Povežite se sa nama

DRUŠTVO

POSLANICI AMINOVALI URBANIZACIJU OSTRVO SVETI NIKOLA: Odoše i Havaji

Objavljeno prije

na

Poslanici vladajuće koalicije u Skupštini Crne Gore obavili su važan zadatak na posljednjem plenarnom zasijedanju, pred odlazak na ljetne ferije. Odbili su jednoglasno amandman na Predlog plana obalnog područja, koji je u ime 5.000 građana Budve podnijela Socijaldemokratska partija, odnosno njen lider Ranko Krivokapić.

Amandman je predstavljao apel građana i prijatelja Budve koji su u vidu peticije tražili zaštitu ostrva Sv. Nikola na kome je Planom obalnog područja (PPPNOB), predviđena izgradnja turističkih kapaciteta, hotela, vila, apartmana sa oko 500 kreveta i jedne marine sa 50 vezova.

Rasprava o najvažnijem planskom dokumentu za budući razvoj šest primorskih opština i glasanje o njemu, održana je kao posljednja tačka dnevnog reda. Svi poslanici DPS-a i partija sa kojima vrši koalicionu vlast, glasali su za urbanizaciju ostrva Sv. Nikola, nadomak Budve, poznatog pod imenom Školj, a među turistima popularno znanog kao Havaji.

Autori peticije o zaštiti Školja, predsjednik Mjesne zajednice Stari grad, arhitekta Slobodan Mitrović i osnivač NVO Porat Budva – Pizana Jerolim Dragičević, istakli su, kako je ovaj pokušaj očuvanja ostrva od galopirajuće urbanizacije „ odjek naše vjekovne ljubavi i brige za ostrvo Sv. Nikola, netaknutu prirodu, kulturno istorijsko nasleđe i odgovorne brige za potomstvo”.

Oni su se „sa nadom i povjerenjem” obratili poslanicima Skupštine, da ne usvoje gradnju hotela i marine na ostrvu, nego da taj prostor ostane i dalje park-šuma, kao što je bio u svim dosadašnjim planovima. Ukoliko se realizuje planirana gradnja na ostrvu „nestaće čitav jedan živi svijet, oblici, forme i tradicija življenja i rezilijentnost budvanskog mediteranskog pejzaža”, navedeno je, između ostalog u peticiji. S velikim povjerenjem u samosvijest crnogorskih poslanika u njihovu spremnost da stanu u odbranu pravih vrijednosti, bez obzira na partijsku pripadnost, Budvani su poslanicima uputili snažanu poruku. „Pozivamo vas da zajedno zaustavimo nezajažljive apetite i patologiju devastirajuće gradnje. Pozivamo vas da brinemo o potomstvu tako što ćemo sačuvati kontinuitet najboljeg što imamo”.

Poslanici koalicije na vlasti, poslušni vojnici svojih partija, nisu imali sluha za vapaje Budvana. Uprkos argumentovanom obrazlaganju amandmana o potrebi zaštite ostrva Sv.Nikola od strane poslanika SDP, Krivokapića i Draginje Vuksanović, predlog je glatko odbijen.

Iznijeti podaci o visokom procentu urbanizacije Budve, od 83,1 odsto, čime su prekršene sve norme preizgrađenosti nekog prostora, te da je Školj jedina preostala prirodna oaza na teritoriji ove turističke Opštine, nikoga nisu pokolebali. Malo je vjerovatno da su baš svi poslanici iz redova DPS-a, njih 36, kao i 6 poslanika iz malih i manjinskih partija, uvjereni da svaki slobodan prostor na obali treba urbanizirati, betonirati ostrva, plaže i uvale. Oni glasaju po komandi ne osvrćući se na razarajuće posljedice svojih postupaka. Pri tom uskraćuju prava lokalnih samouprava na svim nivoima.

Usvajanjem plana PPPNOB-a, nakon usvajanja Zakona o planiranju prostora i izgradnji objekata, Zakona o turizmu i mnogih srodnih zakonskih rješenja, zaokružen je sistem eliminacije lokalnih uprava u oblasti gazdovanja opštinskim teritorijama.

Ostrvo Sv. Nikola prostire se na površini oko 47 hektara, u dužini od 2 km. Zemljište je kategorisano kao poljoprivredno i pod šumama, što u prethodnim urbanističkim planovima nije narušeno. Prostorni plan Crne Gore definisao je prostor Školja kao zelenu zonu u kojoj nema gradnje. Prostornim planom Morskog dobra (PPPNMD) prepoznat je kao destinacija izletničkog karaktera sa ugostiteljskim i uslužnim sadržajima. I ništa više od toga.

A onda su došli investitori čije se želje ne odbijaju. Dio ostrva prema Starom gradu, površine oko 37.000 kvadrata godinama prelazi iz ruke u ruku kontroverznih srpskih biznismena, da bi na kraju na ovu zemljišnu parcelu kao vlasnik 1/1 u katastru nepokretnosti bio upisan Taksin Šinavatra, bivši tajlandski premijer, vlasnik crnogorskog pasoša.

Tajkuni koji su iskazali interes za gradnju na ostrvu, najprije Nenad Đorđević, zatim Stanko Subotić Cane i na kraju Šinavatra, odredili su sudbinu budvanskih Havaja. Betonizacija koja je zadesila prostor Budvanske rivijere, nije se mogla izbjeći.

„Ljudi hoće da grade”, poentirao je nedavno ministar održivot razvoja i turizma Pavle Radulović, objašnjavajući da je projekat turističkog kompleksa na lokaciji Maljevik u Baru, obuhvaćen Planom obalnog područja, kao i mnoge druge ekskluzivne lokacije na primorju.

„Ljudi su donijeli pare i hoće da investiraju” postao je ključni argument u politici planiranja prostora na Crnogorskom primorju. Investitorima treba udovoljiti, urbanizirati svaku lokaciju koju pokažu prstom. Da li je to prirodni rezervat, nacionalni park, lokacija od kulturno-istorijskog značaja, ili područje pod zaštitom UNESCO-a, nije mnogo važno.

Iza svake degradirane lokacije na budvanskoj rivijeri stoji odluka o donošenju plana na lokalnom ili državnom nivou, u kojoj se kao razlog navodi, kako su nadležnima stigli zahtjevi zainteresovanih investitora.

Kreatori regionalnog plana PPPNOB ni ne kriju da je u pitanju investitorski a ne urbanistički plan. „Planski koncept je otvoren prema svim rješenjima od strane internacionalnih i lokalnih investitora”, navedeno je na početku teksta plana kojim se najvredniji prostor u državi, dragocjene i atraktivne lokacije uz obalu, urbanizuju u skladu sa potrebama onih koji imaju pare.

U urbanizaciju Sv. Nikole ušlo se sa istim lajtmotivom. Navodno su službama Ministarstva održivog razvoja i turizma pristigli zahtjevi vlasnika zemljišta koji žele da grade.

Cijelo ostrvo planom je označeno kao turistička zona, a na kojim pozicijama će se graditi, kazaće detaljni urbanistički planovi.

Gotovo polovina ostrva u vlasništvu je bratstva Rafailović iz istoimenog naselja u Bečićima. Oni vode sudske postupke za utvrđivanje prava svojine na osnovu starih zemljišnih knjiga. Dio pripada i porodicama Mitrović i Kažanegra iz naselja Pržno.

Neke su parcele prodate ruskim državljanima dok oko 70.000 kvadrata pripada podgoričkim biznismenima. Kompanija Montecco Inc, čiji je vlasnik i osnivač Predrag Pavličić, suprug sutkinje Valentine Pavličić, zastupnice Crne Gore pred sudom u Strazburu, posjeduje 38.000 kvadrata, na parceli koja se graniči sa imanjem Thaksina Šinavatre. Uz susvojinu na oko 12.000 kvadrata, Pavličić posjeduje zavidnu parcelu od 50.000 m2 na Havajima.

Poslanici parlamenta ekološke Crne Gore podržali su urbanizaciju jedinog ostrva na otvorenom moru na Crnogorskom primorju. Koliko takva odluka ima smisla može se procijeniti usporedbom sa praksom u drugim primorskim zemljama.

Hrvatska i Grčka, države čija razuđena morska obala broji na hiljade atraktivnih ostrva, ne dozvoljavaju gradnju novih objekata na njima. Hrvatska ima 1.244 ostrva od kojih je samo 66 naseljeno. Oko 80 ostrva je u privatnom vlasništvu. Veliki broj ostrva ponuđen je posljednjih godina na prodaju na tržištu nekretnina, ali pod jednim uslovom. Prema odredbama izmijenjenog Zakona o otocima, vlasnik je dužan da ostrvo prvo ponudi državi ili lokalnoj samoupravi na čijoj se teritoriji nalazi, pa ako se niko ne javi u roku od 60 dana, može da ga ponudi na tržištu, ali ne ispod prvobitno istaknute cijene.

No i pored toga, gradnja na ostrvima nije dozvoljena, osim rekonstrukcije postojećih objekata. Kupci ovome mogu doskočiti registrujući se za razvoj poljoprivrede ili voćarstva, kojom prilikom se dozvoljava gradnja porodičnih kuća i ekonomskih zgrada.

Ideja o revitalizaciji zapuštenih ostrva vodi ka privlačenju elitnog dijela društva koje voli ljetovanje u prirodi, na ostrvima, sa arhitekturom koja je utonula u zelenilo, sa bazenima i mirom daleko od gužvi turističkih centara, navodi se u grčkim i hrvatskim medijima. Revitalizacija na crnogorski način znači – urbanizacija.

Taze usvojeni Plan obalnog područja nenaseljeno ostrvo Školj targetirao je kao prioritetnu razvojnu zonu. Suprotno odredbama plana višeg reda, Prostornog plana Crne Gore donijetog 2008. godine sa važnošću do 2020. Ovaj krovni plan države nije u međuvremenu izmijenjen za potrebe donošenja regionalnog plana obalnog područja. Ministarstvo turizma i održivog razvoja je prema proceduri donošenja planova u prekršaju, kao i Skupština Crne Gore koja je takav plan usvojila.

Branka PLAMENAC

Komentari

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

TXT: U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

BUDVA UOČI GODIŠNJICE IZBORA BEZ KOALICIONOG DOGOVORA: Carević samo Demokratama nudi savez

Objavljeno prije

na

Objavio:

Nije baš jasno zašto je Marko – Bato Carević izašao sa ovakvom ponudom iako je znao da ona neće biti prihvaćena. U ranijim izjavama prvi čovjek budvanskih Demokrata, Mijomir Pejović kazao je, kako među potpisnicima koalicionog sporazuma o formiranju vlasti moraju da se nađu svi oni koji čine vladajuću većinu na državnom nivou. Uključujući i GP URA koja do sada nije učestvovala u pregovorima

 

Uskoro se navršava godina od izborne pobjede Demokratskog fronta i Demokratske Crne Gore na lokalnim izborima u Budvi, ali taj jubilej, po svemu sudeći, neće biti obilježen sklapanjem postizbornog koaliconog sporazuma o formiranju vlasti u najvećoj turističkoj opštini. Tokom proteklog desetomjesečnog perioda vlast u Budvi funkcionisala je, sa neznatnim izmjenama, na podjeli resora između DF-a i Demokrata ustanovljenoj na osnovu rezultata  prethodnih lokalnih izbora održanih 2016. godine. Kako se odnos snaga na avgustovskim izborima promijenio u korist stranaka koje čine Demokratski front, one očekuju i novu raspodjelu i veći udio u vlasti u opštini Budva.

Nakon izbora izostao je ozbiljan  dijalog među strankama kojima su Budvani iskazali povjerenje. Zamijenjen je međusobnim optužbama i žestokim kritikama čak i u okviru izbornih koalicija. Postkoalicioni dogovor nije postignut, ali je u međuvremenu došlo do preraspodjele mandata među strankama.

Lider lokalnog DF-a i predsjednik  Opštine Budva Marko – Bato Carević  nedavno je sa pobjedničke liste DF-a koja je osvojila 14 odborničkih mandata, isključio dvije partije, SNP i Pravu Crnu Goru. U odmazdi prema dojučerašnjim partnerima koji nisu glasali za njegov godišnji izvještaj, odlučio je i da im oduzme i sve funkcije koje su njihovi kadrovi zauzeli. Time se budvanski DF sveo  na 11 odborničkih mjesta. Desetak dana kasnije Carević ponovo intrigira političku scenu u Budvi miroljubivom ponudom Demokratama, o podjeli vlasti na novim osnovama.

Predsjednik Carević poslao je mejl Demokratskoj CG sa predlogom sporazuma o postizbornoj koalicionoj saradnji, konstituisanju, organizaciji i vršenju vlasti u Opštini. Ponuda se odnosi na zajedničko formiranje gradske uprave u punom trajanju mandata, do 2024. godine. Nova koalicija imala bi ukupno 17 mandata, odnosno tijesnu većinu od 33 odbornička mjesta u SO Budva.

Sporazum predviđa da se budvanska vlast uspostavi na sljedećim osnovama- Demokratski front sa 11 mandata ostvario bi učešće u vlasti sa 64,7 odsto a Demokratama sa 6 odbornika preostaje 35,3 odsto. Kolač vlasti u Budvi bio bi precizno podijeljen na dvije političke opcije.

„Potpisnici sporazuma konstatuju da se vlast konstituiše uz postojanje potpunog legitimmiteta i legaliteta koje su članice koalicije ostvarile na istorijskim izborima održanim 30. avgusta 2020. za šta postoji nesporno utvrđena volja većine građana Budve. Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na osnovu temeljnih načela demokratije, Ustava CG, Zakona o izboru odbornika i poslanika, Zakona o lokalnoj samoupravi, Statuta Opštine Budva…. uz poštovanje principa izborne volje građana i proporcionalno broju osvojenih glasova odborničkih mandata“, navodi se u predlogu sporazuma.

Predlog za formiranje vlasti potpisale su tri partije članice DF-a,  Nova srpska demokratija, Demokratska narodna partija i Pokret za promjene. Njime je jasno stavljeno do znanja da se ne odnosi na isključene SNP i Pravu CG.

„Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na period punog trajanja mandata, odnosno na period od četiri godine od dana posljednjih izbora za izbor odbornika u SO Budva. Potpisnici sporazuma ostaju otvoreni za participaciju drugih političkih subjekata u vlasti koji dijele iste ili slične stavove i principe političkog djelovanja bez ucjena u bilo kom segmentu i pravcu djelovanja. Potpisnici sporazuma se obavezuju da u skupštinskom radu koordiniraju rad klubova odbornika radi postizanja što većeg stepena saglasnosti po svim pitanjima koje spadaju u djelokrug rada Skupštine opštine Budva kao i izvršne vlasti. Obavezuju se da poštuju princip jedinstvenog djelovanja i glasanja u SO Budva za odluke koje  je zakonom i Statutom Opštine predviđeno da se odlučuje većinom glasova od ukupnog broja odbornika“, navedeno je u tekstu.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo