Povežite se sa nama

FOKUS

OPSADA BUDVE I PREOKRETI: Utjerivanje vlasti pendrecima

Objavljeno prije

na

Prizori iz Budve prava su slika današnje Crne Gore, u kojoj jedna politička partija koristi nasilje, državne institucije i policiju da otme vlast od onih koji su mandate dobili na izborima

 

Potresne scene policijske brutalnosti ispred zgrade Opštine Budva u srijedu ujutro obišle su svijet. Umjesto junskih razglednica sa pješčanih plaža turističkog centra Crne Gore, javnost je gledala kako se brutalnom represijom državnog aparata, fizičkim i pravnim nasiljem, prekraja izborna volja građana iskazana na posljednjim lokalnim izborima 2016. Jake policijske snage rano ujutro blokirale su zgradu Opštine Budva i sve prilaze gradu u odlučnoj namjeri da na vlast instaliraju predstavnike, na političkoj korupciji formirane, nove skupštinske većine.

U etar su otišle  mučne slike. Budva je doživjela policijsko nasilje kakvo nije viđeno u ovom gradu od njenog postanka, u kome su do zuba opremljeni pripadnici specijalnih policijskih snaga hapsili, obarali na tlo i vukli legalno izabrane nosioce lokalne vlasti.

Ispred zgrade lokalne uprave uhapšena je 21 osoba među kojima su vodeći gradski funkcioneri: Marko Bato Carević, predsjednik Opštine, zatim Krsto Radović, predsjednik Skupštine, Mladen Mikijelj, sekretar za investicije, Milo Božović, glavni gradski menadžer, šef Carevićevog kabineta Nikola Jovanović, kao i Đorđe Vujović, Carevićev savjetnik. Na zemlji se našao i poslanik Demokrata Danilo Šaranović, koji je jedva uspio da se spase pokazavši poslaničku legitimaciju. S nevjericom smo gledali scenu u kojoj, prilikom hapšenja sekretara Mikijelja, policajac primjenjuje tehniku koljenom na vrat, zbog koje je život izgubio Afroamerikanac Džordž Flojd.

Predsjednik turističke metropole Crne Gore uhapšen je i maltretiran na krajnje nedostojan način  kao da je okoreli kriminalac ili ubica. Slike  Marka Bata Carevića koji sa nogom u gipsu i sa štakama izlazi  iz Centra bezbjednosti u Budvi nikoga ne mogu ostaviti ravnodušnim.  Jednako je uznemirujuća scena hapšenja predsjednika SO Radovića na kojeg, s leđa, poput pantera, bukvalno skače jedan od podebljih pripadnika SAJ-a. Strašne scene policijske sile ispoljene na čelnike lokalne samouprave u Budvi šokirale su gledaoce širom  svijeta, koji su ostavljali svoje komentare na portalima velikog broja medija iz Crne Gore i regiona ili zvali poznanike i rodbinu u Crnoj Gori.

Budva se nagledala scena hapšenja gradskih funkcionera iz redova DPS-a optuženih za kriminal i korupciju, koji su pokrali na stotine miliona eura, ali su bili pošteđeni ovakve torture i prebijanja. Ni tokom čuvene antibirokratske revolucije 1989. godine u Podgorici, kada su današnji vlastodršci takođe jurišali na vlast, nijesu viđene scene poput ovih u Budvi. U nesvakidašnjoj akciji otimanja vlasti policija je koristila suzavac i biber sprej, kako bi izbjegla mogući otpor pri nasilnom ulasku u zgradu. Čula su se zapomaganja i jauci prisutnih dok su raspomamljeni policajci bukvalno čerupali i fizički maltretirali prisutne.

Ovakvi prizori prava su slika današnje Crne Gore, u kojoj jedna politička partija koristi nasilje, državne institucije i policiju da otme vlast od onih koji su mandate dobili na izborima. Kompletan grad bio je pod policijskom opsadom, zatvoreni su bili putni pravci prema Kotoru i Cetinju. Desetine policijskih vozila pristiglih iz Bara, Herceg Novog i Podgorice raspoređeno je po gradu, dok su otvorene „marice“ čekale parkirane ispred Opštine. Bila je to puna opsada grada sa samo jednim ciljem, da se preuzme vlast dva mjeseca prije izbora, i da se dvoje ljudi Vladimir Bulatović, član Crnogorske i Snežana Kuč iz DPS-a posade u fotelje uhapšenih predsjednika Carevića i Radovića.  Njih dvoje su na sjednici koja je održana 11. juna u turističkom naselju Slovenska plaža, odbornici DPS – Crnogrska – SD i nezavisni odbornik Stevan Džaković, izabrali za vršioce dužnosti do izbora novih funkcionera.

Upadom u zgradu Opštine, bez sudskog naloga i bilo kakvog rješenja, komandovao je Slobodan Kovačević, komandir Stanice policije u Budvi, koji se nije obazirao na zahtjeve  Carevića da pokaže službeni nalog za takvu akciju. Dan ranije službenicima Upravne inspekcije nije bilo dozvoljeno da u skupštinskoj službi zavedu odluku nove odborničke većine kojom su Carević i Radović smijenjeni. Inspektori su došli na zahtjev Snežane Kuč i Vladimira Bulatovića. Carević je tada saopštio da bez sudskog naloga niko ne može ući u Skupštinu te da je podnijeta krivična prijava protiv inspektora Jelene Pajković, Dragutina Kalezića i Senada Crnovršanina zbog zloupotrebe službenog položaja.

U krivičnoj prijavi je navedeno da Ministarstvo javne uprave, odnosno Upravna inspekcija nema ingerencija da postavlja i razrješava predsjednika Opštine i predsjednika Skupštine te da donošenje Rješenja s tim u vezi nije u njihovoj nadležnosti. Zakon o upravnoj inspekciji u Članu 14 propisuje  da upravni inspektor može prema ovlašćenom licu rješenjem izreći mjere opomene, novčane kazne i zabranu vršenja poslova vođenja upravnog postupka… I to kada se utvrdi da je bilo nezakonitosti. Ovome je prethodila i izjava ministarke Suzane Pribilović u Skupštini CG koja je kazala da njeno ministarstvo nema nadležnosti da presuđuje u političkim procesima u Budvi.

Inspektori su potom napustili zgradu i saopštili da će obezbijediti asistenciju policije za ulazak u prostorije Opštine Budva. To su i učinili u srijedu ujutro u pratnji policijskih kordona pod punom opremom.

Policija je imala jasnu naredbu da zauzme zgradu lokalne uprave u Budvi i da iz njenih prostorija istjera sve službenike. Naređenje je sprovedeno rigorozno. Nakon lomljenja stakala na ulazu i upada u Opštinu, policajci opremljeni gas maskama raširili su se po hodnicima bacajući suzavac, nogama su otvarali vrata opštinskih kancelarija vičući i rušeći sve pred sobom. Prestravljenim službenicima bacali su telefone iz ruku, šutirali ženske tašne, gurajući ljude sa njihovih radnih mjesta van. Jedan službenik nije mogao hitro da iskoči napolje jer je povraćao od dima od suzavca koji se širio opštinskim hodnicima, pa su ga udarajući izbacili iz kancelarije. Akcija čišćenja zgrade Opštine Budva od njenih službenika uspjela je u potpunosti. U njoj su na kraju bahaćenja policije ostali Snežana Kuč i novizabrani v.d. predsjednik Opštine Bulatović u društvu dva inspektora Upravne inspekcije iz Podgorice, glavne upravne inspektorice Pajković i inspektora Kalezića. Policija je objavila fajront, zatvorila za rad zgradu lokalne samouprave turističke prijestonice Crne Gore i ispred ulaza postavila naoružane policajce.

U Budvi je izveden prvi policijski puč u Crnoj Gori u kome su naoružani specijalci uz upotrebu hemijskih sredstava i gole sile, sa njihovih radnih mjesta izbacili opštinske rukovodioce i sve zaposlene, da bi uveli druge,  proglašene u obližnjem ugostiteljskom objektu.

Veliki broj građana okupio se ispred opštinske uprave i kasnije ispred policijske stanice sa zahtjevima da se uhapšeni funkcioneri puste iz pritvora. Za to vrijeme, pendrekom utjerani predstavnici nove većine nisu gubili vrijeme, pa su zamijenili sve brave na vratima opštinskih kancelarija.

Međutim, nisu našli pečate, potrebne da se zavedu papiri o nasilnoj promjeni vlasti, te da se ista objavi u Službenom listu. Sve dok se to ne obavi, prevrat u Opštini ostaje izvan zakona.

Nakon nekoliko časova provedenih u pritvoru, čelnici budvanske opštine pušteni su na slobodu. Oslobođeni su bilo kakve krivične odgovornosti. To znači da je hapšenje bilo neosnovano. Poslužilo je kako bi se neometano osvojila opštinska zgrada.

Predjednik Marko Carević obraćajući se okupljenima je poručio kako su pečati Opštine na sigurnom. Carević i Radović najavili su dolazak na posao, na svoja radna mjesta i pozvali su građane da dođu ispred zgrade Opštine i da na taj način iskažu svoj bunt.

Potpredsjednik Demokrata i odbornik u SO Dragan Krapović pozivao je tokom dana građane da budu istrajni i ostanu ispred. „Ostanite ovdje da onemogućimo vojnoj hunti Mila Đukanovića da otme Budvu. On je pozvao i predstavnike svih partija da dođu u jer se u ovom gradu danas brani demokratija. „Dođite u Budvu, u Budvi se brani Crna Gora“, poručio je Krapović.

U Budvu su doputovali  lideri opozicionih partija Aleksa Bečić, Dritan Abazović, Marko Milačić, Predrag Danilović, poslanici DF-a i Demokrata, Demosa, gradonačelnik Herceg Novog Stevan Katić i mnogi drugi.

Tenzije iz Budve preselile su se kasnije u Kotor u kome je pred Osnovnim državnim tužilaštvom zakazano saslušanje uhapšenog Milana Carevića, sina predsjednika Carevića. Njemu je tužiteljka Ana Radovanović odredila zadržavanje od 72 sata, zbog navodnog napada na jednog policajca tokom hapšenja u Budvi. U znak podrške Milanu Careviću pred zgradom tužilaštva okupilo se više stotina građana među kojima su bili i budvanski funkcioneri, odbornici DF-a iz Kotora i predstavnici građanske liste Narod pobjeđuje iz Tivta. Zgradu ODT obezbjeđivale su pojačane polcijske snage sa opremom za razbijanje eventualnih demonstracija.

Marko Carević je kazao da njegov sin nije napao policajca nego je 11 specijalaca tuklo njega.

Budvanska politička tragikomedija u četvrtak se nastavila, kada dolazi do potpunog preokreta. Policija se u značajnoj mjeri povukla. Desetine građana provele su noć ispred Opštine a ujutro ih je ponovo bilo više stotina.

Kao što su i najavili, Marko Carević i Krsto Radović došli su na posao zajedno sa ostalim opštinskim službenicima. Zatekli su užasne prizore polomljenog i prevrnutog namještaja po kancelarijama, gomile smeća i mirisa suzavca koji tokom noći nije izvjetrio.

Carević  je neometano  ušao  u svoju kancelariju u kojoj je zatekao Bulatovića i Kuč. Sjeo je u predsjedničku fotelju, ali su u kancelariji ostali i oni. Budva trenutno trpi dvovlašće, legitimno i ono koje to nije. Međutim, izgleda da je pokušani prevrat u Budvi propao.

Iz Opštine se čuju aberi da se u novonastaloj situaciji nude pregovori kako bi se strasti primirile, da poslije nasilja i oluje koja je prohujala Budvom, svi budu siti i sve koze ostanu na broju. U ovom trenutku u Budvi legitimitet za vršenje vlasti imaju  Carević i Radović. Pitali smo Krapovića šta se dešava i kako će se sukobi okončati: „Ovu situaciju treba prevazići na način da se napravi neka vrsta političkog kompromisa sa obavezom da legitimno i legalno izabrani predstavnici naroda ostanu na svojim mjestima, do raspisivanja izbora“, kazao je Dragan Krapović.

Drama sa srećnim krajem ili odstupnica DPS-a nakon oštrih upozorenja predstavnika međunarodne zajednice, političkih stranaka i brojnih nevladinih organizacija.  Ili je presudio strah od odlučne reakcije građana Budve i svih onih koji su bili spremni da se ovoga puta ozbiljno suprotstave drastičnom primjeru prekrajanja izborne volje.

Na kraju, pokazalo se koliko je uzaludna bila blamaža odborničkog preletača Stevana Džakovića, koji je pristao na predaju vlasti partiji protiv koje je potrošio dvanaestogodišnji politički mandat. I koji je na svoje dojučerašnje kolege prizvao policijsku silu i pendreke.

 

Policija prekoračila ovlašćenja

Policijski službenici Centra bezbjednosti iz Bara upotrebom fizičke sile prekoračili su ovlašećnje prilikom hapšenja sekretara za investicije Mladena Mikilelja, nalaz je Savjeta za građansku kontrolu rada policije nakon sjednice koja je odžana u CB Budva.

Predstavnici Savjeta imali su uvid u medicinsku dokumentaciju svih osoba koje su u srijedu uhapšene. Konstatovane su i mnoge druge nepravilnosti prilikom akcije policije u Budvi

Branka PLAMENAC

Komentari

nastavi čitati

FOKUS

BESKONAČNO TRAJANJE SUDSKIH PROCESA: Dok nas smrt ne rastavi

Objavljeno prije

na

Objavio:

Neke istine odavno su jasne. Samo pravosuđe nije u stanju da ih saopšti. Usled beskonačnih istraga i sudskih procesa koji se pokatkad okončaju smrću okrivljenih ili zastarom

 

Objavljeno je ove sedmice – preminuo je Željko Vuković, optuženi za saučesništvo u ubistvu Srđana Vojičića i pokušaj ubistva književnika Jevrema Brkovića 2006. godine. To je na suđenju zakazanom za ovu sedmicu saopštila njegova advokatica Aleksandra Rogošić.  Sada se čeka od Ministarstva unutrašnjih poslova da po zahtjevu Višeg suda u Podgorici potvrdi ovu informaciju. Ukoliko ona bude tačna proces se obustavlja. U prevodu, nakon skoro 20 godina od ubistva Vojičića i napada na Brkovića, proces će se okončati ne presudom i rasvijetljenim slučajem, već smrću jedinog osumnjičenog. U međuvremenu je preminuo i književnik Jevrem Brković.

Na ovonedjeljnom  ročištu advokatica  Rogošić je saopštila da je od Vukovićeve majke dobila informaciju da je preminuo: “Dobila sam informaciju od majke okrivljenog da je preminuo 1. aprila. Istu informaciju je dobio sud od policije. Do narednog pretresa, sud će tu informaciju da potvrdi, kako bi se postupak obustavio”, kazala je Rogošić.

Puniša Vojičić, stric ubijenog Srđana,  saopštio je da sumnja da je Vuković “ubijen ili sklonjen u inostranstvo”. On je sudu predložio da zatraži ispitivanje da li je tijelo koje se nalazi u grobnici zaista Vukovićevo.  Vojićić smatra da je Vuković bio prijetnja nalogodavcima zločina.

Vijesti su u februaru ove godine objavile  transkript razgovora odbjeglog policajca Ljuba Milovića i šefa kavačkog kriminalnog klana Radoja Zvicera o tome “da je jedan podgorički biznismen” organizovao napad na književnika, kada je ubijen  Vojičić. Brković je više puta tvrdio da je motiv napada i likvidacije njegov roman Ljubavnik Duklje, u kojem je pisao o vezama bivše crnogorske vladajuće političke i poslovne klase s organizovanim  kriminalom.

Vuković je uhapšen u oktobru 2019., a suđenje je počelo naredne godine – četrnaest godina nakon ubistva. I istrage koja je tapkala u mjestu. A onda je nastavljeno tapkanje u sudnicama.

Viši sud je Vukovića u novembru 2022.godine proglasio krivim za saizvršilaštvo u pokušaju ubistva i osudio na tri i po godine zatvora. Međutim u aprilu prošle godine Apelacioni sud je  predmet vratio na ponovno suđenje. Vuković je pušten da se brani sa slobode.

Milena PEROVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 12. aprila ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

FOKUS

FAMILIJA ĐUKANOVIĆ NAKON GUBITKA VLASTI: Manje moći, manje profita, ali poslovi traju 

Objavljeno prije

na

Objavio:

Godinu dana od odlaska sa vlasti firme porodice Đukanović bilježe znatno manji profit, tako je dobit Blaža Đukanovića sa 14 miliona eura u 2022., prošle godine pala na manje od milion eura. Nije sve do biznisa, ima nešto i do politike

 

Kada se početkom aprila prošle godine Milo Đukanović povukao sa čela partije, mediji su objavili informaciju da su kompanije porodice Đukanović zaradile preko 27 miliona eura tokom 2022. Preciznije, taj novac prihodovale su firme Blaža Đukanovića, sina tada odlazećeg predsjednika.  Shodno učešću u tim firmama, dobit mlađeg Đukanovića je bila 14 miliona eura.

Neki su mislili da je to labudova pjesma nekrunisanih pobjednika tranzicije, nakon koje im predstoji povratak u realnost i sučeljavanje sa prošlošću. Sanaderizacija koju su prije skoro petnaest godina najavljivali nepopravljivi optimisti, sanjajući evropske snove Crne Gore. Pokazalo se da je stvarnost bitno drugačija. Istina je da su Milo, Aco i Blažo Đukanović, tokom 2023, zaradili tek, za njih skromnih, milion eura. Ali su ostali u igri. Možda čak i šireći najunosnije poslove.

Za tri decenije vladanja, Milo Đukanović nije krio svoj afinitet prema biznisu, najavljujući kako će mu se predano posvetiti po okončanju političke karijere. Već godinu dana Đukanović odmara od politike, a novih biznis poduhvata nema na vidiku. Ili su skriveni od očiju javnosti.

Od onoga za šta znamo i što donosi novac, Đukanović je suvlasnik, sa 25 odsto udjela u Univerzitats, kompanije koja upravlja Univerzitetom Donja Gorica. Pored njega, istovjetne udjele imaju Tomislav Čelebić, Dragan K. Vukčević i Veselin Vukotić. Ovo je jedina kompanija, u kojoj Đukanović ima udio, a koja godinama posluje stabilno i ima dobit od preko 250.000 eura.

Istina, Vukotić je među onima koji će, kao poluge bivšeg režima, izaći pred lice pravde zbog optužbi da su zloupotrebljavali pripalu moć. Čineći koristi sebi i ljudima iz svog okruženja. Skupa s njim, ili u drugim ali sličnim procesima, sudiće se Vesni Medenici, Blažu Jovaniću, Veselinu Veljoviću, Petru Ivanoviću, Dejanu Peruničiću, Slavku Stojanoviću, Verici Maraš… Ali mnogima, kako sada stoje stvari, neće. A para nastavlja da se vrti.

Sa svojim kumom Vukom Rajkovićem, Milo Đukanović je suvlasnik kompanije Global Montenegro. Od kraja 2020. ova kompanija je u blokadi, a do danas povjerioci potražuju 12,5 miliona eura. Global Montenegro bila je vlasnik atraktivne parcele u Budvi, koja je još u poslednjoj deceniji postala sinonim za urbanističke zloupotrebe vlasti i njenih partnera iz svijeta biznisa. Devastacija prostora, međutim, nije zaustavljena promjenom vlasti. Čak je i dobar dio zvaničnih investitora ostao isti. Samo su se okrenuli novim vlastima. Pod kojim uslovima, možda i saznamo jednog dana.

Đukanović  senior je svom sinu Blažu 2018. poklonio svoje poslovno prvorođenče na teritoriji Crne Gore – konsultantsku firmu Kapital invest. Dvije godine ranije na Kipru je osnovao ofšor kompaniju koja, prema dostupnim podacima, nije imala poslovnih aktivnosti. Tokom prošle godine dobit Kapital invest-a, u kojoj je Blaž Đukanović jedini vlasnik, bio je pola miliona. To je veliki pad u odnosu na 2022. Tada je dobit bila 5,6 miliona eura.

Nakon što je od oca dobio Kapital invest, Blažo Đukanović je iste godine za samo 40 centi kupio 39 odsto udjela u kompaniji koja se bavi informacionim tehnologijama Kodio. I posao je krenuo, pa je  ta kompanija tokom 2022. godine imala neto dobit od nestvarnih 21,4 miliona eura. Onda se, tokom prošle godine, dobit svela u mnogo razumljivije okvire – 71 hiljadu eura.

Blažo Đukanović je, skupa sa Igorom Burzanovićem, vlasnik firme BB Hidro, preko koje su ušli u posao sa malim hidroelektranama. Ova firma je tokom prošle godine ostvarila profit od 178 hiljada eura, što je uvećanje u odnosu na 2022. kada je dobit bila skromnih 25 hiljada. Ista firma, koja upravlja jednom mHe, tuži državu i traži naknadu štete i izmaklu dobit jer im je obustavljena gradnja male hidroelektrane Slatina.

Sa Burzanovićem, mlađi Đukanović je suvlasnik, i firme BB Solar koja je prošlu godinu završila sa 771 hiljada dobiti, što je bolji rezultat nego 2022. godine, kada su  bili u plusu 124,8 hiljada. Firma BB Invest Group, u kojoj je takođe suvlasnik sa Burzanovićem, prošlu godinu je završila sa minusom od 130 hiljada eura. Firma je osnovana početkom 2022. godine, djelatnost joj je izgradnja stambenih zgrada, a i tokom te godine je imala minus od 139 hiljada eura.

Blažo Đukanović je suvlasnik i u firmi Medeks elektrik, koja je osnovana krajem 2021. godine. I ova firma je u minusu od 948 hiljada eura.

Novi poslovi su na vidiku. U februaru ove godine Blažo Đukanović postao je suvlasnik u firmi Kolašin Valleys, koju su, krajem prošle godine, osnovali Marko Gvozdenović, sin dugogodišnjeg ministra Branimira Gvozdenovića, i Luka Bećirović, sin biznismena Zorana Ćoća Bećirovića. Baviće se prodajom stanova, apartmana i vila u luksuznom turističkom naselju na kolašinskim skijalištima. Obzirom na ekstremnu ekspanziju gradnje u Kolašinu, posao bi se mogao i proširiti. Pod uslovom da i ostali investitori zaključe kako su Blažo, Marko i Luka potencijalno najbolji prodavci njihovih nekretnina. Na osnovu minulog rada.

Aco, brat Mila Đukanovića, je većinski vlasnik Republičkog zavoda za urbanizam i projektovanje. Ova nekada državna institucija završila je prošlu godinu sa minusom od 27,5 hiljada eura, a tokom 2022. imala je dobit od 328 hiljada.. Prošlogodišnji pokušaj prodaje banke Poštanskoj štedionici iz Beograda nije okončan dogovorom. Navodno se potencijalnim kupcima nije svidjelo revizorsko mišljenje sa rezervom i procjena o dugoročnoj održivosti Prve banke.

Dok su poslovi na domaćem terenu u opadanju, makar što se ostvarenog profita tiče, Specijalno državno tužilaštvo bavi se poslovima Đukanovića  u inostranstvu. SDT je početkom oktobra 2021. formiralo predmet u vezi sa poslovima bivšeg predsjednika i njegovog sina.

Mreža za afirmaciju nevladinog sektora (MANS) je, u okviru globalne istrage o of-šor kompanijama pod nazivom Pandora papiri, objavila da su Milo i Blažo 2012. godine sklopili tajne ugovore o upravljanju svojom imovinom, skrivajući se iza komplikovane mreže povezanih kompanija iz Velike Britanije, Švajcarske, Britanskih Djevičanskih Ostrva, Paname i Gibraltara.

Iz SDT-a još čekaju da im međunarodni partneri dostave dodatne podatke u predmetu protiv bivšeg predsjednika države i njegovog sina, nakon čega će donijeti odluku u slučaju Pandora papiri. Samo što i to nešto sporo ide.

 

Kumovi u blokadi

Kao i firma koju je osnovao sa kumom Đukanovićem i ostale mnogobrojne u kojima je Vuk Rajković imao udjela su propale ili su u blokadi. Podsjetimo, dok je Đukanović bio na vlasti, Rajković je bio direktor mnogih preduzeća – Jugopetrol, Solana, vlasnik festivala Sunčane skale, bio u Upravnom odboru Prve banke

Sjetimo se i da je posredstvom Eurofonda, Đukanovićev kum Veselin Barović, imao namjeru da preproda zemljište Solane. Eurofond je u blokadi od tri miliona eura od 2017.  godine, dok su atraktivne nekretnine iz portfolija nekada najvećeg privatizacionog fonda u Crnoj Gori, uglavnom, promijenile vlasnika. Sredinom prošle godine Barović je dospio na naslovne strane kada je objelodanjeno  da je sudija za istragu Osnovnog suda u Podgorici Miladin Pejović odbio da, na zahtjev policije,  potpiše nalog za pretres kuća Barovića i bivšeg policajca Duška Golubovića. Sudija je, prema informacijama ovdašnjih medija, zaključio da je zahtjev policije neosnovan, pošto nije potkrijepljen valjanim dokazima da bi u tim prostorijama moglo biti pronađeno nešto nezakonito.

Dragan Brković je još jedan kum koji  je dok je Đukanović bio na vlasti dobijao povlašćeno brojne firme, zemljište, kredite… Sada je sva ta, nekad državna imovina, u stečaju ili u blokadi. Prema dostupnim podacima Vektra-Jakić, u stečaju, je 2021. imala minus od 2,9 miliona eura, Vektra Boka – u blokadi, 2022. minus od 3,7 miliona… A Brkoviću, njegovim sinovima Borisu i Bojanu i saradniku Miliću Popoviću sudiće se zbog zloupotrebe ovlašćenja u privredi i pranje novca.

Dušan Ban vlasnik ProHouse koja je prošle godine imala dobit od 692 hiljade eura, što je bolje nego 2022. kada je iznosila 472 hiljade, ali neuporedivo sa 2021. kada je dobit ove kompanije bila 2,5 miliona eura. Pad prihoda je rezultat oduzimanja dugogodišnjeg monopola ove firme na trajektnoj liniji Kamenari-Lepetani. ProHouse je, uz Dejana Bana i ProHouse Montenegro (vlasnik Željko Mihailović) bila vlasnik Pomorskog saobraćaja kome je prije godinu dana oduzet unosan posao. Postoji pretpostavka da bi jednostrani raskid koncesije od strane Vlade Dritana Abazovića mogao završiti na sudu, ali su vlasnici Pomorskog saobraćaja, u međuvremenu, sa državnom Morskim dobrom, potpisali ugovor o prodaji svojih trajekata, pa je moguće da je time posao zatvoren na obostrano zadovoljastvo.

Zoran Bećirović preko svoje firme Caldero Trading sa Kipra ima vlasništvo u Ski resort Kolašin 1450, koja je 2022. imala neto rezultat od preko 20 miliona eura. Druga firma Ski resort 1600 prošle godine je bila u minusu od 236 hiljada eura. Treća firma Beppler development je godinama u blokadi.

Sa kumom Tomislavom Čelebićem, Milo Đukanović ima udio u Univerzitetu Donja Gorica. Sam Čelebić ima vlasničkog udjela u preko 20 aktivnih firmi. Kompanija Čelebić koja je 2020. imala profit od 1,2 miliona, u 2022. bilježi dobit od samo 24 hiljade. Čelebić agrar je 2022. bio u minusu 200 hiljada, minus od 297 hiljada zabilježila je i Čelebić city, Čelebić loyal, 2022, minus od osam hiljada, Čelebić recreativno minus od 157 hiljada. Dobit je 2022. imala firma Čelebić rent od 195 hiljada.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

FOKUS

VLADINA BORBA PROTIV SKUPOĆE: Nula bodova

Objavljeno prije

na

Objavio:

Počela je dugo najavljivana vladina akcija za smanjenje trgovačkih marži. Ponuđena pojeftinjenja su simbolična. Preciznije, nove cijene su, uglavnom, na nivou akcijske ponude koju su trgovački lanci već nudili svojim potrošačima

 

Nakon višenedjeljnih priprema, počela  je vladina akcija limitirane cijene. I pored optimističkih najava, prvi utisci su – puno buke a minimalna korist. Makar za potrošače.

Trgovci, mogu biti znatno zadovoljniji. Akcija limitirane cijene obuhvata tek djelić od prvobitno najavljenih proizvoda široke potrošnje. Pride, na osnovu minimalnih sniženja većine proizvoda sa vladinog popisa može se zaključiti da prokužene trgovačke marže – makar kod proizvoda sa aktuelnog popisa – nijesu ni izbliza tako visoke kako su to predstavljali zvaničnici ove i prethodne vlade.

Zadovoljstvo svojim učinkom su iskazali i iz partije Dritana Abazovića, nakon što su zaključili da je akcija Stop inflaciji, koju je organizovala prethodna vlada predvođena čelnicima GP URA, potrošačima donijela mnogo više koristi. A ni trgovci nijesu bili nezadovoljni.

“Slušali smo mjesecima nevješta opravdanja Spajićeve Vlade zašto je prekinuta akcija Stop inflaciji, pa onda najave kako će oni sprovesti mnogo bolju akciju u kojoj će cijene biti niže za 5.000 artikala. Na kraju smo dobili to da su cijene snižene na dva mjeseca za 43 proizvoda i to u simboličnim iznosima od 2 do 10 centi. Time je jasno da ovom akcijom građani neće moći da uštede više od 10, 20 eura po potrošačkoj korpi na mjesečnom nivou, a poređenja radi, za vrijeme akcije Stop inflaciji mogli su da uštede i do 150 eura“, poručili su iz opozicione URA, nakon prvih analiza započete akcije.

Najave su obećavale mnogo više. Pravo da uhvati muštuluk o početku akcije pripalo je premijeru Milojku Spajiću, od koga smo čuli da će se na policama trgovinskih lanaca naći „preko 500 artikala“ čija će cijena biti snižena zbog ograničenja marži. “Toliki broj artikala sa sniženom cijenom čini ovu akciju najvećom do sada. Ujedno i prvom i jedinom koja je usmjerena na snižavanje cijena, a ne na puko zaustavljanje daljeg cjenovnog rasta.”

Dominantan utisak je da nijesmo dobili ni jedno ni drugo. Iako je počelo bombastičnom najavom. Jedna od mjera o kojoj Vlada razmišlja kako bi se spriječio rast cijena namirnica je da se trgovinama ograniče marže na najčešće korišćene proizvode, saopštio je sredinom januara potpredsjednik Vlade i ministar ekonomskog razvoja Nik Đeljošaj.

Pozivajući se na postojeći Zakon o privremenim mjerama za ograničavanje cijena proizvoda od posebnog značaja za život i zdravlje ljudi (usvojen u prvim danima mandata Abazovićeve Vlade u maju 2022.) Đeljošaj je najavio značajno proširenje te liste, ukoliko trgovci pokušaju iskoristiti priliv novca kroz povećanje minimalne penzije za dodatno povećanje cijena. „Ukoliko se oni odluče da povećavaju cijene, jer znaju da će biti početak novih davanja za penzije od 20. februara, onda ćemo i mi jednostrano, bez konsultacija sa privredom odreagovati, jer ćemo štititi interes i standard građana”, priprijetio je resorni ministar trgovcima.

„Ono što planiramo je da proširimo ovu listu – da dodamo (uz brašno, ulje, šećer, so …, primjedba Monitora) domaći sir, flaširanu vodu,  jogurt, jaja od kokoške, krompir, mlijeko, pileće i svinjsko meso, pirinač, makarone, smrznuto povrće i voće, maslac, kajmak, čajnu kobasicu, čokoladu, džem, marmeladu, eurokrem, goveđi gulaš, kečap, maslinovo ulje, svježu i smrznutu ribu, sardine u ulju, negazirani sok, spanać, stiješnjenu šunku, suvu svinjsku slaninu, tvrdokorni sir edamer i gaudu“, nabrajao je Đeljošaj navodeći kako će akcijom bit obuhvaćeni i dječji sapun, dječje pelene, šampon i kupka za bebe i odrasle, pasta za zube, toaletni papir, tečni i praškasti deterdžent i higijenski ulošci.

„To su neke od najosnovnijih stvari koje su od posebnog značaja za život i zdravlje ljudi“, poentirao je. Onda su se, na neviđeno, pojavile procjene kako bi akcija mogla obuhvatiti i 5.000 artikala. Možda treba precizirati – brašno ili viršle su proizvodi, dok su artikli proizvodi različitih proizvođača, gramaža i pakovanja. Zato u prodavnicama imamo puno više artikala nego proizvoda.

Nakon najave ograničenja veleprodajnih i maloprodajnih marži trgovci su, uglavnom nezvanično, dojavili kako oni nijesu konsultovani u pripremi najavljenih antiinflacionih mjera, te da bi ograničenje marži u tolikom obimu ugrozilo njihovo poslovanje. I, vjerovatno, dovelo do nestašica na rafovima. Među rijetkima koji su se javno oglasili bio je Raško Konjević, generalni sekretar Crnogorske unije poslodavaca (CUP). „Privreda mora imati mogućnost da utiče na ekonomsku politiku i poslovni ambijent”, poručio je Konjević pozivajući na dogovor. „“Definišimo zajedno pravila igre“.

Reagovalo je i Udruženje malih trgovaca. Oni su poručili da bi 450 malih i srednjih preduzeća sa približno 2.500 zapošljenih „sigurno ostali bez posla“, ukoliko se usvoje najavljene mjere. „Ljudi koji se čitavog života bave svojim poslom bili bi u neprilici da svoje firme pošalju u stečaj“, navodi se u njihovom apelu koji je, u konačnom, urodio plodom.

Uporedo su se pojavile i medijske analize (bankar.me) cijena i marži u Crnoj Gori i regionu, koje su pokazale da su ovdašnje cijene u megamarketima uglavnom prosječne ili niže od onih koje nude trgovački lanci iz okolnih zemalja, sa izuzetkom Bosne i Hercegovine gdje su nešto niže. Čak su zabilježeni primjeri da su određeni artikli u našim radnjama znatno jeftiniji nego u zemljama u kojima su proizvedeni (primjer Carnex kulena koji je u Srbiji bio pet eura skuplji). Dok je uračunata marža prosječna (oko 22 odsto). Sličnu analizu iz Vlade nijesmo dobili.  Tako je ostalo da nagađamo zašto su, recimo, proizvodi za ličnu higijenu u Crnoj Gori znatno skuplji nego u mnogim zemljama Zapadne Evrope – da li je to pitanje visoke marže, troškova nabavke, državnih dažbina ili svega skupa.

Kako su odmicali pregovori vlade i trgovaca, tako se skraćivala lista proizvoda i artikala na koje će biti limitirana maksimalna trgovačka marža (5 do 15 odsto). Dok su kompanije sa radnjama ukupne površine manje od 600 kvadrata izuzete od bilo kakvih ograničenja.

Tako smo od najavljenog sniženja cijena mlijeka i mliječnih proizvoda došli do limitiranih cijena  „mlijeka u tetrapaku bez čepa i jogurta domaće proizvodnje“, od svih vrsta pirinča do „bijele riže dugog zrna u kesi“, pileće i svinjsko meso se pretvorilo u „pile cijelo“ i „svinjski vrat bez kosti“,  od suhomesnatih proizvoda ograničene su marže samo na dio asortimana domaće poizvodnje… (to je vjerovatno najbolji dio prezentovanih mjera pošto bi, ukoliko sniženje cijena bude imalo osjetnije, moglo podstaći kupovinu i potrošnju domaćih proizvoda). Umjesto prvobitno najavljenog sniženja svježe i smrznute ribe dobili smo ograničene marže na tunjevinu u komadićima i sardinu u konzervi („u biljnom ulju bez dodataka“). Dok su neki proizvodi, jednostavno, zaboravljeni. Limitirana je cijena margarina, nutricionisti kažu jednog od najnezdravijih proizvoda koje koristimo u ishrani, ali nije maslaca – iako istraživanja pokazuju da je to jedan od proizvoda na koje trgovine zaračunavaju najveću maržu. Prema nekim podacima iz regiona, i do 50 odsto.

Na drastično smanjen broj proizvoda i artikala obuhvaćenih vladinom akcijom limitirane cijene nadovezalo se i to što je njen početak zbržen mimo roka koji su prethodno dogovorili resorno ministarstvo i najveći trgovački lanci. Pa se pokazalo da ni svi od propisanih artikala nijesu uključeni u kampanju. Makar do početka aprila. A ponuđena pojeftinjenja su, praktično, simbolična. Preciznije, nove cijene su, uglavnom, na nivou akcijske ponude koju trgovački lanci nude svojim potrošačima.

Iz URA likuju: njihovom akcijom Stop inflaciji cijene su bile snižene za, u prosjeku, 30 odsto „što je dva do tri puta više od akcije koju sprovodi Spajićeva Vlada“. Dok iz Vlade najavljuju dodatne analize i podatke koji će pokazati prave domete njihovog antiinflacionog projekta. Za sada, novčanik ih nije prepoznao.

Zoran RADULOVIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo