Povežite se sa nama

DRUŠTVO

ZAŠTITA NA RADU: Samo pare

Objavljeno prije

na

Nekad su književnici likove u romanima, a time i čitaoce, stavljali pred dilemu: šta bi uradili ako bi morali uništiti Mikelanđelovog Davida ili lokalnog, pomalo kljastog prodavca novina. Raspravljalo se, bila su to zaostala vremena, nije se koristio čak ni politički korektan izraz ‘osoba sa invaliditetom’. Napredak ostvaren u međuvremenu je nemjerljiv: vijest da je otvoren hipermarket velika je i objavljena odmah; da je, baš uoči otvaranja, radnik pao sa pet metara i teško se povrijedio, objavi se sjutra. Da se ne kvari slavlje i poslovni ambijent.

U četvrtak, 23. novembra svečano je u Podgorici otvoren Naš diskont kompanije Voli. Radnik Marinko Madžgalj pao je i ozbiljno se povrijedio. Neki od medija objavili su informaciju odmah, onda je, možete se kladiti, telefonirao ko treba kome treba i vijest je sklonjena. Tek sjutradan objavljeno je da Madžgalj ima povrede mozga, grudnog koša, prelom slabinskog pršljena i butne kosti, ali da je njegovo stanje stabilno. Prema tvrdnjama očevidaca, do nesreće je došlo kada je radnik, koji je navodno kačio ceradu u prostorijama objekta, pao sa ljestvi ili stupio na tendu za koju je mislio da je od čvrstog materijala.

Samo neki od manje čitanih portala prvog dana nijesu preskočili ovu priču. Iz kompanije Voli za portal Standard su kazali da radinik koji se povrijedio nije bio na radnom mjestu, niti imao radni zadatak u tom djelu objekta. ,,On je na našu veliku žalost, ugrozio svoj život nepažnjom, samoinicijativno se kretao u dijelu zgrade u kojem nije dozvoljen ni ulaz ni prolazak. Duboko žalimo zbog toga što se dogodilo i uz našeg smo kolegu i njegovu porodicu, za velikom željom da se što prije oporavi i pružajući svu potrebnu podršku”, rekli su u Voliju. Prema njihovim tvrdnjama, sve mjere bezbjednosti su bile preduzete i sve inspekcije izvršile adekvatnu kontrolu.

,,Zaposleni Marinko Madžgalj pao je sa visine 5,08m kroz otvor 6,3 m x 3m koji je bio prekriven poliamidskim najlonom, a koji se nalazi u fizički potpuno odvojenom prostoru. Otvor je predviđen za postavljanje pokretnih stepenica. Prostor u kome se nalazi otvor ograđen je gipsanim zidovima. Jedini ulaz u prostoriju gdje se nalazi otvor navedenih dimenzija zatvoren je pločom na kojoj je ispisano upozorenje ‘Ne diraj'”, kazali su iz Uprave za inspekcijske poslove portalu Standard. Prema pisanoj izjavi neposrednog rukovodioca-menadžera maloprodajnog objekta Naš diskont, precizirali su iz Uprave za inspekcijske poslove, zaposleni Marinko Madžgalj je samoinicijativno napustio magacinski prostor za koji su bili vezani njegovi radni zadaci. ,,Dobro nijesu napisali da je na mobu došao”, primijetio je neko u komentaru na internetu.

Ako zanemarimo to da se rupa prekrivena najlonskom folijom istovremeno nalazi u ,,potpuno odvojenom prostoru” koji je ,,ograđen gipsanim zidovima” samo što, ipak, ima i ulaz zatvoren pločom – možda se sve i desilo kako Voli i inspekcije kažu. Samo je malo čudno što priče više nema.

Osim na internetu, naravno. Na društvenim mrežama, gdje se trgovački lanci ne reklamiraju, može se pročitati puno priča. Neka je deset odsto istinito, dosta je. Piše, pored ostalog, da su radnici tamo radili danima po 14 sati dnevno, dolazili u sedam ujutru, odlazili u devet uveče. Ribanje, kupljenje smeća od završnih radova – ulazilo je u opis radnog mjesta kasirke, na primjer. Po gradu se priča da radnik koji je pao, nije jedini koji je toga dana iz novootvorene trgovine stigao u Urgentni centar.

Uslovi za rad, da ne bude zabune, nijesu bitno različiti ni u drugim velikim trgovačkim firmama. Uobičajeno je da radnicima kradu slobodne dane, da im godišnji odmor traje nedjelju dana, da se prekovremeni rad ne plaća, da, ako rade za praznik, ne dobijaju zakonom predviđenu nadoknadu. Radnice, listom, pišu o tome kako su im najgori šefčići kojima su dodijeljene zvučne funkcije i koji mjere minute prauza, čak i za odlazak u toalet.

Upućeni tvrde da je, kada je riječ o zaštiti na radu, stanje ipak, najgore na građevinama. U Bečićima je, prije desetak dana građevinski rad¬nik De¬frim Pa¬ča¬ri¬zi, star 28 godina poginuo, dok je nje¬gov tri godine mlađi ko¬le¬ga Si¬mon Ga¬ši teško povrijeđen. Oba radnika su sa Kosova.

Na njih se, prema policijskom izvještaju, obrušila zemlja sa visine od osam metara, kao i terasa sa obližnje zgrade. R.G. iz Nikšića, izvršni direktor firme Globalis trade, i A.M. takođe Nikšićanin, koji se nalazio na gradilištu, uhapšeni su zbog osnovane sumnje da su počinili krivično djelo ,,teška djela protiv opšte sigurnosti” u vezi sa ,,izazivanjem opasnosti neobezbjeđenjem mjera zaštite na radu”. Prema nezvaničnim informacijama u međuvremenu su pušteni da se brane sa slobode.

Upućeni tvrde da veliki broj radnika na građevinama radi ilegalno, da nemaju iskustva, da su gradilišta neobezbijeđena i da se najčešće radi improvizovano.

Najkraća vijest oko nesreća na radu objavljena je početkom oktobra. Jedan kineski državljanin je poginuo, a drugi je povrijeđen prilikom izvođenja radova na autoputu Bar-Boljare u tunelu Klopot. Nadležni su rekli da su radnici bili ispravno zaštićeni, ali su stradali zbog ,,nepredviđenih geoloških problema”.

Prema izvještaju o radu Uprave za inspekcijske poslove za prošlu godinu, u dijelu inspekcije rada koji se bavi zaštitom na radu trebalo bi da radi 12 inspektora, ima ih devet. Obavili su tokom 2016. godine 2.555 inspekcijskih pregleda. Povodom povreda na radu radili su 21 uviđaj od kojih: četiri sa smrtnim ishodom, tri kolektivne nesreće, 14 teških povreda na radu. To, pohvalili su se, predstavlja smanjenje

od 41,67 odsto u odnosu na 2015.

,,Nadzorom je konstatovano da je najčešći uzrok povreda na radu: neprimjenjivanje mjera zaštite i zdravlja na radu koje su pad sa visine ili u dubinu, udar/prignječenje trupca, udar električne struje visokog napona, itd.;angažovanje lica koja nijesu osposobljena za bezbjedan rad na poslovima koje obavljaju i kod kojih nije izvršena prethodna provjera zdravstvene sposobnosti; dotrajalost sredstava za rad, kao i upotreba istih bez prethodnog pregleda i ispitivanja”, piše pored ostalog, u izvještaju.

Preduzete su mjere. ,,U cilju otklanjanja utvrđenih nepravilnosti donešeno je 207 rješenja, od kojih se 169 odnosi na otklanjanje nepravilnosti – 44 iz oblasti radnih odnosa i zapošljavanja i 125 iz oblasti zaštite i zdravlja na radu”. Tu je i 38 rješenja o privremenoj zabrani rada – 33 zbog neposredne opasnosti po život, jedno zbog nepostupanja po rješenju inspektora, jedno zbog neprimjenjivanja mjera zaštite i zdravlja na radu i tri zbog angažovanja zaposlenih „na crno”. Realno, devet inspektora tri radnika na crno mogu da nađu tokom jednog dana. Žmureći.

Oko dvije hiljade novčanih kazni, vrijednih oko 950 hiljada eura, izrečeno je zbog prekršaja iz oblasti radnih odnosa i zapošljavanja. Zbog nepreduzimanja mjera zaštite i zdravlja zaposlenih bilo je 720 kazni ,,vrijednih” oko dvjesta hiljada eura. Nije loše za budžet.

Ubjedljivo najveći broj zaposlenih u Crnoj Gori radi u trgovini na veliko i malo- preko 37 hiljada ljudi. Prosječna plata je 350 eura. U građevinarstvu radi blizu 11 hiljada ljudi sa prosječnom platom od 437eura. U državnoj upravi, koja bi, pored ostalog trebala da uredi da ljudi rade u ljudskim uslovima, ima više od 21 hiljade zaposlenih. Prosječna im je plata 590 eura.

I bez brojki se zna: vijest može postati nevažna zato što škodi oglašivaču, inspekcija može da žmuri u interesu tajkuna i tajkunčića. Najgori prema radnicima su oni koji su se popeli tek stepenicu više. Nema tu prava, solidarnosti ni milosti. Samo pare.

Miloš BAKIĆ

Komentari

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

TXT: U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

BUDVA UOČI GODIŠNJICE IZBORA BEZ KOALICIONOG DOGOVORA: Carević samo Demokratama nudi savez

Objavljeno prije

na

Objavio:

Nije baš jasno zašto je Marko – Bato Carević izašao sa ovakvom ponudom iako je znao da ona neće biti prihvaćena. U ranijim izjavama prvi čovjek budvanskih Demokrata, Mijomir Pejović kazao je, kako među potpisnicima koalicionog sporazuma o formiranju vlasti moraju da se nađu svi oni koji čine vladajuću većinu na državnom nivou. Uključujući i GP URA koja do sada nije učestvovala u pregovorima

 

Uskoro se navršava godina od izborne pobjede Demokratskog fronta i Demokratske Crne Gore na lokalnim izborima u Budvi, ali taj jubilej, po svemu sudeći, neće biti obilježen sklapanjem postizbornog koaliconog sporazuma o formiranju vlasti u najvećoj turističkoj opštini. Tokom proteklog desetomjesečnog perioda vlast u Budvi funkcionisala je, sa neznatnim izmjenama, na podjeli resora između DF-a i Demokrata ustanovljenoj na osnovu rezultata  prethodnih lokalnih izbora održanih 2016. godine. Kako se odnos snaga na avgustovskim izborima promijenio u korist stranaka koje čine Demokratski front, one očekuju i novu raspodjelu i veći udio u vlasti u opštini Budva.

Nakon izbora izostao je ozbiljan  dijalog među strankama kojima su Budvani iskazali povjerenje. Zamijenjen je međusobnim optužbama i žestokim kritikama čak i u okviru izbornih koalicija. Postkoalicioni dogovor nije postignut, ali je u međuvremenu došlo do preraspodjele mandata među strankama.

Lider lokalnog DF-a i predsjednik  Opštine Budva Marko – Bato Carević  nedavno je sa pobjedničke liste DF-a koja je osvojila 14 odborničkih mandata, isključio dvije partije, SNP i Pravu Crnu Goru. U odmazdi prema dojučerašnjim partnerima koji nisu glasali za njegov godišnji izvještaj, odlučio je i da im oduzme i sve funkcije koje su njihovi kadrovi zauzeli. Time se budvanski DF sveo  na 11 odborničkih mjesta. Desetak dana kasnije Carević ponovo intrigira političku scenu u Budvi miroljubivom ponudom Demokratama, o podjeli vlasti na novim osnovama.

Predsjednik Carević poslao je mejl Demokratskoj CG sa predlogom sporazuma o postizbornoj koalicionoj saradnji, konstituisanju, organizaciji i vršenju vlasti u Opštini. Ponuda se odnosi na zajedničko formiranje gradske uprave u punom trajanju mandata, do 2024. godine. Nova koalicija imala bi ukupno 17 mandata, odnosno tijesnu većinu od 33 odbornička mjesta u SO Budva.

Sporazum predviđa da se budvanska vlast uspostavi na sljedećim osnovama- Demokratski front sa 11 mandata ostvario bi učešće u vlasti sa 64,7 odsto a Demokratama sa 6 odbornika preostaje 35,3 odsto. Kolač vlasti u Budvi bio bi precizno podijeljen na dvije političke opcije.

„Potpisnici sporazuma konstatuju da se vlast konstituiše uz postojanje potpunog legitimmiteta i legaliteta koje su članice koalicije ostvarile na istorijskim izborima održanim 30. avgusta 2020. za šta postoji nesporno utvrđena volja većine građana Budve. Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na osnovu temeljnih načela demokratije, Ustava CG, Zakona o izboru odbornika i poslanika, Zakona o lokalnoj samoupravi, Statuta Opštine Budva…. uz poštovanje principa izborne volje građana i proporcionalno broju osvojenih glasova odborničkih mandata“, navodi se u predlogu sporazuma.

Predlog za formiranje vlasti potpisale su tri partije članice DF-a,  Nova srpska demokratija, Demokratska narodna partija i Pokret za promjene. Njime je jasno stavljeno do znanja da se ne odnosi na isključene SNP i Pravu CG.

„Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na period punog trajanja mandata, odnosno na period od četiri godine od dana posljednjih izbora za izbor odbornika u SO Budva. Potpisnici sporazuma ostaju otvoreni za participaciju drugih političkih subjekata u vlasti koji dijele iste ili slične stavove i principe političkog djelovanja bez ucjena u bilo kom segmentu i pravcu djelovanja. Potpisnici sporazuma se obavezuju da u skupštinskom radu koordiniraju rad klubova odbornika radi postizanja što većeg stepena saglasnosti po svim pitanjima koje spadaju u djelokrug rada Skupštine opštine Budva kao i izvršne vlasti. Obavezuju se da poštuju princip jedinstvenog djelovanja i glasanja u SO Budva za odluke koje  je zakonom i Statutom Opštine predviđeno da se odlučuje većinom glasova od ukupnog broja odbornika“, navedeno je u tekstu.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo