Povežite se sa nama

Izdvojeno

RUŠENJE BRDA LJUBOVIĆ: Novi učinak galopirajuće pohlepe

Objavljeno prije

na

Ovonedjeljna dešavanja na brdu Ljubović još jednom su pokazala da nemamo institucije koje su spremne da ispred privatnog, stave javni interes. Ponavlja se stara praksa – prebacivanje tereta odgovornosti, a ispaštaju priroda i građani

 

,,Ranije odluke o urbanizaciji Podgorice tek kad dobiju završnicu na terenu, mogu dobiti i reakciju od građana. To znači da su donošene u netransparentnoj atmosferi i očito samo u korist investitora, a na štetu građana i prirode. I slučaj brda Ljubović ide u prilog tome“, kaže za Monitor Predrag Tomović iz Podgorice, jedan od građana koji je učestvovao u akciji čišćenja Ljubovića, nakon što je ove nedjelje srušen veliki dio brda sa sjeverne strane, iza nekadašnjeg Hotela Ljubović.

Gradnja na Ljuboviću naišla je na snažnu osudu građana i brojnih ekoloških aktivista. Neki su se, na spontanom protestu, ispriječili ispred mašina i zaustavili ih. Oburdane stijene. Iščupano žbunje. Posječeni borovi. To je, iza radova teške mehanizacije, pikamera i bagera, ostalo od dijela jedne od posljednjih park-šuma u Podgorici.

Na tom mjestu je bila planirana izgradnja nove ulice koju finansira Glavni grad Podgorica, u sklopu opremanja urbanističke parcele u okviru Detaljnog urbanističkog plana (DUP) Pobrežje – Zona G. Na toj parceli je, inače, u toku izgradnja stambeno-poslovnog objekta kompanije AD UTIP Crna Gora – City hotel, koja je 2018. godine, uz saglasnost nadležnih institucija, srušila zgradu nekadašnjeg Hotela Ljubović kako bi obezbijedila prostor za gradnju tog kompleksa.

,,Radovi na Ljuboviću, po ko zna koji put, pokazuju da je planiranje glavnog grada, ali i svih drugih gradova u Crnoj Gori, potpuno stihijsko i to kroz više aspekata”, ističe za Monitor arhitektica Biljana Gligorić i jedna od osnivačica NVO Expeditio.

Prvi od njih je odnos prema kulturnom nasljeđu. ,,Nije bilo institucije koja bi spriječila rušenje Hotela Ljubović koji je imao nesumljivu arhitektonsku i ambijentalnu vrijednost. O odnosu prema životnoj sredini najbolje govori to što nije bilo ni procesa ni institucije koji bi odbranili uništavanje brda i njegovog zelenila zarad jedne, cijenim, nepotrebne saobraćajnice i objekta. Nonšalantan je odnos prema procedurama u ovakvim projektima, gdje se, skoro uvijek, nađu ozbiljni propusti. Da i ne govorimo o nekontrolisanoj i prekomernoj izgradnji stanova, koja se ne temelji ni na kakvim analizama potreba, trendovima, strategijama. To nas vodi u, dugoročno, ozbiljne poremećaje ove grane privrede i tržišta nekretnina”, napominje Gligorić.

Ministarstvo ekologije, prostornog planiranja i urbanizma (MEPPU) je, nakon obavljenog inspekcijskog pregleda, zabranilo gradnju ulice. Kako su objasnili, prijava građenja od 25. marta ove godine, podnijeta od investitora, Agencije za izgradnju i razvoj Podgorice, nije u skladu sa zakonom, jer je urbanističko-građevinski inspektor utvrdio da tom prilikom nije dostavljen elaborat parcelacije prema DUP-u, kao i da nisu riješeni imovinsko-pravni odnosi u pogledu katastarskih parcela. Investitor se, shodno Zakonu o upravnom postupku, nije izjasnio o tim tvrdnjama.

Iz Glavnog grada su za Monitor negirali navode MEPPU-a, kažu da su neosnovani i da predstavljaju pokušaj obmane javnosti i naknadne reakcije nakon medijskog pritiska. ,,Katastarske parcele na kojima su planirani radovi na Ljuboviću upisane su u listove nepokretnosti kao svojina Glavnog grada, i sa njima nema neriješenih imovinsko-pravnih odnosa. U tim listovima bila je upisana i zabilježba restitucije, koja, shodno zakonima, nije smetnja za izvođenje radova po građevinskoj dozvoli. To je i stav Upravnog suda u postupku koji se vodio tim povodom, sa čime smo upoznali Urbanističko-građevinsku inspekciju. U međuvremenu je Uprava za katastar i državnu imovinu postupila po zahtjevu Komisije za povraćaj i obešećenje Ministarstva finansija i socijalog staranja i izvršila brisanje pomenute zabilježbe”, navodi se u odgovoru Monitoru iz Glavnog grada.

Iz institucije kojom rukovodi Ivan Vuković optužuju Ministarstvo ekologije, prostornog planiranja i urbanizma da selektivno reaguje u ovakvim slučajevima. ,,U istoj pravnoj situaciji u slučaju gradnje objekta Naučno-tehnološkog parka Crne Gore d.o.o., MEPPU je izdalo pozitivan Zapisnik o inspekcijskom predmetu i tu se nesmetano izvode radovi. Pored ove, ima još identičnih prijava gradnje sa istim primjerom upisa zabilježbe restitucije, a za koje je resorno ministarstvo izdalo pozitivan Zapisnik”, napominju.

Biljana Gligorić upozorava na neodgovornost gradonačelnika Vukovića. ,,Bez oklijevanja staje na stranu investitora i pogrešnog, lošeg planskog dokumenta, koji je cio taj osjetljiv prostor trajno oštetio. Više puta se pokazalo da građani jedini na terenu, pred bagerima, mogu da spriječe ovakve katastrofalne pojave. Iako bismo morali da imamo mehanizme da budemo uključeni u proces, opštine i nadležno ministarstvo svjesno ignorišu tu činjenicu. Krivljenje građana što nisu ranije reagovali je čista manipulacija, jer moja organizacija preko 20 godina učestvuje i piše komentare na planove i nikada naše sugestije nisu uvažene, iako su na vrijeme i stručno dostavljane”.

Iz Glavnog grada ističu da je Agencija za izgradnju i razvoj Podgorice svu dokumentaciju dostavila u skladu sa Zakonom o planiranju prostora i izgradnji objekata, ali da ne ulaze u kvalitet planskog rješenja DUP-a.

Upravo u takvom odnosu problem vide iz NVO KANA / ko ako ne arhitekt. ,,Ako je DUP loš, slaba je vajda od toga što je projekat u skladu sa njim. DUP u okviru kog nastaje ovaj objekat donesen je na zahtjev investitora 2015. godine na način koji najbolje odgovara njegovim interesima, a donosioci odluka nisu smjeli da pristanu na njegove zahtjeve”, navode iz te NVO i ističu da projekat, iako naizgled usklađen sa DUP-om u pogledu izgrađene površine i broja parking mjesta obezbijeđenih u okviru urbanističke parcele, nije ni arhitektonski kvalitetan, niti odgovara lokaciji na kojoj se nalazi.

Biljana Gligorić napominje da je Zakonom o planiranju prostora iz 2018. godine, Crna Gora  uništila proces planiranja. ,,Još tada smo ukazivali da ćemo cio sistem planiranja prostora dovesti u ćorsokak. Jedino, ozbiljna, dramatična promjena, kao što je neka vrsta vanrednog stanja u ovoj oblasti, zaustavljanje i preispitivanje svih planova, a zatim izmjena Zakona o prostornom planiranju, mogu eventualno umanjiti štetu i pojavu budućih slučajeva Ljubović. Pred našim očima trajno se uništavaju neprocjenjive vrijednosti našeg prostora”.

Građani očekuju da u budućnosti njihove potrebe budu institucijama na prvom mjestu, ističe Tomović. ,,Investitori moraju da uklapaju svoje projekte u taj princip”.

Brdo Ljubović žrtva je galopirajuće halapljivosti i neplanske gradnje, a ovonedjeljna dešavanja još jednom su pokazala da nemamo institucije koje su spremne da ispred privatnog, stave javni interes. Umjesto toga, nastavlja se stara praksa – prebacivanje tereta odgovornosti. Ipaštaju priroda i građani.

Andrea JELIĆ

Komentari

FOKUS

POLITIČKE IGRE – KUSURANJE SA PRIJESTONICOM: Cetinjske magle

Objavljeno prije

na

Objavio:

Predsjednik DPS-a nije i ne može biti predvodnik pokreta koji se, istinski, bori za slobodnu, demokratsku i evropsku Crnu Goru. To nas uči trodecenijsko iskustvo. A sadašnje vlasti ne zaslužuju  ni djelić tog vremena. Cetinje je to pokazalo i jednima i drugima

 

Cetinje je ponovo u žiži sukoba vlasti i opozicije. Međusobnih i onih unutar koalicionih. Očekivano, obnovljena sporenja prelila su se i na ulicu, pa je pred Skupštinom Crne Gore održan novi protest.

Povod za okupljanje nezadovoljnih  bila je odluka Uprave za katastar i državnu imovinu, od 15. oktobra, kojom je vlasništvo nad Cetinjskim manastirom prenijeto sa Prijestonice na Mitropoliju crnogorsko primorsku SPC. O toj odluci medije su obavijestili v.d. direktora Uprave za katastar Koča Đurišić i koordinator pravnog savjeta Mitropolije Igor Balaban. Oni su objasnili kako je Područna jedinica Cetinje ,,samo ispravila grešku”, pošto je prethodno u kompjutersku bazu Uprave upisano da MCP ima pravo korišćenja Cetinjskog manastira, iako u pisanom dokumentu iz 1996. piše da je manastir sa pratećim objektima u njihovom vlasništvu. I da nezadovoljni imaju pravo žalbe na tu odluku.

Uvid u dokumenta pokazuje da je istina malo komplikovanija. Naime, „ispravka greške“ u Upravi za katastar nigdje ne pominje ni Mitropoliju ni SPC.

U tom Rješenju piše: „Vrši se ispravka greške nastale unosom podataka iz rješenja br. UP I 05-915 od 11. 04. 1996. godine u kompjutersku bazu podataka, u katastru nepokretnosti za KO Cetinje I, na način što će se umjesto upisanog prava ‘korišćenje’ upisati pravo ‘svojina’ Manastir Sveti Petar na objektima evidentiranim na katastarskim parcelama broj…“.

Dakle, Manastir Sveti Petar ima pravo svojine nad objektima Cetinjskog manastira. Prvi naziv je zvanično (crkveno) a drugi narodno ime istog objekta. Koji je, kako vidimo, postao vlasnik samoga sebe, iako ga zakon ne prepoznaje ni kao fizičko ni kao pravno lice. I to samo produbljuje konfuziju i zaoštrava  jednovjekovna sporenja o statusu SPC-a i njenoj imovini u Crnoj Gori, „preuzetoj“ nakon, od tada do današnjeg dana,  spornih odluka o  bezuslovnom prisajedinjenju  crnogorske države i crkve Srbiji i, nedugo zatim formiranoj, Srpskoj pravoslavnoj crkvi.

,,Na osnovu Rješenja nije Mitropolija crnogorsko primorska upisana kao vlasnik, već Manastir Sv. Petar, i ne može se ni po kojem osnovu poistovjetiti MPC sa imenom Manastira Sv. Petra kako se potencira u medijima”, saopštio je zamjenik gradonačelnika Prijestonice Cetinje Petar Marković, uz napomenu da je Cetinje ostalo upisano kao vlasnik manastirskog zemljišta. ,,Dva postupka po ovom zahtjevu su u toku, pri čemu je u jednom donijeto Rješenje kojim je odbijen zahtjev Mitropolije kao neosnovan”, naglašava Marković, ,,Prijestonica Cetinje će iskoristiti sve pravne ljekove u ovim postupcima i boriti se da Manastir Sv. Petra ostane cetinjski kao što je to bilo i vjekovima unazad”.

Sa druge strane, drugačiji stavovi. ,,S obzirom na to da MCP upravlja, koristi i održava ova dobra, njena svojina na objektima i zemljištu je nesumnjiva – pod uslovom nepostojanja pravnog osnova za svojinu nekog drugog fizičkog ili pravnog lica”, tvrdi advokatica Darka Kisjelica, insistirajući da su nedoumice tipa Manastir Sveti Petar nije isto što i Mitropolija posljedica površnog korišćenja nesavršenosti ranije evidencije nepokretnosti. ,,I taj, uslovno rečeno, pogrešni naziv Manastir Sv. Petar, ne ukazuje ni na bilo kog drugog vlasnika, drugo pravno ili fizičko lice – pogotovo ne na Prijestonicu ili ranije Opštinu Cetinje – osim na MCP. Ona kao pravno lice jedini je vlasnik crkvenih objekata u kojima obavlja svoju vjersku djelatnost i vlasnik crkvenog zemljišta koje joj služi za to”, rekla je Kisjelica Vijestima.

Zoran RADULOVIĆ

Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 22. oktobra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

NAPUŠTENI HOTELI I TURISTIČKA NASELJA NA BUDVANSKOJ RIVIJERI: Simboli megalomanije, korupcije i bespravne gradnje

Objavljeno prije

na

Objavio:

Među oronulim, napuštenim objektima, primjerima pogrešne privatizacije i nelegalne gradnje ubjedljivo vodi hotel As u Perazića Dolu. Ukleti hotel, poput Titanika leži nasukan na obali male pješčane uvale

 

Investiciona groznica koja je zahvatila Crnogorsko primorje, posebno područje budvanske rivijere, nakon proglašenja nezavisnosti Crne Gore, ostavila je neizbrisiv trag u vidu brojnih građevina koje su svojim gabaritima i izgledom trajno narušile atraktivan priobalni prostor turističke prijestonice. Grozničavu kupoprodaju zemljišta i gradnju neprimjerenih objekata uz morsku obalu, pratilo je enormno zaduživanje kod crnogorskih banaka, bespravna gradnja, kriminal i korupcija, te nevjerovatne povlastice koje su pripadnici građevinskog lobija dobijali od tadašnje vlade i pojedinih ministarstava.

Iza investicione euforije ostali su brojni nedovršeni objekti, napušteni betonski skeleti razasuti duž morske obale, ponegdje i čitava stambena naselja, kao svojevrsni spomenici megalomanije i alavosti investitora.

Među oronulim, napuštenim objektima, primjerima pogrešne privatizacije i nelegalne gradnje ubjedljivo vodi hotel As u Perazića Dolu. Ukleti hotel, koji poput Titanika leži nasukan na obali male pješčane uvale, prešao je put od elitnog hotela izgrađenog za potrebe njemačkog auto-moto kluba, preko blokade rada u jednoj od privrednih afera u SFRJ, do strateške privatizacije koja je završila optužnicom protiv vlasnika za privredni kriminal i korupciju. Prošlo je 18 godina od neuspjele privatizacije hotela As koju je obilježila blamaža sa izdavanjem bezvrijednih garancija Vladi, tadašnjem ministru Branimiru Gvozdenoviću, u iznosu od 3 miliona eura. Hotel je nelegalno rekonstruisan i dograđivan dok nije dostigao nevjerovatnih 17 spratova. Sablasna betonska građevina hotela As izgleda kao kadar iz horor filmova

U selu Blizikuće iznad Svetog Stefana, na uzvišenju lokaliteta Česminovo, tik uz seosko groblje i crkvu Sv. Neđelja, sagrađeno je stambeno naselje Carsko selo, sa 36 tipskih kuća namijenjenih prodaji. Investitor projekta prvobitno nazvanog Rusko selo, bio je poznati crnogorski tajkun Zoran Ćoćo Bećirović, dok je radove izvodila kompanija Trejdjunik iz Budve, vlasnika Mirka Latinovića. Luksuzne vile podijeljene su među partnerima. One u posjedu Latinovića već su u funkciji, dok  kuće Bećirovića, deset godina kasnije, zvrje napuštene i prazne.

Bećirovićeva investicija na brdu Česminovo, odakle se pruža predivan pogled na morsku pučinu i budvansku rivijeru, svjedoči prije svega o korupciji, kriminalu i povlasticama koje su Opština Budva i Vlada udjeljivale pojedincima tokom proteklog investicionog buma. Carsko selo izgrađeno je na opštinskoj zemlji koju je tadašnji predsjednik Opštine, bez saglasnosti Skupštine i bez javnog poziva, ustupio Bećiroviću. Radi se o parceli površine 6.000 kvadrata procijenjenih na 600.000 eura. Bećirović zemljište nije platio Opštini. Zbog nezakonitog prenosa opštinske imovine na fizičko lice, Specijalno državno tužilaštvo otvorilo je 2016. istragu protiv tadašnjih budvanskih funkcionera Rajka Kuljače, Aleksandra Tičića i biznismena Mirka Latinovića, koja pored ostalih leži u nekoj fijoci.

Bećirović je stambeno naselje sagradio nelegalno, na lokaciji koja nije bila urbanizovana. Prodaja kuća u Carskom selu ne ide željenim tokom jer investitori nisu uzeli u obzir veoma prisutno sujevjerje kod potencijalnih kupaca, koji su odustajali od kupovine čim bi ugledali seosko groblje i crkvu. Trejdjunik je uspio prodati tek 5-6 kuća, dok ostale koristi za izdavanje tokom turističke sezone. Vile površine 180 m2 sa 400m2 placa prodaju se po cijeni od 400.000–500.000 eura.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 22. oktobra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

INTERVJU

SVETLANA BROZ, DIREKTORICA NVO GARIWO U SARAJEVU: U RS se dijeli oružje grđanima kao ’91

Objavljeno prije

na

Objavio:

I Ideje Velike Srbije i Velike Hrvatske, bazirane na teritorijalnim pretenzijama prema BiH, življe su nego ikada ranije. Evropa i svijet gledali su na krvavi raspad Jugoslavije bez komentara, osim svijetlih likova poput Alexandra Langera, pisca i člana Parlamenta Evrope koji se ubio u znak protesta protiv beskrupuloznog ćutanja Evrope i njenih institucija. Pitanje je samo hoće li ponovo ćutati

 

MONITOR: Na nedavno održanom sastanku ministara inostranih poslova zemalja članica EU, u izvještaju koji je podnio Žozep Borelj, posebno je naglašena zabrinutost u vezi sa situacijom na Zapadnom Balkanu. Poznajete različite sredine tog prostora – kako Vama izgleda Zapadni Balkan danas?

BROZ: Izgleda mi, kao i više od poslednje tri decenije, kao bure baruta – što uopšte ne čudi. Zamislite Nemačku da su njoj posle Drugog svetskog rata saveznici ostavili na vlasti nacional-socijalističku partiju i sve Hitlerove saradnike. Ta partija je i danas zakonom zabranjena, a dvadeset tri od dvadeset četiri u Nirnbergu suđena ratna zločinca osuđena su na smrt nakon suđenja koja su trajala tri i po godine. Ovde se dogodilo upravo suprotno: nakon ratova od 1995. do 1999. sve nacionalne (čitaj: nacional-socijalističke) partije koje su organizovale ratove i vodile ih, ostale su na vlasti do danas. A suđenja za ratne zločine u ICTY trajala su gotovo trideset godina. Sve u ime ljudskih prava okrivljenih, koji su ubili više od 100.000 građana i raselili samo u BiH 2,5 miliona. Ideolozi tih zločina u najvećem broju i danas vladaju prostorima Zapadnog Balkana, kao članovi najjače mafije organizovanog kriminala u Evropi, birani od strane preplašenih građana, s blagoslovom iste te EU.

MONITOR: Mogu li se stvari na Zapadnom Balkanu uopšte poboljšati za „obične ljude“, bez pritisaka i uslovljavanja od stane međunarodnih civilnih i vojnih organizacija, EU, SAD?

BROZ: Goloruki građani ne mogu izaći na kraj sa onima koji imaju svu vlast, novac, trenirane i plaćene ubice za ratove koje su vodili i koje ponovo žele voditi. Dovoljno bi bilo kada bi sve te međunarodne institucije skupile sav dokazni materijal koji imaju, jer ovde se nalaze više od trideset godina, a prate i registruju pomno sve kriminalne radnje, i omogućile tužiocima i sudijama da pravedno sude, odnosno da imamo nezavisno sudstvo. Ali, kako to nisu uradili za ove tri decenije, izgleda da im permanentna nestabilnost Zapadnog Balkana odgovara. Dokle će im odgovarati, ne znam.

Sećam se davnašnjeg razgovora sa generalnim sekretarom OSCE-a, koji mi je na apel da ta organizacija pomogne regiji Zapadnog Balkana da se oslobodi organizovanog kriminala, rekao da će svaka država morati to sama da uradi. Od tada do danas ništa se nije promenilo. Kriminalci vladaju, a narod opljačkan ćuti u strahu da može biti i gore.

Nastasja RADOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 22. oktobra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo