17 godina predstavnici tužilaštva i policije komentarisali su kako je slučaj „operativno“ riješen, ali da nemaju dovoljno dokaza kako bi ubistvo Jovanovića dobilo i sudski epilog

 

Dvadesetak minuta prije ponoći 27. maja 2004, glavni urednik lista Dan izašao je iz redakcije i krenuo ka svom automobilu u Ulici 13. jula. Kada je sjeo u vozilo, prišao mu je golf tamne boje sa zatamnjenim staklima i iz automatskog oružja pucano je na njega. Prošlo je 17 godina od noći u kojoj je ubijen Duško Jovanović. Ne zna ko mu je i zbog čega oduzeo život.

Predstavnici države su povodom posljednje godišnjice (27. maja) ubistva Duška Jovanovića najavili ponovno otvaranje istrage. Za sada je jedino, i to kao saučesnik, osuđen Damir Mandić u maratonskom suđenju od 11 godina (tri puta mu je suđeno). U oktobru 2015. godine, krivično vijeće Višeg sudau Podgorici osudilo je Damira Mandića na jedinstvenu kaznu od 19 godina zatvora zbog saizvršilaštva u ubistvu  Duška Jovanovića, pokušaja ubistva njegovog tjelohranitelja Milorada Mirovića (ranjen prilikom pucnjave na Jovanovića) i otmice Miodraga Nikolića (za koju je prethodno gonjen), koja je već pravosnažna presuda od 27. decembra 2006. Još se ne zna ko je pucao, a ko je naručio ubistvo.

Više tužilaštvo u Podgorici ponovo je otvorilo istragu ubistva Jovanovića. Oni su nekoliko puta ranije otvarali istragu, koja je, kako su saopštavali, završavala u  „ćorsokaku“. Istražni organi su ponovo saslušavali svjedoke iz tog predmeta,  i više bezbjednosno interesantnih osoba iz kriminalnog miljea. Prema nezvaničnim saznanjima Monitora, biće saslušane i neke osobe koje su tada bile uključene u istragu ili su obavljale odgovorne funkcije u bezbjednosnom sektoru.

„Više državno tužilaštvo u Podgorici je u predmetu formiranom povodom ubistva D.J., a u cilju potpunog rasvjetljavanja istog, u toku aprila i maja mjeseca 2021. godine, obavilo saslušanje određenih lica, te preduzima druge mjere i radnje za koje se ukaže potreba”, saopšteno je iz podgoričkog Višeg tužilaštva.

U više navrata tokom proteklih 17 godina predstavnici tužilaštva i policije komentarisali su kako je slučaj „operativno“ riješen, ali da nemaju dovoljno dokaza kako bi ubistvo Jovanovića dobilo i sudski epilog. „Operativno“ bi značilo da su istražni organi posredstvom neformalno prikupljenih dokaza i svjedočenja rasvijetlili neko krivično djelo, ali da ta saznanja i dokazi nemaju pravnu snagu i  ne mogu biti upotrijebljeni u sudskom postupku.

Ponovna istraga mogla bi biti i put da se identifikuju odgovorni za brojne propuste u istrazi ubistva Jovanovića. Propuste je identifikovala porodica pokojnog Jovanovća i njihov pravni zastupnik, ali i Komisija za praćenje istraga napada na novinare i imovinu medija. Od izgubljenih službenih zabilješki, zakašnjelih reakcija, pa sve do nesaslušavanja svjedoka bili su propusti na koje je ukazivano.  Niko nije snosio odgovornost.

Predsjednik Komisije Mihailo Jovović kazao je da će na licu crnogorskog društva i države stajati mrlja nezadovoljene pravde dok se ne otkriju svi koji su naložili i na bilo koji način učestvovali u ubistvu Duška Jovanovića. On tvrdi da postoje sumnje da je bivša vlast u najmanju ruku ometala istragu i pokazala nespremnost ili nesposobnost da taj monstruozni slučaj razriješi. Zbog toga je, kaže, na novim strukturama u policiji i tužilaštvu da se ozbiljno i bez odlaganja pozabave ovom istragom, kao i utvrđivanjem odgovornosti svih koji su doprinijeli da dosadašnja istraga bude nedjelotvorna.

„Kada je Komisija prije nekoliko godina predložila Vladi angažovanje stranog eksperta za pomoć u njenom radu i radu državnih organa, imala je u vidu među prioritetnim slučajevima i ubistvo Jovanovića. Od toga nije bilo ništa. Članovi Komisije su u nekoliko navrata ukazivali na moguće pravce u istrazi, razgovarali sa potencijalnim svjedokom, ukazivali na famoznu službenu policijsku zabilješku o priznanju jedinog osuđenog, ali ni to nije dovelo do pomaka u istrazi niti je utvrđena bilo čija odgovornost za neznanje ili korupciju”, rekao je on.

Premijer Zdravko Krivokapić kazao je da istragu o ubistvu Jovanovića treba dovesti do kraja. „To mora kad tad da dođe u sudski proces i dobije epilog koji će dokazati ko je i zbog čega to uradio”, rekao je Krivokapić.

I potpredsjednik Vlade Dritan Abazović je prilikom obilježavanja godišnjice stradanja Jovanovića obećao da će nastojati da se rasvijetli ovaj zločin. On smatra da slučaj i nakon toliko godina može biti riješen. „Imamo ambiciju, počeli smo određene aktivnosti, ne želim da otkrivam detalje ali mislim da i ova priča može konačno dobiti epilog“ kazao je Abazović.

Ministar unutrašnjih poslova Sergej Sekulović kazao je da će se usvajanjem novog Zakona o unutrašnjim poslovima i novom sistematizacijom formirati posebna jedinica u okviru Uprave policije, koja će se baviti starim, aktuelnim i novim slučajevima napada na novinare.

„Teško je i nezahvalno obećati bilo šta. Ne mogu da garantujem rezultate, ali mogu da istaknem iskrenu i veliku volju da dođemo do njih. Ubistvo Duška Jovanovića je i naša međunarodna obaveza, a rad na njemu će pokazati koliko smo istinski spremni da mijenjamo stvari“, kazao je Sekulović.

Na neriješeno ubistvo Jovanovića nas u svakom izvještaju opominje međunarodna zajednica. Jovović smatra da bi bilo dobro i da Evropska unija rješavanje tog ubistva, kao i drugih slučajeva teškog nasilja nad novinarima, i formalno postavi kao uslov pristupanja Crne Gore.

„Možda će to doprinijeti da ova ili svaka buduća vlast uradi sve što je moguće i konačno saopšti porodici Duška Jovanovića, novinarskoj zajednici i društvu ko je i zašto naložio a ko ubio vlasnika i glavnog urednika Dana”, kazao je Jovović.

Slavica Jovanović, supruga pokojnog urednika Dana, poručila je da će ostati istrajna u traganju za pravom istinom. „Moje je pravo da to očekujem i tražim. I od toga neću odustati dok sam živa. Jedino se plašim, još od ranije, da to ubistvo postane predmet političke trgovine“, kazala je Jovanović.

Otkad su 30. avgusta osvojili vlast, nova vladajuća koalicija, kao prioritet pominje i rješavanje ubistva Duška Jovanovića. Vidjećemo da li je ovog puta riječ o iskrenoj namjeri ili se stvara privid da se nešto istražuje, kao prethodnih 17 godina.

 

Izgubljene zabilješke

Istragu je pratilo niz kontroverzi. Dugo su se u javnosti kao saizvršioci pominjali Vuk Vulević i Armin Muša Osmanagić, međutim DNK vještačenje nije našlo njihove tragove u automobilu niti na oružju. Istražni organi su čekali tri godine prije nego su njihov DNK materijal poslali na vještačenje u Vizbaden.

Najkontroverznije su bile zabilješke o iskazima svjedoka koje nijesu propisno zavedene ili su se izgubile na putu između policije i tužilaštva. Postoji prva zabilješka o iskazu Damira Mandića u policiji nekoliko dana poslije ubistva, prema kojoj je on tvrdio da je Jovanovića ubio Vuk Vulević, da mu je on naložio da zapali automobil, ali da on to nije uradio. Zabilješka nije evidenirana niti potpisana i nije utvrđeno da li je dostavljena tužilaštvu. Kasnije nije korišćena u postupku.

Druga zabilješka se ticala zabilježenog iskaza svjedoka koji je navodno vidio da iz automobila korišćenog prilikom atentata istrčavaju i Mandić i Vulević. Vjerodostojnost ove zabilješke nije potvrdio svjedok čiji je iskaz u njoj navodno zabilježen, kao ni zvaničnici Službe državne bezbjednosti (SBD), koji su o zabilješci navodno bili obaviješteni. Nikada nije pokrenut ni postupak protiv službenika koji je objelodanio tu zabilješku. Više tužilaštvo osporilo je vjerodostojnost zabilješke koju je, po sopstvenim tvrdnjama, taj službenik sačinio.

Ivan ČAĐENOVIĆ

Komentari

DRUŠTVO

HOTELI SVETI STEFAN I MILOČER I DALJE ZATVORENI: Statis optužuje premijera za prijetnje sudijama

Objavljeno prije

na

Objavio:

Javni poziv kompanije Adriatic properties na saradnju pretvorio se u niz neprimjerenih optužbi i kvalifikacija na račun Vlade i premijera Zdravka Krivokapića, kojeg potpisnici optužuju da utiče na rad crnogorskog pravosuđa na način da lično prijeti pojedinim sudijama u sporovima koje zakupac vodi protiv države Crne Gore i Opštine Budva

 

Prepiska između predstavnika Vlade i zakupca hotelskog kompleksa Sveti Stefan i Miločer, kompanije Adriatic properties povodom zatvaranja/otvaranja hotela za ovu turističku sezonu, dostigla je krajem jula kulminaciju. Više se ne  biraju riječi i uvrede koje jedna strana upućuje drugoj.

U posljednjem u nizu javnih saopštenja kompanije Adriatic properties i Aman resorts pozvale su predstavnike Vlade na saradnju u rješavanju nezavidne trenutne situacije. Najpoznatije ljetovalište na Crnogorskom primorju i dalje je zatvoreno, uprkos poodmakloj turističkoj sezoni.

Ponovljen je zahtjev  u kojem tvrde da jedino  traže uvjerenje da mogu nastaviti da upravljaju luksuznim risortom u skladu sa međunarodnim standardima. ,,Bez upada, uznemiravanja, zastrašivanja ili oštećenja rizorta”.

Međutim, ovaj javni poziv  na saradnju pretvorio se u niz neprimjerenih kvalifikacija na račun Vlade i premijera Zdravka Krivokapića. Njega  potpisnici optužuju da utiče na rad crnogorskog pravosuđa na način da lično prijeti pojedinim sudijama u sporovima koje zakupac vodi protiv države Crne Gore i Opštine Budva.

,,U lokalnim medijima čitamo šokantne izvještaje da premijer prijeti lokalnom sudiji da će, ukoliko odluči u našu korist, zahtijevati da se protiv njega podnese krivična prijava tvrdeći da je institucija radila protiv interesa države”, navodi se u saopštenju koje su objavile Vijesti.

Da bi se zabrinuto upitali kakva se poruka ovakvim aktivnostima premijera šalje aktuelnim i potencijalnim investitorima u smislu demokratije i političke stabilnosti u Crnoj Gori.

Petros Statis nije potpisan ispod teksta saopštenja za javnost. Ali  prepoznatljiva je retorika predsjednika Odbora direktora kompanije Adriatic properties, čiji je osnivač of-šor kompanija Aidway investments Ltd, registrovana na Britanskim Djevičanskim Ostrvima.

I pored detaljne pretrage nije bilo moguće naći niti jedan tekst u medijima na temu u kojoj se pominju prijetnje premijera Krivokapića nekom od sudija. Ko je, gdje i kada objavio  takvu informaciju, Statis nije podijelio sa čitaocima. Teško je povjerovati da bi informacija o direktnom miješanju premijera Crne Gore u nadležnost pravosuđa ostala na marginama medijske scene u Crnoj Gori. Naprotiv, takva skandalozna vijest, našla bi se na naslovnicima vodećih medija i bila važna  vijest na svim TV stanicama i portalima. Ne bi bila ekskluziva tamo nekog lokalnog medija, ili onih medija koje Statis kontroliše.

Problematičan je i drugi dio neutemeljenog javnog opanjkavanja premijera, po kojem je u pitanju prijetnja lokalnom sudiji nekog lokalnog suda.

Od nižih sudova u Budvi radi samo Sud za prekršaje, dok se sporovi građana i privrednih subjekata sa teritorije opštine Budva uglavnom vode pred Osnovnim sudovima u Kotoru ili na Cetinju. U slučaju spora o kome govore u Adriatic propertiesu, navedeni sudovi nisu nadležni, pa ne može biti riječi o lokalnom sudu ni o lokalnom sudiji.

Podsjećamo, početkom jula kompanija Adriatic properties preko svojih advokata predala je Privrednom sudu u Podgorici predlog za određivanje privremene mjere kojom se državi Crnoj Gori zabranjuje da preduzima mjere i radnje koje mogu  nanijeti štetu ovoj kompaniji kao i zabranu da se vrše promjene na imovini koja je predmet Ugovora o zakupu hotela Sveti Stefan i Miločer kao i ugovora o zakupu hotela Kraljičina plaža.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

,,Dodatan broj smrtnih slučajeva može biti indirektno vezan za koronavirus ili može biti posljedica oslabljenog pristupa zdravstvenoj zaštiti tokom kovid krize”, izjavio je za Vijesti direktor Instituta za javno zdravlje Igor Galić.

U prvim mjesecima pandemije sami pacijenti su izbjegavali odlaziti u bolnice zbog rizika od COVID19, a tokom prošle godine  imali smo zatvaranje ambulanti na sekundarnom i tercijarnom nivou, podsjeća za Monitor epidemiološkinja iz Instituta za javno zdravlje Milena Popović Samardžić: ,,Kad se tome pridruže dugoročne posljedice COVID-19 infekcije može se postaviti sumnja da konačan broj umrlih od COVIDa nije definitivan i da može biti značajno veći”.

Ona kaže da porast broja smrtnih slučajeva daje potpuniju sliku uticaja pandemije na mortalitet, što se samo iz prijavljenih smrtnih slučajeva od COVID 19 ne može zaključiti. ,,Da bismo izmjerili stvarni uticaj pandemije na moratalit pored registrovanih umrlih od COVID 19 potrebno je analizirati i excess deaths, tj. promjenu u broju umrlih u poređenju sa prosjekom za isti period prethodne godine”, kaže.

Podaci govore da je tokom 2020. umrlo 430 muškaraca i 268 žena više u poređenju sa 2019. Najveći porast u broju smrtnih slučajeva u odnosu na 2019. godinu zabilježen je starosnoj strukturi iznad 65 godina. ,,Trend rasta mortaliteta tokom 2021 nastavio je da raste. Tokom januara broj preminulih je veći za preko 200 u odnosu na isti period prethodne godine. Taj trend rasta mortaliteta se nastavio i u narednim mjesecima što samo govori o ozbiljnosti ove pandemije. Kada se uz to uzmu u obzir i dugoročne posljedice COVIDa ili nešto što je već u literaturi poznato kao long COVID a što je čest uzrok vraćanja pacijenata u bolnicu u periodu od tri do šest mjeseci nakon inicijalne pojave simptoma, ponovno zauzimanje hospitalnih kapaciteta, pa i povećan rizik od smrti u prvih šest mjeseci od inicijalne infekcije, jasno je da će konačna slika ove pandemije što se tiče broja žrtava biti mnogo ozbiljnija”, zaključuje Popović-Samardžić.

Usljed kovid krize, tokom prošle godine, jedna od preporuka Nacionalnog koordinacionog tijela za borbu protiv zaraznih bolesti bila je da parovi odgode planove za proširenje porodice.

Kovid je dodatno ogolio negativne trendove koji odavno traju, a koje država do sada nije preduprjeđivala. Nakon što su početkom ovog mjeseca  objavljeni alarmanti podaci o padu nataliteta, reagovala je jedino Socijalistička narodna partija koja je poručila da nova vlast rješavanju problema negativne stope prirodnog priraštaja mora pristupiti krajnje ozbiljno, jer se radi o trendovima koji bi upalili „crveni alarm“ i kod država sa neuporedivo većim brojem stanovnika. U većini ostalih partija alarm se pali samo na priče iz davnina.

Sredinom aprila je objavljeno da će se pitanjima koja se tiču nataliteta baviti skupštinski odbor za Rodnu ravnopravnost.

Dugoročne prognoze, koje su još 2017. godine objavile Ujedinjene nacije govore da će u 2100. Broj stanovnika u Crnoj Gori biti za 200.000 manji nego danas i iznositi 437.000 ljudi. Polovinu stanovništva će činiti stariji od 60 godina.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

,,Podsjetiću da je u Jugoslaviji tokom 1972. za mjesec dana vakcinisano 18 miliona ljudi od variole vere. U epidemiji najvažniji je brz odgovor. Vakcinacija je dobrovoljna i umnogome zavisimo od solidarnosti. Mladi ljudi koji upravljaju pandemijom vakcinisani su u veoma malom procentu. U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. To je  bolje nego prije mjesec dana ali i dalje nedovoljno. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće nam poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru”, zaključuje Popović-Samardžić.

P.NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo