Povežite se sa nama

DRUŠTVO

BUDVA: FESTIVAL GRAD TEATAR: Jubilej u znaku poraza

Objavljeno prije

na

Bilo je potrebno da pojedini glumci u pozorišnim predstavama koje su bile na repertoaru ovogodišnjeg, jubilarnog festivala Grad teatar, burno reaguju revoltirani (ne)uslovima pod kojima se one izvode, da mnogima postane jasno da je ova budvanska manifestacija doživjela krah.

Umjesto slavlja i fanfara posvećenih jubileju kulturne manifestacije koja je potrajala 30 godina, ljetošnji program festivala jedva je priveden kraju. Bila je to kulminacija svih nedostataka i mana nekadašnjeg državnog mega projekta koji je vrhunac i slavu dostigao u vrijeme rata i sankcija, da bi u samostalnoj Crnoj Gori doživio potpunu stagnaciju i zaborav od onih koji su ga i stvorili.

Ljetni pozorišni festival Grad teatar izgubio je bitku za opstanak u takozvanoj turističkoj metropoli, u sredini koja je prednost dala kiču, primitivizmu svake vrste i buci koja dolazi iz brojnih ugostiteljskih objekata iz kojih se tokom ljetnih noći razliježu zavijanja folk pjevačica i pjevača, istovremeno sa nesnosnim tehno zvucima iz diskoteka na otvorenom koje su okružile bedeme Starog grada.

U kakofoniji najrazličitijih zvukova koji uveliko prelaze zakonom dozvoljeni nivo decibela, koja traje do duboko u noć, pozorišni festival nije mogao opstati. Za kulturu ionako nikoga nije briga u gradu u kome caruje nekultura u svim segmentima društvenog i političkog života, u kome su stare institucije kulture pogašene jedna za drugom.

Bilo je pitanje vremena kada će se dogoditi skandal poput ovog kojim je obilježeno jubilarno izdanje Grad teatra, kada su zbog buke prekinute dvije predstave zaredom, jer publika uopšte nije mogla čuti glumce sa scene.

Gotovo svi vodeći mediji u regionu objavili su vijest kako je poznata glumica Mirjana Karanović prekinula predstavu Aveti koja se igrala na alternativnoj sceni u selu Vještice u Bečićima, zbog buke koja je i u tim brdima ometala izvođenje predstave, sišla sa scene, zamolila ljude da prekinu sa turiranjem nekakvih vozila komunalnog preduzeća, vratila se i odigrala predstavu do kraja.

Slična situacija ponovila se ubrzo u Starom gradu na omanjoj sceni između gradskih crkava, kada je glumica Nataša Ninković prekinula izvođenje predstave Prah zbog preglasne muzike iz lokala koji se nalazi u blizini.

,,Ovo je tortura kakvu nikada nisam doživjela. Ovo je nemoguće. Ovakav festival ne treba da postoji, on ne smije da se zasniva na entuzijazmu i sizifovskim naporima pojedinaca. To treba da bude odluka jedne opštine, grada ili države, da odluči hoće li ili neće festival”, kazala je iznervirana glumica.

Ovi događaji posljedica su nasilnog održavanja festivala koji je izgubio sve razloge postojanja. Renomirani festival kompromitovan je na razne načine: neodgovarajućim kadrovskim rješenjima, neodrživim i pogrešnim konceptom festivala i na kraju finansijskim kolapsom.

Festival Grad teatar ne uživa značajniju podršku države i nema status kulturne manifestacije od nacionalnog značaja. Opština i Vlada su digle ruke od njega. Poslovanje Grad teatra predmet je istrage Specijalnog tužilaštva. Preko organizacije festivalskih programa članovi budvanske kriminalne gupe godinama su izvlačili novac iz gradske kase.

Da je budvanski festival izgubio status političkog projekta DPS-a od izuzetnog značaja bilo je jasno kada je Grad teatru oduzeta matična scena na tvrđavi Citadela u Starom gradu. Vjerovatno nema sličnog primjera u svijetu da gradska uprava proda najatraktivniji i najvredniji dio svog graditeljskog i kulturno-istorijskog nasljeđa, kao što se dogodilo u Budvi. Krajem 1998. godine Opština Budva prodala je srednjevjekovnu tvrđavu sa nizom objekata kontroverznom biznismenu Branku Ćupiću, a da zauzvrat nije dobila ništa. Tokom obnove Starog grada od razornog zmljotresa 1979. godine, na tvrđavi su adaptirane dvije pozorišne scene za potrebe festivala koji se rađao.

Na Citadeli su igrane neke od kultnih predstava Grad teatra.

Jugoslovenska armija bila je korisnik utvrđenja na Citadeli a Opština vlasnik prostora površine oko 3.000 kvadrata koji obuhvata bedeme, ostatke srednjevjekovne crkve Sv.Marije i zgradu nekadašnje vojne kasarne. U sumnjivom poslovnom dilu, ničim izazvanom, ova dobra prešla su u vlasništvo kontroverznog biznismena Branka Ćupića.

Dan je nedavno obajvio faksimil Ugovora o razmjeni nepokretnosti između Ćupića, Opštine Budva i Ministarstva odbrane po kome je ,,najmonumentalniji građevinski objekat unutar budvanskih gradskih zidina i jedan od najznačajnijih fortifikacionih objekata srednjeg vijeka na Crnogorskom primorju”, ustupljen ,,kupcu” u zamjenu za šest stanova. Opština Budva od ove transkacije nije dobila ništa a izgubila je mnogo. Prodala je, po nečijem nalogu, dio Starog grada. Na čelu Opštine u vrijeme realizacije te sramne prodaje bio je Rade Gregović, istaknuti funkcioner DPS-a.

Dan otkriva kako Ćupić nikada nije izgradio stanove za potrebe Vojske Jugoslavije, već su oni izgrađeni deset godina kasnije isključivo sredstvima Ministarstva odbrane.

Možda će Citadela postati nova afera ukoliko istragu ove kupoprodaje u kojoj je Opština oštećena u vrijednosti koja je zapravo neprocjenjiva, preuzme Specijalno državno tužilaštvo, što su tražile neke opozicione stranke u Budvi.

Priče o vraćanju Citadele građanima Budve za raznovrsna protokolarna i kulturna dešavanja, aktuelizuju se uoči svakih lokalnih izbora, pa će tako biti i ove godine. Ta se opcija našla u izbornom programu pojedinih opozicionih stranaka. Predlaže se otkup Citadele ili zakup za vrijeme trajanja festivala. Međutim, prebogati tajkun, kolekcionar srednjevjekovnih građevina u gradovima Crnogorskog primorja, vlasnik palata, utvrđenja, hotela, starih gradskih kafana i atraktivnih zemljišnih posjeda, nije bio zainteresovan da poput mecene pomogne vodeću kulturnu manifestaciju grada, kojoj je oduzeo scenu. Za zakup pozornice tražio je iznose koje festival nije mogao da plati.

Zanimljivo je da mnogi biznismeni koji su do vrijednih nekretnina na budvanskoj rivijeri došli pod povlašćenim uslovima ne pokazuju razumijevanje za potrebe društvene zajednice u kojoj zarađuju milione.

Grad tetar je ostao i bez pozorišnih dasaka na Svetom Stefanu. Iz kompanije Adriatic properties, koja gazduje hotelima Sveti Stefan i Miločer, tražili su više od 30.000 eura na ime nadoknade za izvođenje nekoliko predstava na sceni koja je korišćena godinama.

U slavljeničkoj godini festival se bukvalno našao na ulici. Nakon tri decenije ulaganja miliona u ovu javnu ustanovu, Grad teatar nema ništa osim imena. Nema sopstvenu pozorišnu scenu, tehniku svake godine iznajmljuje od drugih, predstave drugih pozorišnih kuća obezbjeđuje preko posrednika, trećih lica kojima ide prilična provizija..

Pokušaj sa scenom u naselju Vještice bio je po ocjeni publike, reditelja i glumaca, potpuni ovogodišnji promašaj. Scena je napravljena visoko u brdima, u mjestu koje je u javnosti poznato po korupcijskoj aferi oko izrade postrojenja za preradu otpadnih voda. Dolazak na predstavu bio je avantura. Selom se šire neprijatni mirisi kanalizacionog otpada iz postrojenja Vještice, pa su oni uporniji poklonici festivala imali poseban ugođaj, kada autobusima kroz teško prohodne sokake, prepune rupa, između načičkanih, divlje izgrađenih kuća i zgrada, napokon stignu na odredište, da ozbiljna pozorišna djela prate uz nepodnošljive ,,miomirise” koje emituju budvanske moderne instalacije.

Branka PLAMENAC

Komentari

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

TXT: U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

BUDVA UOČI GODIŠNJICE IZBORA BEZ KOALICIONOG DOGOVORA: Carević samo Demokratama nudi savez

Objavljeno prije

na

Objavio:

Nije baš jasno zašto je Marko – Bato Carević izašao sa ovakvom ponudom iako je znao da ona neće biti prihvaćena. U ranijim izjavama prvi čovjek budvanskih Demokrata, Mijomir Pejović kazao je, kako među potpisnicima koalicionog sporazuma o formiranju vlasti moraju da se nađu svi oni koji čine vladajuću većinu na državnom nivou. Uključujući i GP URA koja do sada nije učestvovala u pregovorima

 

Uskoro se navršava godina od izborne pobjede Demokratskog fronta i Demokratske Crne Gore na lokalnim izborima u Budvi, ali taj jubilej, po svemu sudeći, neće biti obilježen sklapanjem postizbornog koaliconog sporazuma o formiranju vlasti u najvećoj turističkoj opštini. Tokom proteklog desetomjesečnog perioda vlast u Budvi funkcionisala je, sa neznatnim izmjenama, na podjeli resora između DF-a i Demokrata ustanovljenoj na osnovu rezultata  prethodnih lokalnih izbora održanih 2016. godine. Kako se odnos snaga na avgustovskim izborima promijenio u korist stranaka koje čine Demokratski front, one očekuju i novu raspodjelu i veći udio u vlasti u opštini Budva.

Nakon izbora izostao je ozbiljan  dijalog među strankama kojima su Budvani iskazali povjerenje. Zamijenjen je međusobnim optužbama i žestokim kritikama čak i u okviru izbornih koalicija. Postkoalicioni dogovor nije postignut, ali je u međuvremenu došlo do preraspodjele mandata među strankama.

Lider lokalnog DF-a i predsjednik  Opštine Budva Marko – Bato Carević  nedavno je sa pobjedničke liste DF-a koja je osvojila 14 odborničkih mandata, isključio dvije partije, SNP i Pravu Crnu Goru. U odmazdi prema dojučerašnjim partnerima koji nisu glasali za njegov godišnji izvještaj, odlučio je i da im oduzme i sve funkcije koje su njihovi kadrovi zauzeli. Time se budvanski DF sveo  na 11 odborničkih mjesta. Desetak dana kasnije Carević ponovo intrigira političku scenu u Budvi miroljubivom ponudom Demokratama, o podjeli vlasti na novim osnovama.

Predsjednik Carević poslao je mejl Demokratskoj CG sa predlogom sporazuma o postizbornoj koalicionoj saradnji, konstituisanju, organizaciji i vršenju vlasti u Opštini. Ponuda se odnosi na zajedničko formiranje gradske uprave u punom trajanju mandata, do 2024. godine. Nova koalicija imala bi ukupno 17 mandata, odnosno tijesnu većinu od 33 odbornička mjesta u SO Budva.

Sporazum predviđa da se budvanska vlast uspostavi na sljedećim osnovama- Demokratski front sa 11 mandata ostvario bi učešće u vlasti sa 64,7 odsto a Demokratama sa 6 odbornika preostaje 35,3 odsto. Kolač vlasti u Budvi bio bi precizno podijeljen na dvije političke opcije.

„Potpisnici sporazuma konstatuju da se vlast konstituiše uz postojanje potpunog legitimmiteta i legaliteta koje su članice koalicije ostvarile na istorijskim izborima održanim 30. avgusta 2020. za šta postoji nesporno utvrđena volja većine građana Budve. Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na osnovu temeljnih načela demokratije, Ustava CG, Zakona o izboru odbornika i poslanika, Zakona o lokalnoj samoupravi, Statuta Opštine Budva…. uz poštovanje principa izborne volje građana i proporcionalno broju osvojenih glasova odborničkih mandata“, navodi se u predlogu sporazuma.

Predlog za formiranje vlasti potpisale su tri partije članice DF-a,  Nova srpska demokratija, Demokratska narodna partija i Pokret za promjene. Njime je jasno stavljeno do znanja da se ne odnosi na isključene SNP i Pravu CG.

„Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na period punog trajanja mandata, odnosno na period od četiri godine od dana posljednjih izbora za izbor odbornika u SO Budva. Potpisnici sporazuma ostaju otvoreni za participaciju drugih političkih subjekata u vlasti koji dijele iste ili slične stavove i principe političkog djelovanja bez ucjena u bilo kom segmentu i pravcu djelovanja. Potpisnici sporazuma se obavezuju da u skupštinskom radu koordiniraju rad klubova odbornika radi postizanja što većeg stepena saglasnosti po svim pitanjima koje spadaju u djelokrug rada Skupštine opštine Budva kao i izvršne vlasti. Obavezuju se da poštuju princip jedinstvenog djelovanja i glasanja u SO Budva za odluke koje  je zakonom i Statutom Opštine predviđeno da se odlučuje većinom glasova od ukupnog broja odbornika“, navedeno je u tekstu.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo