Povežite se sa nama

DRUŠTVO

Rađenović na pauzi

Objavljeno prije

na

Festivalske ljetnje zabave na pragu turističke sezone u Budvi zamijenio je izvanredan politički spektakl u kome je iznenada, prvi čovjek Opštine, Lazar Rađenović, ostao bez predsjedničke fotelje. Upravni sud poništio je izbor Rađenovića na funkciju predsjednika Opštine Budva od 02.novembra prošle godine, uz obrazloženje da je odluka o izboru donijeta uz nepoštovanje Zakona o lokalnoj samoupravi i Poslovnika budvanskog parlamenta.

Presuda je donijeta po tužbi odborničkog kluba Demokratskog fronta u kojoj je navedeno da na sjednici na kojoj je Rađenović izabran nije bilo zakonskih pretpostavki za njegovo imenovanje.

Rađenović je izabran za predsjednika Opštine na prvoj sjednici koja je održana nakon oktobarskih lokalnih izbora na kojima je koalicija DPS-SDP-LP osvojila tijesnu većinu od 17 odborničkih mandata.

Konstitutivnu sjednicu na kojoj je izabran, zakazao je predsjednik SO starog saziva, Krsto Ljubanović, što je protivno skupštinskom Poslovniku. Opozicija je tada insistirala na poštovanju Poslovnika koji propisuje da se na konstitutivnoj sjednici osim verifikacije odborničkih mandata novog skupštinskog saziva može birati samo novi predsjednik Skupštine, Boro Lazović, aktuelni šef DPS-a Budve, čija je dužnost da zakaže novu sjednicu na kojoj bi predsjednik Opštine bio izabran. Sa obavezom da poziv za zasijedanje Skupštine odbornicima bude upućen najmanje 10 dana prije datuma održavanja sjednice.

Izbor Lazara Rađenovića za gradonačelnika Budve na brzinu i uz grubo kršenje Zakona o lokalnoj samoupravi i Poslovnika o radu SO, pored nelegitimnosti takve odluke onemogućio je opoziciju, odnosno Demokratski front kao najjaču opozicionu grupaciju, da istakne svog kandidata za ovu funkciju.

O izboru predsjednika Opštine odbornici su se izjasnili prije izbora radnih tijela Skupštine, iako Poslovnik predviđa da se Odbor za izbor i imenovanja mora izjasniti o predlogu kandidata za predsjednika Opštine, prije nego to učine odbornici.

Zbog čega se DPS-u i Rađenoviću toliko žurilo i pored osvojene odborničke većine, nije poznato. Možda je lojalnost dva odbornika SDP i jednog liberala, bez kojih DPS nema većinu, u tom trenutku bila upitna.

Motiv za pravno nasilje prilikom izbora čelnog čovjeka prijestonice turizma uz rizik izazivanje političke krize, mora da je veoma ubjedljiv. Ako nije

u pitanju nestručnost i poltronstvo stručnih službi lokalne uprave koji pravne propise tumače kako trenutna situacija nalaže.

Opštinski odbor DF podnio je tužbu sudu još u novembru, odmah nakon izbora Rađenovića, ali se na rješenje spora čekalo osam mjeseci.

Zanimljivo je da je ovo drugi mandat Rađenovića na čelu Opštine koji je poništen prije isteka mandata. Rađenović je bio izabran na tu funkciju u proljeće 2011., nakon hapšenja njegovog prethodnika Rajka Kuljače, u aferi Zavala. U julu naredne godine SO Budva je skratila mandat i raspisala lokalne izbore, nakon kojih je Rađenović ponovo izabran, ali je ovoga puta Ustavni sud poništio tu odluku.

Lazar Rađenović je kazao da će ispoštovati odluku suda i da će navedene nepravilnosti u najskorije vrijeme biti ispravljene.

Odluka suda iznenadila je mnoge građane Budve. Vladavinu DPS-a u turističkom centru, koja sa kratkim prekidom traje punih 20 godina, pratila je ustaljena praksa nepoštovanja zakona, naročito u oblasti prostornog planiranja i uzurpacije državne imovine. Krivične prijave i tužbe raznim sudskim instancama koje su, tražeći pravdu, građani i opozicija podnosili, po pravilu su bile odbacivane.

„Najviše mi se u ovom slučaju dopao naslov sudskog rješenja, U ime naroda, navodi Božidar Vujačić, odbornik DF-a koji ocjenjuje da se nešto u društvu ipak pomjera u pozitivnom smjeru.U DF ne kriju zadovoljstvo zbog odluke Upravnog suda i ocjenjuju da je presuda jasno pokazala kakvu politiku sprovodi DPS u Budvi.

Nova sjednica SO na kojoj će biti ponovljen izbor za gradonačelnika Budve biće održana krajem mjeseca. Kandidat Demokratskog fronta biće upravo Vujačić, po zanimanju stomatolog, koga su podržale sve stranke u DF. Kandidat koalicije DPS-SDP-LP biće ponovo Rađenović, čiju je kandidaturu već podržao lider budvanskog SDP-a i sekretar za finansije, Mihailo Đurović. U lokalnoj upravi u Budvi socijaldemokrate drže dva glavna resora, finansije i imovinu, uz mjesto podpredsjednika Opštine. Oni odlučuju šta će se od opštinske imovine prodavati i po kojoj cijeni. Opstanak Rađenovića od vitalnog je značaja za Đurovića koga mnogi ocjenjuju kao glavnog igrača vladajuće koalicije u Budvi, čuvara opštinske kase i njenih mračnih tajni.

Budva je obezglavljena u sred turističke sezone. Grad je ostao bez predsjednika, ali i bez oba potpredsjednika, koje je imenovao Rađenović, u svojstvu „neovlašćenog lica”, Milana Vučinića (DPS) i Ljubomira Filipovića koji je iz redova podmlatka SDP stigao u kabinet predsjednika Opštine.

Bez fotelja, makar i privremeno, mogli bi ostati brojni savjetnici ali i nekolicina načelnika opštinskih službi koje je donedavni predsjednik imenovao.

Ovaj nesvakidašnji politički skandal pokazao je neznanje i nestručnost lokalne administracije, kadrova koji se zapošljavaju po političkoj i rođačkoj podobnosti. Ignorisanje procedure demonstracijom moći vladajuće koalicije pretvorilo se osam mjeseci kasnije u politički haos i paniku koja je zavladala među zaposlenima i poslovnim partnerima Opštine.

Predstavnici opozicije tvrde da su sve odluke koje je Rađenović donosio u proteklih osam mjeseci nelegitimne. Posebno strahuje građevinski lobi jer se pojedinačnim tužbama, ukoliko do njih dođe, mogu osporiti mnogi ugovori o plaćanju komunalija, razna prebijanja dugova sa Opštinom i cesije, u iznosima koji dostižu milione eura.

Glavni administrator Opštine, Žana Šćepanović na spornoj sjednici SO pozivala se na Zakon o lokalnoj samoupravi braneći odluku o nezakonitom izboru predsjednika. Stoga se očekuje da odgovorni za nezavidnu poziciju u koju je nakon osam mjeseci mandata dospio gradonačelnik Budve, snose odgovornost.

Da li je u slučaju izbora predsjednika Opštine Budva sud uvažio navode opozicije samo zato što takva odluka vladajuću partiju ništa ne košta? Da li bi odluka bila ista da je, kojim slučajem, reizbor funkcionera DPS-a nemoguć?

Pouzdanog odgovora nema. Ali, sjetimo se odluke Upravnog suda u slučaju gradnje solitera u Petrovcu, kada su sudije kao vrsni urbanisti tumačile DUP Petrovac-centar i ustanovile da planom predviđena spratnost od P+5, zapravo znači P+11, jer je tako odgovaralo investitoru, podgoričkoj firmi Zetagradnja i njegovom pravnom zastupniku Ani Kolarević.

Branka PLAMENAC

Komentari

DRUŠTVO

MMF O NAJAVAMA PROGRAMA EVROPA SAD 2: Visokorizično i inflatorno

Objavljeno prije

na

Objavio:

Dok iz Vlade ponavljaju šta sve neće (zaduženja, povećanje PDV-a), nikako da saznamo šta namjeravaju uraditi kako bi, nakon obećanog povećanja minimalnih i prosječnih zarada, državne finansije ostale održive. To je razlog više da upozorenjima iz MMF-a posvetimo dužnu pažnju

 

Vladin program Evropa sad 2 i dalje je tajna. Ipak, klub onih koji upozoravaju na neželjene posljedice najavljenog povećanja zarada na račun smanjenja ili potpunog ukidanja doprinosa za penziono osiguranje, dobio je još jednog člana. Međunarodni monetarni fond (MMF).

Značajan dio nedavnog izvještaja MMF-a za Crnu Goru odnosi se na izborna obećanja pokreta Evropa sad Milojka Spajića „koja nijesu sadržana u prijedlogu budžeta za 2024. godinu ili u srednjoročnim projekcijama vlasti, uključuju i djelimično ili potpuno ukidanje penzijskih doprinosa“. Prije svega, iz MMF-a su u fokus svoje analize stavili najavljeno povećanje minimalne plate sa  sadašnjih 450 na 700 eura, i prosječne zarade  sa februarskih 820 na 1.000 eura mjesečno.

Ni analitičarima MMF-a nijesu poznati detalji „reforme“ koju Spajić i njegovi najbliži saradnici najavljuju za kraj ove ili početak naredne godine. Ali su i oni, poput većine ovdašnjih analitičara, došli do zaključka da se tajna najavljenog povećanja minimalne i prosječne zarade krije u prevođenju bruto u neto platu. Čime bi državna kasa ostala bez, još uvijek nepoznatog, dijela prihode koji je ove godine planiran na 560 miliona. „To bi dovelo do značajnog pogoršanja fiskalne pozicije (države Crne Gore – prim. Monitora)“, navodi se u Izvještaju. Uz konstataciju: „Povećanje plata takođe bi dovelo do veće inflacije“.

Zoran RADULOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 17. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

POLITIKA U LOKALU: Novi izbori, stari principi   

Objavljeno prije

na

Objavio:

Funkcionerske kampanje, prljavi obračuni na društvenim mrežama, kršenje koalicionih sporazuma, ostavke, krize, nepoštovanje ženskih kvota – samo su neki od detalja političke scene u lokalu. Sve u svemu – ništa novo. U odnosu na vrijeme DPS-a, razlika je tek – hiperpordukcija partija

 

Bliže se izbori u dvije crnogorske opštine, Budvi i Andrijevici. Izbori u Budvi održaće se 26. maja, a oni u Andrijevici  2. juna.  I bez izbora, Ulcinj je promijenio vlast. Dok u Šavniku izbori i dalje traju. Gotovo dvije godine.

Funkcionerske kampanje, prljavi obračuni na društvenim mrežama, kršenje koalicionih sporazuma, ostavke, krize, nepoštovanje ženskih kvota – samo su neki od detalja trenutne političke scene u lokalu. Sve u svemu – ništa novo. U odnosu na vrijeme DPS-a, razlika je tek – hiperpordukcija partija.

U Budvi će građani te primorske opštine moći da glasaju za devet lista. Analitičari ne očekuju da bi neka od izbornih lista sama mogla osvojiti vlast, koja će se u tom slučaju morati organizovati kroz postizborne koalicije.

Da pobjeda jedne liste ne garantuje stabilnost, u Budvi smo već imali prilike da vidimo. Iako je na prethodnim lokalnim izborima apsolutnu pobjedu u tom gradu odnio bivši Demokratski front, njihov mandat protekao je u svađama i konačnom raskolu, što je Budvu dovelo do hronične krize. Plus hapšenje bivšeg gradonačelnika Mila Božovića, koji je dugo ključna gradska pitanja rešavao iz Spuža.

Bivši DF ovog put ide u dvije kolone.  Na jednoj strani je široka koalicija nekadašnjih članica tog političkog saveza. Lista nosi naziv Za budućnost Budve – Budva otvoreni grad, a čine je – NSD, PzP, DNP, SNP, Ujedinjena Crna Gora, Prava Crna Gora, Slobodna Crna Gora i Demos.  S druge strane je Grupa građana Budva naš grad  koju predvodi aktuelni predsjednik Skupštine opštine Nikola Jovanović. Svađe dojučerašnjih saboraca, kako iz lokala izvještvaju mediji, nastavile su se u predizborno doba i pretvorile u prljavu kampanju u kojima se rivalima spočitava  seksualna orijentacija ili porijeklo.

Milena PEROVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 17. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

SEZONSKI RADNICI U TURIZMU: Manjak ,,goriva” u motoru crnogorske privrede

Objavljeno prije

na

Objavio:

Priča o hroničnom manjku radnika u turizmu zatiče nas i pred ovogodišnju sezonu. Iako crnogorska ekonomija zavisi od turističke sezone, prosječna plata u turizmu iznosi 760 eura i niža je od prosječne na državnom nivou

 

I ove, kao i svake godine, očekuje se rekordna turistička sezona. A najave protiču uz upozorenja o hroničnom nedostatku radne snage.

I dalje nema zvaničnih podataka koliko nedostaje sezonaca. Umjesto toga imamo procjene koje govore da će ih nedostajati više nego prošle godine i da ta brojka prelazi 30.000.

Iz Zavoda za zapošljavanje najavljuju da će izdati oko 20.000 radnih dozvola za strance, a očekuje se da će strancima za sezonski rad u  turizmu biti izdato oko 5.000 dozvola. Iz MUP-a stižu informacije da je ovogodišnja kvota dozvola za privremeni boravak i rad stranaca 29.000, od čega je za sezonsko zapošljavanje planirano samo 2,5 hiljada dozvola.

Tokom prošle godine izdato je 2.710 sezonskih radnih dozvola. Najviše za državljanje Srbije 1.603, BiH 283, Kosova 234, Sjeverne Makedonije 152, a ispod sto za državljanje Turske, Rusije, Albanije, Indije, Meksika, Argentine.

Iako je broj nezaposlenih u Crnoj Gori krajem aprila bio preko 36.000, dovoljan da podmiri sve potrebe za radnom snagom, podsticaji za nezaposlene da rade sezonski se nijesu bitno promijenili u odnosu na prethodnu godinu.

Posebno za mlade, Hrvatska je atraktivnija za sezonske poslove u odnosu na Crnu Goru. U 2023. godini u Hrvatskoj je izdato 1.488 dozvola za boravak i rad crnogorskim državljanima, a u prava dva mjeseca 2024. godine 194 dozvole, navodi Forbes Crna Gora.

U Hrvatskoj kuvari/ce zarađuju od 1.400 do 2.500 eura, pica i roštilj majstori zarađuju oko 1.500 eura, pomoćni radnici u kuhinji od 1.000 do 1.300 eura, sobarice 1.200 eura, a zarada konobara/ca kreće se od 1.000 eura plus bakšiš.

Većina oglasa na sajtu Zavoda za zapošljavanje Crne Gore nema u opisu visinu plate. Oglasi u kojima se zainteresovanima daje uvid u platu govore od tome da su one niže od onih u Hrvatskoj. Tako u oglasima Zavoda za zapošljavanje sobaricama se nude plate od 450 do 600 eura, kuvarima od  450, 950 i 1.200, šankerima 600, perač suđa 600, noćni recepcionar 600, pomoćni radnik u kuhinji 1.000, pomoćna kuvari/ica od 700 do 850, poslastičarka 700…

Prema podacima Monstata plate u turizmu u prvom kvartalu ove godine su iznosile 760 eura i niže su od prosječne na državnom nivou koja iznosi 821 euro. Državni službenici, na primjer, imaju veće prosječne plate od turističkih djelatnika iako crnogorska ekonomija zavisi od turizma. Prema podacima Centralne banke, prošla turistička sezona je bila rekordna, ostvaren je prihod od 1,5 milijardi eura. Ukupno učešće turizma u bruto domaćem proizvodu Crne Gore je najveće u Evropi, prošle godine je iznosilo 22 odsto. Zato, turistički poslenici i ističu da je turizam motor crnogorske privrede, koji generiše saobraćaj, trgovinu, poljopriivredu i ostale usluge.

Pored većih zarada, sezonci iz Crne Gore i regiona više idu u Hrvatsku jer tamo sezona duže traje, pa su često angažovani šest i više mjeseci. Tokom mjeseci kada se ne radi, u Hrvatskoj država ovim radnicima plaća dio plate da bi se oni i sljedeće sezone vratili. O ovoj ideji i uvođenju kategorije ,,stalni sezonski radnik“ u Zakonu o radu govoreno je i prethodne godine.

Iz Privredne komore Crne Gore su istakli da  bi se uvođenjem ove kategorije ublažio problem nedostatka sezonskih radnika, jer bi se nezaposlene osobe motivisale da se prekvalifikuju i imaju sigurno stalno sezonsko zaposlenje i primanja tokom cijele godine u skladu sa pozitivnim iskustvima zemalja EU. Prema tom konceptu rješenje je da sezonski radnik radi pola godine, dok bi dio plate preostalih šest mjeseci plaćala država. U prevodu imali bi osiguranje, sigurnost radnog mjesta, mogli nešto da planiraju, da dignu kredit…

Nade da će ovo rješenje zaživjeti tokom ove sezone izjalovile su se, a ministarka rada i socijalnog staranja Naida Nišić najavila je da bi ovaj model mogao biti spreman za uvođenje tek sljedeće godine. Slijede analize, promjene Zakona o radu i drugih zakona, pa dokle se stigne.

Nedavno je iz Odbora Udruženja za turizam i ugostiteljstvo Privredne komore (PKCG) navedeno da je i pored rekordnih prihoda, prethodne sezone zabilježen rast troškova u dijelu zarada, nedostatka radne snage i nabavke, zbog čega poslovni rezultati nijesu bili na očekivanom nivou, ali da su turistički poslenici, uprkos svemu, zadovoljni.

Poslodavci svake godine i pored hroničnog manjka radnika apostrofiraju troškove zarada. Česta su i čuđenja kako i zašto niko neće da radi iako su plate koje oni nude ,,astronomske”. Novina je da su, uprkos svemu, zadovoljni i svojim profitom.

Zbog nemanja snijega, zimske turističke sezone skoro da nije bilo. U prvih par mjeseci zabilježena je manja posjeta nego protekle godine. Iz Ministarstva turizma tvrde da je razlog tome i veći odlazak Rusa i Ukrajinaca iz Crne Gore.

Predsjednik Odbora Udruženja za turizam i ugostiteljstvo Privredne komore (PKCG) Ranko Jovović najavaljuje da bi predstojeća ljetnja turistička sezona, prema bukingu i rezervacijama hotelskih kapaciteta, trebalo da nadmaši prošlogodišnju. Optimistična očekivanja, prema njegovim riječima, potvrđuju saobraćajne gužve i izletničke ture u predsezoni, kao i dobar buking hotelskih kapaciteta i najave za glavnu sezonu. Ova predviđana je potvrdila i dobra posjećenost za prvomajske praznike.

Da bi preduprijedili rizike, kao i protekle godine kada su na primorju pred sezonu podigli cijene usluga za 15 odsto, rast cijena ponavlja se i ove godine. Zvanični podaci govore da je u prvom kvartalu ove godine u odnosu na isti period prošle u segmentu smještaja i ishrane rast cijena bio 13,5 odsto. Kako se sezona približava rast će biti veći.

 

Šta sezonci traže

Hrvatski mediji su nedavno izvjestili da je prema podacima prikupljenim istraživanjem koje je MojPosao sproveo na temu sezonskog zapošljavanja, u kojem je učestvovalo više od 500 ispitanika, tri četvrtine Hrvata (76 odsto) je barem jednom tokom svoje karijere radilo u sezoni.

Prema istraživanju, najveće prednosti sezonskog posla su sticanje novih znanja i vještina (68 odsto ispitanika), upoznavanje novih ljudi (61 odsto). Tek na trećem mjestu je plata, koja je po pravilu osjetno viša nego u slučaju cjelogodišnjeg zaposlenja (54 odsto). Tu su još boravak na moru (45 odsto) te zanimljivost i atraktivnost posla (44 odsto), a svega šest odsto ljudi smatra da sezonski posao nema prednosti.

Kad je riječ o plati u prosjeku, očekivana mjesečna neto plata za sezonski posao iznosi 1307 eura, što je šest odsto više u odnosu na prošlu godinu.

Očekivanja govore da konobari u prosjeku očekuju mjesečnu platu od 1.408 eura, kuvari bi za svoj rad htjeli minimalno 1.482 eura, sobari mjesečno u prosjeku očekuju minimalno 1.145 eura, recepcionari smatraju da bi za svoj rad trebalo da dobiju minimalno 1.259 eura, prodavci u prosjeku očekuju platu od 1.105 eura, skladištari u sezoni očekuju 1.050 eura, a pomoćni radnik u kuhinji očekuje 1.322 eura.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo