Povežite se sa nama

OKO NAS

PROFESIONALNE ŽRTVE PASA LUTALICA: KOLIKO TRPE OPŠTINSKI BUDŽETI ZBOG LAŽNIH PRIJAVA: Teško dokaziva prevara

Objavljeno prije

na

Ukoliko se pred sudom neki građanin pojavi s izvještajem ljekara u kojem je navedeno da je zadobio povredu od ujeda psa na ulici, tada je, kažu u izvršnim vlastima nekoliko opština na sjeveru, skoro izvjesno da će biti prinuđeni da isplate novac na ime pretrpljene štete povrijeđenom sugrađaninu. Gotovo da ne postoji grad u čijem budžetu nema te vrste rashoda. Za isplatu, nakon što po pravilu izgube parnični postupak, lokalne vlasti izdvajaju na hiljade, a u nekim i na desetine hiljada eura godišnje.

Zaduženi da brinu o lokalnim finansijama tvrde da izbjegavaju žalbe na provostepene presude, jer to samo povećava troškove. Takođe, kad je god moguće pribjegavaju vansudskom ili sudskom poravnanju jer su, kažu, svjesni da nema šanse da iz tih postupaka izađu kao pobjednici.

Građanima koje je na gradskim ulicama ujeo pas isplaćuje se od 500 do 700 eura, a njihovim advokatima bar još toliko. Troškove postupka povećava i, eventalno, angažovanje vještaka.

Direktor beranskog Komunalnog Savo Vučetić tvrdi da su njegovi sugrađani prevršili svaku mjeru tražeći nadoknade za, navodnu štetu od napada pasa lutalica. Kaže da su iz budžeta u tu svrhu izdvojili čak 50.000 eura u minule dvije godine.

„Uvjeren sam da je mnogo lažnih prijava i da su neki moji sugrađani našli lak način da zarade, zahvaljujući postupcima za koje su sigurni da će ih dobiti ako prilože ‘dokaz’ od ljekara ili još dovedu i svjedoke. Naknadu na ime pretrpljene štete od Opštine dobijali su i oni koje je ujeo ko zna čiji pas u udaljenim ruralnim područjima, ali i oni koji su pali s bicikla. Bilo je slučajeva da su odgvornost Opštini pripisali i zbog toga što ih je ujela životinja koja je njihovo vlasništvo ili ako su povredu zadobili u nekoj drugoj opštini”, kaže Vučetić. On ta izdvajanja iz opštinskog budžeta zove „reketima”. Direktor Komunalnog napominje kako u Beranama postoji i sklonište za napuštene životinje, za koje se godišnje izdvaja još 80.000 eura.

„Ponekad pomislim da bi sugrađane psi manje ujedali da ih sve iz skloništa pustimo na ulicu. Lokalna uprava je u svemu tome nemoćna i nezaštićena. Navodna žrtva donese ‘povredni list’ od ljekara i za sudiju je to dovoljno. Sav taj novac potrošen na isplatu lažnih povreda otet je od ostalih građana. Svakako, mogao bi se mnogo pravednije i korisnije iskoristiti. Očekujem samo povećanje troškova te vrste jer su sugrađani shvatili da je parnični postupak za naknadu štete te vrste siguran put do zarade i za njih i za advokate”, kaže on.

Tokom minule godine iz kolašinskog budžeta, izdvjeno je oko 7.000 eura po tužbama građana koje su napali psi na ulicama. U tamošnjoj izvršnoj vlasti ne žele, kako kažu, da ulaze u procjene istinitosti tvrdnji „žrtava”, iako je za lokalne finasije, koje su još u fazi sanacije, to vrlo značajan iznos.

„Sud je donio odluke u korist desetak sugrađana, koji su priložili medicinsku dokumentaciju da su pretrpjeli povrede od ujeda pasa na kolašinskim ulicima. Ulažemo sve napore da broj lutalica smanjimo, prije svega, potpisivanjem ugovora s beranskim azilom za smještaj napuštenih životinja. Takođe, usvojena je i odluka o kućnim ljubimcima, kojom su predviđene visoke kazne za nesavjesne vlasnike. Sve će to, nadamo se, uroditi i manjim brojem tužbi, pa i manjim izdacima iz budžeta”, kažu u kolašinskoj Opštini.

U Mojkovcu su prošle godine svega dvije osobe zatražile da im Opština nadoknadi nematerijalnu štetu zbog ujeda pasa. Taj broj ranijih godina bio je znatno veći. U lokalnoj upravi ističu da se u tim slučajevima nastojalo doći do vansudskog poravnanja kako bi se izbjegli dodatni toškovi.

„Dva naša sugrađanina prošle su godine pristala na vansudsko, odnosno sudsko poravanje. Time smo izbjegli dodatne troškove za angažovanje vještaka i advokata. Jasno je da takve sudske sporove neminovno gubimo jer je teško opovrgnuti medicinsku dokumentaciju i tvrdnje oštećenog. Svjesni svega toga, nalazimo najjednostavniji i najjeftiniji način”, kaže Dejan Minić, direktor Direkcije za imovinu.

Samo za iniciranje parničkog postupka, objašnjavaju u jednoj advokatskoj kancelariji, potrebno je izdvojiti 100 eura za pisanje tužbe, a još toliko se advokatu plaća za izlazak na jedno ročište. Da bi se procijenilo kolika je šteta, napominju advokati, angažuju se minimum dva vještaka, čije vještačenje košta najmanje po 150 eura. Pisanje žalbe na nezadovoljavajuću presudu, odnosi još 200 eura. Svemu tome treba dodati i sudske takse.

U još nekoliko sjevernih opština tvrde da su ubijeđeni da sugrađani često varaju i njih i sudije, te da postoje „profesionalne žrtve”, kojima je sudski spor put ka sigurnoj zaradi.

,,Ljekari, nerijetko, olako pišu da je povreda nastala baš od ujeda psa, vjerujući bespogovorno pacijentu. Sudije, takođe, olako prihvataju i taj izvještaj i riječi onog ko nas tuži. Nama onda preostaje da dokažemo nešto teško dokazivo. Da bismo dobili spor, treba da opovrgnemo da je povreda od ujeda ili da je pas lutalica, a ne nečije vlasništvo, ili da se to sve nije desilo na teritoriji naše opštine, itd… Zbog toga, nema smisla ni da se pokuša dokazivanje. Imam utisak ko god se pojavi pred sudom tim povodom, dobiće parnicu”, kaže jedan od lokalih funkcionera.

Ipak, u većini opština objašnjavaju da ne žele umanjiti svoju odgovornost ako su njihovi sugrađani stvarno bili žrtve napada pasa lutalica. Shvataju da je to traumatično, a nekad i opasno iskustvo, naročito kad je riječ o djeci i starijim osobama.

Dragana ŠĆEPANOVIĆ

Komentari

Izdvojeno

PODRŠKA ŽENSKOM PREDUZETNIŠTVU NA SJEVERU: Mrvice iz opštinskih kasa

Objavljeno prije

na

Objavio:

Većina opština ispoštovala je formalnu obavezu, pa su i ove godine opredijelili sredstva za podršku sugrađankama koje bi da pokrenu ili unaprijede svoje biznise. Međutim, prema broju i vrsti projekata kojima su konkurisale, jasno je da se žene na sjeveru još sa strahom upuštaju u preduzetništvo

 

Prema ocjeni Privredne komore Crne Gore (PKCG) žensko preduzetništvo je najbrže rastuća kategorija u preduzetničkom svijetu. Podrška s lokalnog nivoa tom vidu ženskih poslovnih incijativa, ipak, na sjeveru, stagnira već tri godine. U većini opština, bez obzira na visnu budžeta, sredstva koja se godišnje izdvaju da osnaže žene preduzetnice ne prelazi 10.000 eura. Tako je, na primjer, u Brenama, čija je opštinska kasa ove godine „teška“ više od devet miliona eura, ali i u Kolašinu i Mojkovcu čiji su dvanaestomjesečni prihodi polovinu tog iznosa.

Odluku da pomažu sugrađankama, koje bi da se oprobaju ili unaprijede svoje biznise, opštine u Crnoj Gori nijesu donijele same. Ženska politička mreža (ŽPM) uspjela je 2018. godine da se izbori da se u lokalnim budžetima opredijele posebna sredstva namijena podsticaju razvoja ženskog preduzetništva. Naredne godine, oko 15 opština uvelo je posebnu budžetsku liniju za podršku preduzetništvu  svojih sugrađanki.

No, od tada do danas, sredstva koja se izdvaju za tu namjenu ostaju ista, s izuzetkom rijetkih opština koje su ih povećale. Na primjer, nakon što je dvije godine zaredom u budžetu Opštine Bijelo Polje za žensko preduzetništvo izdvajano po 10.000 eura, ove godine su taj iznos udvostručili. Očekivano, s obzirom na to da su bjelopljski prihodi i rashodi planirani na skoro 12,5 milona eura.

Berane ne slijedi taj primjer. Iz budžeta će ove, kao i prethodne dvije  godine,  izdvojiti  samo 10.000 eura za sufinasiranje biznis planova žena u tom gradu.

Iz Opštine su najavili da će podržati projekte koji podstiču ekonomski razvoj opštine, predviđaju otvaranje novih radnih mjesta, podstiču razvoj poljoprivrede i ruralnog područja… Prednost će imati i projekti koji podstiču razvoj organske poljoprivredne proizvodnje, turizam, doprinose afirmaciji i valorizaciji kulturnog potencijala…

Dragana ŠĆEPANOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

BOGATSVO LJEKOVITOG I AROMATIČNOG BILJA U CRNOJ GORI: OD KANTARIONA DO BRĐANKE: Zaboravljeni rasadnik mogućnosti

Objavljeno prije

na

Objavio:

Crna Gora je, sa svojih četiri hiljade vrsta biljaka koje žive na njenoj teritoriji, u odnosu na svoju veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Šanse za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima

 

Sakupljanje ljekovitog i aromatičnog bilja može biti veoma isplativa  djelatnost u Crnoj Gori. Oko četiri hiljade vrsta bilja živi na njenoj teritoriji. Od toga, preko 700 vrsta ljekovitog bilja je u upotrebi. Flora Evrope broji oko 11 hiljada različitih biljaka, a Balkansko poluostrvo oko devet.  Crna Gora je, u odnosu na veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Mogućnosti za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima.

,,Prepoznavanje i poznavanje biljaka je velika vještina koja se stiče godinama”, objašnjava za Monitor biološkinja Dragana Saveljić. Pravilno sakupljanje ljekovitog bilja podrazumijeva posjedovanje osnovnog botaničkog znanja – sposobnost poznavanja vrste i njene biologije i ekologije, gdje raste, kako se razmnožava, u kojoj fazi je najbolje brati i slično. ,,Iako naizgled veoma slične, biljke se među sobom veoma razlikuju po sastavu i kvalitetu biljne droge. Ako se sakupi biljka koja nema upotrebnu vrijednost, sve mora da se baci, trud propada. Još je gore da  ljekovitu biljku zamijenite sa potencijalno ili stvarno otrovnom, odnosno štetnom vrstom.  Bilo je trovanja ljudi, i sa fatalnim ishodom, zbog nepoznavanja ljekovite flore”, kaže Saveljićeva.

Andrea JELIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ŠUME I POHARE: Ima li kraja

Objavljeno prije

na

Objavio:

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore upozoravaju da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta.  Ovih su dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem kako bi se hitno zaustavila  nezakonita eksploatacija državnih šuma od privilegovanih koncesionara, tajkuna

 

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore poručili su da se hitno mora zaustaviti dalja nezakonita eksploatacija državnih šuma od, kako kažu, privilegovanih koncesionara. Preciznije – tajkuna.

Oni su se ovih dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem i njegovim saradnicima. Cilj je definisanje daljih koraka oko gazdovanja državnim šumama.

Koliko štete trpe drvoprerađivači, građani, lokalne samouprave i država od gazdovanja neki od njih su stavili i na papir.

Plavljanin Edin Šarkinović kaže da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta. Prema njegovim riječima, koncesionari dobijaju drvnu masu po cijeni sedamnaest eura za kubik.

„Bilo koji od njih, koji se mogu na prste ruke prebrojati, za neku za njih smiješnu količinu od 5.000 kubika dobije za 85.000 eura, a PDV na tu sumu iznosi 17.500 eura. Ako bi tu količinu sirovine izrezali, osušili i uglačili na standardnu debljinu, dobili bi vrijednost od 1.550.000 eura, a PDV bi bio 325.000 eura” – kaže Šarkinović.

On napominje da bi složenije obrade, poput izrade vrata, dostizale trostruko veće iznose. „Ovo dovoljno govori koliko se gubi što nema finalne obrade i što se izvozi oblovina” – objašnjava Šarkinović. Da ovakav način gazdovanja šumama nije pošten i ne donosi nikakvu dodatnu vrijednost Crnoj Gori, prošle sedmice saopštio je i premijer Krivokapić. On je najavio suzbijanje mnogih problema koji su, kako je rekao, prerasli  čak i u organizovani kriminal. „Došlo je vrijeme da se stane na put svima koji bjesomučno koriste šume, uništavaju puteve, a ne daju nikakve dodatne vrijednosti Crnoj Gori” – izjavio je premijer prilikom posjete Beranama.

Ta izjava premijera Krivokapića je ohrabrila drvoprerađivače da se okupe u Plavu. Saglasili su se da se samo zajedničkim djelovanjem svih drvoprerađivača i nevladinih organizacija koje se bave zaštitom prirodnih i drugih vrijednosti, može zaustaviti pohara i uništavanje državnih šuma.

„Ovaj skup su podržale 62 nevladine organizacije iz čitave Crne Gore. Konačno se mora stati na kraj nezakonitim radnjama. Zadatak radnog tijela kojeg smo formirali biće da se u razgovoru sa premijerom Kivokapićem i njegovim saradnicima iznađe najbolji model za upravljanje državnim šumama. Tu se, prije svega, moraju zaštititi interesi lokalnog stanovništva i dati šansa drvoprerađivačima da, baveći se finalnom preradom drveta, lako dolaze do sirovine, što do sada nije bio slučaj” – kaže Esko Barjaktarović, drvoprerađivač iz Plava. Sa tog skupa je poručeno da se više ne smije dozvoliti da koncesionari sa strane raubuju državne šume, a da pritom lokalno stanovnioštvo ne može da obzbijedi ni ogrjevno drvo.

Tufik SOFTIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo