Povežite se sa nama

DRUŠTVO

DECENIJE BUDVANSKE  BUKE: Decibeli izvan kontrole

Objavljeno prije

na

Problemi buke, kršenja Zakona o turizmu, privremenih objekata koji se ponovo nižu uz budvansku rivijeru, odslikavaju trenutak bezvlašća u Budvi. Svako radi šta hoće. Skupština je suspendovana do daljnjeg. Građani nemaju svoje predstavnike u parlamentu pa ni priliku da reaguju na stanje bezakonja i anarhije, u kome jedan čovjek, predsjednik Opštine, Marko Bato Carević vlada gradom bez nadzora i kontrole od strane odbornika

 

Nastojanja građana Budve koji duže od 20 godina pokušavaju da privole opštinsku vlast da smanji nesnosnu buku u gradu koja u ljetnim mjesecima stiže sa otvorenih restorana i kafića duž Slovenske plaže i u Starom gradu, nastavljaju se i ovoga ljeta.

Brojni dopisi i apeli predstavnika mjesnih zajednica Stari grad i naselja Gospoština, djelova Budve koji su prekomjernom bukom najviše pogođeni, nisu  za sada urodili plodom. Problem buke eskalira svakoga ljeta kada Budva postaje mjesto jeftine zabave, kiča i gramzivosti ugostitelja, koji, podstaknuti prećutnom podrškom nadležnih opštinskih službi, sprovode pravi teror nad stanovništvom i turistima, bučnom muzikom sa basovima i pojačivačima zvuka, koja odliježe gradom do duboko u noć. Kreštavi glasovi izvođača novokomponovanog folka trešte sa otvorenih terasa iz noći u noć, uprkos zakonskim propisima o ograničavanju nivoa buke, koje niko ne poštuje.

Budvom neprikosnoveno vlada duh primitivizma i estrade koji promovišu ugostitelji u skladu sa sopstvenim  poimanjem  vrste i oblika turističke usluge koju Budva treba da pruži turistima. Prigovori hotelijera i vlasnika luksuznijih smještajnih objekata, da bučna noćna muzika nanosi veliku štetu ukupnoj turističkoj ponudi, da visokoplatežni gosti otkazuju rezervacije i napuštaju Budvu, opštinsku vlast i njima bliske ugostitelje, ne zanimaju. Sezona kratko traje, što sada zarade to im je – rezon je kojim se rukovode.

Ugostitelji i zakupci plaža diktiraju pravila poslovanja na kopnu i na moru u metropoli crnogorskog turizma. Buka iz kafiće sve je jača, a broj ležaljki na plažama raste iz sezone u sezonu. Slobodno parče pijeska,  propisima JP Morsko dobro predviđeno za građane i turiste koji plažni mobilijar ne žele,  nestaje pred pohlepom zakupaca koji se nekažnjeno šire i svaki pedalj žala pokrivaju plastikom.

Vlada i njeno Ministarstvo ekonomskog razvoja i turizma ne miješaju se u ove probleme. Zakon o turizmu u čijem je tekstu  pitanje buke u ugostiteljskim objektima izmješteno iz Zakona o zaštiti od buke u životnoj sredini, jasan je. Ugostiteljski objekat u kojem se emituje muzika, odnosno upotrebljavaju elektroakustički i akustički uređaji, mora da ispunjava niz uslova za zaštitu od buke. Jedan od najvažnijih glasi: „Da ima zvučnu izolaciju kojom se obezbjeđuje da nivo buke izvan objekta ne prelazi vrijednost buke od 65 decibela“.

Zakon niko ne poštuje. Nadležna Komunalna policija ne reaguje na adekvatan način, oni upozoravaju a ne sprovode zakon, pa su građani stvar uzeli u svoje ruke. Kako je to izgledalo javnost je imala priliku da vidi početkom ove sedmice u TV prilozima sa redovnog sastanka predstavnika MZ Stari grad i Gospoština, rukovodilaca Komunalne policije i inspekcije u opštinskom Sekretarijatu za privredu, koji se odnedavno, svakog ponedjeljka održava u sali Skupštine opštine. Sukob između građana Budve i ugostitelja oko muzike ekskalirao je do te mjere da je umalo došlo do tuče u skupštinskoj sali između njih i ugostitelja Steva Maslovara.

Maslovar je zakupio restoran i terasu Hotela Mogren na kojoj organizuje muzički program, sa gostujućim pjevačima i orkestrima. Muzika na terasi hotela koji se nalazi u zaštićenoj kontakt zoni Starog grada, preglasna je i dominira ukupnim dešavanjima u brojnim lokalima koji okružuju Stari grad. Glasna muzika u večernjim satima teroriše  posjetioce Starog grada, restorana i lokala oko njega. Vlast je dozvolila da jedan preduzetnik, shodno svojim prioritetima i interesu, visokim decibelima blokira normalan život u gradu.

Građani su se žalili na buku koja dolazi sa terase Hotela Mogren. Naglasili su da se krše zakonski propisi kao i odluka SO Budva iz 2019. godine kojom je Stari grad proglašen tihom gradskom zonom, koja im garantuje pravo na miran život.

Starograđanin i vlasnik susjednog lokala Mocart kafe, Luka Vučković zatražio je od opštinskih vlasti da obezbijede poštovanje pravila i da počnu kažnjavati sve one koji ih krše. Međutim, ugostitelj Maslovar, kojeg starograđani optužuju da ih je ugrožavao čitav niz godina bučnom muzikom u lokalu unutar gradskih zidina, nije se složio sa zahtjevom građana. On je mišljenja da lokali u kontakt zoni ne treba da budu uskraćeni u odnosu na one u drugim djelovima grada.

Burna rasprava završena je incidentom i opštom svađom građana. Intervenisalo je skupštinsko obezbjeđenje i spriječilo tuču.

Ovakav ishod bio je očekivan nakon saznanja da je u Sekretarijatu za privredu zavedeno 9  zahtjeva vlasnika lokala za izvođenje žive muzike, od kojih su neki i u Starom gradu.

Predsjednik Savjeta MZ Gospoština Ljubo Rađenović, upitao je kako je moguće da se izdaju rješenja o izvođenju žive muzike u Starom gradu, kada je Stari grad proglašen tihom zonom. „Ovdje neko pravi ozbiljan prekršaj. Nije mi jasno zašto Opština ne počinje da sprovodi svoje odluke i zakone, jer u protivnom ovdje imamo anarhiju“, kazao je Rađenović.

Reagovao je i budvanski arhitekta Slobodan Mitrović tražeći objašnjenje na osnovu čega se izdaju takve dozvole.  „Ovo je potpuno improvizatorska situacija. Ne može na svakom mjestu da bude živa muzika. Ne može Sekretarijat da izda dozvolu svakome ko podnese zahtjev“, kazao je Mitrović.

U Budvi može mnogo toga, sa i bez dozvola opštinskih izvršnih organa. Na platou ispred uzlaza u Stari grad, ispred Hotela Avala osvanuo je početkom juna pravi šareni ringišpil. Vrteška za djecu instalirana je neposredno ispred ostataka  rimske nekropole, najvrednijeg kulturno-istorijskog nasljeđa antičke Budve. Cirkus se doselio u strogi centar turističke metropole. Ta vrsta zabave bila je stacionirana na Jadranskom  sajmu, uz sve one tezge sa raznovrsnom robom i roštiljem, koje su decenijama bile turistički „zaštitni“ znak Budve.

Privremeni objekti brze hrane, tezge, noćni klubovi i ajfelove kule sa šipkama na kojima su se uvijale mlade djevojke, konačno su postale prošlost nakon što su Demokrate, po stupanju na vlast 2016. godine, ukinule takve objekte u zoni iznad šetališta koju Opština kontroliše. Pod pritiskom tadašnje vlasti i Morsko dobro je moralo  ukloniti otužne lokale u zoni morskog dobra, duž Slovenske plaže. Dio lokala preživio je akciju. Neki novi privremeni objekti ponovo niču na ukinutim lokacijama. Mnogi bez ikakvih dozvola i rješenja.

Na sličan način, po svemu sudeći, obreo se i ringišpil ispred nekropole koja nije ograđena ni propisno zaštićena, niti je turisti mogu obići na dostojanstven način. Vlasniku raspjevanog ringišpila oko kojeg trče i ciče dječica  dozvolu nije izdao Sekretarijat za privredu, a ko jeste, nismo uspjeli da saznamo.  Dovoljno je, kako su nam rekli, da na osnovu uslova koje izdaje Sekretarijat za urbanizam, vlasnik prijavi postavljanje i to je to. Starograđani su tražili uklanjanje ringišpila, kojeg im je, tvrde, ispred lokala postavio pomenuti ugostitelj Maslovar, ali vlast nije reagovala.

Problemi buke, kršenja Zakona o turizmu, privremenih objekata koji se ponovo nižu uz budvansku rivijeru, odslikavaju trenutak bezvlašća u Budvi. Svako radi šta hoće. Skupština je suspendovana do daljnjeg. Građani nemaju  predstavnike u parlamentu pa ni priliku da reaguju na stanje bezakonja i anarhije, u kome predsjednik Opštine, Marko Bato Carević vlada gradom bez nadzora i kontrole od strane odbornika.

Biznismeni i ugostitelji bliski njemu i partijama koje čine Demokratski front koriste ovaj „zvezdani“ trenutak za osvajanje pozicija, kako u vlasti tako i poslovima koje kontroliše lokalna uprava.

Branka PLAMENAC

Komentari

DRUŠTVO

MMF O NAJAVAMA PROGRAMA EVROPA SAD 2: Visokorizično i inflatorno

Objavljeno prije

na

Objavio:

Dok iz Vlade ponavljaju šta sve neće (zaduženja, povećanje PDV-a), nikako da saznamo šta namjeravaju uraditi kako bi, nakon obećanog povećanja minimalnih i prosječnih zarada, državne finansije ostale održive. To je razlog više da upozorenjima iz MMF-a posvetimo dužnu pažnju

 

Vladin program Evropa sad 2 i dalje je tajna. Ipak, klub onih koji upozoravaju na neželjene posljedice najavljenog povećanja zarada na račun smanjenja ili potpunog ukidanja doprinosa za penziono osiguranje, dobio je još jednog člana. Međunarodni monetarni fond (MMF).

Značajan dio nedavnog izvještaja MMF-a za Crnu Goru odnosi se na izborna obećanja pokreta Evropa sad Milojka Spajića „koja nijesu sadržana u prijedlogu budžeta za 2024. godinu ili u srednjoročnim projekcijama vlasti, uključuju i djelimično ili potpuno ukidanje penzijskih doprinosa“. Prije svega, iz MMF-a su u fokus svoje analize stavili najavljeno povećanje minimalne plate sa  sadašnjih 450 na 700 eura, i prosječne zarade  sa februarskih 820 na 1.000 eura mjesečno.

Ni analitičarima MMF-a nijesu poznati detalji „reforme“ koju Spajić i njegovi najbliži saradnici najavljuju za kraj ove ili početak naredne godine. Ali su i oni, poput većine ovdašnjih analitičara, došli do zaključka da se tajna najavljenog povećanja minimalne i prosječne zarade krije u prevođenju bruto u neto platu. Čime bi državna kasa ostala bez, još uvijek nepoznatog, dijela prihode koji je ove godine planiran na 560 miliona. „To bi dovelo do značajnog pogoršanja fiskalne pozicije (države Crne Gore – prim. Monitora)“, navodi se u Izvještaju. Uz konstataciju: „Povećanje plata takođe bi dovelo do veće inflacije“.

Zoran RADULOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 17. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

POLITIKA U LOKALU: Novi izbori, stari principi   

Objavljeno prije

na

Objavio:

Funkcionerske kampanje, prljavi obračuni na društvenim mrežama, kršenje koalicionih sporazuma, ostavke, krize, nepoštovanje ženskih kvota – samo su neki od detalja političke scene u lokalu. Sve u svemu – ništa novo. U odnosu na vrijeme DPS-a, razlika je tek – hiperpordukcija partija

 

Bliže se izbori u dvije crnogorske opštine, Budvi i Andrijevici. Izbori u Budvi održaće se 26. maja, a oni u Andrijevici  2. juna.  I bez izbora, Ulcinj je promijenio vlast. Dok u Šavniku izbori i dalje traju. Gotovo dvije godine.

Funkcionerske kampanje, prljavi obračuni na društvenim mrežama, kršenje koalicionih sporazuma, ostavke, krize, nepoštovanje ženskih kvota – samo su neki od detalja trenutne političke scene u lokalu. Sve u svemu – ništa novo. U odnosu na vrijeme DPS-a, razlika je tek – hiperpordukcija partija.

U Budvi će građani te primorske opštine moći da glasaju za devet lista. Analitičari ne očekuju da bi neka od izbornih lista sama mogla osvojiti vlast, koja će se u tom slučaju morati organizovati kroz postizborne koalicije.

Da pobjeda jedne liste ne garantuje stabilnost, u Budvi smo već imali prilike da vidimo. Iako je na prethodnim lokalnim izborima apsolutnu pobjedu u tom gradu odnio bivši Demokratski front, njihov mandat protekao je u svađama i konačnom raskolu, što je Budvu dovelo do hronične krize. Plus hapšenje bivšeg gradonačelnika Mila Božovića, koji je dugo ključna gradska pitanja rešavao iz Spuža.

Bivši DF ovog put ide u dvije kolone.  Na jednoj strani je široka koalicija nekadašnjih članica tog političkog saveza. Lista nosi naziv Za budućnost Budve – Budva otvoreni grad, a čine je – NSD, PzP, DNP, SNP, Ujedinjena Crna Gora, Prava Crna Gora, Slobodna Crna Gora i Demos.  S druge strane je Grupa građana Budva naš grad  koju predvodi aktuelni predsjednik Skupštine opštine Nikola Jovanović. Svađe dojučerašnjih saboraca, kako iz lokala izvještvaju mediji, nastavile su se u predizborno doba i pretvorile u prljavu kampanju u kojima se rivalima spočitava  seksualna orijentacija ili porijeklo.

Milena PEROVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 17. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

SEZONSKI RADNICI U TURIZMU: Manjak ,,goriva” u motoru crnogorske privrede

Objavljeno prije

na

Objavio:

Priča o hroničnom manjku radnika u turizmu zatiče nas i pred ovogodišnju sezonu. Iako crnogorska ekonomija zavisi od turističke sezone, prosječna plata u turizmu iznosi 760 eura i niža je od prosječne na državnom nivou

 

I ove, kao i svake godine, očekuje se rekordna turistička sezona. A najave protiču uz upozorenja o hroničnom nedostatku radne snage.

I dalje nema zvaničnih podataka koliko nedostaje sezonaca. Umjesto toga imamo procjene koje govore da će ih nedostajati više nego prošle godine i da ta brojka prelazi 30.000.

Iz Zavoda za zapošljavanje najavljuju da će izdati oko 20.000 radnih dozvola za strance, a očekuje se da će strancima za sezonski rad u  turizmu biti izdato oko 5.000 dozvola. Iz MUP-a stižu informacije da je ovogodišnja kvota dozvola za privremeni boravak i rad stranaca 29.000, od čega je za sezonsko zapošljavanje planirano samo 2,5 hiljada dozvola.

Tokom prošle godine izdato je 2.710 sezonskih radnih dozvola. Najviše za državljanje Srbije 1.603, BiH 283, Kosova 234, Sjeverne Makedonije 152, a ispod sto za državljanje Turske, Rusije, Albanije, Indije, Meksika, Argentine.

Iako je broj nezaposlenih u Crnoj Gori krajem aprila bio preko 36.000, dovoljan da podmiri sve potrebe za radnom snagom, podsticaji za nezaposlene da rade sezonski se nijesu bitno promijenili u odnosu na prethodnu godinu.

Posebno za mlade, Hrvatska je atraktivnija za sezonske poslove u odnosu na Crnu Goru. U 2023. godini u Hrvatskoj je izdato 1.488 dozvola za boravak i rad crnogorskim državljanima, a u prava dva mjeseca 2024. godine 194 dozvole, navodi Forbes Crna Gora.

U Hrvatskoj kuvari/ce zarađuju od 1.400 do 2.500 eura, pica i roštilj majstori zarađuju oko 1.500 eura, pomoćni radnici u kuhinji od 1.000 do 1.300 eura, sobarice 1.200 eura, a zarada konobara/ca kreće se od 1.000 eura plus bakšiš.

Većina oglasa na sajtu Zavoda za zapošljavanje Crne Gore nema u opisu visinu plate. Oglasi u kojima se zainteresovanima daje uvid u platu govore od tome da su one niže od onih u Hrvatskoj. Tako u oglasima Zavoda za zapošljavanje sobaricama se nude plate od 450 do 600 eura, kuvarima od  450, 950 i 1.200, šankerima 600, perač suđa 600, noćni recepcionar 600, pomoćni radnik u kuhinji 1.000, pomoćna kuvari/ica od 700 do 850, poslastičarka 700…

Prema podacima Monstata plate u turizmu u prvom kvartalu ove godine su iznosile 760 eura i niže su od prosječne na državnom nivou koja iznosi 821 euro. Državni službenici, na primjer, imaju veće prosječne plate od turističkih djelatnika iako crnogorska ekonomija zavisi od turizma. Prema podacima Centralne banke, prošla turistička sezona je bila rekordna, ostvaren je prihod od 1,5 milijardi eura. Ukupno učešće turizma u bruto domaćem proizvodu Crne Gore je najveće u Evropi, prošle godine je iznosilo 22 odsto. Zato, turistički poslenici i ističu da je turizam motor crnogorske privrede, koji generiše saobraćaj, trgovinu, poljopriivredu i ostale usluge.

Pored većih zarada, sezonci iz Crne Gore i regiona više idu u Hrvatsku jer tamo sezona duže traje, pa su često angažovani šest i više mjeseci. Tokom mjeseci kada se ne radi, u Hrvatskoj država ovim radnicima plaća dio plate da bi se oni i sljedeće sezone vratili. O ovoj ideji i uvođenju kategorije ,,stalni sezonski radnik“ u Zakonu o radu govoreno je i prethodne godine.

Iz Privredne komore Crne Gore su istakli da  bi se uvođenjem ove kategorije ublažio problem nedostatka sezonskih radnika, jer bi se nezaposlene osobe motivisale da se prekvalifikuju i imaju sigurno stalno sezonsko zaposlenje i primanja tokom cijele godine u skladu sa pozitivnim iskustvima zemalja EU. Prema tom konceptu rješenje je da sezonski radnik radi pola godine, dok bi dio plate preostalih šest mjeseci plaćala država. U prevodu imali bi osiguranje, sigurnost radnog mjesta, mogli nešto da planiraju, da dignu kredit…

Nade da će ovo rješenje zaživjeti tokom ove sezone izjalovile su se, a ministarka rada i socijalnog staranja Naida Nišić najavila je da bi ovaj model mogao biti spreman za uvođenje tek sljedeće godine. Slijede analize, promjene Zakona o radu i drugih zakona, pa dokle se stigne.

Nedavno je iz Odbora Udruženja za turizam i ugostiteljstvo Privredne komore (PKCG) navedeno da je i pored rekordnih prihoda, prethodne sezone zabilježen rast troškova u dijelu zarada, nedostatka radne snage i nabavke, zbog čega poslovni rezultati nijesu bili na očekivanom nivou, ali da su turistički poslenici, uprkos svemu, zadovoljni.

Poslodavci svake godine i pored hroničnog manjka radnika apostrofiraju troškove zarada. Česta su i čuđenja kako i zašto niko neće da radi iako su plate koje oni nude ,,astronomske”. Novina je da su, uprkos svemu, zadovoljni i svojim profitom.

Zbog nemanja snijega, zimske turističke sezone skoro da nije bilo. U prvih par mjeseci zabilježena je manja posjeta nego protekle godine. Iz Ministarstva turizma tvrde da je razlog tome i veći odlazak Rusa i Ukrajinaca iz Crne Gore.

Predsjednik Odbora Udruženja za turizam i ugostiteljstvo Privredne komore (PKCG) Ranko Jovović najavaljuje da bi predstojeća ljetnja turistička sezona, prema bukingu i rezervacijama hotelskih kapaciteta, trebalo da nadmaši prošlogodišnju. Optimistična očekivanja, prema njegovim riječima, potvrđuju saobraćajne gužve i izletničke ture u predsezoni, kao i dobar buking hotelskih kapaciteta i najave za glavnu sezonu. Ova predviđana je potvrdila i dobra posjećenost za prvomajske praznike.

Da bi preduprijedili rizike, kao i protekle godine kada su na primorju pred sezonu podigli cijene usluga za 15 odsto, rast cijena ponavlja se i ove godine. Zvanični podaci govore da je u prvom kvartalu ove godine u odnosu na isti period prošle u segmentu smještaja i ishrane rast cijena bio 13,5 odsto. Kako se sezona približava rast će biti veći.

 

Šta sezonci traže

Hrvatski mediji su nedavno izvjestili da je prema podacima prikupljenim istraživanjem koje je MojPosao sproveo na temu sezonskog zapošljavanja, u kojem je učestvovalo više od 500 ispitanika, tri četvrtine Hrvata (76 odsto) je barem jednom tokom svoje karijere radilo u sezoni.

Prema istraživanju, najveće prednosti sezonskog posla su sticanje novih znanja i vještina (68 odsto ispitanika), upoznavanje novih ljudi (61 odsto). Tek na trećem mjestu je plata, koja je po pravilu osjetno viša nego u slučaju cjelogodišnjeg zaposlenja (54 odsto). Tu su još boravak na moru (45 odsto) te zanimljivost i atraktivnost posla (44 odsto), a svega šest odsto ljudi smatra da sezonski posao nema prednosti.

Kad je riječ o plati u prosjeku, očekivana mjesečna neto plata za sezonski posao iznosi 1307 eura, što je šest odsto više u odnosu na prošlu godinu.

Očekivanja govore da konobari u prosjeku očekuju mjesečnu platu od 1.408 eura, kuvari bi za svoj rad htjeli minimalno 1.482 eura, sobari mjesečno u prosjeku očekuju minimalno 1.145 eura, recepcionari smatraju da bi za svoj rad trebalo da dobiju minimalno 1.259 eura, prodavci u prosjeku očekuju platu od 1.105 eura, skladištari u sezoni očekuju 1.050 eura, a pomoćni radnik u kuhinji očekuje 1.322 eura.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo