Povežite se sa nama

MONITORING

ZLOUPOTERBA VIDEO NADZORA: Kriminalci i policajci kao Veliki brat

Objavljeno prije

na

kamere-kotor

Čuveni Džordž Orvel napisao je roman “1984”, viziju svijeta u kojem će svi biti pod prismotrom Velikog Brata. U romanu kao najmoćnije oružje represivnog režima opisuje Telekran, uređaj koji istovremeno prima i šalje sliku i ton. Bio je postavljen svuda po Londonu.

Do prije neki dan na Orvelov London ličio je Kotor. Mjesecima je više od dvadeset video kamera bilo postavljeno na raznim lokacijama ovog drevnog grada, na ulazu u tunel Vrmac, u naseljima Kavač i Dobrota…

Nezvanično, video kamere su postavili članovi kriminalnih grupa da kontrolišu ko ulazi i izlazi iz grada i kreće se Kotorom. Kriminalci su se, navodno, tako štitili, kontrolisali ko im se približava, prikupljali materijal za eventualne ucjene…

U Kotoru je policija pronašla 18 kamera i uklonila ih. U osam slučajeva utvrđeno je ko ih je postavio, a tri osobe su uhapšene, saopštilo je Vrhovno državno tužilaštvo. Tužilaštvo je naložilo da se utvrdi da li je postavljanjem kamera učinjeno krivično djelo za koje se goni po službenoj dužnosti.

Čudno je kako su kamere postavljene na stubovima ulične rasvjete, trafo-stanici, javnim mjestima…, a da nijedna opštinska služba nije reagovala.

,,Sa bezbjednosnog aspekta ovo predstavlja evidentan propust zbog toga što ništa nije učinjeno na sprječavanju krivičnih djela i to u produženom trajanju. Ovo je jasan primjer nesprovođena zakona, odnosno njegove selektivne primjene, što je još opasnije. U ovom slučaju logika i pravo su isključeni i to duži period samim tim što se procesno nijesu preduzimale odgovarajuće mjere i radnje, već se čekalo da Vrhovno državno tužilaštvo naredi da odgovorni počnu da rade svoj posao za koji su plaćeni”, kaže, u razgovoru za Monitor, Vladan Pavićević, privatni detektiv.

Uprava policije najavila je još u avgustu 2011. godine da će predložiti nadležnim ogranima lokalne samouprave postavljanje sistema video nadzora u gradskim jezgrima i na glavnim saobraćajnicama u primorskim gradovima radi prevencije i otkrivanja krivičnih djela i prekršaja, kao i smanjenja broja saobraćajnih prekršaja. Plan nije realizovan, a policiju su, bar u Kotoru, preduhitrili kriminalaci.

Agencija za zaštitu ličnih podataka je saopštila da im niko nije tražio saglasnost za postavljanje video nadzora na javnim površinama u Kotoru.

,,Video nadzorom mogu se, kao u Velikoj Britaniji, pokrivati gotovo cijeli gradovi, ali ono što je bitno jeste da se to tamo radi po propisima javno objavljenim, a opremu instalira ovlašćena služba. Ukoliko se ukaže potreba podatke dobijene video nadzorom uzimaju ovlašćeni organi, prvenstveno policija. U zemljama kontinentalne Evrope manje više odstupa se od pokrivenosti cijelih gradova i pokrivaju se mahom aerodromi i željezničke stanice gdje je veliki protok ljudi i gdje postoji opasnost od terorizma. Napominjem, u Velikoj Britaniji javne površine se snimaju po javno objavljenim propisima, za razliku od situacije u Crnoj Gori gdje se video nadzor zloupotrebljava”, objašnjava za Monitor Aleksa Ivanović, savjetnik u Agenciji za zaštitu ličnih podataka.

Još prije četiri godine u tadašnjem izvještaju Agencije upozoreno je da se video nadzor u Crnoj Gori u većini slučajeva zloupotrebljava.

Ivanović naglašava da video nadzor mora biti postavljen na način propisan zakonom, a u skladu sa zakonom moraju da se obrađuju i čuvaju podaci i štiti privatnost građana. I to ne samo kada se video nadzor koristi za potrebe privrednih društava i građana, nego i za potrebe države.

,,Video nadzor je značajan za zaštitu javnog reda i mira, ali se mora napraviti balans sa zaštitom prava na privatnost i ličnih podataka građana”, upozorio je, takođe prije četiri godine, šef Sektora za politiku u Delegaciji Evropske unije u Podgorici Alberto Kamarata.

Odavno je javna tajna da su brojne javne lokacije i u Podgorici pokrivene kamerama, koje se koriste u privatne svrhe. Jedna od njih je naselje Zagorič, u kojem živi veći broj bezbjednosno interesantnih osoba. Prodaja opreme za video nadzor svakodnevno se oglašava u medijima, nije skupa i svako može da je instalira. Tako mogu da se detektuju i zloupotrebljvaju biometrijski podaci, događaji iz privatnog života, prati kretanje građana…

Da li video nadzor u vlasništvu građana može da pokriva javni prostor?

,,Po Zakonu o zaštiti ličnih podataka može da se snima samo ono što je u vašem posjedu. Naš zakon je usklađen sa zakonima Evropske unije. Ali, vidjeli smo i na primjeru Kotora da građani video nadzorom pokrivaju i javni prostor. I privredna društva koriste video nadzor zahvatajući velikim dijelom i javne površine. Oni nemaju pravo na to i Agencija za zaštitu ličnih podataka preko svojih kontrolora treba da utvrdi sve relevantne činjenice vezane za ovaj slučaj”, kaže Ivanović.

I Vladan Pavićević podsjeća da je neovlašćeno snimanje kažnjivo, jer se njime krše osnovna ljudska prava i slobode.

,,Ustav i zakon Crne Gore štite građanke i građane od neovlašćenog snimanja. U kotorskom slučaju je jasno da je kršen Ustav Crne Gore i to za duži period, što je dovelo do haosa, javnost je uznemirena i svi sa nekom zebnjom o tome govore. Ako je istina da je takav video nadzor postojao duži period onda je logično da se zapitamo gdje je završio prikupljeni materijal, da li će se neko pridružiti krivičnom gonjenju, postaviti odštetni zahtjev zbog neovlašćenog snimanja i neovlašćenog prikupljanja podataka”, pita se Pavićević.

Zbog video nadzora jedna tužba iz Crne Gore stigla je i do Suda u Strazburu. Profesori Prirodno-matematičkog fakulteta dr Jovan Mirković i dr Nevenka Antović podnijeli su početkom 2012. godine tužbu protiv Univerziteta Crne Gore, Agencije za zaštitu ličnih podataka i države. U tužbi su tražili da se zabrani dalja obrada ličnih podataka od strane dekana fakulteta Predraga Stanišića, da se naloži trajno uklanjanje video-nadzora iz unutrašnjosti sala u kojima se izvodi nastava, kao i brisanje ličnih podataka sakupljenih nezakonito.

Video nadzor može biti koristan policiji, ali nekad ni od njega nema koristi. Podsjećamo na paljenje dva dostavna vozila Vijesti prije pet godina, kada nijedna od kamera nije ,,uhvatila” osobu koja ih je zapalila. Čudne neke kamere.

Ranije se polemisalo i o tome treba li instalirati video kamere u školama, bolnicama, kafićima…

Kotorski slučaj će aktuelizovati i ta pitanja. Za sada je nesporno: u svijetu mnogi gradovi imaju kriminalce, a naši su imali svoj grad! Pod punim nadzorom.

Kamere za uznemiravanje građana

– U Crnoj Gori ne postoji jasan pravni okvir o pokrivanju video nadzorom javnih površina. Treba donijeti novo ili izmijeniti postojeće zakonodavstvo kako bi bi se građanima garantovala pravna sigurnost u vezi video nadzora, posebno na javnim površinama, a organima za sprovođenje zakona omogućilo sankcionisanje počinilaca krivičnih djela. Državno tužilaštvo je najavilo da će utvrditi eventualnu krivično-pravnu odgovornost povodom slučaja u Kotoru, ali ostaje nam da vidimo da li imamo mogućnost pokretanja i prekršajnog postupka, po članu 4. Zakona o javnom redu i miru. Video nadzor s razlogom izaziva uznemirenje građana i oni imaju pravo da od države traže da gradom mogu slobodno da šetaju bez ikakvih uznemiravanja. Često prolazimo pored kamera a nigdje nema upozorenja da se snima, ko snima, za koje potrebe i ko će koristiti te podatke. U Zapadnoj Evropi stoje takva upozorenja i možda je ovo što se desilo u Kotoru najbolja prilika da reagujemo kao država i da građanima garantujemo ostvarivanje njihovih ljudskih i ostalih prava, kaže Aleksa Ivanović.

Veseljko KOPRIVICA

Komentari

Izdvojeno

KORONA I NEODGOVORNOST: Budi odgovoran, ne budi kao premijer

Objavljeno prije

na

Objavio:

I pored najave potpunog zaključavanja kao jedinog spasa, ono je odloženo do izborne šutnje u Nikšiću. Znaju se prioriteti. Premijer Krivokapić je obrazložio da trenutno stanje nije izazvano lošim mjerema, već da je problem nepoštovanje mjera. Počevši od njega

 

Što je korona žešća, neodgovornost je veća. Podržavaju je i najviši zvaničnici. Premijer Zdravko Krivokapić je u nedjelju u Hramu Hristovog Vaskrsenja u Podgorici uslikan kako cjeliva pričesnu pogaču, preporučujući tako drugima da ga slijede, jer vjera planine pomjera. Nepoštovanje preventivnih mjera postalo je običajno pravo za crkvena i ostala okupljanja.

Ministarka zdravlja Jelena Borovinić-Bojoviće je, nakon osude javnosti, prekorila premijera. Kazala je da je obećao da će poštovati mjere: „I da će se potruditi da utiče na ostale svojim primjerom da poštuju mjere“.  To se traži – snaga ličnog primjera. I premijer se nakon tri dana izvinio građanima što u određenom periodu nije nosio masku, a pravdao se da ima antitjela. Ovako se izvinjavao i nakon nenošenja maske na sahrani mitropolita Amfilohija, pa obećanje ne održa.

Neozbiljnost, sa najviše adrese, se dešava u nedjelji kada je broj umrlih od korona virusa premašio hiljadu. Podaci Instituta za javno zdravlje govore da je smrtnost od kovida u februaru, u odnosu na januar, povećana za 70 odsto.

Iz opština stižu alarmantni podaci. U Baru je zabilježen rekordni broj pacijenata u Regionalnom kovid centru za Primorje – 113, a bolnički kapaciteti za kovid pacijente se stalno povećavaju pa ih je sada 115. Problem je i nedostatak osoblja, jer su neki ljekari i medicinske sestre i po drugi put zaraženi – tri doktora su u izolaciji, odustno je i 13 sestara, a do sada je virus imalo 26 doktora, kazali su iz bolnice u Baru.

Od 20. do 28. februara na Cetinju je umrlo osam osoba, a dnevno do 100 pacijenata posjeti kovid ambulantu, saopšteno je iz Kriznog štaba Prijestonice.  Nadležni građane najčešće opominju zbog nenošenja maske i nepridržavanja distanca na otvorenom, a veliki je i broj onih koji krše mjere samoizolacije.

Slike na portalima iz Nikšića i Ulcinja pokazuju svakodnevne gužve u kovid ambulantama u ovim gradovima.

Iz Kliničkog centra, u kome se liječi preko 130 pacijenata od virusa, kažu da su spremni i za gori scenario te da najveća zdravstvena ustanova raspolaže sa 774 kovid kreveta.

Ministarka zdravlja je ove nedjelje izjavila da je situacija zabrinjavajuća ali da nije alarmantna, kazavši da je popunjenost bolnica 75 odsto.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više i štampanom izdanju Monitora od 5. marta ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

SLUČAJ MIDDLE POINT: Na divljem zapadu ništa novo

Objavljeno prije

na

Objavio:

Kako je ruskoj kompaniji Middle Point, koja je radi izgradnje hotela u Budvi angažovala nikšićku kompaniju LD gradnja, zahvaljujući ovdašnjem pravosuđu, izvršiteljima i Privrednom sudu, oduzeta imovina vrijedna preko četiri miliona eura

 

Ovo je još jedna priča o tome kako su se, dok su se bivše crnogorske vlasti klele u strane investicije, investitiori koji su iz daleka stigli da posluju ovdje, susretali sa neizvjesnostima, ali i pravnim siledžijstvom. Umjesto da ulažu i grade, nerijetko bi jedino tek gubili novac u vrtlogu zarobljenih institucija. A investicije čekale neka bolja vremena.

Priča počinje 2008. godine, kada ruska kompanija Middle Point doo angažuje građevinsku firmu iz Nikšića LD gradnja radi izgradnje kondo hotela u Budvi. Nakon što je sklopljen ugovor i Middle Point uplatio avans od 300.000 eura, gradnja godinama nije počinjala. Uprkos tome, nikšićka kompanija je svih tih godina ruskom investitoru ispostavljala  fakture u iznosu 50.000 eura godišnje na ime  „održavanja gradilišta“. Ova nikšićka kompanija, čiji je osnivač, prema podacima Privrednog registra, Ilija Nikčević, radila je brojne projekte za državne i lokalne vlast (vidi box).

Nakon sedam godina, gradnja je intenzivirana.  No, iako se izgradnja hotela nije bližila kraju, ukupna vrijednost dogovorenih poslova, u iznosu od 2.833.000 eura kako je predviđeno ugovorom, bila je već potrošena. Ruski investitor odlučio je da ne plaća dalje dok se tačno ne utvrdi koliko je LD gradnja do tada i u šta trošila.  Izgradnja hotela je opet stopirana, što zbog neusglasica investitora i izvođača, što zbog zabrane gradnje na primorju u to doba. U jesen 2017. godine. LD Gradnja nije nastavila radove, da bi nekoliko mjeseci kasnije, u zimu 2018.

predala pet prvih saturacija (faktura) javnom izvršitelju Aleksandru Boškoviću, tražeći naplatu od Middle Pointa. Prema tvrdnjama kompanije Middle Point te fakture, u iznosu od 800.000 eura, su već bile plaćene. Bez obzira, investitoru je na osnovu tog duga uzeta imovina vrijedna milione. I to bez vještačenja ili utvrđivanja fakata o visini stvarnog duga.

Aleksandar Bošković, izvršitelj koji je vodio postupak, javnosti je poznat nakon što je u njegovoj kancelariji samoubistvo izvršio pedesetčetvorogodišnji E.M. 2015. godine. Takođe, Ministarstvo pravde svojevremeno je pokrenulo disciplinski  postupak protiv Boškovića zbog nezakonitosti koje su utvrđene u njegovom radu tokom redovnih i vanrednih kontrola i pritužbi građana.

Middle Ponit uz sve nije bio obaviješten da se postupak izvršenja vodi, tako da ruski investitor nije imao priliku da reaguje. Da se vodi postupak, saznali su nakon što im je blokiran račun, a kada je izvršenje već postalo pravosnažno.

Pošto je bilo kasno za žalbe, ruski investitor tada podnosi tužbu Privrednom sudu.

Priča o zarobljenim institucijama tek tada, u stvari, počinje. Dok je izvršenje po nalogu LD gradnje teklo u rekordno brzom roku, na reakcije Privrednog suda, na čijem se čelu nalazi Blažo Jovanić, čekalo se mjesecima. Jovanić je javnosti poznat kao jedan od stubova prethodnog režima u pravosuđu.

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

BUDVA: POLA GODINE NAKON IZBORA PODIJELILI RESORE: Odluka o budžetu bez Skupštine

Objavljeno prije

na

Objavio:

Imenovanjima čelnika u upravnim odborima opštinskih preduzeća i savjetima javnih ustanova, stvoren je preduslov za podjelu rukovodećih mjesta u izvršnoj vlasti u skladu sa izbornim rezultatima, na koja pretenduje  ukupno šest partija. Možda su na smirivanje strasti u Budvi i postizanje dogovora uticali lideri iz partijskih centrala zbog  izbora u Nikšiću

 

Partije koje su na posljednjim lokalnim izborima u Budvi osvojile većinu odborničkih mandata u budvanskom parlamentu, konačno su, pola godine kasnije, dogovorile podjelu resora u upravljačkim tijelima opštinskih preduzeća i javnih ustanova. Predstavnici stranaka Demokratskog fronta i Demokrata uspjeli su da prebrode ozbiljnu krizu vlasti u Budvi i postignu dogovor u posljednjem trenutku, kako bi usvojili budžet, donijeli Plan investicija i imenovali članove upravnih odbora preduzeća i savjeta kulturnih institucija u Opštini.

Međutim, ovaj dogovor realizovaće se u posve neuobičajenoj proceduri, bez skupštinskog zasjedanja i parlamentarne debate o bužetskim izdacima i prioritetnim investicionim projektima. Zbog posebno loše epidemiološke situacije u Budvi, sjednica Skupštine Opštine ne može biti održana, pa su predstavnici vladajućih partija bili saglasni, da predsjednik Marko – Bato Carević donese navedene odluke, u skladu sa zakonom, kako bi lokalna uprava mogla nesmetano da funkcioniše.

Prema članu 59 Zakona o lokalnoj samoupravi, predsjednik opštine privremeno donosi akte iz nadležnosti skupštine, ako skupština nije u mogućnosti da se sastane ili je iz drugih razloga onemogućen njen rad. Zakonom je propisano takođe, da se tako usvojene odluke, moraju podnijeti na potvrdu skupštini na prvoj narednoj sjednici.

Ukoliko ih odbornici ne podrže, njihova važnost prestaje u roku od tri mjeseca od njihovog donošenja. Što se u budvanskom parlamentu neće dogoditi, jer partije koje čine vlast imaju 20 od ukupno 33 odbornička mandata.

Donošenje budžeta bilo je neophodno jer je Opština funkcionisala na bazi odluke o privremenom finansiranju. Predloženi iznos budžeta budvanske Opštine za 2021. godinu utvrđen je na 31,5 miliona eura.

Poslije izborne pobjede na lokalnim izborima u kojoj su DF i Demokrate osvojile većinu mandata u budvanskom parlamentu čime su u duboku opoziciju poslale Demokratsku partiju socijalista, ,,proslavljenu” u predizbornoj akciji nasilnog preotimanja vlasti, pobjedničke partije nisu uspjele postići dogovor oko podjele resora u izvršnoj vlasti. Od 15. septembra prošle godine vlast u Budvi funkcioniše po starom rasporedu, ustanovljenom poslije izbora 2016.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više i štampanom izdanju Monitora od 5. marta ili na www.novinarnica.net

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo