Povežite se sa nama

Izdvojeno

TRŽIŠTE RADA NA SJEVERU: U strategijama obećanja, u stvarnosti bijeda

Objavljeno prije

na

Većina lokalnih uprava ne sjeveru je usvojila nove četvorogodišnje strategije zapošljavanja, ali je vrlo vjerovatno da će i ti planovi ostati samo spisak lijepih želja.  S druge strane, uočljiv je veliki broj deficitarnih zanimanja

 

Sjeverne opštine, računajući i Nikšić, početak ove godine dočekale su sa više od 30.000 nezaposlenih. Ukupan broj prijavljenih na evidenciji Zavoda za zapošljavanje (ZZZ) u našoj zemlji, u istom periodu bio je oko 57.000. To su podaci iz informacije ZZZ, koja se nedavno našla pred odbornicima pojedinih opština. Za samo godinu, broj onih koji traže posao na sjeveru povećao se za više od 7.000, a na nivou cijele države za oko 10.000. Više od 20, odnosno, 15 posto.

Područna jedinica ZZZ Bijelo Polje, koja obuhvata i opštine Mojkovac i Kolašin, na evidenciji ima 7.232 osobe. Berane i Andrijevica broje 6.253 zvanično nezaposlenih, Plav i Gusinje 2.916, a Pljevlja i Žabljak 3.209. Sjeverne opštine prednjače i kad je riječ o broju osoba sa invalitidetom (OSI), koje treže posao. Najviše lica sa invaliditetom je registrovano u Birou rada Berane 2.559, u Rožajama 2.167, u Bijelom Polju 1.003.

Večina lokalnih uprava ne sjeveru je prije nekoliko mjeseci usvojila nove četvorogodišnje strategije zapošljavanja. Ambicije su ponovo goleme, ali je vrlo vjerovatno da će i ti planovi ostati samo spisak lijepih želja. Međutim, iz strategija, odnosno iz statistike koja se odnosi na tržište rada, očigledno je da značajno smanjenje stope nezaposlenosti nije realano očekivati u dogledno vrijeme.  S druge strane, uočljiv je veliki broj deficitarnih zanimanja, ali se ti obrazovni profili ne nude u srednjim školama na sjeveru.

Prema podacima s početka godine, nezaposlenih u Pljevljima je 3.030, što je za 400 više nego na početku prošle godine. Kako kažu u toj lokalnoj upravi, već u prvoj polovini 2020. godine primijećen je rast broja nezaposlenih za 17,8 odsto. To je, ocjenjuju, između ostalog, posljedica uticaja pandemije uzrokovane virusom korone. U strukturi nezaposlenih preovlađuju oni sa IV stepenom obrazovanja i dugoročno nezaposleni.

„Na osnovu analize podataka iz sekundarnih izvora, informacija i poznavanja situacije na lokalnom tržištu rada, članovi lokalnog partnerstva za zapošljavanje odredili su grupe koje su u najnepovoljnijem položaju na lokalnom tržištu rada. To su korisnici materijalnog obezbjeđenja porodice, dugoročno nezapošljene žene starosti preko 50 godina sa manje obrazovanja, osobe sa invaliditetom…”, navode u pljevaljskoj lokalnoj upravi. I napominju: „Među te ranjive grupe sapadaju i mladi do 30 godina, bez visokog obrazovanja i nezapošljeno ruralno stanovništvo”.

Opština je, kažu, u dosadašnjem periodu unaprijedila usluge „u pogledu podrške preduzetništvu i smanjenju određenih biznis barijera”. Međutim, konstatuju i da je potrebno raditi „na povećanju svijesti o prednostima udruživanja kroz zadruge, klastere i socijalna preduzeća”, kako bi se bolje iskoristili potencijali za razvoj preduzetništva.

Naši sagovornici objašnjavaju da „kretanje nezaposlenosti, novoprijavljenih na evidenciju ZZZ i oglašavanja slobodnih radnih mjesta ukazuju na deficitarna zanimanja na lokalnom tržištu rada”. Među njima su obrađivači metala, bravari, zanimanja iz sektora PTT saobraćaja i medicinski tehničari. „Među deficitarnim zanimanjima su i zanimanja iz oblasti ekonomije, odnosno ekonomski tehničar i bachelor ekonomije, ali i zanimanja iz oblasti elektrotehnike i računara”, kažu u Pljevljima.

Prema posljednjim podacima, u Plavu je oko 2.150 nezaposlenih. Čak i prije pandemije posao je tražila petina stanovnika te opštine. Nezposlenost je, ipak, rasla naročito tokom 2020. godine. Broj žena bez posla, takođe.

„Zabrinjava veliki broj nekvalifikovanih lica, tačnije onih sa I i II stepenom obrazovanja.  Iz godine u godinu njihov broj se povećava i oni čine oko 52 odsto nazaposlenih. Među nezaposlenim ženama prijavljenim na evidenciji biroa, udio nekvalifikovanih čak je veći od prosjeka i iznosi između 60 i 62 odsto”, piše u Strategiji zapošljavanja te opštine.

U Plavu su deficitarna zanimanja sa visokom stručnom spremom, među kojima su pravnici i učitelji. Fale i farmaceutski i elektroenergetski tehničari, ali i nastavnici geografije, hemije, muzičkog i matematike.

U Andrijevici je trenutno blizu 1.000 nezaposlenih, a među njima preovladavaju oni sa IV stepenom stručne spreme. Čak 43 odsto nezaposlenih žena su bez kvalifikacije. Lokalnu upravu zabrinjava udio dugoročno nezaposlenih u ukupnoj nezaposlenosti. U prvoj polovini 2020. godine ta grupa nezaposlenih je činila oko tri četvrtine. Procenat dugoročno nezaposlenih žena je blizu 78 odsto, piše u andrijevačkim dokumentima o tržištu rada.

I u Kolašinu među nezaposlenima (njih je prema evidenciji ZZZ 1.019) dominiraju žene i to one bez kvalifikacija. I u toj opštini je prethodnih 12 mjeseci značajno povećan broj onih koji traže posao. Podrška razvoju preduzetništva, bolja usklađenostiponude i tražnje na lokalnom tržištu rada i povećanje aktivacije socijalno ugroženih grupa, osnovni su zadaci iz Strategija zapošljavanja te opštine do 2025. godine. „Ukoliko se dostignu ti ciljevi, za četiri godine trebalo bi da broj zaposlenih Kolašinca bude za 35 odsto viši. Pokazatelj uspjeha bio bi i najmanje 260 uključenih u programe obrazovanja i osposobljavanja odraslih, kao i najmanje 20 planova za počinjanje biznisa godišnje”, planiraju u lokalnoj upravi.

Svjesni su, objašnjavaju, paradoksa „da je Kolašin najveće gradilište u državi, a stopa nezaposlenosti je među najvišim”. Deficitarna zanimanja su kuvari, konobari i zanatlije. Obrada drveta, sa većim stepenom finalizacije proizvoda, turizam i poljoprivreda neki su od sektora u kojima postoji mogućnost za otvaranja novih radnih mjesta. Naravno, ukoliko se obistine planovi lokalnih vlasti. Problem te opštine je i nedefinsiana Biznis zona, pa je finalizacija administrativnih poslova vezanih za taj prostor najavljena za ovu godinu.

I u Bijelom Polju se broj nezaposlenih tokom munule godine povećao za skoro 900, pa ih je sada preko 5.000. „Potrebno je povećati ulaganja u znanja, vještine i kompetencije radne snage. Bijelo Polje treba da stremi ka vrhunskim tehnološkim znanjima i ICT vještinama da bi se strateški ciljevi opštine ostvarili, naročito kada je u pitanju dalji razvoj prioritetnih djelatnosti privređivanja”, piše u aktuelnoj četvorogodišnjoj Strategiji zapošljavanja u toj opštini. „Takođe, veću pažnju potrebno je posvetiti aktivaciji dugoročno nezaposlenih lica,  žena, nekvalifikovanih i drugih grupa koje su u najnepovoljnijoj situaciji na lokalnom tržištu rada”.

Bjelopljska, kao i strategije zapošljavanja u drugim opštinama na sjeveru, uglavnom nijesu donijele nove ideje, zahvaljujući kojim bi se popravila porazna statistika o broju onih koji (ne)rade. Kao i ranije u sličnim dokumentima, pominje se otvaranje novih pogona, valorizacija turističkih potencijala, pomoć poljoprivredi i preduzetnicima, podrška ranjivim grupama da započnu svoje biznise. Do sada, slična obećanja rijetko su realizovali lokalne, ali i državna vlast.

Dragana ŠĆEPANOVIĆ

Komentari

FOKUS

NOVINARKA PROTIV MAFIJE: Olja

Objavljeno prije

na

Objavio:

Istraživačka novinarka Olivera Lakić i njen portal Libertas obavještavaju  javnost o vezama državnih struktura sa organizovanim kriminalom. Ona još nije dočekala optužnicu protiv kriminalaca koji su je prije četiri godine s leđa upucali ispred ulaza zgrade, gdje stanuje. Prije toga je bila meta više fizičkih i verbalnih napada, koji nijesu do kraja rasvijetljeni

 

Da li bi i kada Specijalno državno tužilaštvo (SDT) procesuiralo bivšu predsjednicu Vrhovnog suda Vesnu Medenicu, koja se trenutno nalazi u istražnom zatvoru, ili ponovo otvorilo istražni postupak u slučaju sumnjive saradnje između pripadnika Agencije za nacionalnu bezbjednost (ANB) Petra Lazovića i Ljuba Milovića, da portal Libertas nije objavio dokumenta Europol-a (evropske policije), koja ih sumnjiče za teška krivična djela? Možda bez tih informacija ne bismo ni znali da je SDT već zatvorilo slučaj policajaca-saradnika kavačkog klana.

Nakon objavljene dokumentacije Europola uslijedilo je hapšenje Vesne Medenice i još najmanje 12 osoba zbog sumnje da su bili dio organizovane kriminalne grupe. Miloš Medenica je još nedostupan tužilaštvu, navodno se u Beogradu liječi od bolesti zavisnosti.

Prema istraživanjima Libertasa, Europol je tužilaštvu i policiji u julu prošle godine dostavio dokument sa transkriptima komunikacija policijskih službenika Petra Lazovića i Ljuba Milovića sa poznatim kriminalcima Radojem Zvicerom, Veljkom Belivukom, Markom Miljkovićem i drugima. Kada je prošlog ljeta objavljeno da su Lazovići omogućili Belivuku i Miljkoviću, beogradskim kriminalcima optuženim za teške zločine, da uđu u Crnu Goru, bivši glavni specijalni tužilac Milivoje Katnić ubjeđivao nas je da je Zoran Lazović „najbolji crnogorski policajac“, dok je njegov sin samo izvršavao službene zadatke.

Specijalni tužilac Saša Čađenović u januaru je, za vrijeme Katnićevog mandata, donio odluku da u radnjama mlađeg Lazovića i Milovića nema krivičnog djela. Novoizabrani glavni specijalni državni tužilac Vladimir Novović naložio je da se predmet ponovo otvori. Milivoje Katnić je saopštio da nije Čađenović odbacio prijavu protiv Lazovića, već Specijalno državno tužilaštvo dok je on njime rukovodio. Ponovo je pojasnio kako je policijski službenik radio svoj posao.

„Čađenović je uzeo komunikaciju, fotografiju, stotine poruka. Petar Lazović je dao izjavu na 40 strana. Nakon toga su pozvane starješine da daju izjavu, izvršena je provjera podataka – da li su pokrenute mjere tajnog nadzora, angažovani svjedoci saradnici… Po onome što ja znam, Europol je izanalizirao našu odluku i prihvatio činjenicu“, kazao je Katnić za Antenu M. On tvrdi da su dokumenta Europol-a objavljena „nelegalno“, i da se time crta meta njemu i njegovoj porodici. Cilj je, kaže, „da se Crna Gora predstavi kao država koja ne može da funkcioniše kao samostalna, suverena, antifašistička država“.

Ivan ČAĐENOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 13. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

PREDSJEDNIK PRIVREDNOG SUDA – VOĐA ORGANIZOVANE KRIMINALNE GRUPE?: Od Vrhovnog suda do ZIKS-a

Objavljeno prije

na

Objavio:

Iskustvo  uči da bi do pravosnažnog okončanja postupka protiv Blaža Jovanića i Vesne Medenice mogle proći godine. Crnogorsko pravosuđe još će se duže nositi sa posljedicama njihove vladavine. Ako dobije priliku da se oporavi

 

Nedugo za Vesnom Medenicom, nekadašnjom VDT i višestrukom predsjednicom Vrhovnog suda, u pritvorsku jedinicu spuškog zatvora (ZIKS, ili po novom, UIKS) stigao je predsjednik Privrednog suda Blažo Jovanić. Direktno iz kancelarije nakon što je, prema nezvaničnim informacijama, osumnjičen da je zloupotrijebio položaj i formirao kriminalnu organizaciju koja je, u makar desetak stečajnih postupaka, stranke oštetila za iznose koji se mjere milionima eura.

I površno upućeni u višedecenijska dešavanja u pravosuđu prepoznali su, u tom spletu okolnosti, još jedno preklapanje u biografijama dvojca koji je, godinama, vedrio i oblačio ovdašnjim sudnicama. I blisko sarađivao – formalno i, sumnja se, neformalno – na predmetima od zajedničkog interesa.

Kada je Blažo Jovanić, sa mjesta parničara i sudije Osnovnog suda u Podgorici, u aprilu 2014, neočekivano izabran za predsjednika Privrednog suda, preskačući uobičajenu dinamiku napredovanja u sudskoj hijerarhiji, analitičari nijesu imali dileme o uzrocima njegovog profesionalnog uzleta. Baš kao ni u ocjeni da je za tu odluku, operativno, najzaslužnija bila Vesna Medenica. Razlike su bile samo u interpretativnim finesama.

Jedni su  imenovanje Jovanića cijenili kao „pokušaj Medenice da zaštiti predmete koji se direktno tiču članova i poslova uže familije Đukanović“, dok su drugi bili direktniji, tvrdeći da je Jovanić „doveden na tu odgovornu funkciju direktno po nalogu Aca i Mila Đukanovića, a sve u cilju da se kontroliše prodaja imovine Kombinata aluminijuma u stečaju“.

Slijed događaja potvrdio je ova predviđanja. Ali i pokazao da se Jovanićeve ambicije nijesu zadržavala samo na zaštiti interesa  prve familije.

Pronevjera novca iz blagajne Vrhovnog suda, 2006. godine, dovela je Jovanića u fokus interesovanja javnosti. On je tada, kao šef  kabineta tadašnjeg predsjednika Vrhovnog suda Ratka Vukotića osumnjičen da je zloupotrijebio položaj i učestvovao u pronevjeri skoro 330 hiljada eura iz sudske kase.  Jovanić, tada već sudija Osnovnog suda, oslobođen je sumnji usljed nedostatka dokaza (ceh je platila blagajnica).

O kolopletu veza i uticaja svjedoči i epizoda iz poslovne biografije njegovog brata Bora Jovanića. On je, kao carinik, osuđen na godinu zatvora zbog primanja mita u vrijeme kada je Blažo već bio sudija Osnovnog suda. Nakon pola izdržane kazne pomilovao ga je tadašnji predsjednik Filip Vujanović. Na prijedlog Duška Markovića, ministra pravde iz tog doba. Javnost je, zahvaljujući NVO MANS, saznala da je Jovanić vraćen na posao u Upravu carina, suprotno svim zakonskim propisima. Podigla se prevelika prašina, Jovanić je napustio Upravu carina i novi posao našao kod Aca Đukanovića.

Kao sudija Osnovnog suda Blažo Jovanić je opravdao očekivanja svojih zaštitnika i promotera. Po tužbi Stanka Subotića osudio je Monitor. Kada je propao pokušaj da nas osudi za nanošenje duševnog bola kontroverznom tužiocu (čije je saslušanje odbio) Jovanić je Monitor proglasio krivim zato što, navodno, Subotićevo reagovanje nije objavljeno na zakonom propisan način.

Vijesti je osudio zbog prenošenja izjave poslanika Nebojše Medojevića koji je kritikovao (tadašnju) privatizaciju Željezare u Nikšiću i doveo u pitanje kredibilitet njenih novih vlasnika. Isti su, da pomenemo, kasnije pobjegli iz Nikšića ostavljajući dugove a odnoseći sa sobom svu vrjedniju pokretnu imovinu kompanije.

Konačno je dara prevršila mjeru, pa je Jovanić, kao sudija u postupku po tužbi kompanija Lutrija i Džek pot (Sava Grbović i Branislav Mićunović) protiv Daily Pressa (izdavač Vijesti) i MANS-a, izuzet zbog pristrasnosti. Tek nakon trećeg zahtjeva tuženih.

Zoran RADULOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 13. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

UZ DAN POBJEDE NAD FAŠIZMOM: Naši majski porazi

Objavljeno prije

na

Objavio:

Šta je nama njihova borba dala? Poneki vijenac na memorijalima palim borcima više govori o licemjerju potomaka nego o slavi predaka, a iskazivanje vojne moći tokom invazije na susjeda daleko je od svijetle antifašističke istorije

 

Slavio je opet ovog vikenda Stari kontinent i Dan Evrope i Dan pobjede nad fašizmom. Kokteli, vijenci, koncerti, vojna parada na Crvenom trgu, a u srcu Evrope – rat.

Ove godine Danom pobjede se obilježilo 77 godina od kraja Drugog svjetskog rata, a Danom Evrope pet godina manje od pokretanja inicijative za stvaranje Evropske unije. U zemljama EU posebna važnost se daje Danu Evrope i deklaraciji Roberta Šumana koja je udarila temelj evropskom pomirenju i otvorila vrata da stari neprijatelji, prije svih Francuska i Njemačka, krenu novim putem.

U Njemačkoj i Francuskoj danas – Emanuel Makron se sreo sa veteranima iz Drugog svjetskog rata na ceremoniji pod Trijumfalnom kapijom, da bi narednog dana govorio na konferenciji Budućnost Evrope u Strazburu. Predložio je i novu evropsku organizaciju koja bi omogućila demokratskim evropskim nacijama da pronađu novi prostor za političku saradnju. Naravno, centralni dio govora bila je aktuelna situacija u Ukrajini.

U  Rusiji tradicionalna vojna parada. I kod njih umjesto sjećanja na desetine miliona onih koji su dali živote za neki bolji svijet, sve puca od političkih poruka koje se vrte oko rata u Ukrajini. Slovo Z je tu da podsjeti, ako je neko imao nedoumica. Vladimir Putin je u govoru ponovio da se ruska vojska u Ukrajini bori za bezbjednost Rusije i da je razlog za invaziju to što NATO prijeti Rusiji na njenim granicama. „Rusija je pozvala Zapad na otvoreni dijalog, potragu za kompromisnim rješenjem uz međusobno uvažavanje interesa. Sve je bilo uzalud. Zemlje NATO-a nisu htjele da nas saslušaju, što znači da su imale potpuno drugačije planove. Bile su u toku pripreme za operaciju u Donbasu, invaziju na zemlju koja je istorijski naša, uključujući i Krim. U Kijevu su objavili potencijalnu nabavku nuklearnog oružja, a NATO je počeo da preuzima vojnu kontrolu na teritorijama sa kojima se graničimo“, govorio je Putin.

Na strazburškoj konferenciji ni Makron, a posebno Ursula van der Lejen nijesu ispustili da kontrastiraju događaje obilježavanja velikog praznika u Rusiji i Strazburu. Osvrćući se na ženu koja se pojavila sa svojom bebom na svečanosti u Strazburu, Lejenova je rekla da želi da 9. maj proslavi „ovu sliku, daleko moćniju od bilo koje vojne parade“.

Mi na Balkanu, Evropa u malom. Samo mnogo gori. Ne odričemo se zlog sjemena.

Dragan LUČIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 13. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo