Povežite se sa nama

OKO NAS

ZBOG MALO ASFALTA UNIŠTENI ISTORIJSKI SPOMENICI U BARU: Bagerima kroz istoriju

Objavljeno prije

na

Jedina očuvana srednjovjekovna kaldrma koja je povezivala Bar sa Skadrom, kao i ostaci katoličke crkve iz 13. vijeka, srušeni su kako bi nastao novi asfaltirani put u Dzidzarinu, najvećem maslinarskom kompleksu u Starom Baru.

Ovo mjesto označeno je dijelom međunarodnih Maslinarskih staza, što znači da je dio turističke rute od posebnog značaja. Tu su stoljetna stabla maslina kojih ima između deset i petnaest hiljada. Osim što su uništeni istorijski spomenici koji su ga dodatno krasili, izgradnjom asfaltnog puta uništen je i prirodni ambijent tog mjesta.

,,Skoro preko noći zatekao sam gotovo završen moderni put, uništenu kaldrmu i izmještene i devastirane ostatke jedne srednjovjekovne crkve”, priča Mladen Zagarčanin, arheolog.

Sve je počelo kada je rukovodstvo Društva maslinara Bar, polovinom januara, organizovalo obilazak kompleksa za medije, kako bi se skrenula pažnja na potrebe izgradnje novog puta koji bi vodio do ovih maslinjaka. Do tog kompleksa se ne može stići automobilom, pa se tako ne može uvidjeti ni sav njegov potencijal.

Predsjednik Društva maslinara Bar, Ćasim Alković, je tom prilikom izjavio da je izgradnja ovog puta od opšteg i višestrukog značaja za maslinare i za razvoj opštine Bar, jer, kako je kazao, „ovo područje je potpuno nezaštićeno od požara i nedostupno za bilo kakvu protivpožarnu zaštitu maslinjaka i kuća koje su izgrađene na obodu. Pri tom je skrenuo pažnju na Ministarstvo poljoprivrede koje je još 2012. godine na račun Društva maslinara za izgradnju ovog puta uplatilo deset hiljada eura. Prethodno rukovodstvo Društva maslinara je četiri godine držalo novac na računu i zato nije pokrenuta izgradnja puta.

Radovi su počeli ubrzo nakon angažovanja novog rukovodstva Društva. Već u februaru 2016. počelo sa radovima na izgradnji puta, a za samo petnaestak dana izgrađeno je pola kilometra od planiranih 1900 m. Ovom projektu su se priključili Opština, vlasnici maslinjaka kao i pojedine barske firme i time doprinijele brzoj otplati izvođaču radova, lokalnoj firmi Kip-kop Luković.

U, međuvremenu, se došlo do dionice puta koju su zauzimale kaldrma i katolička crkva. Da rušenje istorijskih spomenika nije bilo jedino rješenje smatra arheolog i Baranin Mladen Zagarčanin.

„Da graditelj puta nije znao da je crkva na ovom mjestu u to ne vjerujem. Posebno vlasnici imanja koji znaju svaki pedalj – oni su morali skrenuti pažnju. Postojao je način sa se ona zaobiđe, da se napravi prostor i prolaz sa sjeveroistočne strane, ali to nije urađeno”, kaže on za Monitor.

Zagarčaninu, magistru arheologije i laureatu nagrade Karavađo za 2014. godinu i nagrade Ruske akademije nauka i umjetnosti, mještani su došli pred vrata i pitali ga šta da rade. Zamolili su ga da dođe i potvrdi da se radi o srednjovjekovnoj crkvi i da utvrdi stepen uništenosti.

Zagarčanin kaže da je srušena crkva bila dio feudalnog imanja i da je građena pored samog puta radi vjernika. ,,Bogati trgovci su je darivali poklonima i novcem. Na osnovu njenog načina zidanja ova je crkva imala najmanje dvije faze, od kojih je jedna prema tehnici klesanja pripadala svakako 14-15. vijeku. Druga faza je starija, ranoromanička ili romanička iz 10-12 vijeka. Dio je najstarije baštine kraja i svaki podatak je dragocjen. Sama konzervacija njenih ostataka u maslinjaku bila bi velika atrakcija za turiste, a za nauku ogroman podatak”, objašnjava.

Kaldrma je, opet, nijemi svjedok uzbudljive barske prošlosti. Neki njeni djelovi sežu još u rimsko doba. Bar je u srednjem vijeku bio jedan od centara trgovine i zato je morao da ima veoma razvijenu mrežu trgovačkih puteva. Taj stari put je išao preko Rumije na Velike i Male Mikuliće, a zatim se spuštao na Menke i odatle se spajao sa drugim rumijskim krakom koji je od Bijelih skala preko Turčina išao prema Baru. Put je bio kaldrmisan od podnožja Rumije.

,,U isti mah napravljen je drenažni sistem kako se kaldrma ne bi obrušavala odnosno kako voda ne bi odnijela stazu. Taj put je svugdje širine oko 1.5-2 metra i izvanredno je građen. Određen način slaganja kamena u tehnici ,,opus incertum” ukazivao je na to da je građen u rimsko vrijeme, a da je kasnije prepravljan. Međutim, za ove pretpostavke treba vršiti dublja istraživanja”, priča Zagarčanin.

Zagarčanin zaključuje da mu nije jasno zašto je asfaltni put uopšte rađen.

,,Sada se mogu postaviti dvije trake kao da je u pitanju put kroz naseljeno mjesto, a tu ne živi niko, ali niko. Ne postoji ni privredna opravdanost u tolikoj mjeri jer se za potrebe sakupljača maslina mogao naći drugi način. Uništen je put star preko 1000 godina, uništena je crkva, uništen je prirodni ambijent. U master planu Politehničkog Univerziteta u Milanu koji smo zajedno radili 2010-2012. ovaj dio pripada drugoj istorijskoj zoni Starog grada, a svi znamo da je put svačiji. Malo ko može da shvati šta je izgubio uništenjem ove kaldrme i same crkve”, kaže ovaj arheolog.

Aleksandra DRAGOVIĆ

Komentari

Izdvojeno

KOLAŠIN U SURET LOKALNIM IZBORIMA: Doskorašnji protivnici pod istim političkim kišobranom

Objavljeno prije

na

Objavio:

U Kolašinu su se odlučili da izborne liste ispune, uglavnom, novim licima. Takav pristup učesnika lokalnih izbora mogao bi  donijeti novi kvalitet, ali može biti i riskantan kada je riječ o rezultatima

 

Sastav izbornih lista učesnika lokalnih izbora u Kolašinu  svojevrsna je kombinacija  partijskog podmlađivanja i  političkih  transfera,  koji su,  u nekoliko slučajeva,  spojili čak i  doskora ljute političke  oponente. Uz to, neuobičajeno za kolašinske prillike, na listama gotovo svih partija, koalicija i pokreta dominiraju nova lica.

U izbornoj trci u Kolašinu učestvovaće  SNP, Grupa birača ,,Za naš Kolašin – dr Momčilo Vukčević”,  pokret „Zajedno gradimo Kolašin“ (DPS, SDP, SD i nestranačke ličnosti), Evropa sad,  koalicija ,,Idemo ljudi” (Demokrate i Ujedninjena), DF i URA.

Željka Vuksanović, koja je bila dugogodišnja predsjednica OO SPD i bivša predsjednica Opštine našla se na listi URA, na čijem je čelu  Miodrag Vlahović,  koji do sada nije bio aktivan u političkom životu garada. Vuksanović će tako ubuduće u Opštinskom odboru URA sarađivati sa Milanom Đukićem, aktuelnim predsjednikom Skupštine opštine (SO). I Đukić je, bez zvaničnog saopštenja, iz Grupe birača (GB), koja je u tom gradu dugogodišnji vjerni saveznik Demokratske partije socijalista (DPS), prešo u URA. Međutim za njega nije bilo mjesta na izbornoj listi te stranke.

Vuksanović  je, tokom minule skoro dvije decenije, najoštriji kritičar kako DPS-a, tako i GB-a, čije je lokalne lidere Mila Šukovića i pokojnog Miletu Bulatovića  optuživala za zloupotrebu, pa čak i podnosila krivične prijave protiv njih.

Kritički se osvrtala, tokom minule četiri godine, i na rad koalicije  čiji je kadar bio Đukić, kao i na način na koji je on obavljao funkciju predsjendika SO. Đukić je, pak, u drugoj polovini mandata aktuelne kolašinske vlasti (DPS, GB i Socijledmokrate)  oštro kritikovao rad nekih svojih koalicionih partnera iz izvršne vlasti. Kamen spoticanja u vladajućoj kolašinskoj koaliciji bilo je i neuspjelo osnivanje RTV-a, kao i infrastrukturni projekti za potrebe MOSI igara.

Razlaz sa GB-om u kojoj je započeo političku karijeru Đukić nikad nije objasnio, ali konflikti između njega a i lidera GB-a Šukovića traju, navodno, već više od godinu. Šuković se , međutim, odlučio da naziv, pa i vrh  izborne liste prepusti dr Momčilu Vukčeviću, koji je u lokalni parlament ušao kao odbornik DPS-a.  Odmah nakon parlamentarnih izbora 2020. godine, Vukčević je napustio tu stranku i do sada djelovao kao nezavisni odbornik, mada je svojim glasom davao podršku svim predlozima izvršne vlasti.

Dragana ŠĆEPANOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 30. septembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

NAKON LIKVIDACIJE JOVANA VUKOTIĆA – NAZIRE LI SE KRAJ RATU KLANOVA:  Krvavi niz

Objavljeno prije

na

Objavio:

Broj uniformisanih policajaca  i inspektora u civilu koji su u utorak obezbjeđivali sahranu Vukotića u selu Čevo nadomak Cetinja, upućuje  da službe nijesu željele da ovaj čin prepuste slučaju. Više je razloga zbog kojih se vjeruje da rat klanova nije stao

 

Da li će likvidacijom Kotoranina Jovana Vukotića biti okončan osmogodišnji krvavi rat između škaljarskog klana čiji je bio apsolutni vođa i kavačkog, čije vođe su većinom u zatvoru, pitanje je na koje ni bezbjednosne strukture nemaju odgovor.

Broj uniformisanih policajaca ali i inspektora u civilu koji su u utorak obezbjeđivali sahranu Vukotića u selu Čevo nadomak Cetinja, jasno upućuje  da službe nijesu željele da ovaj čin prepuste slučaju već se strogo vodilo računa da se i ovom prilikom očuva bezbjednost stotinak onih koji su došli da se oproste sa ubijenim.

U spisima  predmeta koji su formirani protiv pripadnika obje kriminalne grupe navedeni su njihovi planovi da određene članove suprostavljenog klana likvidiraju upravo u vrijeme sahrane Vukotića.  Do realizacije takvog plana ipak nije došlo.

S druge strane, broj oproštajnih poruka u vidu čitulja ali i sadržaj pojedinih, razlog je više da se vjeruje da će uslijediti nastavak krvavog rata. Tako se u nizu oproštajnih čitulja izdvojila i jedna kojom se poručuje da će  se nastaviti tamo gdje je Vukotić stao.

,,Škaljarski kriminalni klan jeste obezglavljen, ali to ne znači da je došao kraj likvidacijama. Ubistvom Vukotića škaljarci jesu zadobili težak udarac, ali upravo zato vjerujemo da će njegovi podanici krenuti osvetničkim putem”,  smatra sagovornik iz bezbjednosnog sektora.

Vukotić je ubijen 8. septembra u Istanbulu, a tamošnji istražitelji su za samo 8 dana uspjeli da sklope mozaik zločina i uhapse čak 14 osoba za koje se vjeruje da imaju veze sa njegovom likvidacijom. Tako su 16. septembra u opsežnoj akciji uhapšeni Radoje Živković, zvani Žuti i Zdravko Perunović, koji su, prema optužbama,  organizovali egzekuciju. Kako je zvanično saopšteno, pronađeno je i oružje iz kojeg je za milion i po eura ubijen Vukotić.

Tamošnji istražitelji su utvrdili da je, navodno, Radoje Živković platio milion i po eura lideru turske kriminalne grupe Binaliju Džamgozu za organizaciju ubistva, koji je u julu uhapšen u Crnoj Gori i nalazi se u Istražnom zatvoru.

Svetlana ĐOKIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 30. septembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

TUŽILAŠTVO I POLICIJSKA TORTURA: Vide mučenje, ali ne i mučitelje

Objavljeno prije

na

Objavio:

Službenici Uprave policije su tokom 2020. godine mučili Jovana Grujičića, Benjamina Mugošu i Marka Boljevića kako bi iznudili priznanja i dokaze za podmetanje bombe u Hotelu Grand i ispred kuće visokog policijskog funkcionera Duška Golubovića. Tužilaštvo u predmetu mučenja Grujičića vidi mučenje, ali ne i mučitelje

 

Crnogorski istražni organi od 2015. godine nijesu otkrili ko je bacio bombu na Hotel Grand i  na kuću tadašnjeg visokog policijskog službenika Duška Golubovića. Međutim, ponovo su otkrili da su službenici sistema skloni da upotrebom brutalne sile fabrikuju dokaze i iznude potrebna priznanja i svjedočenja.

Tužilaštvo je za ova krivična djela izvelo pred sudiju Jovana Grujičića i Benjamina Mugošu, dok je Marko Boljević naveden kao svjedok. Sva trojica su naveli da su pod prisilom dali prvobitne izjave u policiji. Međutim, u sudskom postupku pravosnažno su oslobođeni Grujičić i Mugoša. Njihov pravni zastupnik – advokat Damir Lekić za Monitor kaže da je utvrđeno kako je Grujičić u vrijeme izvršenja krivičnih djela bio na liječenju u psihijatrijskoj ustanovi u Dobroti.

Lekić i Boljevićev advokat Novica Milošević Osnovnom državnom tužilaštvu podnijeli su krivične prijave za torturu nad njihovim branjenicima. Domaći i strani vještaci medicinske struke utvrdili su da su sva trojica bili mučeni i zlostavljani u policijskoj stanici onako kako su opisivali tokom postupka.

Osnovno tužilaštvo je slučaj torture razdvojilo u tri predmeta. Za svaku žrtvu odvojeni predmet. Dok se u slučajevima Mugoše i Boljevića sumnjiče policajci i očekuju suđenja, u predmetu Grujičića je osnovna tužiteljka Maja Knežević po drugi put odbacila krivičnu prijavu protiv službenika policije.

Akcija za ljudska prava (HRA) izrazila je protest zbog takve odluke. Ističu da je tada medicinskim nalazima ,,potvrđeno da je mučen da bi se od njega iznudio iskaz”.

,,Grujičić je tada primoran da ‘prizna’ izvršenje krivičnog djela koje nije učinio – postavljanje eksplozivnih naprava na kuću Duška Golubovića i lokal Grand – a u međuvremenu ga je i sud pravosnažno oslobodio te optužbe”, saopštili su iz HRA.

U toj nevladinoj organizaciji smatraju da je odluka o odbacivanju krivične prijave donijeta bez sprovođenja djelotvorne istrage, koja bi bila ,,hitna, temeljna i nepristrasna”. Punomoćnik Jovana Grujičića, advokat Damir Lekić, podnio je pritužbu Višem državnom tužilaštvu u Podgorici protiv nove odluke o odbacivanju krivične prijave, a HRA je 9. septembra po drugi put podnijela pritužbu Tužilačkom savjetu zbog nesavjesnog i nezakonitog rada državnih tužilaca u tom predmetu.

Ivan ČAĐENOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 30. septembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo