Povežite se sa nama

DRUŠTVO

BESPLATNI UDŽBENICI: Boli glava, al’ više novčanik

Objavljeno prije

na

Nakon što su besplatne udžbenike počele da dijele opozicione opštine, DPS je i sam počeo da primjenjuje tu praksu. Država koja bi trebalo da taj vid ,,trgovine” izbije iz partijskih ruku, tvrdi da nema para da ispuni ustavnu odredbu o besplatnom školovanju

 

Prema najavama, prodaja udžbenika za predstojeću školsku godinu počinje 26. avgusta. Cijene će biti oko tri eura niže u odnosu na prethodnu godinu. Prosječna cijena kompleta udžbenika za osnovnu školu za prošlu školsku godinu bila je 68,12 eura, za gimnazije 83,55, za srednje stručne škole nema preciznih podataka, okvirno  se kreću oko 100 eura.

Ako imate namjeru da kupite ili posudite stare udžbenike, imajte na umu da reforma obrazovanja neprestano teče, pa su ove godine novina – radna sveska iz istorije za sedmi razred, udžbenik i radna sveska iz biologije za sedmi, osmi i deveti razred, kao i udžbenik i zbirka zadataka iz fizike za prvi razred gimnazije.

U državi, već godinama, kao razmišljaju da olakšaju roditeljima, ponajviše  time da udžbenici budu besplatni, ali nema se. A i to očigledno nije razvojni projekat. Prije par godina u Ministarstvu prosvjete su izračunali da bi za besplatne udžbenike trebalo godišnje izdvojiti oko pet miliona eura. Previše za krhki budžet.

Postoje, uostalom, i važnije stvari od obrazovanja i standarda učenika I njihovih porodica. Preko pet miliona se svake godine da iz budžeta za  finansiranje političkih partija, preko devet miliona košta gorivo za 3,7 hiljada službenih automobila, za zakup objekata koje koristi državna administracija 8,7 miliona, za administrativni materijal 6,7 miliona, službena putovanja odnesu pet miliona… Prioriteti.

Roditelji koji školuju djecu u zemlji u čijem Ustavu piše da je osnovno obrazovanje besplatno, dobro znaju da su od udžbenika skuplji – školska torba, patike, jakna… I da često, a kako drugačije nego na rate, na opremanje đaka u školu ode cijela plata.

Znaju to i političari, pa su zarad političkih poena znali da zađu i na teren obrazovanja. Prvi je počeo DPS – u toku predizborne kampanje 2012.  otkriveno je da su aktivisti vladajuće partije u Golubovcima u svrhu obezbjeđivanja glasova dijelili Zećanima ,,školske udžbenike, suhomesnate proizvode i osvježivače za kupatila”. Opozicija je tvrdila da se udžbenici dijele isključivo po političkoj pripadnosti. Po kom kriterijumu su se dijelili osvježivači, do danas, nije utvrđeno.

Opoziciona vlast u Beranama pokazala je da raspodjela besplatnih udžbenika nije nemoguća. U ovoj opštini su 2014.  prvi put podijelili besplatne udžbenike i školski pribor svim đacima prvacima, ubrzo su otišli i korak dalje pa već par godina besplatne udžbeničke komplete dobijaju đaci svih razreda osnovnih škola u Beranama.  Primjer Berana slijede, takođe opozicione, opštine Budva i Plužine. Priključile su se i one u kojima je na vlasti DPS: Tivat, Bar, Mojkovac, Podgorica, Nikšić, Danilovgrad, Bijelo Polje, Cetinje. Uglavnom dijele udžbenike prvacima, a u Tivtu, na primjer, podijeliće besplatne udžbenike za učenike prva tri razreda osnovne škole.

Pljevlja su jedna od rijetkih opština u kojoj ova praksa nikada nije zaživjela. I pored toga što u Pljevljima đaci uče u specifičnim uslovima –  Institut za javno zdravlje svake zime preporučuje učenicima da ne izlaze iz učionica zbog zagađenja. Nedavno je izvršni direktor NVO Breznica Milorad Mitrović pozvao predsjednika Opštine Pljevlja Igora Golubovića da obezbijedi besplatne udžbenike pljevaljskim osnovcima.

Donedavni predsjednik Opštine Mirko Đačić ovako je obrazlagao svoje oštro protivljenje besplatnoj podjeli udžbenika: ,,Lično smatram da nije moralno donijeti odluku da se kupuju udžbenici učenicima prvog razreda. Pazite koliko ja rizikujem politički jer ja smatram da to nije moralno. Koji je to kriterijum da izdvajate u jednoj po jednoj opštini, a čini mi se da su to uradile neke opozicione opštine da se kupuju knjige učenicima prvog razreda. Po meni je to najbrutalnija politička kampanja”.

Tom političkom nemoralu dugo su se opirali i u cetinjskoj DPS vlasti. Kada je krajem prošle godine opštinski odbornik Danilo Mrvaljević predložio da se, kad već Prijestonica nema para za besplatne udžbenike, odbornici i ostali lokalni funkcioneri odreknu dijela zarada u tu svrhu, iz DPS-SD vlasti su se branili ćutanjem. Na istom zasjedanju se čulo da je Prijestonica bacila 1,4 milion eura za propali projekat MACCOC, te da joj još prijeti i tužba Marine Abramović.

Ove godine Cetinje će obezbijediti besplatne udžbenike za učenike prva tri razreda gradskih osnovnih škola, dok će đaci seoskih škola dobiti besplatne udžbenike za svih devet razreda.

Da nije sve u parama, nego da ima nešto i u inatu, govori primjer Kotora. Opoziciona vlast u Kotoru je prošle godine đacima prvacima obezbjedila 278 udžbeničkih kompleta, i za to platila 12.000 eura. Novi gradonačelnik Kotora Željo Aprcović, pokrenuo je inicijativu da ova Opština obezbijedi besplatne udžbenike za sve učenike prvih pet razreda osnovne škole. Hvale vrijedan zaokret, budući da je isti Aprcović bio dio DPS mašinerije, koja je na sjednici Skupštine jula 2013. odbila da podrži amandman koji je podnio SNP, da svi učenici osnovnih škola, od prvog do devetog razreda imaju besplatne udžbenike.

Gradonačelnikovu transformaciju odmah je podržala i njegova partija, pa je u dirljivom saopštenju istakla: ,,Naši đaci su naša najveća nada i mi želimo da im obezbijedimo uslove za njihovu bolju budućnost”.

O tome kako nam je budućnost sve tanja govore podaci: Opština Kolašin obezbijedila je 59 kompleta knjiga za 59 prvaka (ni dva odjeljenja) u gradskoj Osnovnoj školi ,,Risto Manojlović”, kao i za četiri škole na seoskom području; Opština Plužine dijeli besplatne knjige za 166 osnovaca, a za 22 prvaka i đačke torbe; Opština Žabljak obezbijediće komplete udžbenika za sve osnovce, njih 250; Opština Ulcinj darovaće udžbenicima 235 prvaka, za to će potrošiti 12.000 eura;  Opština Bar 539 kompleta udžbenika za prvi razred…

,,Kupovina udžbenika je veliki udar na kućni budžet svakog septembra. To su naša djeca i mi smo se odlučili da ih imamo i naša je obaveze da se o njima staramo. Bilo bi dobro  ugledati se na neke zemlje, ne samo iz okruženja nego i šire, razmisliti da se obezbijedi da udžbenici budu besplatni za sve đake u svim opštinama”, izjavila je Kristina Mihailović iz Udruženja Roditelji.

Iz Centra za građansko obrazovanje (CGO) godinama upozoravaju da je  potrebno obezbijediti kontinuitet dodjele besplatnih udžbenika učenicima, nezavisno od izbornih godina. Oni su ove nedjelje predstavili analizu Zašto boli glava od đačkih udžbenika? U njoj se navodi da je Vlada za proteklih šest godina izdvojila minimalno 7,3 miliona eura za udžbenike(kompletna izrada udžbenika – štampanje, autorski honorari…). Po godinama: 2013 – million; 2014 – 1,4 miliona;  2015 – 1,1; 2016 – 1,3; 2017 – 1,2; 2018- million.

S druge strane, ,,roditelji i nekoliko opština koje plaćaju udžbenike, samo su za komplete za osnovnu školu za 2018/2019. platili 4,6 miliona eura (ovo je cifra do koje je došao tim CGO-a na osnovu prosječne cijene koštanja udžbenika), a što je značajno više, nego što su godišnji troškovi izrade i štampanja tih udžbenika”, navodi se u analizi CGO-a.

Ispada da su udžbenici visokoprofitabilan biznis.

Iz CGO preporučuju Ministarstvu prosvjete da napravi procjenu koliko je novca neophodno na nivou godine za obezbjeđenje besplatnih udžbenika za osnovnu školu, a da Vlada Crne Gore u saradnji sa opštinama obezbijedi besplatne udžbenike za sve osnovce: ,,Na taj način bi se ispoštovala ustavna odredba o obaveznom i besplatnom osnovnom školovanju, doprinijelo jednakom statusu među učenicima, ali bi to vodilo i racionalnijem pristupu Zavoda za školstvo, odnosno uticalo bi da se zastane sa izmjenama sadržaja udžbenika za svaku novu školsku godinu”.

Fino zvuči, al’ septembar je tu – roditelji će platiti, đaci i poslanici se vratiti u klupe. I krenuće opet političke i patriotske igre, usljed kojih se trošak za udžbenike, kad pristignu svi ostali računi, potisne i zaboravi.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

DRUŠTVO

POLITIČARI I PLANERI  NA DJELU: Budva izgrađena na korupciji

Objavljeno prije

na

Objavio:

Ostala je potpuno neistražena zona visoke korupcije u procesu donošenja katastrofalnih detaljnih urbanističkih planova po instrukcijama investitora, kojima je trajno degradiran prostor budvanske rivijere

 

Snimak na kome dvojica inspektora Ministarstva održivog razvoja i turizma uzimaju novac od jednog investitora iz Budve imao je kao posljedicu ostavku ministra Pavla Radulovića i razrješenje Rine Ivančević, v.d. direktorice Direktorata za inspekcijske poslove. On je istovremeno pokazao kako je korupcija na svim nivoima urbanizacije crnogorskog turističkog centra bila njen sastavni dio. Podmićivanje inspektora, državnih službenika zaduženih za sprečavanje nelegalne gradnje i nepoštovanja zakona i propisa u ovoj oblasti, samo su mali dio onoga što se u periodu nakon proglašenja nezavisnosti Crne Gore dešavalo na primorju, posebno u Budvi.

Ekspanzija gradnje objekata svih vrsta koja je zahvatila ekskluzivni prostor budvanske opštine početkom 2007. godine, izrodila je mnoge korupcionaške afere u kojima su brojni istaknuti funkcioneri vladajuće Demokratske partije socijalista osuđeni na višegodišnje zatvorske kazne. U osnovi svih afera koje je istraživalo Specijalno državno tužilaštvo i koje su okončane osuđujućim presudama članovima budvanske organizovane kriminalne grupe, leži korupcija u urbanizmu, građevinarstvu i gazdovanju zemljištem u državnoj svojini. Korupcija ove vrste koštala je karijere dva predsjednika opštine Budva, Rajka Kuljaču i Lazara Rađenovića, kojima je dosuđena odgovarajuća kazna. Međutim, „najveća riba“ koja je u Crnoj Gori osuđena za korupciju, između ostalog i  zbog uticaja na gradske i partijske funkcionere u trgovini zemljištem i povezanosti sa investitorima, bio je Svetozar Marović, bivši potpredsjednik vladajuće partije i bivši predsjednik zajedničke države Srbija i Crna Gora.

Ostala je potpuno neistražena zona visoke korupcije i odlučujućeg učešća drugih državnih funkcionera, predstavnika lokalne uprave i planera u procesu donošenja katastrofalnih detaljnih urbanističkih planova po instrukcijama investitora, kojima je trajno degradiran prostor budvanske rivijere.

 

PROČITAJTE VIŠE U ŠTAMPANOM IZDANJU MONITORA OD 15. NOVEMBRA

ILI ONLINE NA
https://www.novinarnica.net/

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

SLUČAJ PROFESORICE MILKE OBRADOVIĆ: Nakon nagrade za kvalitet, dobila otkaz

Objavljeno prije

na

Objavio:

Prošlog decembra Milka Obradović, profesorica Hemijske škole u Podgorici,  dobila je nagradu Ministarstva prosvjete Za odličan pet, i ove jeseni očekivala da se ispoštuje njeno zakonsko pravo i ugovor joj se transformiše za stalno. Po anonimnoj prijavi Inspekcija rada posjećuje ovu školu, a direktorica Ljeposava Vuksanović bez dokaza optužuje Obradovićevu za prijavu. Epilog je – otkaz Obradovićevoj

 

Milka Obradović, profesorica maternjeg jezika, u decembru prošle godine dobila je nagradu iz Fonda za kvalitet i talente – Za odličan pet, koju dodjeljuje Ministarstvo prosvjete. Umjesto ugovora za stalno, koji ju je sljedovao, krajem septembra ove godine dobila je otkaz u JU Srednja stručna škola ,,Spasoje Raspopović’’ (Hemijska škola)  u Podgorici.

Obradović je u ovoj srednjoj stručnoj školi kao profesorica Crnogorskog-srpskog, bosanskog i hrvatskog jezika i književnosti počela na zamjeni da radi od 2014. godine. Da bi školske 2017/18. i 2018/19. predavala bez prekida.

Sa predavanjima je počela i ove godine, a onda se sve promijenilo. ,,Direktorica Ljeposava Vuksanović me 29. septembra obavijestila da mi neće produžiti ugovor, iako je tri dana prije toga rekla da hoće do konkursa. Objasnila je da je bila u Ministarstvu i da su joj ‘četiri čovjeka’ pomogla u donošenju takve odluke. Kao razlog navela je to što sam odgovorna za ‘nemir i talasanje’ u kolektivu, a reče i da je mojim radom i angažovanjem u školi i više nego zadovoljna’’, navodi Obradovićeva u pismu ministru Damiru Šehoviću na koje nije dobila odgovor.

O talasanju se raspravljalo i na sjednici Nastavničkog vijeća ove škole. Nakon što je Inspekcija rada posjetila ovu ustanovu zbog anonimne prijave, direktorica je optužila Obradovićevu da ju je ona podnijela. Milka Obradović je na sjednici negirala tvrdnje direktorice i navela da joj je Vuksanović uz neopravdanu optužbu uputila i niz uvreda.

,,Iako je moj problem što sa svojih 36 godina još nijesam riješila pitanje zaposlenja, što smo podstanari, što mi suprug nije zaposlen, što svome djetetu moramo obezbijediti osnovne uslove za normalan život, ja se sada moram baviti optužbama da sam špijun i spletkaroš’’, kazala je Obradović u obraćanju kolegama na sjednici.

Slobodan Savović iz Sindikata prosvjete Podgorica kaže za Monitor  da je profesorica Obradović pokazala svoju stručnost i vanredan odnos prema vaspitno obrazovnom procesu, te da se sve može provjeriti u Centru za sredenje stručno obrazovanje gdje je učestvovala u raznim projektima.

On ističe da je transformacija ugovora na neodređeno vrijeme za profesoricu Obradović dogovorana na sastanku Sindikata sa Aktivom direktora i Ministarstvom prosvjete, još krajem jula te da je to trebalo da bude validno od sredine septembra. ,,Naknadnom pameću direktorice Hemijske škole dogovor je prekršen i  koleginica je dobila otkaz”, kaže Savović. I precizira: ,,Moja saznanja o toj spornoj sjednici Nastavničkog vijeća gdje je direktorica škole vrijeđala koleginicu Obradović su posredna iz više izvora.  Imam informaciju da je direktorica i mene nazivala prevarantom… Ja sam direktorici oprostio uvrede, jer je meni lično kompliment  kada me direktori kritikuju ili etiketiraju”.

Iz Hemijske škole su za Monitor kazali da je profesorica Obradović proteklu školsku godinu imala punu normu časova, a godinu dana prije toga,  sa brojem časova manjim od predviđene norme nastavnika  – 10 časova. Navode: ,Prema evidenciji koju vodi pravna služba škole za koleginicu Obradović, srazmjerno vremenu provedenom na radu, nije postojao osnov (24 mjeseca) za transformaciju ugovora na neodređeno vrijeme”.

Ljeposava Vuksanović, direktorica JU SSŠ ,,Spasoje Raspopović” za Monitor kaže: ,,Kako koleginica Milka Obradović nije imala rješenje – Ugovor o radu na neodređeno vrijeme, u šta se po njenim riječima i ona sama uvjerila konsultujući Inspekciju, škola je prijavila časove Crnogorskog-srpskog… jezika kao  nezastupljene. Na početku ove školske godine, smo  na osnovu preporuke Ombudsmana sklopili ugovor o preuzimanju koleginice iz škole u Lijevoj Rijeci, koja je 10 godina, sa 60 posto invaliditeta, putovala na posao. Nakon toga preostalo je osam časova, koje su, nakon raspisanog konkursa, pripali osobi sa boljim referencama. Napominjem i da je inspekcija kontrolisala proces zapošljavanja u školi i nije našla bilo kakve  nepravilnosti”.

Obradovićeva se nakon što joj nije produžen ugovor žalila Inspekciji rada.

Inspekcija rada 7. oktobra donosi rješenje u kojem navodi da je Obradovićevoj ugovor o radu na određeno vrijeme istekao 1. oktobra, te da ,,Inspekcija nema ovlašćenja da preispituje konačnu odluku poslodavca o prestanku radnog odnosa imenovane, nego je to nadležnost suda, pa zbog toga Inspekcija nije utvrđivala činjenice da li je imenovana ispunjavala uslove za transformaciju radnog odnosa sa određenog na neodređeno vrijeme”.

Iz Sindikata su Milku Obradović  savjetovali da se obrati sudu po dva osnova: jedan je tužba za mobing, a drugi osnov je njena transformacija radnog ugovora.

Savović kaže da Sindikat slične probleme transformacije ugovora na neodređeno često  rješava uspješno u saradnji sa upravama škola i Ministarstvom. ,,Ipak, slučaj koleginice Obradović nije usamljen jer postoje situacije direktorske samovolje. Da li ti direktori crpe samovolju iz nekog drugog autoriteta, partije ili nekih porodičnih veza, ne znam ali slučajeva poput ovog ima još”, kaže Savović.

Punomoćnik Milke Obradović, advokat Željko G. Braletić, je sredinom ovog mjeseca, Osnovnom sudu u Podgorici podnio tužbi protiv JU SSŠ Spasoje Raspopović. ,,Ugovori o radu na određeno vrijeme Milke Obradović zaključeni su suprotno odredbama čl. 25 Zakona o radu, jer je ista obavljala poslove trajnog karaktera pa se nije mogao zaključivati ugovor o radu na određeno vrijeme, jer je to suprotno cilju zbog kojeg je propisana mogućnost zasnivanja radnog odnosa na vrijeme čije je trajanje unaprijed određeno”’, navodi se u tužbi i kao dokaz se dostavlja zahtjev za transformaciju ugovora o radu od 2. septembra 2019.

Praksa je, kaže Savović, da ovakvi slučajevi na sudu bivaju rješeni u korist zaposlenih. ,,Siguran sam da će i koleginica Obradović dobiti svoje pravo na sudu. Ne veselim se činjenici da će ustanove plaćati enormne sudske troškove, a neće biti lične odgovornosti direktora za to, kao što je nije bilo ni do sada. Ne veseli me takođe ni činjenica da Ministarstvo prosvjete uglavnom usmeno savjetuje svoje direktore i oko ovih pitanja. To otvara mogućnost različitih tumačenja od strane direktora. Tako imamo situaciju da je jedan broj direktora ustanova prilično ‘tvrd na uši’, ali je zato slijepo poslušan liniji partija na vlasti”.

Slučaj Milke Obradović je test pravednosti.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

TROŠKOVI U SJEVERNIM OPŠTINAMA NA SLUŽBENE TELEFONE,  PUTOVANJA I REPREZENTACIJE : Nema se, može se

Objavljeno prije

na

Objavio:

Iznosi koje u lokalnim upravama sjevernih opština predstavnici vlasti troše na reprezentaciju, gorivo i službena putovanja, često su vrlo visoki. Obično se mnogo manje izdvaja za NVO, naknade za novorođenčad, transfere školama ili podršku turističkim organizacijama.

 

Oni koji analiziraju predloge odluka opštinskih budžeta  ili završne račune opština,  rijetko se osvrću na vrstu rashoda, koji su  uknjiženi pod stavkama „gorovo“, „reprezentacija“, „službena putovanja“, „telekmunikacione usluge“…. Uvidom u finasijske dokumente opština na sjeveru, lako je zaključiti da se planirani iznosi namijenjeni za tu svrhu na kraju godine  nerijetko  premaše, a uglavnom  su vrlo različiti iz godine u godinu.  Te stavke u budžetu značajno se razlikuju od opštine do opštine.

Ove godine, na primjer, u Opštini Bijelo Polje na službena putovanja potrošiće blizu 23.000 eura. Predviđeni rashodi na reprezentaciju „u zemlji i inostranstvu“, kako piše u odluci o budžetu su čak 49.000 eura, što je približno  sumi namijenjenoj i za investiciono održavanje u gradu.  Za troškove telefona bjelopoljski opštinski službenici potrošiće 40.000 eura.  Četiri puta manji iznos, na primjer, tamošnja lokalna vlast je opredijelila za podršku ženskom preduzetništvu.

 

PROČITAJTE VIŠE U ŠTAMPANOM IZDANJU MONITORA OD 8. NOVEMBRA

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo