Povežite se sa nama

DRUŠTVO

CRNOGORCI I ORUŽJE: Top u kućnom arsenalu

Objavljeno prije

na

Urbana legenda kaže: Nikšićani koji su tog dana prije pet-šest godina imali priliku da vide na kamionu protivavionski top pomislili su da se snima ratni film. Čovjek se samo odazvao na pozive vlasti da vrati oružje koje mu se zateklo u kućnom arsenalu.

Jedna još starija urbana legenda, kada je riječ o Crnogorcima i oružju, potiče iz Bijelog Polja. Početkom pedesetih godina prošlog vijeka tadašnja milicija pronašla je u jednom bjelopoljskom selu italijanski tenk i to – ispod stoga sijena.

Da su Crnogorci strastveno zaljubljeni u oružje poznato je od davnina.

„Nošenje revolvera je uobičajeno u cijeloj zemlji, a jedna od najtežih kazni za jednog muškarca je da bude lišen oružja za bilo koje vrijeme…” To je početkom prošlog vijeka zapisao u knjizi Montenegro zemlja ratnika Roj Trevor, engleski književnik, nakon posjete Crnoj Gori.

Ministarstvo unutrašnjih poslova nekoliko godina provodi kampanju pod sloganom Poštuj život, vrati oružje. Međutim, mnogi su taj slogan izokrenuli u – nabavi oružje, oduzmi nekome život. To potvrđuju učestala ubistva u Crnoj Gori i policijske akcije u kojima se u kućama pronalaze arsenali oružja u nelegalnom posjedu.

Proteklih dana, svako malo, stižu vijesti da je policija zaplijenila razne vrste oružja, koje su građani nelegalno držali u svojim kućama i stanovima. Prije nekoliko dana pretresima stanova i kuća na šest lokacija u Cetinju i Podgorici pronađeni su i oduzeti oružje, municija i eksplozivna sredstva koje su koristile bezbjednosno interesantne osobe, saopštila je policija. Policija je početkom februara u Nikšiću, Podgorici, Herceg Novom, Tivtu i Rožajama oduzela pet pištolja, tri puške, dva vazdušna pištolja, dvije vazdušne puške, oko 115 komada municije različitog kalibra. Krajem prošle godine policija je u stanu jedne Baranke pronašla arsenal oružja i municije, a ona je uhapšena jer je policija imala podatke da sprema ubistvo sugrađanina. Pretresom su kod te barske Kalamiti Džejn (personifikacija američkog Divljeg zapada) pronađeni i oduzeti automatski pištolj hekler sa dva okvira puna municije, automatski pištolj škorpion sa tri okvira puna municije, revolver nepoznate marke sa sedam metaka, preko dvije hiljade komada razne municije za pištolje…

„Sadašnje kontinuirane aktivnosti pripadnika MUP-a prema bezbjednosno interesantnim osobama daju određene rezultate. Svakodnevno saznajemo da policija pretresa takve osobe i prostorije u kojima one borave i oduzima ogromne količine vatrenog naoružanja i eksplozivnih naprava. Ovakve aktivnosti nadležnih organa su vrlo značajne kad je riječ o bezbjednosti građana, ali je krajnje zabrinjavajuće da se tolika količina naoružanja nalazi kod kriminalaca i bezbjednosno interesantnih osoba. To pokazuje da je naša država kasno počela da primjenjuje odgovarajuće mjere, a posljedice su brojne žrtve mafijaških obračuna, pri čemu stradaju i nedužni koji sa kriminalcima nemaju nikakve veze”, kaže u razgovoru za Monitor detektiv iz Podgorice Vladan Pavićević.

Prema podacima Ministarstva unutrašnjih poslova, na početku ove godine 64.687 građana Crne Gore imali su dozvolu za nošenje oružja, a kod njih je bilo registrovano 92.240 komada oružja, od čega najviše pištolja. To znači da oružje ima svaki deseti građanin i da jed-na osoba ima dozvolu za posjedovanje dva, tri ili više komada oružja.

MUP Crne Gore objavio je početkom 2014. da ima 62.119 građana registrovano oružje. Godinu kasnije bilo je oko 87 hiljada komada registrovanog oružja, saopšteno je iz policije prilikom predstavljanja novog Zakona o oružju.

Obratili smo se MUP-u i Upravi policije da nam dostave najnovije podatke o tome koliko ima u Crnoj Gori zvanično registrovanih komada oružja, kakve su procjene o tome koliko ima oružja kod građana u ilegalnom posjedu i koliko je oružja prikupljeno u akcijama Čuvaj život, vrati oružje. Takođe smo zatražili da neko iz MUP-a prokomentariše kakvu opasnost po bezbjednost građana Crne Gore predstavlja to što su mnogi od njih naoružani, a posebno pripadnici kriminalnih grupa. Međutim, i pored obećanja iz njihovih službi za odnose s javnošću te podatke nismo dobili ni nakon šest dana.

Koliko ima oružja u ilegalnom posjedu niko, naravno, pouzdano ne zna. Zbog velike količine oružja i municije koji se ilegalno nalazi kod građana, Ministarstvo unutrašnjih poslova je pokrenulo pomenutu akciju Poštuj život, vrati oružje. Time je građanima data mogućnost da registruju oružja bez dokaza o porijeklu, a time i bez krivične odgovornosti. Od 2015. godine pa do marta 2017. predata su 3.503 zahtjeva za registraciju oružja bez dokaza o porijeklu, kao i 34.538 zahtjeva za izdavanje oružnih listova kojima je istekao rok važenja. Građani su u tom periodu dobrovoljno vratili 1395 komada vatrenog oružja, 196 minsko-eksplozivnih sredstava, 740 djelova oružja i 20.445 komada metaka.

MUP već nekoliko godina obilježava i Međunarodni dan uništavanja oružja, 9. juli. Prošlog ljeta u nikšićkom Institutu za crnu metalurgiju uništeno je 926 komada oružja i 128 djelova za oružje. Krajem prošle godine u pećima fabrike eksploziva Polieks u Beranama uništeno je 21.416 komada municije. Uništena municija prikupljena je iz ilegalnog posjeda građana kroz kampanju Poštuj život, vrati oružje.

Prije jedanaest godina Sjedinjene Američke Države sporazumjele su se sa Crnom Gorom da joj pomognu u uništavanju viška naoružanja i municije. Za tu operaciju SAD je izdvojila blizu dva miliona dolara, a na spisku naoružanja za uništavanje našlo se i 150 ručnih protivavionskih sistema „strijela-2M” za borbu protiv vojnih aviona i za terorističke napade.

„Nakon nezavisnosti Crne Gore odlučili smo da rakete „strijela-2M” uništimo u neposrednoj saradnji sa našim partnerima iz SAD i time jasno pokažemo naš doprinos i odlučnost u globalnoj borbi protiv terorizma”, izjavio je tadašnji ministar odbrane Crne Gore Boro Vučinić.

Vučinić je kazao da ogroman višak naoružanja i municije u prenatrpanim skladištima predstavlja veliki problem za Crnu Goru.

No, i dalje mnogi građani imaju ko zna koliko neregistrovanog oružja, a ono se uveliko i švercuje. Na crnom tržistu u Crnoj Gori, kažu upućeni, nudi se 15 vrsta oružja, a cijena se kreće od 50 (bombe) do 3.000 (magnum 357) eura. U mnogim ubistvima i kriminalnim obračunima koristi se oružje za koje osobe koje su ga koristile nemaju dozvolu. Oružje koje se nudi na crnom tržištu u Crnu Goru dolazi najčešće iz Albanije, sa Kosova, iz Bosne i Hercegovine, Srbije…

„Naravno, pohvalno je što se ulažu napori da se otkrije i oduzme oružje od kriminalaca i ono u nelegalnom posjedu, ali mora se mnogo veća pažnja posvetiti suzbijanju šverca naoružanja i eksplozivnih materija i istražiti gdje je nestalo ogromno naoružanje iz vojnih magazina. Prema tome su se nadležni ponijeli kao da je obijena neka trafika. Zato građani mogu biti mirni tek kada sve to bude sistemski riješeno u bezbjednosnim strukturama” kaže Pavićević.

Prodaja nelegalnog oružja nerijetko se oglašava i preko interneta. Nedavno se na jednoj od društvenih mreža pojavio oglas o prodaji heklera. Uz oglas je postavljeno i nekoliko fotografija tog oružja sklopljenog i rasklopljenog. Prodavac je oglas objavio pod imenom i prezimenom.

Prije sedam godina u Crnoj Gori su proizvedeni prvi put pištolji i puške. Proizvela ih je mojkovačka fabrika Tara. Prve metke iz prve crnogorske puške i pištolja ispalio je Boro Vučinić. Vučinić je tada kazao: ,,Crnogorska nam tradicija daje za pravo da proizvodimo oružje”.

Mogao je tadašnji ministar upozoriti i da nam tradicija ne daje za pravo da ga ovako masovno zloupotrebljavamo. Možda bi ga poneko i poslušao.

Veseljko KOPRIVICA

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

HOTELI SVETI STEFAN I MILOČER I DALJE ZATVORENI: Statis optužuje premijera za prijetnje sudijama

Objavljeno prije

na

Objavio:

Javni poziv kompanije Adriatic properties na saradnju pretvorio se u niz neprimjerenih optužbi i kvalifikacija na račun Vlade i premijera Zdravka Krivokapića, kojeg potpisnici optužuju da utiče na rad crnogorskog pravosuđa na način da lično prijeti pojedinim sudijama u sporovima koje zakupac vodi protiv države Crne Gore i Opštine Budva

 

Prepiska između predstavnika Vlade i zakupca hotelskog kompleksa Sveti Stefan i Miločer, kompanije Adriatic properties povodom zatvaranja/otvaranja hotela za ovu turističku sezonu, dostigla je krajem jula kulminaciju. Više se ne  biraju riječi i uvrede koje jedna strana upućuje drugoj.

U posljednjem u nizu javnih saopštenja kompanije Adriatic properties i Aman resorts pozvale su predstavnike Vlade na saradnju u rješavanju nezavidne trenutne situacije. Najpoznatije ljetovalište na Crnogorskom primorju i dalje je zatvoreno, uprkos poodmakloj turističkoj sezoni.

Ponovljen je zahtjev  u kojem tvrde da jedino  traže uvjerenje da mogu nastaviti da upravljaju luksuznim risortom u skladu sa međunarodnim standardima. ,,Bez upada, uznemiravanja, zastrašivanja ili oštećenja rizorta”.

Međutim, ovaj javni poziv  na saradnju pretvorio se u niz neprimjerenih kvalifikacija na račun Vlade i premijera Zdravka Krivokapića. Njega  potpisnici optužuju da utiče na rad crnogorskog pravosuđa na način da lično prijeti pojedinim sudijama u sporovima koje zakupac vodi protiv države Crne Gore i Opštine Budva.

,,U lokalnim medijima čitamo šokantne izvještaje da premijer prijeti lokalnom sudiji da će, ukoliko odluči u našu korist, zahtijevati da se protiv njega podnese krivična prijava tvrdeći da je institucija radila protiv interesa države”, navodi se u saopštenju koje su objavile Vijesti.

Da bi se zabrinuto upitali kakva se poruka ovakvim aktivnostima premijera šalje aktuelnim i potencijalnim investitorima u smislu demokratije i političke stabilnosti u Crnoj Gori.

Petros Statis nije potpisan ispod teksta saopštenja za javnost. Ali  prepoznatljiva je retorika predsjednika Odbora direktora kompanije Adriatic properties, čiji je osnivač of-šor kompanija Aidway investments Ltd, registrovana na Britanskim Djevičanskim Ostrvima.

I pored detaljne pretrage nije bilo moguće naći niti jedan tekst u medijima na temu u kojoj se pominju prijetnje premijera Krivokapića nekom od sudija. Ko je, gdje i kada objavio  takvu informaciju, Statis nije podijelio sa čitaocima. Teško je povjerovati da bi informacija o direktnom miješanju premijera Crne Gore u nadležnost pravosuđa ostala na marginama medijske scene u Crnoj Gori. Naprotiv, takva skandalozna vijest, našla bi se na naslovnicima vodećih medija i bila važna  vijest na svim TV stanicama i portalima. Ne bi bila ekskluziva tamo nekog lokalnog medija, ili onih medija koje Statis kontroliše.

Problematičan je i drugi dio neutemeljenog javnog opanjkavanja premijera, po kojem je u pitanju prijetnja lokalnom sudiji nekog lokalnog suda.

Od nižih sudova u Budvi radi samo Sud za prekršaje, dok se sporovi građana i privrednih subjekata sa teritorije opštine Budva uglavnom vode pred Osnovnim sudovima u Kotoru ili na Cetinju. U slučaju spora o kome govore u Adriatic propertiesu, navedeni sudovi nisu nadležni, pa ne može biti riječi o lokalnom sudu ni o lokalnom sudiji.

Podsjećamo, početkom jula kompanija Adriatic properties preko svojih advokata predala je Privrednom sudu u Podgorici predlog za određivanje privremene mjere kojom se državi Crnoj Gori zabranjuje da preduzima mjere i radnje koje mogu  nanijeti štetu ovoj kompaniji kao i zabranu da se vrše promjene na imovini koja je predmet Ugovora o zakupu hotela Sveti Stefan i Miločer kao i ugovora o zakupu hotela Kraljičina plaža.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

,,Dodatan broj smrtnih slučajeva može biti indirektno vezan za koronavirus ili može biti posljedica oslabljenog pristupa zdravstvenoj zaštiti tokom kovid krize”, izjavio je za Vijesti direktor Instituta za javno zdravlje Igor Galić.

U prvim mjesecima pandemije sami pacijenti su izbjegavali odlaziti u bolnice zbog rizika od COVID19, a tokom prošle godine  imali smo zatvaranje ambulanti na sekundarnom i tercijarnom nivou, podsjeća za Monitor epidemiološkinja iz Instituta za javno zdravlje Milena Popović Samardžić: ,,Kad se tome pridruže dugoročne posljedice COVID-19 infekcije može se postaviti sumnja da konačan broj umrlih od COVIDa nije definitivan i da može biti značajno veći”.

Ona kaže da porast broja smrtnih slučajeva daje potpuniju sliku uticaja pandemije na mortalitet, što se samo iz prijavljenih smrtnih slučajeva od COVID 19 ne može zaključiti. ,,Da bismo izmjerili stvarni uticaj pandemije na moratalit pored registrovanih umrlih od COVID 19 potrebno je analizirati i excess deaths, tj. promjenu u broju umrlih u poređenju sa prosjekom za isti period prethodne godine”, kaže.

Podaci govore da je tokom 2020. umrlo 430 muškaraca i 268 žena više u poređenju sa 2019. Najveći porast u broju smrtnih slučajeva u odnosu na 2019. godinu zabilježen je starosnoj strukturi iznad 65 godina. ,,Trend rasta mortaliteta tokom 2021 nastavio je da raste. Tokom januara broj preminulih je veći za preko 200 u odnosu na isti period prethodne godine. Taj trend rasta mortaliteta se nastavio i u narednim mjesecima što samo govori o ozbiljnosti ove pandemije. Kada se uz to uzmu u obzir i dugoročne posljedice COVIDa ili nešto što je već u literaturi poznato kao long COVID a što je čest uzrok vraćanja pacijenata u bolnicu u periodu od tri do šest mjeseci nakon inicijalne pojave simptoma, ponovno zauzimanje hospitalnih kapaciteta, pa i povećan rizik od smrti u prvih šest mjeseci od inicijalne infekcije, jasno je da će konačna slika ove pandemije što se tiče broja žrtava biti mnogo ozbiljnija”, zaključuje Popović-Samardžić.

Usljed kovid krize, tokom prošle godine, jedna od preporuka Nacionalnog koordinacionog tijela za borbu protiv zaraznih bolesti bila je da parovi odgode planove za proširenje porodice.

Kovid je dodatno ogolio negativne trendove koji odavno traju, a koje država do sada nije preduprjeđivala. Nakon što su početkom ovog mjeseca  objavljeni alarmanti podaci o padu nataliteta, reagovala je jedino Socijalistička narodna partija koja je poručila da nova vlast rješavanju problema negativne stope prirodnog priraštaja mora pristupiti krajnje ozbiljno, jer se radi o trendovima koji bi upalili „crveni alarm“ i kod država sa neuporedivo većim brojem stanovnika. U većini ostalih partija alarm se pali samo na priče iz davnina.

Sredinom aprila je objavljeno da će se pitanjima koja se tiču nataliteta baviti skupštinski odbor za Rodnu ravnopravnost.

Dugoročne prognoze, koje su još 2017. godine objavile Ujedinjene nacije govore da će u 2100. Broj stanovnika u Crnoj Gori biti za 200.000 manji nego danas i iznositi 437.000 ljudi. Polovinu stanovništva će činiti stariji od 60 godina.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

,,Podsjetiću da je u Jugoslaviji tokom 1972. za mjesec dana vakcinisano 18 miliona ljudi od variole vere. U epidemiji najvažniji je brz odgovor. Vakcinacija je dobrovoljna i umnogome zavisimo od solidarnosti. Mladi ljudi koji upravljaju pandemijom vakcinisani su u veoma malom procentu. U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. To je  bolje nego prije mjesec dana ali i dalje nedovoljno. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće nam poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru”, zaključuje Popović-Samardžić.

P.NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo