Povežite se sa nama

DRUŠTVO

Divlji imaju prednost

Objavljeno prije

na

Pokušaj mještana da obnove staru crkvu na Svetom Stefanu izazvao je buru u političkom i javnom životu u Crnoj Gori. Da li će se i na koji način obaviti rekonstrukcija male crkve posvećene Sv.Gospođi, a kasnije ruskom svetitelju Aleksandru Nevskom postalo je tokom proteklih vjerskih i prvomajskih praznika jedno od najvažnijih političkih pitanja u zemlji. Zbog Sv.Gospe zamalo da padne Vlada. Dok se u Paštrovićima vodi pravni rat oko svetostefanske bogomolje, u kome lider SDP Ranko Krivokapić, naprasni legalista, insistira na poštovanju zakona i zaštiti spomeničkog nasljeđa, u isto vrijeme, na sličnom primjeru u drugom dijelu Opštine Budva, primjenjuju se neka druga pravila.

Riječ je o ustupcima koji se prave vlasniku bespravno sagrađenog hotela Astorija u Starom gradu, koji radi bez ikakvih problema iako nema građevinsku dozvolu niti ima zakonskog osnova da je uskoro pribavi.

Tokom bespravne gradnje takozvanog butik-hotela izvršena je teška devastacija gradskih srednjovjekovnih bedema na kojima je investitor dozidao oko tridesetak metara novog zida i ,,uredio” jednu od drevnih stražarskih kula na koju je naslonio svoj ekskluzivni objekat.

To nije omelo predsjednika crnogorskog parlamenta, Ranka Krivokapića, da pored ostalih zvaničnika, uveliča svečanost otvaranja divlje podignutog hotela prije dva ljeta. Vlasnik hotela Astorija, Dragan Perović, jedan je od junaka tranzicije i lični prijatelj bivšeg premijera Mila Đukanovića.

PLAŽE ZA MOĆNIKE: Način na koji je hotelu Astorija dodijeljen dio plaže Ričardova glava pored zidina Starog grada pokazuje svu nedosljednost i neiskrenost vlasti u događajima na Svetom Stefanu i selektivnu primjeni zakonskih normi.

Javno preduzeće Morsko dobro kojim upravlja SDP, raspisalo je početkom aprila ove godine tender za davanje u zakup dijela pomenute plaže dužine 20 metara po početnoj cijeni od 1.300 eura.

Tenderska komisija prihvatila je ponudu preduzeća Nemezis iz Podgorice, od 8.000 eura na ime godišnjeg zakupa. Ponuda dosadašnjeg zakupca, firme Avangarda Montenegro iz Budve, od 15.000 eura odbačena je iz formalnih razloga, jer ne ispunjava osnovni uslov, ne posjeduje hotel u neposrednom zaleđu plaže.

Bahato otimanje kupališta ispred Starog grada zakupcu koji je koristio četiri godine i uredno plaćao godišnji zakup u iznosu od 19.000 eura, brižljivo je pripremano.

U Morskom dobru su se svojski potrudili da Draganu Peroviću izađu u susret, pa su dva mjeseca prije raspisivanja tendera izvršili prenamjenu javne plaže u hotelsku čime su onemogućili konkurenciju.

To nije bilo dovoljno, pa je predsjednik Upravnog odbora Morskog dobra, Aleksandar Tičić, savjetnik premijera Igora Lukšića, zatražio mišljenje Ministarstva održivog razvoja i turizma, koje je, a kako bi drugačije, dalo prednost Perovićevoj firmi Nemezis.

,,Iako nemamo pravo da dajemo obavezujuće mišljenje, cijeneći značaj i vrijednost investicija, kao i dokazano visok kvalitet ponude i usluge pomenutog hotelskog kapaciteta, predmetni zahtjev kompanije smatramo opravdanim”, piše Tičiću ministar Sekulić.

To što hotel zvanično ne postoji, što nema građevinsku dozvolu, ministra Sekulića mnogo ne brine. On samo nastavlja praksu svog prethodnika Predraga Nenezića koji je divljem hotelu izdao privremenu upotrebnu dozvolu.

Preporuka ministra Sekulića u suprotnosti je sa Prostornim planom područja posebne namjene za morsko dobro, kojim su date smjernice za organizaciju plaža po kojima kupališta za hotele ne mogu premašiti 50 odsto ukupne dužine plaže.

Prema tabeli pomenutog plana na ovoj plaži ukupne dužine od 153 metra, dio ispred hotela Avala, dužine 80 m u zakupu firme Club 88 ima status hotelskog, dok preostala dva, od 20 m i 53 m, nose oznaku javnih kupališta.

Zanimljivo je kako u vladinom preduzeću Morsko dobro koje upravlja crnogorskom obalom, glavnu riječ u gazdovanju plažama ima savjetnik Tičić, a presudnu ministar Sekulić. Veliki je to biznis, trgovina pjeskovitim žalom u koju su uključeni mnogi.

Nije nikakva tajna da se zakupljene plaže preprodaju uz pozamašne provizije i nadoknade. Novi zakupac kome za oko zapadne neka pješčana lokacija, sporazumno isprati starog plaćajući ogromne sume novca. Navodno su stotinama hiljada eura isplaćeni dosadašnji zakupci plaža Mogren i dijela plaže Ričardova glava, kako bi ih preuzeli vlasnici hotela Avala.

Sve plaže u centru turističke prijestonice zauzeli su podgorički tajkuni.

Tri gradske plaže, Mogren I i II i dio Ričardove glave, ukupne dužine 330 m ili 6.350 kvadrata pijeska na pjeni od mora, drži ekipa okupljena oko hotela Avala. Ostatak dužine 53 metra koristi biznismen Branko Vujošević dok je posljednjih 20 m ustupljeno Draganu Peroviću. Isti likovi zauzeli su i dobar dio terasa i trgova oko Starog grada.

Od spornih 20 metara plaže pored bedema živjele su tri budvanske porodice okupljene u društvu Avangarda. Odlučni su u namjeri da zaštite svoja prava koja su im, kako tvrde, nezakonito povrijeđena. Angažovali su advokata i uložili prigovor na odluku tenderske komisije.

U žalbi koju potpisuje Branislav Pejović, osporava se zakonitost donijete odluke, ukazuje na neovlašćenu prenamjenu lokacije i kršenje smjernica Prostornog plana Morskog dobra.

Pejovići posebno ukazuju na činjenicu da firma Nenezis nije vlasnik hotela Astorija, pa ne ispunjava uslov u pogledu posjedovanja hotela, što potkrepljuju izvodom iz urbanističkog plana Stari grad od 23. marta ove godine.

VINOM ZALIVENO: Hotel Astorija ima kratku ali burnu istoriju gradnje. Na samom početku, 24. aprila 2007, Republički zavod za zaštitu spomenika kulture donosi rješenje o obustavi radova i vraćanje lokacije u prvobitno stanje, o čemu obavještava sve nadležne državne i opštinske institucije.

U julu iste godine na adresu Zavoda stiže informacija Komunalne policije Budve, po kojoj je inspektor Milenko Popadić u januaru 2007. izdao rješenje o pečaćenju objekta, a mjesec dana kasnije donio je i rješenje o rušenju koje nikada nije izvršeno.

Opštinska Javna ustanova Muzeji, galerija i biblioteka nije se oglašavala povodom gradnje hotela Astorija iako se radilo o skrnavljenju spomenika kulture prve kategorije, jedinom tog ranga na teritoriji Budve.

Rušenje bespravnog objekta odloženo je zbog turističke sezone, pravdali su se u ljeto 2007. čelnici Budve i sve je na kraju zaboravljeno i šampanjcem zaliveno.

U slučaju prepravljanja srednjovjekovnih bedema Starog grada, kulturološkog zločina prvog reda, oglušili su se svi, i Vlada i Opština, ministarstva kulture i uređenja prostora, osnovno i državno tužilaštvo, nadležne inspekcijske službe, javne institucije i pojedinci, analitičari i vajni zaštitnici ljudskih prava i sloboda koji su glasni po pitanju crkve Aleksandra Nevskog. Uvijek spremni da podrže vlast i i mudro odćute kad vlastima treba.

Zato su tajkuni u Crnoj Gori zaštićena bića, iznad zakona, koja uživaju punu potporu onih koji se sporadično pozivaju na legalizam.

Branka PLAMENAC

Komentari

DRUŠTVO

POLITIKA ISPRED TURIZMA: Sezona pod prinudnom upravom

Objavljeno prije

na

Objavio:

Sa nivoa Nacionalne turističke organizacije nema validnih procjena o uspješnosti ovogodišnje turističke sezone. Procjene su se pravile na osnovu unaprijed ugovorenih hotelskih kapaciteta i potražnje na tržištu. U crnogorskom turizmu nema više ugovorenih kapaciteta, nema velikih turoperatora i čarter linija. NTO najavljuje dobar buking iz Velike Britanije iako nijedan turoperator iz te zemlje ne radi organizovano Crnu Goru

 

Turizam je glavna privredna grana u Crnoj Gori. Budva je  centar crnogorskog turizma u kojem se ostvaruje oko 50 odsto ukupnog prihoda. Ta opštepoznata činjnica nije bila presudna za  određivanje datuma održavanja lokalnih izbora u Opštini u kojoj je raspušten lokalni parlament i uvedena prinudna uprava.

Izbori su bili zakazani za 5 jun. kako bi se uzavrela politička situacija u gradu stabilizovala i sva pažnja novoizabrane vlasti usmjerila na djelatnost od čijih prihoda se puni gradska kasa i od koje zavisi ukupan razvoj grada. Međutim, politički interesi stranaka nove parlamentarne većine kojima izbori početkom juna nisu odgovarali, stavljeni su iznad  turizma i ekonomije.

Lokalni izbori u Budvi pomjereni su za 23. oktobar, što znači da će tokom čitave turističke sezone najvažniju turističku opštinu voditi pet Vladinih povjerenika sa svim ovlašćenjima koja po zakonu imaju i legalno birani odbornici.

Kako će Budva u predstojećoj sezoni funkcionisati bez potpune vlasti i učešća predstavnika građana, teško je prognozirati. Turistička sezona 2022. jedna je od najneizvjesnijih jer počinje u jeku rata koji bukti usred Evrope, u Ukrajini, i velike ekonomske krize koja je uslijedila. Crnogorski turizam ovoga ljeta ne može da računa na najbrojnije turiste iz Ukrajine i Rusije koji su u ukupnom turističkom prometu naše zemlje učestvovali i do 30 procenata.

Zbog rata u Ukrajini, kome se ne nazire kraj, i obostranih ekonomskih sankcija koje su Crna Gora i Rusija jedna drugoj uvele, suspendovan je avio-prevoz sa ovih destinacija za aerodrom Tivat. Za ljetovanje u Crnoj Gori opredijeliće se uglavnom oni Rusi koji imaju nekretnine u Crnoj Gori. Dolazak na Crnogorsko primorje postao je za Ruse preskup, putuje se preko Beograda i Istanbula sa kartom koja staje više od 1.000 eura.

Hotelijeri i vlasnici privatnog smještaja nadaju se da će gubitak istočnog tržišta biti nadoknađen pronalaskom novih emitivnih destinacija i uvođenjem sezonskih avio- linija ka Sjevernoj i Zapadnoj Evropi. Ipak nisu preveliki optimisti da će se nakon  pandemije koja je obilježila prošlogodišnju sezonu i novih okolnosti rata i ekonomske krize koja trese veliki broj zemalja, dostići nivo turističkog prometa iz 2019. godine.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 13. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

IZBORNI GALIMATIJAS: Po volji vladajuće većine

Objavljeno prije

na

Objavio:

Već zakazani lokalni izbori u jeku turističke sezone, objedinjeni su i odloženi za oktobar. Iz nove vladajuće većine objasnili su da društvo treba relaksirati neprestane izborne trke, dok opozicija tvrdi da se radi o bježanju od izvora. Iz dijela nevladinog sektora, kao i ranije, upozoravaju na nezakonitost

 

 I pored toga što je predsjednik Crne Gore Milo Đukanović raspisao lokalne izbore u više crnogorskih opština koji su trebali da se održe u jeku turističke sezone, bar turisti mogu da odahnu – do njih neće doći. Nova parlamentarna većina se potrudila da izbore objedini i odloži za oktobar, sve slijedeći DPS praksu nedržanja zakona kao pijan plota. Nova opozicija upozorava na hajdučiju i pravni haos i poentiraju da je odluka politička jer novoj većini u ovom trenutku ne odgovaraju izbori.

Krenimo redom. Skupština Crne Gore je 5. maja usvojila dopune Zakona o lokalnoj samoupravi kojima je predviđeno da se izbori u 14 gradova objedine i odgode do 30. oktobra. Dopune, za koje je glasalo 45 poslanika, protiv je bilo 16, su predložili članovi nove parlamentarne većine iz SNP-a, URA-e, DPS-a, Bošnjačke stranke i SDP-a.

Predlagači zakona iz redova nove parlamentarne većine pozvali su se na javni interes da građani na lokalnim izborima glasaju istog dana, te na potrebu građana i društva da se ne bude non-stop u izbornoj kampanji. Upozorili su i da iza objedinjavanja izbora u jednom danu stoje Evropska komisija, OEBS i ODIR, te da je to jedna od preporuka iz posljednjeg izvještaja Evropske komisije.

Da je ovo zakon o bježaniji od izbora, tvrde sada opozicione Demokrate. Oni tvrde da je ovo akt bez presedana kojim se uvodi pravni haos u izborni sistem. Demokratski front (DF) je napustio sjednicu Skupštine zbog, kako su kazali, pravnog nasilja vladajuće većine, uz najavu vaninstitucionalne borbe.

Predsjednik Đukanović, koji je već raspisao izbore za Bijelo Polje i Šavnik za 12. jun, za 5. jun vanredne u Budvi, Tivtu, a redovne u Plužinama i Žabljaku, vratio je Skupštini dopune zakona. On je upozorio da bi odluka vladajuće većine, u kojoj je sada i njegov DPS, mogla ,,otvoriti više bitnih pravnih pitanja, odnosno nedoumica, koje nastaju u karakterističnim političkim situacijama, uz pretpostavljenu refleksiju na polje crnogorskog ustavnog sistema i postulata ustavnog prava uopšte”.

Novi premijer Dritan Abazović je na ovu odluku Đukanovića odgovorio da će skupštinska većina ponovo izglasati dopune i da će Đukanović morati da ih potpiše.

,,Ukoliko Skupština ponovo usvoji isti zakon, predsjednik je dužan da ga proglasi”, kazao je u izjavi Pobjedi Đorđije Blažić, dekan Fakulteta za državne i evropske studije.

Nakon što su poslanici Skupštine Crne Gore i drugi put usvojili dopune Zakona o lokalnoj samoupravi, Đukanović ih je, poštujući zakonsku proceduru, potpisao.

Blažić je upozorio na pravni galimatijas koji može izazvati pravne i institucionalne probleme u funkcionisanju pojedinih državnih organa, ali i lokalne samouprave: ,,Pravni sistem se ne prilagođava interesima partija već građanima i sa takvom praksom se mora prekinuti”.

Saga oko lokalnih izbora je upravo pokazatelj kako se sve podređuje partijskim interesima. Dopune Zakona o lokalnoj samoupravi prvi put su povučene iz skupštinske procedure u novembru, iako su njegovi potpisnici bili svi predstavnici tadašnje vlasti. To se desilo nakon što koalicija Crno na bijelo nije prihvatila amandmane SNP-a koji je trebalo da garantuju da će odluka predsjednika države o raspisivanju izbora na Cetinju, Petnjici i Mojkovcu prestati da važi.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 13. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

IMPROVIZACIJA VLASTI U TURISTIČKOJ METROPOLI: Budva u rukama povjerenika

Objavljeno prije

na

Objavio:

Odlaganje izbora za oktobar posebno pogađa primorske opštine Budvu i Tivat u kojima je raspušten lokalni parlament i uvedena prinudna uprava. Predsjednik Milo Đukanović raspisao je izbore u ovim opštinama za 05. jun. Političke partije već su započele izbornu kampanju. U obavezi su da izborne liste za odbornike u lokalnim parlamentima predaju najkasnije do 11. maja

 

Da od lošeg može biti gore pokazuje politička situacija u Budvi u kojoj je na snazi prinudna uprava, koja se dodatno usložnjava ukoliko Skupština Crne Gore usvoji predlog za odlaganje lokalnih izbora u većini crnogorskih opština za 30. oktobar.

Odbor za politički sistem, u srijedu 4. maja, predložio je usvajanje Predloga zakona o dopuni  Zakona o lokalnoj samoupravi kojim bi se omogućilo odlaganje održavanja izbora u Podgorici i 13 opština u kojima su oni zakazani ili se očekuje njihovo zakazivanje u redovnom zakonskom roku, sa obrazloženjem stvaranja normativnog okvira za održavanje svih lokalnih izbora u jednom danu. Predlog su podržali poslanici partija nove parlamentarne većine, DPS, SDP, URA i SNP.

Pomjeranje lokalnih izbora preko utvrđenog zakonskog roka za njihovo održavanje i određivanje datuma koji odgovaraju partijama koje kroje aktuelnu većinu u parlamentu, predstavlja grubo kršenje izbornog zakonodavstva i pravila fer i poštene izborne utakmice. To je akt samovolje i straha od raspoloženja birača koje pokazuju najnovija istraživanja javnog mnjenja,  ocjenjuju predstavnici stranaka koji se tome protive.

Odlaganje izbora za oktobar posebno pogađa primorske opštine Budvu i Tivat u kojima je raspušten lokalni parlament i uvedena prinudna uprava. Predsjednik Milo Đukanović raspisao je vanredne izbore u ovim opštinama za 5. jun. Političke partije već su započele izbornu kampanju. U obavezi su da izborne liste za odbornike u lokalnim parlamentima predaju najkasnije do 11. maja. Očekivalo se da će Odbor za politički sistem napraviti izuzetak za ove dvije opštine i potvrditi zakazani termin izlaska građana na birališta, kako bi u predstojeću turističku sezonu startovale sa novom lokalnom upravom, ali to u predlogu nisu učinili.

Ukoliko se izbori ne održe u zakazanom terminu, dvije turističke opštine ne mogu ostati u rukama povjerenika Vlade duže nego što je Zakonom o izboru odbornika i poslanika predviđeno. A to je najduže do 100 dana od dana raspisivanja izbora. Đukanović je izbore u Tivtu raspisao 12. marta a u Budvi 02. aprila ove godine.

Nakon isteka maksimalnih 100 dana prinudne uprave, opštine Budva i Tivat našle bi se u zoni bezvlašća ili nezakonite i neustavne improvizacije vlasti sa povjerenicima kojima je istekao mandat, tokom trajanja čitave turističke sezone, odnosno punih šest mjeseci.

Solomonsko rješenje za vakum koji bi nastupio u Budvi i Tivtu odlaganjem izbora bez preciziranja datuma održavanja, odnosno najkasnije do 30. oktobra, po ispravljenom predlogu predlagača izmjene Zakona, riješio bi se produženjem mandata povjerenika do konstituisanja nove skupštine, kad god to bilo.

Skupštinu Budve vodi Odbor povjerenika od 5 članova koji trenutno predstavljaju zakonodavnu vlast u najvećoj turističkoj opštini u zemlji. To su pojedinci izabrani na konkursu Ministarstva javne uprave, digitalnog društva i medija, iza kojih ne stoji volja građana. Konkurs je raspisan po kriterijumima koje je odredilo Ministarstvo javne uprave jer Zakon o lokalnoj samoupravi nije propisao način i kriterijume za izbor kandidata za ovo Vladino tijelo kome su data ogromna ovlašćenja.

U fotelji predsjednika Skupštine opštine Budva tako se, putem konkursa, našla Sonja Vukićević, mašinska inženjerka iz Budve, kao predsjednica Odbora povjerenika. Nije ispoštovan uslov konkursa po kome su „prioritet stručne reference iz oblasti prava, ekonomije ili sistema lokalne samouprave“. Odbor povjerenika ima sve nadležnosti lokalnog parlamenta propisane čl 38. Zakona o lokalnoj samoupravi. To u praksi znači da tih pet lica, dva člana iz reda zaposlenih u ministarstvima i tri iz Budve, upravljaju Opštinom čiji je budžet težak oko 40 miliona eura.

Scene iz budvanske skupštinske sale  postale su nadrealne. Dok su 33 odbornika budvanskog parlamenta kao predstavnici izborne volje građana Budve izražene na izborima 30. avgusta 2020. raspuštanjem Skupštine poslati kućama, petoro ljudi izabrani putem javnog konkursa sjede u odborničkim klupama i vode grad. Ako im se „rok važnosti“ produži do oktobra, opština Budva ulazi u stanje bezakonja.

Odbor povjerenika može donositi sve pravne akte Opštine, stratešeke planove razvoja, programe uređenja prostora, budžet i završni račun budžeta…Odbor raspolaže nepokretnom imovinom Opštine, odlučuje o finansijskom zaduživanju i davanju garancija, potvrđuje mandate odbornicima, bira i razrješava predsjednika Skupštine i predsjednika Opštine Budva i razmatra i usvaja izvještaj o radu predsjednika. Mogu odlučivati o zaradama lokalnih funkcionera i službenika… Otvorene su im sve mogućnosti, pa i za eventualne zloupotrebe.

Prinudna uprava  u Skupštini rezultat je političke nesposobnosti Demokratskog fronta i Demokrata u Budvi. Sa ukupno osvojenih 20 odborničkih mandata imali su lagodnu većinu za formiranje vlasti i podizanje Budve iz pepela koji je ostao iza trodecenijske vlasti DPS-a i njenih satelita. Sada DPS ponovo odlučuje i produžava agoniju lokalne samouprave u Budvi odgađanjem izbora na duži rok.

Bogata turistička metropola nije zaslužila ovakav krah avgustovske izborne pobjede. Lične sujete i pogrešna predstave o sopstvenoj moći pojedinih stranačkih prvaka, bile su preče od poštovanja birača. Nisu bili u stanju da formiraju funkcionalnu vlast u gradu koji raspolaže godišnjim prihodima  od nekoliko desetina miliona eura. Duže od godinu i po dana turistički grad je blokiran,  bez uticaja javnosti na razvojne, kulturne i društvene procese. Kao da su stanovnici Budve i lokalna uprava dva odvojena svijeta, bez dodirnih tačaka i zajedničkih interesa. Vlast, oličena isključivo u jednoj osobi, predsjedniku Opštine Marku Batu Careviću, postala je dovoljna sama sebi.

Uprkos drugačijim očekivanjima, prinudna uprava nije ugrozila fotelju predsjednika  Carevića. Čini se da je njegova pozicija sa povjerenicima jača nego što je bila ranije, sa legitimnim predstavnicima građana, izabranim odbornicima političkih partija. Sada i formalno sam upravlja najvećom turističkom opštinom na Crnogorskom primorju.

Branka PLAMENAC

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo