Povežite se sa nama

OKO NAS

ULCINJ OBNAVLJA KULTURNI IDENTITET: Jedno drugačije ljeto

Objavljeno prije

na

Jedan grad se prepoznaje i po tome koliko u njemu ima kulturnih dešavanja, koliko se organizuje izložbi slikara, koliko se održi sajmova i promocija knjiga, snimi filmova. To je najbolja i najjeftinija promocija jedne destinacije koja na najkvalitetniji način obogaćuje ponudu grada”, kaže direktor Turističke organizacije u Ulcinju Fatmir Đeka.

On ističe da je to posebno važno u sredinama koje su multinacionalne i multikonfesionalne, kakva je upravo Ulcinj. ,,Imamo primjera u svijetu da takvi gradovi petinu svog budžeta izdvajaju za kulturu”, ističe on.

Da je odnos prema kulturi i kulturnim manifestacijama značajno promijenjen u toj opštini nakon što je u proljeće ove godine konstituisana nova vlast, vidi se po dobroj organizaciji niza tradicionalnih manifestacija: od festivala ,,Ljetnja scena” preko ,,Pjesničke kalimere” pa do „Sajma knjiga”, koji je održan 18. put.

Ulcinjski Stari grad je ponovo postao omiljeno mjesto gdje su se okupljali umjetnici iz čitave regije, a to će se nastaviti i narednih dana jer će se održavati 4. Seanema filmski festival. Na platnu, na monumentalnoj prostoru ispred Kule Balšića i Arheološkog muzeja, prikazaće se četrdesetak dugometražnih, kratkometražnih i dokumentarnih filmova iz regiona i svijeta. Među njima su i najbolji kratkometražni filmovi po izboru Evropske filmske akademije iz konkurencije EFA za program Short Matters! za 2017. godinu.

,,Ako krenemo od toga da je tema ovogodišnjeg festivala ‘identitet’, onda možemo konstatovati da je ta internacionalna manifestacija već postala dio kulturnog identiteta Ulcinja”, kaže gradonačelnik Ljoro Nrekić.

,,Živimo u vremenu koje traži intenzivan i stalni dijalog među kulturama, a da istorijsko i savremeno iskustvo Ulcinja, njegov geografski položaj, duga tradicija skladnog raznoglasja jesu ono što predstavlja izuzetan preduslov konkretnim aktivnostima u međukulturnoj saradnji”, ocjenjuje ministar kulture Crne Gore Aleksandar Bogdanović.

Prema riječima profesora na Fakultetu dramskih umjetnosti Janka Ljumovića, jedan grad kroz film i umjetnost, kroz festival može biti plijen kulturne politike, mjesto koje zahvaljujuću umjetnosti kreira svoj savremeni identitet kao tačku susreta, ili, sasvim savremeno kazano, postaje poželjna destinacija za neke važne autore koji imaju što reći.

,,Seanema Film Festival kroz kinoaktivizam, koji predstavlja njegovu suštinsku osnivačku ideju, donosi crnogorskom kulturnom atlasu jedan sasvim osoben spoj filma i društvenog aktivizma. Takav filmski festival u Ulcinju kroz autentičan koncept multikulturalizma koji odražava (i propituje) duh mjesta, proizvodi i nove forme umjetničkog predstavljanja i djelovanja, među kojima ga u teorijskoj ravni možemo definisati kroz pojam festivala kao mikrofizike moći (Foucault)”, dodaje Ljumović.

Iz Opštine Ulcinj i Vlade Crne Gore najavili su preduzimanje konkretnih poteza kojim će se nastojati oživjeti i najveći mrtvi grad na Jadranu, Šas ili Svač, koji je uz Stari grad, spomenik prve kategorije.

,,Pokrećemo projekat, koji se zove ‘Archaeological Park Suacium at the Crossroad of Civilisations’, koji ćemo realizovati u nekoliko faza, sa ciljem turističke valorizacije lokaliteta Šas”, kaže za Monitor sekretar za privredu i ekonomski razvoj Opštine Ulcinj dr Agron Ibrahimi.

Navodeći da iako nije glavni motiv turista kada posjećuju Ulcinj, on je uvjeren da se arheologija/baština /kultura mogu identifikovati kao glavne snage te opštine. ,,Želimo povezivanje kulture i turističke industrije što će dovesti do oživljavanja ovog lokaliteta kao prepoznatljive destinacije”, dodaje Ibrahimi.

Tome je možda najviše doprinio Southern soul festival, koji se ove godine po šesti put održao na Velikoj plaži. Londonski Guardian je ovu manifestaciju uvrstio među deset najboljih festivala u Evropi.

,,U relativno kratkom periodu ovaj festival je dobio svoje mjesto na mapama najznačajnijih i najrespektabilnijih svjetskih muzičkih događaja. Uspjeli smo da dovedemo najveća imena u tom muzičkom fahu, a desetine hiljada gostiju tim povodom su nam došli gotovo iz cijelog svijeta”, kaže visoki funkcioner Ministarstva održivog razvoja i turizma Ćazim Hodžić.

Ulcinjska lokalna uprava pokrenula je i široku akciju evidencije svih kulturnih dobara i spomenika u toj opštini. Po prvi put biće registrovano ogromno kulturno blago koje je velikim dijelom zapušteno.

Najbolji primjer toga je svakako monumentalna Pašina kuća, kulturno-istorijski spomenik iz sredine 18. vijeka.

“Ova kuća je bila dugo vremena jedna od najljepših građevina u Ulcinju. Živjelo je u njoj i po deset familija. Komunisti su je čuvali daleko bolje nego mi. Danas je ona u žalosnom stanju. A imala je najljepše tavane, najljepše rezbarije”, prisjeća se ulcinjski hroničar Ismet Karamanaga koji se kao dječak igrao oko Pašine kuće.

Od prekrasnog zdanja sada su ostale samo konstrukcije. Tragovi ručno rađenog i rezbarenog krova vidljivi su još uvijek na zidovima, veći dio nestao je u ruševinama, dok se ostaci svakodnevno obrušavaju iako se Pašina kuća nalazi u neposrednoj blizini Starog grada.

Iz Islamske zajednice Ulcinja se godinama najavljuje da bi uz pomoć Turske državne agencije (TIKA) trebali početi radovi na rekonstrukciji Ali Pašine džamije, hamama, kao jedinstvene građevine u Crnoj Gori, te Pašine kuće i Beledije (nekadašnje Gradske vijećnice, koja se nalazi u ulcinjskoj Čaršiji i koja je takođe u ruševnom stanju). “Rekonstrukcijom ovih objekata, koji su dio našeg vjerskog, ali i kulturnog nasljeđa, obogatiće se i podići na viši nivo i naša turistička ponuda”, navode u toj instituciji.

Inače, pod posebnom pažnjom eksperata UNESCO-a je Stari grad, a očekuje se da će krajem naredne godine početi procedura izrade nominacionog dosijea za njegov upis na listu te renomirane organizacije za zaštitu kulturne i prirodne baštine.

,,Tek nakon toga mogli bi smo reći da smo ostvarili svoj cilj: pozicioniranje na kulturnoj mapi Evrope i svijeta”, zaključuje Ibrahimi.

Mustafa CANKA

Komentari

Izdvojeno

PODRŠKA ŽENSKOM PREDUZETNIŠTVU NA SJEVERU: Mrvice iz opštinskih kasa

Objavljeno prije

na

Objavio:

Većina opština ispoštovala je formalnu obavezu, pa su i ove godine opredijelili sredstva za podršku sugrađankama koje bi da pokrenu ili unaprijede svoje biznise. Međutim, prema broju i vrsti projekata kojima su konkurisale, jasno je da se žene na sjeveru još sa strahom upuštaju u preduzetništvo

 

Prema ocjeni Privredne komore Crne Gore (PKCG) žensko preduzetništvo je najbrže rastuća kategorija u preduzetničkom svijetu. Podrška s lokalnog nivoa tom vidu ženskih poslovnih incijativa, ipak, na sjeveru, stagnira već tri godine. U većini opština, bez obzira na visnu budžeta, sredstva koja se godišnje izdvaju da osnaže žene preduzetnice ne prelazi 10.000 eura. Tako je, na primjer, u Brenama, čija je opštinska kasa ove godine „teška“ više od devet miliona eura, ali i u Kolašinu i Mojkovcu čiji su dvanaestomjesečni prihodi polovinu tog iznosa.

Odluku da pomažu sugrađankama, koje bi da se oprobaju ili unaprijede svoje biznise, opštine u Crnoj Gori nijesu donijele same. Ženska politička mreža (ŽPM) uspjela je 2018. godine da se izbori da se u lokalnim budžetima opredijele posebna sredstva namijena podsticaju razvoja ženskog preduzetništva. Naredne godine, oko 15 opština uvelo je posebnu budžetsku liniju za podršku preduzetništvu  svojih sugrađanki.

No, od tada do danas, sredstva koja se izdvaju za tu namjenu ostaju ista, s izuzetkom rijetkih opština koje su ih povećale. Na primjer, nakon što je dvije godine zaredom u budžetu Opštine Bijelo Polje za žensko preduzetništvo izdvajano po 10.000 eura, ove godine su taj iznos udvostručili. Očekivano, s obzirom na to da su bjelopljski prihodi i rashodi planirani na skoro 12,5 milona eura.

Berane ne slijedi taj primjer. Iz budžeta će ove, kao i prethodne dvije  godine,  izdvojiti  samo 10.000 eura za sufinasiranje biznis planova žena u tom gradu.

Iz Opštine su najavili da će podržati projekte koji podstiču ekonomski razvoj opštine, predviđaju otvaranje novih radnih mjesta, podstiču razvoj poljoprivrede i ruralnog područja… Prednost će imati i projekti koji podstiču razvoj organske poljoprivredne proizvodnje, turizam, doprinose afirmaciji i valorizaciji kulturnog potencijala…

Dragana ŠĆEPANOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

BOGATSVO LJEKOVITOG I AROMATIČNOG BILJA U CRNOJ GORI: OD KANTARIONA DO BRĐANKE: Zaboravljeni rasadnik mogućnosti

Objavljeno prije

na

Objavio:

Crna Gora je, sa svojih četiri hiljade vrsta biljaka koje žive na njenoj teritoriji, u odnosu na svoju veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Šanse za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima

 

Sakupljanje ljekovitog i aromatičnog bilja može biti veoma isplativa  djelatnost u Crnoj Gori. Oko četiri hiljade vrsta bilja živi na njenoj teritoriji. Od toga, preko 700 vrsta ljekovitog bilja je u upotrebi. Flora Evrope broji oko 11 hiljada različitih biljaka, a Balkansko poluostrvo oko devet.  Crna Gora je, u odnosu na veličinu, centar raznovrsnosti i velikog broja endema. Mogućnosti za njihovu eksploataciju su brojne, ali uz mjere zaštite i očuvanja prirode, kao i podrške malobrojnim uzgajivačima i proizvođačima.

,,Prepoznavanje i poznavanje biljaka je velika vještina koja se stiče godinama”, objašnjava za Monitor biološkinja Dragana Saveljić. Pravilno sakupljanje ljekovitog bilja podrazumijeva posjedovanje osnovnog botaničkog znanja – sposobnost poznavanja vrste i njene biologije i ekologije, gdje raste, kako se razmnožava, u kojoj fazi je najbolje brati i slično. ,,Iako naizgled veoma slične, biljke se među sobom veoma razlikuju po sastavu i kvalitetu biljne droge. Ako se sakupi biljka koja nema upotrebnu vrijednost, sve mora da se baci, trud propada. Još je gore da  ljekovitu biljku zamijenite sa potencijalno ili stvarno otrovnom, odnosno štetnom vrstom.  Bilo je trovanja ljudi, i sa fatalnim ishodom, zbog nepoznavanja ljekovite flore”, kaže Saveljićeva.

Andrea JELIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ŠUME I POHARE: Ima li kraja

Objavljeno prije

na

Objavio:

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore upozoravaju da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta.  Ovih su dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem kako bi se hitno zaustavila  nezakonita eksploatacija državnih šuma od privilegovanih koncesionara, tajkuna

 

Drvoprerađivači sa sjevera Crne Gore poručili su da se hitno mora zaustaviti dalja nezakonita eksploatacija državnih šuma od, kako kažu, privilegovanih koncesionara. Preciznije – tajkuna.

Oni su se ovih dana u Plavu dogovorili da formiraju delegaciju koja će zatražiti hitan sastanak sa premijerom Zdravkom Krivokapićem i njegovim saradnicima. Cilj je definisanje daljih koraka oko gazdovanja državnim šumama.

Koliko štete trpe drvoprerađivači, građani, lokalne samouprave i država od gazdovanja neki od njih su stavili i na papir.

Plavljanin Edin Šarkinović kaže da država i lokalne zajednice gube ogromne prihode, zbog toga što se ne obavlja finalna obrada drveta. Prema njegovim riječima, koncesionari dobijaju drvnu masu po cijeni sedamnaest eura za kubik.

„Bilo koji od njih, koji se mogu na prste ruke prebrojati, za neku za njih smiješnu količinu od 5.000 kubika dobije za 85.000 eura, a PDV na tu sumu iznosi 17.500 eura. Ako bi tu količinu sirovine izrezali, osušili i uglačili na standardnu debljinu, dobili bi vrijednost od 1.550.000 eura, a PDV bi bio 325.000 eura” – kaže Šarkinović.

On napominje da bi složenije obrade, poput izrade vrata, dostizale trostruko veće iznose. „Ovo dovoljno govori koliko se gubi što nema finalne obrade i što se izvozi oblovina” – objašnjava Šarkinović. Da ovakav način gazdovanja šumama nije pošten i ne donosi nikakvu dodatnu vrijednost Crnoj Gori, prošle sedmice saopštio je i premijer Krivokapić. On je najavio suzbijanje mnogih problema koji su, kako je rekao, prerasli  čak i u organizovani kriminal. „Došlo je vrijeme da se stane na put svima koji bjesomučno koriste šume, uništavaju puteve, a ne daju nikakve dodatne vrijednosti Crnoj Gori” – izjavio je premijer prilikom posjete Beranama.

Ta izjava premijera Krivokapića je ohrabrila drvoprerađivače da se okupe u Plavu. Saglasili su se da se samo zajedničkim djelovanjem svih drvoprerađivača i nevladinih organizacija koje se bave zaštitom prirodnih i drugih vrijednosti, može zaustaviti pohara i uništavanje državnih šuma.

„Ovaj skup su podržale 62 nevladine organizacije iz čitave Crne Gore. Konačno se mora stati na kraj nezakonitim radnjama. Zadatak radnog tijela kojeg smo formirali biće da se u razgovoru sa premijerom Kivokapićem i njegovim saradnicima iznađe najbolji model za upravljanje državnim šumama. Tu se, prije svega, moraju zaštititi interesi lokalnog stanovništva i dati šansa drvoprerađivačima da, baveći se finalnom preradom drveta, lako dolaze do sirovine, što do sada nije bio slučaj” – kaže Esko Barjaktarović, drvoprerađivač iz Plava. Sa tog skupa je poručeno da se više ne smije dozvoliti da koncesionari sa strane raubuju državne šume, a da pritom lokalno stanovnioštvo ne može da obzbijedi ni ogrjevno drvo.

Tufik SOFTIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo