Povežite se sa nama

OKO NAS

REFORMA PRIMARNE ZDRAVSTVENE ZAŠTITE: Na putu od izabranog do porodičnog ljekara

Objavljeno prije

na

Početkom godine iz Doma zdravlja Podgorica dobili smo informaciju: broj izabranih doktora nije dovoljan u odnosu na broj stanovnika u Glavnom gradu. Brojke dovoljno govore: oko 240 hiljada ljudi imaju pravo na registraciju. Međutim, izabrani timovi pokrivaju 175 hiljada osiguranika. Kod njih više nema mjesta za registraciju. Ko umije da oduzima jasno mu je da 65 hiljada građana, sa pravom na registraciju, ne može da dođe do izabranog ljekara. Među nima je i oko dvije hiljade djece! Dvanaest godina od kada je započet koncept izabranog ljekara, pitanje je koliko je on uspješan, tj. koliko je uspješno sproveden.

Institutom izabranog doktora Crna Gora je svoju primarnu zdravstvenu zaštitu uskladila sa standardima EU, jednom je (sredinom 2009. godine) kazao bivši direktor Fonda za zdravstveno osiguranje Crne Gore Ramo Bralić.

Naveo je da su po tom konceptu sprovedene aktivnosti: definisana pravna infrastruktura; postavljene organizacione pretpostavke, kroz usvajanje Modela organizacije sistema primarne zdravstvene zaštite čime je reorganizovan kompletan dom zdravlja; usvojena metodologija finansiranja; izvršena edukacije kadra kroz opštu obuku za rad na računaru i specijalstičke za rad na korisničkoj aplikaciji; upoznavanje svih zainteresovanih subjekata sa ciljevima i tokovima reformskih aktivnosti; nabavljena oprema za izabrane doktore, kao i medicinska i nemedicinska oprema; izgrađen informacioni sistem, koji je podrška svim poslovno – medicinskim aktivnostima i poslovno – finansijskim procesima u domovima zdravlja…

Međutim iako je sistem – kako se čuje od nadležnih – integrisan, iako je, kako se čuje, automatizovan i podržan elektronskim sistemom, iako se sistem – kako kažu – ,,uhodava”, problem cijele reforme su ogromni. Dio, slikovit, na početku je teksta.

Sagovornik Monitora iz sistema primarne zdravstvene zaštite, izabrani ljekar koji je insistirao na anonimnosti, tvrdi da ovaj sistem nije utemeljen kako treba.

Koncept porodičnog ljekara postoji odavno, širom svijeta, kako na zapadu tako i na istoku. U Crnoj Gori se za vrijeme mandata ministra zdravlja Miodraga Pavličića, 2004. godine godine krenulo – zahvaljujući kreditu Svjetske banke (od 7.5 miliona eura) – sa projektom porodičnog ljekara. Međutim, samo kao privremeno rješenje uveden je pojam izabranog ljekara za odrasle, djecu i žene, priča naš izvor.

Prema ideji izabranog doktora pored ljekara u timu su i dvije sestre kao i određene službe, laboratorija i rendgen, kao podrška izabranom timu. Plan je, kaže sagovornik Monitora, bio da već tada, u startu, počnu specijalizacije porodične medicine. Međutim, to nije ostvareno.

„Hipotetički: ako u jednoj petočlanoj porodici imamo pet različitih izabranih ljekara, iako su u toj porodici četiri osobe ženskog pola, onda u slučaju da svi obole isti dan, što je moguće, u tu porodicu bi trebalo istovremeno da dođe devet ljekara i devet sestara, ili da oni pođu kod devet ljekara i devet sestara”.

Da bi se takvi slučajevi izbjegli, porodični ljekar koji je istovremeno i internista, i pedijatar, i ginekolog (to su specijalizacije koje ulaze u specijalizaciju porodične medicine) sa svojom sestrom obišao bi porodicu i sam rješavao zadrvatsveni problem te porodice. Ili bi oni išli kod njega.

Pripreme za uvođenje izabranog ljekara, objašnjava naš izvor, bile su izuzetno ozbiljne i trajale su oko godinu dana. Iz sredstava Svjetske banke, plaćani su strani stručnjaci i do 50.000 eura mjesečno.

Dom zdravlja Podgorica bio je pilot projekat. Već u startu, 2005. godine, za izabranog ljekara se prijavilo oko 100.000 građana. Oni su odmah izabrali najbolje ljekare opšte medicine, pedijatrije i ginekologije, tako da oni koji su se kasnije javljali, ili čak ni danas to nijesu uradili, imali su mjesta, i danas imaju, kod, tako reći, „slabijih” ljekara.

„Odmah su se pokazale slabosti izabranog ljekara. Mora se znati da izabrani tim ljekara dolazi na 2000 stanovnika, i da se pregledi zakazuju. Porodični ljekar dolazi na 500 porodica. Jedanaest godina je prošlo od uvođenja izabranog ljekara, a raspisano je svega par specijalizacija porodične medicine”.

Ne smije se zanemariti da je izabrani ljekar prvi korak ka porodičnoj medicini. Taj korak je veliki, priznaje naš izvor, jer svako zna ko je njegov ljekar, ali i dalje u mnogim porodicama ima više izabranih ljekara, što porodični ljekar isključuje. Dok u opštoj medicini izabrani ljekar stiže da pokrije cijelu populaciju, zbog nedostatka pedijatara u Domu zdravalja Podgorica to ne uspijeva. Uz to, izabrani ljekar mora obavljati i kućne posjete, zbog čega mora izdvojiti poseban dio radnog vremena.

„Svugdje u svijetu porodični ljekar je krenuo kao izabrani ljekar, a kasnije postao porodični za uzrast za 0 do 100 godina. U zemljima sa razvijenom organizacijom zdravstvene zaštite izabrani ljekar više ne postoji jer ga je zamijenio porodični”.

Naš izvor se pita ko je kriv što još stojimo u 2005. godini. Da li to znači da nema sredstava za finansiranje specijalizacije porodične medicine?

Još nešto: izabrani ljekar u opštoj medicini može biti specijalista opšte medicine ili medicine rada, kao i ljekar opšte prakse. To takođe negativno utiče na kvalitet zdravstvene zaštite imajući u vidu stručno znanje specijalista i ljekara opšte prakse.

Imajući sve rečeno u vidu sagovornik Monitora vjeruje da proces koji je započet, i stao, treba dovršiti. Budućnost je, tvrdi u porodičnoj medicini, ako želimo stati u red zemalja sa dobro organizovanom zdravstvenom zaštitiom.

„Naš prvi korak ka tome bio je izabrani ljekar, ali nijesmo napravili dalje korake u smislu unapređivanja zdravstvene zaštite. Očekujem da će odgovorni – Ministarstvo i Fond zdravstva – od prvog koraka ministra Pavličića doći do svjetskih standarda i da će Crna Gora imati porodičnog ljekara kao vrh u organizaciji primarne zdravstvene zaštite”.

Izgubljeni na putu od izabranog do porodičnog ljekara.

Marko MILAČIĆ

Komentari

Izdvojeno

KOLAŠIN U SURET LOKALNIM IZBORIMA: Doskorašnji protivnici pod istim političkim kišobranom

Objavljeno prije

na

Objavio:

U Kolašinu su se odlučili da izborne liste ispune, uglavnom, novim licima. Takav pristup učesnika lokalnih izbora mogao bi  donijeti novi kvalitet, ali može biti i riskantan kada je riječ o rezultatima

 

Sastav izbornih lista učesnika lokalnih izbora u Kolašinu  svojevrsna je kombinacija  partijskog podmlađivanja i  političkih  transfera,  koji su,  u nekoliko slučajeva,  spojili čak i  doskora ljute političke  oponente. Uz to, neuobičajeno za kolašinske prillike, na listama gotovo svih partija, koalicija i pokreta dominiraju nova lica.

U izbornoj trci u Kolašinu učestvovaće  SNP, Grupa birača ,,Za naš Kolašin – dr Momčilo Vukčević”,  pokret „Zajedno gradimo Kolašin“ (DPS, SDP, SD i nestranačke ličnosti), Evropa sad,  koalicija ,,Idemo ljudi” (Demokrate i Ujedninjena), DF i URA.

Željka Vuksanović, koja je bila dugogodišnja predsjednica OO SPD i bivša predsjednica Opštine našla se na listi URA, na čijem je čelu  Miodrag Vlahović,  koji do sada nije bio aktivan u političkom životu garada. Vuksanović će tako ubuduće u Opštinskom odboru URA sarađivati sa Milanom Đukićem, aktuelnim predsjednikom Skupštine opštine (SO). I Đukić je, bez zvaničnog saopštenja, iz Grupe birača (GB), koja je u tom gradu dugogodišnji vjerni saveznik Demokratske partije socijalista (DPS), prešo u URA. Međutim za njega nije bilo mjesta na izbornoj listi te stranke.

Vuksanović  je, tokom minule skoro dvije decenije, najoštriji kritičar kako DPS-a, tako i GB-a, čije je lokalne lidere Mila Šukovića i pokojnog Miletu Bulatovića  optuživala za zloupotrebu, pa čak i podnosila krivične prijave protiv njih.

Kritički se osvrtala, tokom minule četiri godine, i na rad koalicije  čiji je kadar bio Đukić, kao i na način na koji je on obavljao funkciju predsjendika SO. Đukić je, pak, u drugoj polovini mandata aktuelne kolašinske vlasti (DPS, GB i Socijledmokrate)  oštro kritikovao rad nekih svojih koalicionih partnera iz izvršne vlasti. Kamen spoticanja u vladajućoj kolašinskoj koaliciji bilo je i neuspjelo osnivanje RTV-a, kao i infrastrukturni projekti za potrebe MOSI igara.

Razlaz sa GB-om u kojoj je započeo političku karijeru Đukić nikad nije objasnio, ali konflikti između njega a i lidera GB-a Šukovića traju, navodno, već više od godinu. Šuković se , međutim, odlučio da naziv, pa i vrh  izborne liste prepusti dr Momčilu Vukčeviću, koji je u lokalni parlament ušao kao odbornik DPS-a.  Odmah nakon parlamentarnih izbora 2020. godine, Vukčević je napustio tu stranku i do sada djelovao kao nezavisni odbornik, mada je svojim glasom davao podršku svim predlozima izvršne vlasti.

Dragana ŠĆEPANOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 30. septembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

NAKON LIKVIDACIJE JOVANA VUKOTIĆA – NAZIRE LI SE KRAJ RATU KLANOVA:  Krvavi niz

Objavljeno prije

na

Objavio:

Broj uniformisanih policajaca  i inspektora u civilu koji su u utorak obezbjeđivali sahranu Vukotića u selu Čevo nadomak Cetinja, upućuje  da službe nijesu željele da ovaj čin prepuste slučaju. Više je razloga zbog kojih se vjeruje da rat klanova nije stao

 

Da li će likvidacijom Kotoranina Jovana Vukotića biti okončan osmogodišnji krvavi rat između škaljarskog klana čiji je bio apsolutni vođa i kavačkog, čije vođe su većinom u zatvoru, pitanje je na koje ni bezbjednosne strukture nemaju odgovor.

Broj uniformisanih policajaca ali i inspektora u civilu koji su u utorak obezbjeđivali sahranu Vukotića u selu Čevo nadomak Cetinja, jasno upućuje  da službe nijesu željele da ovaj čin prepuste slučaju već se strogo vodilo računa da se i ovom prilikom očuva bezbjednost stotinak onih koji su došli da se oproste sa ubijenim.

U spisima  predmeta koji su formirani protiv pripadnika obje kriminalne grupe navedeni su njihovi planovi da određene članove suprostavljenog klana likvidiraju upravo u vrijeme sahrane Vukotića.  Do realizacije takvog plana ipak nije došlo.

S druge strane, broj oproštajnih poruka u vidu čitulja ali i sadržaj pojedinih, razlog je više da se vjeruje da će uslijediti nastavak krvavog rata. Tako se u nizu oproštajnih čitulja izdvojila i jedna kojom se poručuje da će  se nastaviti tamo gdje je Vukotić stao.

,,Škaljarski kriminalni klan jeste obezglavljen, ali to ne znači da je došao kraj likvidacijama. Ubistvom Vukotića škaljarci jesu zadobili težak udarac, ali upravo zato vjerujemo da će njegovi podanici krenuti osvetničkim putem”,  smatra sagovornik iz bezbjednosnog sektora.

Vukotić je ubijen 8. septembra u Istanbulu, a tamošnji istražitelji su za samo 8 dana uspjeli da sklope mozaik zločina i uhapse čak 14 osoba za koje se vjeruje da imaju veze sa njegovom likvidacijom. Tako su 16. septembra u opsežnoj akciji uhapšeni Radoje Živković, zvani Žuti i Zdravko Perunović, koji su, prema optužbama,  organizovali egzekuciju. Kako je zvanično saopšteno, pronađeno je i oružje iz kojeg je za milion i po eura ubijen Vukotić.

Tamošnji istražitelji su utvrdili da je, navodno, Radoje Živković platio milion i po eura lideru turske kriminalne grupe Binaliju Džamgozu za organizaciju ubistva, koji je u julu uhapšen u Crnoj Gori i nalazi se u Istražnom zatvoru.

Svetlana ĐOKIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 30. septembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

TUŽILAŠTVO I POLICIJSKA TORTURA: Vide mučenje, ali ne i mučitelje

Objavljeno prije

na

Objavio:

Službenici Uprave policije su tokom 2020. godine mučili Jovana Grujičića, Benjamina Mugošu i Marka Boljevića kako bi iznudili priznanja i dokaze za podmetanje bombe u Hotelu Grand i ispred kuće visokog policijskog funkcionera Duška Golubovića. Tužilaštvo u predmetu mučenja Grujičića vidi mučenje, ali ne i mučitelje

 

Crnogorski istražni organi od 2015. godine nijesu otkrili ko je bacio bombu na Hotel Grand i  na kuću tadašnjeg visokog policijskog službenika Duška Golubovića. Međutim, ponovo su otkrili da su službenici sistema skloni da upotrebom brutalne sile fabrikuju dokaze i iznude potrebna priznanja i svjedočenja.

Tužilaštvo je za ova krivična djela izvelo pred sudiju Jovana Grujičića i Benjamina Mugošu, dok je Marko Boljević naveden kao svjedok. Sva trojica su naveli da su pod prisilom dali prvobitne izjave u policiji. Međutim, u sudskom postupku pravosnažno su oslobođeni Grujičić i Mugoša. Njihov pravni zastupnik – advokat Damir Lekić za Monitor kaže da je utvrđeno kako je Grujičić u vrijeme izvršenja krivičnih djela bio na liječenju u psihijatrijskoj ustanovi u Dobroti.

Lekić i Boljevićev advokat Novica Milošević Osnovnom državnom tužilaštvu podnijeli su krivične prijave za torturu nad njihovim branjenicima. Domaći i strani vještaci medicinske struke utvrdili su da su sva trojica bili mučeni i zlostavljani u policijskoj stanici onako kako su opisivali tokom postupka.

Osnovno tužilaštvo je slučaj torture razdvojilo u tri predmeta. Za svaku žrtvu odvojeni predmet. Dok se u slučajevima Mugoše i Boljevića sumnjiče policajci i očekuju suđenja, u predmetu Grujičića je osnovna tužiteljka Maja Knežević po drugi put odbacila krivičnu prijavu protiv službenika policije.

Akcija za ljudska prava (HRA) izrazila je protest zbog takve odluke. Ističu da je tada medicinskim nalazima ,,potvrđeno da je mučen da bi se od njega iznudio iskaz”.

,,Grujičić je tada primoran da ‘prizna’ izvršenje krivičnog djela koje nije učinio – postavljanje eksplozivnih naprava na kuću Duška Golubovića i lokal Grand – a u međuvremenu ga je i sud pravosnažno oslobodio te optužbe”, saopštili su iz HRA.

U toj nevladinoj organizaciji smatraju da je odluka o odbacivanju krivične prijave donijeta bez sprovođenja djelotvorne istrage, koja bi bila ,,hitna, temeljna i nepristrasna”. Punomoćnik Jovana Grujičića, advokat Damir Lekić, podnio je pritužbu Višem državnom tužilaštvu u Podgorici protiv nove odluke o odbacivanju krivične prijave, a HRA je 9. septembra po drugi put podnijela pritužbu Tužilačkom savjetu zbog nesavjesnog i nezakonitog rada državnih tužilaca u tom predmetu.

Ivan ČAĐENOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 30. septembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo