Povežite se sa nama

DRUŠTVO

BUDVA OD BETONA: Atlas na Trgu Republike

Objavljeno prije

na

U centru Budve, nadomak Starog grada, nalazi se Trg Republike, kockasti prostor na čijim se rubovima nalaze zgrade Zeta filma i Atlas banke, mnogim posjetiocima ovog turističkog grada poznat kao – veliki parking ispred JAT-a, sada već bivše poslovnice bivšeg srpskog avioprevoznika.

Trg pod istim nazivom imaju i mnogi veći gradovi od Budve, Beograd, Novi Sad, Ljubljana, Split… Trgovi obično predstavljaju sami centar i srce grada na kome se ogleda njegova istorija i kultura. Na njima se nalaze najljepše građevine, muzeji, pozorišta, zgrade lokalnih institucija, ekskluzivni restorani. Ukrašavaju se raskošnim fontanama, spomenicima, zelenilom, a imena dobijaju po znamenitim ličnostima ili istorijskim događajima. Trgovi su mjesta sastanaka najrazličitijih vrsta, muzičkih hepeninga ili političkih okupljanja.

Budvanski Trg Republike je zapušten prostor koji decenijama služi kao glavni gradski parking. Da to ne mora biti tako pokazuje primjer Trga slobode u Podgorici, koji je od neuglednog parkinga rekonstruisan u centar grada, sa zelenilom, fontanom i klupama za odmor.

Lokalna uprava u Budvi ne pomišlja na rekonstrukciju Trga Republike u dio grada koji bi služio građanima i turistima. Katastrofalna degradacija prostora, pravi urbicid koji je pogodio ovo turističko mjesto, nije zaobišao ni ovaj dio grada.

Vlast je odlučila da Trg Republike zazida nizom stambenih zgrada visine do desetak spratova. Detaljnim urbanističkim planom Budva-Centar na ovom prostoru koji zahvata površinu oko 2.000 kvadrata ucrtane su zgrade spratnosti P+8. Uz suteren koji se po pravilu dodaje, u pitanju je najmanje 10 etaža. Na ostatku placa ostavljen je prostor za izgradnju gradske garaže sa tri podzemna nivoa. Odnosno ispod nivoa mora.

Zemljište Trga u vlasništvu je Opštine i države Crne Gore, pa se postavlja pitanje kome je u interesu bjesomučno uništavanje javnih gradskih površina koje nisu građevinsko zemljište, radi gradnje gromadnih solitera i na hiljade novih stanova u gradu koji broji jedva 17.000 stanovnika.

Odgovor na ovo pitanje nalazi se na stranicama pomenutog plana Budva-Centar. Trg Republike žrtvovan je za potrebe Atlas grupe i drugih nepoznatih investitora koji namjeravaju da na ovom prostoru zidaju solitere. Naime, parcela koju zahvata Trg u planu parcelacije ovog DUP-a spojena je sa parcelom na kojoj se nalazi Atlas banka koja je u vlasništvu firme Atlas Invest DOO iz Podgorice čiji je osnivač biznismen Duško Knežević.

Na Kneževićevoj parceli površine 460 m2 ucrtana je zgrada veličine P+8 etaža. Da bi se na tako maloj površini postigli ogromni gabariti bilo je potrebno Kneževićevu parcelu spojiti sa opštinskim Trgom Republike u jednu zajedničku urbanističku parcelu. Njoj je dodata i katastraska parcela-legat budvanske porodice Luketić koja je u vlasništvu Opštine, površine oko 520 kvadrata.

Tako je stvorena jedna urbanistička parcela, odnosno Blok 2 površine 3.139 m2. Ovakva, u svijetu neviđena uzurpacija gradskog trga, omogućila je da Kneževićev objekat dobije veće građevinske koeficijente, odnosno da se na 460 kvadrata ucrta kula od najmanje devet spratova. Ucrtavanje objekata na Trgu objašnjava se dogovorom između lokalne vlasti i Kneževića, da u postupku dokompletiranja svoju malu urbanističku parcelu poveća na račun javnog gradskog trga kupovinom zemljišta od Opštine.

Takozvano dokompletiranje urbanističkih parcela postao je veoma popularan način za otimanje atraktivnog opštinskog zemljišta u Budvi. Mnogi povlašćeni investitori, tajkuni bliski lokalnoj upravi i istaknuti političari uspjeli su da zloupotrebom ovog postupka dođu do vrijednog zemljišta po povlašćenim cijenama.

Budvanski Trg Republike voljom lokalne uprave preimenovan je i preinačen u građevinski Blok 2, na kome je predviđena izgradnja objekata bruto izgrađene građevinske površine od 12.556 kvadrata. Na 2.000 kvadrata trga, oko dvije trećine njegove površine, ucrtane su devetospratnice koje će poput kineskog zida zatvoriti ovaj prostor koji se nalazi neposredno uz gradsku luku i park. Mogu se zidati stanovi, poslovni prostori, hotelski kompleksi, ugostiteljski objekti kao i „objekti za smještaj turista”, koji prema planu, začudo, nisu isto što i hoteli.

Ako se ovoj bezumnoj konglomeraciji zgradurina na javnom prostoru u centru Budve doda građevina ucrtana na mjestu zgrade Zeta filma, dobija se prava slika planskog uništenja ovog primorskog grada.

Vlasnik Zeta filma je Branislav Mićunović. Njemu je ucrtan objekat bruto površine 23.327 kvadrata na parceli koja ima oko 2.300 m2. Da bi do takvih veličina uošte došlo, lokalna vlast je pribjegla oprobanom receptu. Dok je Dušku Kneževiću pridodat gradski trg, Branu je pomogao susjedni gradski park. Parcele Zeta filma i gradskog parka objedinjene su u jedinstvenu urbanističku parcelu od 5.183 kvadrata. Velika površina vuče veće urbanističke parametre zahvaljujući kojima je stara dvospratna zgrada Zeta filma prerasla u desetospratnicu sa kaskadnim umanjenjem spratova prema moru.

Prednost jedinstvene urbanističke parcele je u tome što vlasnici jednog njenog dijela imaju pravo da od Opštine zahtijevaju da im proda dio zemljišta koji im nedostaje.

Da li će Duško Knežević kupiti budvanski Trg Republike a Brano Mićunović budvanski park nije sa sigurnošću izvjesno. Ali mogu, ukoliko to požele.

U kojoj mjeri čelnici lokalne uprave koalicije DPS-SDP-LP mrze sopstveni grad kada su u stanju da rijetke slobodne površine i zelene oaze betoniraju do besvijesti, može se samo pretpostaviti. I zašto ih u tom suludom poslu podržava Ministarstvo uređenja prostora koje na takve planove daje saglasnost. Čije interese štiti politika organizovanog i sistematskog uništavanja turističkog centra Crne Gore i drevnog Starog grada u Budvi.

Malo mu je

Apetiti Atlas grupe prema atraktivnom prostoru Opštine Budva zaista su ogromni. Kompanija Duška Kneževića posjeduje zemljišne parcele na više lokacija na kojima planira gradnju više kompleksa raznovrsne namjene. Na stijenama iznad plaže Mogren Atlas grupa planira podizanje cijelog novog grada pod nazivom Mogren grad. Na padinama brda Spas planiran je kompleks Mogren Hill. Na Jadranskom sajmu, čiji je vlasnik, ova korporacija gradi velelepni sajamski i stambeni kompleks sa soliterima sa preko dvadeset spratova. U uvali Kamenovo uz istoimenu plažu uskoro počinje gradnja stambenog naselja sa par condo hotela. U naselju Pržno Atlas grupa došla je u posjed zgrada i zemljišta bivšeg SIZ-a za stanovanje na kome planira gradnju stanova i poslovnog prostora. U Petrovcu je vlasnik lokacije bivše autobuske stanice, na kojoj je planiran još jedan kompleks nečega. Kruna među ovim nekretninama, po svemu sudeći biće Trg Republike, vlasništvo svih građana Budve, koje im se otima bez pardona.

Branka PLAMENAC

Komentari

DRUŠTVO

MMF O NAJAVAMA PROGRAMA EVROPA SAD 2: Visokorizično i inflatorno

Objavljeno prije

na

Objavio:

Dok iz Vlade ponavljaju šta sve neće (zaduženja, povećanje PDV-a), nikako da saznamo šta namjeravaju uraditi kako bi, nakon obećanog povećanja minimalnih i prosječnih zarada, državne finansije ostale održive. To je razlog više da upozorenjima iz MMF-a posvetimo dužnu pažnju

 

Vladin program Evropa sad 2 i dalje je tajna. Ipak, klub onih koji upozoravaju na neželjene posljedice najavljenog povećanja zarada na račun smanjenja ili potpunog ukidanja doprinosa za penziono osiguranje, dobio je još jednog člana. Međunarodni monetarni fond (MMF).

Značajan dio nedavnog izvještaja MMF-a za Crnu Goru odnosi se na izborna obećanja pokreta Evropa sad Milojka Spajića „koja nijesu sadržana u prijedlogu budžeta za 2024. godinu ili u srednjoročnim projekcijama vlasti, uključuju i djelimično ili potpuno ukidanje penzijskih doprinosa“. Prije svega, iz MMF-a su u fokus svoje analize stavili najavljeno povećanje minimalne plate sa  sadašnjih 450 na 700 eura, i prosječne zarade  sa februarskih 820 na 1.000 eura mjesečno.

Ni analitičarima MMF-a nijesu poznati detalji „reforme“ koju Spajić i njegovi najbliži saradnici najavljuju za kraj ove ili početak naredne godine. Ali su i oni, poput većine ovdašnjih analitičara, došli do zaključka da se tajna najavljenog povećanja minimalne i prosječne zarade krije u prevođenju bruto u neto platu. Čime bi državna kasa ostala bez, još uvijek nepoznatog, dijela prihode koji je ove godine planiran na 560 miliona. „To bi dovelo do značajnog pogoršanja fiskalne pozicije (države Crne Gore – prim. Monitora)“, navodi se u Izvještaju. Uz konstataciju: „Povećanje plata takođe bi dovelo do veće inflacije“.

Zoran RADULOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 17. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

POLITIKA U LOKALU: Novi izbori, stari principi   

Objavljeno prije

na

Objavio:

Funkcionerske kampanje, prljavi obračuni na društvenim mrežama, kršenje koalicionih sporazuma, ostavke, krize, nepoštovanje ženskih kvota – samo su neki od detalja političke scene u lokalu. Sve u svemu – ništa novo. U odnosu na vrijeme DPS-a, razlika je tek – hiperpordukcija partija

 

Bliže se izbori u dvije crnogorske opštine, Budvi i Andrijevici. Izbori u Budvi održaće se 26. maja, a oni u Andrijevici  2. juna.  I bez izbora, Ulcinj je promijenio vlast. Dok u Šavniku izbori i dalje traju. Gotovo dvije godine.

Funkcionerske kampanje, prljavi obračuni na društvenim mrežama, kršenje koalicionih sporazuma, ostavke, krize, nepoštovanje ženskih kvota – samo su neki od detalja trenutne političke scene u lokalu. Sve u svemu – ništa novo. U odnosu na vrijeme DPS-a, razlika je tek – hiperpordukcija partija.

U Budvi će građani te primorske opštine moći da glasaju za devet lista. Analitičari ne očekuju da bi neka od izbornih lista sama mogla osvojiti vlast, koja će se u tom slučaju morati organizovati kroz postizborne koalicije.

Da pobjeda jedne liste ne garantuje stabilnost, u Budvi smo već imali prilike da vidimo. Iako je na prethodnim lokalnim izborima apsolutnu pobjedu u tom gradu odnio bivši Demokratski front, njihov mandat protekao je u svađama i konačnom raskolu, što je Budvu dovelo do hronične krize. Plus hapšenje bivšeg gradonačelnika Mila Božovića, koji je dugo ključna gradska pitanja rešavao iz Spuža.

Bivši DF ovog put ide u dvije kolone.  Na jednoj strani je široka koalicija nekadašnjih članica tog političkog saveza. Lista nosi naziv Za budućnost Budve – Budva otvoreni grad, a čine je – NSD, PzP, DNP, SNP, Ujedinjena Crna Gora, Prava Crna Gora, Slobodna Crna Gora i Demos.  S druge strane je Grupa građana Budva naš grad  koju predvodi aktuelni predsjednik Skupštine opštine Nikola Jovanović. Svađe dojučerašnjih saboraca, kako iz lokala izvještvaju mediji, nastavile su se u predizborno doba i pretvorile u prljavu kampanju u kojima se rivalima spočitava  seksualna orijentacija ili porijeklo.

Milena PEROVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 17. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

SEZONSKI RADNICI U TURIZMU: Manjak ,,goriva” u motoru crnogorske privrede

Objavljeno prije

na

Objavio:

Priča o hroničnom manjku radnika u turizmu zatiče nas i pred ovogodišnju sezonu. Iako crnogorska ekonomija zavisi od turističke sezone, prosječna plata u turizmu iznosi 760 eura i niža je od prosječne na državnom nivou

 

I ove, kao i svake godine, očekuje se rekordna turistička sezona. A najave protiču uz upozorenja o hroničnom nedostatku radne snage.

I dalje nema zvaničnih podataka koliko nedostaje sezonaca. Umjesto toga imamo procjene koje govore da će ih nedostajati više nego prošle godine i da ta brojka prelazi 30.000.

Iz Zavoda za zapošljavanje najavljuju da će izdati oko 20.000 radnih dozvola za strance, a očekuje se da će strancima za sezonski rad u  turizmu biti izdato oko 5.000 dozvola. Iz MUP-a stižu informacije da je ovogodišnja kvota dozvola za privremeni boravak i rad stranaca 29.000, od čega je za sezonsko zapošljavanje planirano samo 2,5 hiljada dozvola.

Tokom prošle godine izdato je 2.710 sezonskih radnih dozvola. Najviše za državljanje Srbije 1.603, BiH 283, Kosova 234, Sjeverne Makedonije 152, a ispod sto za državljanje Turske, Rusije, Albanije, Indije, Meksika, Argentine.

Iako je broj nezaposlenih u Crnoj Gori krajem aprila bio preko 36.000, dovoljan da podmiri sve potrebe za radnom snagom, podsticaji za nezaposlene da rade sezonski se nijesu bitno promijenili u odnosu na prethodnu godinu.

Posebno za mlade, Hrvatska je atraktivnija za sezonske poslove u odnosu na Crnu Goru. U 2023. godini u Hrvatskoj je izdato 1.488 dozvola za boravak i rad crnogorskim državljanima, a u prava dva mjeseca 2024. godine 194 dozvole, navodi Forbes Crna Gora.

U Hrvatskoj kuvari/ce zarađuju od 1.400 do 2.500 eura, pica i roštilj majstori zarađuju oko 1.500 eura, pomoćni radnici u kuhinji od 1.000 do 1.300 eura, sobarice 1.200 eura, a zarada konobara/ca kreće se od 1.000 eura plus bakšiš.

Većina oglasa na sajtu Zavoda za zapošljavanje Crne Gore nema u opisu visinu plate. Oglasi u kojima se zainteresovanima daje uvid u platu govore od tome da su one niže od onih u Hrvatskoj. Tako u oglasima Zavoda za zapošljavanje sobaricama se nude plate od 450 do 600 eura, kuvarima od  450, 950 i 1.200, šankerima 600, perač suđa 600, noćni recepcionar 600, pomoćni radnik u kuhinji 1.000, pomoćna kuvari/ica od 700 do 850, poslastičarka 700…

Prema podacima Monstata plate u turizmu u prvom kvartalu ove godine su iznosile 760 eura i niže su od prosječne na državnom nivou koja iznosi 821 euro. Državni službenici, na primjer, imaju veće prosječne plate od turističkih djelatnika iako crnogorska ekonomija zavisi od turizma. Prema podacima Centralne banke, prošla turistička sezona je bila rekordna, ostvaren je prihod od 1,5 milijardi eura. Ukupno učešće turizma u bruto domaćem proizvodu Crne Gore je najveće u Evropi, prošle godine je iznosilo 22 odsto. Zato, turistički poslenici i ističu da je turizam motor crnogorske privrede, koji generiše saobraćaj, trgovinu, poljopriivredu i ostale usluge.

Pored većih zarada, sezonci iz Crne Gore i regiona više idu u Hrvatsku jer tamo sezona duže traje, pa su često angažovani šest i više mjeseci. Tokom mjeseci kada se ne radi, u Hrvatskoj država ovim radnicima plaća dio plate da bi se oni i sljedeće sezone vratili. O ovoj ideji i uvođenju kategorije ,,stalni sezonski radnik“ u Zakonu o radu govoreno je i prethodne godine.

Iz Privredne komore Crne Gore su istakli da  bi se uvođenjem ove kategorije ublažio problem nedostatka sezonskih radnika, jer bi se nezaposlene osobe motivisale da se prekvalifikuju i imaju sigurno stalno sezonsko zaposlenje i primanja tokom cijele godine u skladu sa pozitivnim iskustvima zemalja EU. Prema tom konceptu rješenje je da sezonski radnik radi pola godine, dok bi dio plate preostalih šest mjeseci plaćala država. U prevodu imali bi osiguranje, sigurnost radnog mjesta, mogli nešto da planiraju, da dignu kredit…

Nade da će ovo rješenje zaživjeti tokom ove sezone izjalovile su se, a ministarka rada i socijalnog staranja Naida Nišić najavila je da bi ovaj model mogao biti spreman za uvođenje tek sljedeće godine. Slijede analize, promjene Zakona o radu i drugih zakona, pa dokle se stigne.

Nedavno je iz Odbora Udruženja za turizam i ugostiteljstvo Privredne komore (PKCG) navedeno da je i pored rekordnih prihoda, prethodne sezone zabilježen rast troškova u dijelu zarada, nedostatka radne snage i nabavke, zbog čega poslovni rezultati nijesu bili na očekivanom nivou, ali da su turistički poslenici, uprkos svemu, zadovoljni.

Poslodavci svake godine i pored hroničnog manjka radnika apostrofiraju troškove zarada. Česta su i čuđenja kako i zašto niko neće da radi iako su plate koje oni nude ,,astronomske”. Novina je da su, uprkos svemu, zadovoljni i svojim profitom.

Zbog nemanja snijega, zimske turističke sezone skoro da nije bilo. U prvih par mjeseci zabilježena je manja posjeta nego protekle godine. Iz Ministarstva turizma tvrde da je razlog tome i veći odlazak Rusa i Ukrajinaca iz Crne Gore.

Predsjednik Odbora Udruženja za turizam i ugostiteljstvo Privredne komore (PKCG) Ranko Jovović najavaljuje da bi predstojeća ljetnja turistička sezona, prema bukingu i rezervacijama hotelskih kapaciteta, trebalo da nadmaši prošlogodišnju. Optimistična očekivanja, prema njegovim riječima, potvrđuju saobraćajne gužve i izletničke ture u predsezoni, kao i dobar buking hotelskih kapaciteta i najave za glavnu sezonu. Ova predviđana je potvrdila i dobra posjećenost za prvomajske praznike.

Da bi preduprijedili rizike, kao i protekle godine kada su na primorju pred sezonu podigli cijene usluga za 15 odsto, rast cijena ponavlja se i ove godine. Zvanični podaci govore da je u prvom kvartalu ove godine u odnosu na isti period prošle u segmentu smještaja i ishrane rast cijena bio 13,5 odsto. Kako se sezona približava rast će biti veći.

 

Šta sezonci traže

Hrvatski mediji su nedavno izvjestili da je prema podacima prikupljenim istraživanjem koje je MojPosao sproveo na temu sezonskog zapošljavanja, u kojem je učestvovalo više od 500 ispitanika, tri četvrtine Hrvata (76 odsto) je barem jednom tokom svoje karijere radilo u sezoni.

Prema istraživanju, najveće prednosti sezonskog posla su sticanje novih znanja i vještina (68 odsto ispitanika), upoznavanje novih ljudi (61 odsto). Tek na trećem mjestu je plata, koja je po pravilu osjetno viša nego u slučaju cjelogodišnjeg zaposlenja (54 odsto). Tu su još boravak na moru (45 odsto) te zanimljivost i atraktivnost posla (44 odsto), a svega šest odsto ljudi smatra da sezonski posao nema prednosti.

Kad je riječ o plati u prosjeku, očekivana mjesečna neto plata za sezonski posao iznosi 1307 eura, što je šest odsto više u odnosu na prošlu godinu.

Očekivanja govore da konobari u prosjeku očekuju mjesečnu platu od 1.408 eura, kuvari bi za svoj rad htjeli minimalno 1.482 eura, sobari mjesečno u prosjeku očekuju minimalno 1.145 eura, recepcionari smatraju da bi za svoj rad trebalo da dobiju minimalno 1.259 eura, prodavci u prosjeku očekuju platu od 1.105 eura, skladištari u sezoni očekuju 1.050 eura, a pomoćni radnik u kuhinji očekuje 1.322 eura.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo