Povežite se sa nama

OKO NAS

INVESTICIJE JP “MORSKO DOBRO” U ULCINJU: Bolna tema od osnivanja

Objavljeno prije

na

Već 27 godina Javno preduzeće za upravljanje morskim dobrom je jedna od najnepopularnijih institucija u Ulcinju. To je rezultat odnosa prema ovoj opštini. Malo je naznaka da će se nešto u bliskoj budućnosti promijeniti

 

“U 2017. i u 2018. godini, nakon Budve, JP Morsko dobro najviše je prihodovalo po osnovu naknade za korišćenje morskog dobra na teritoriji opštine Ulcinj, dok su ulaganja u morsku zonu ove opštine među najmanjima. Ulaganja u Ulcinju bila su 11 puta manja nego prihodi po osnovu naknada za korišćenje morskog dobra na toj teritoriji u 2017. godini, a čak 15 puta manja u 2018. Iinvesticije u 2017. su iznosile oko 126 hiljada eura, a godinu dana kasnije 40 hiljada manje, odnosno oko 87 hiljada eura”, kaže za Monitor izvršni direktor NVO “Novi horizont” Nazif Veljić.

On je bio dio Istraživačkog tima koji je pet mjeseci radio na projektu Javni novac za javno dobro: konkurentno i transparentno i u Morskom dobru, koji se posebno bavio investicijama ove institucije u ulcinjskoj opštini.

Kako navodi i Hadidža Đoni, potpredsjednica Opštine Ulcinj Morsko dobro je od osnivanja, 1992. godine bolna tema u Ulcinju. Čak sa 13 odsto najkvalitetnijeg prostora, ili sa 33 miliona metara kvadratnih ove lokalne samouprave, gazduje to javno preduzeće, čije je sjedište u Budvi. U Ulcinju se nalazi preko 56 odsto ukupne teritorije kojom upravlja JP Morsko dobro. U Ulcinju su čak i obale rijeke morsko dobro, a to nije, na primjer, Solana! Na pojedinim dijelovima, granica morskog dobra ide i do dva kilometra od morske obale.

U čitavom ovom periodu investicije su bile značajno manje od onoga što je putem naknada ostvarivano, što je potvrdilo i ovo istraživanje.

Iz Morskog dobra odbacuju navode da su tokom prošle i pretprošle godine ukupna ulaganja iznosila oko 200.000 eura. Tvrde da je transferisano 1,5 miliona Opštini Ulcinj, investirano oko 600.000, a dodatno iz 2018. godine prenešeno je 190.000 eura koje će se realizovati u tekućoj godini.

Napominje se  da je, JP Morsko dobro “kao i do sada, spremno da investira u opštinu Ulcinj prateći projktnu dokumentaciju i urbanističko tehničke uslove koje izdaje Opština Ulcinj, a uvažavajući u svemu smjernice koje inače dobijamo od lokalnih samouprava“.

Veljić ističe da su svi podaci navedeni u istraživanju dobijeni upravo iz Morskog dobra. „S obzirom na obuhvat morskog dobra u Ulcinju, potrebe opštine, građana i turizma, predložili smo da ta institucija uspostavi ravnotežu između prihoda i ulaganja u zonu morskog dobra, kako bi se zona morskog dobra ravnomjerno razvijala na teritoriji cijelog Primorja“, kaže on.

Potpredsjednica Đoni ukazuje da je osim nedovoljnih ulaganja u Ulcinj evidentan i problem komunikacije JPMD sa lokalanim samoupravama. „ Problem u komunikaciji je mnogo kompleksniji od iznošenja finansijskih činjenica.To se pokazalo i u implementaciji novog zakona ili novinama koje su promjene donijele, posebno na relaciji sa zakupcima. Taj odnos nije korektan, posebno kada je u pitanju prostor plaža. Ti ljudi plaćaju velike zakupnine, a niko im ne pomaže u rješavanju infrastrukturnih problema, prije svih mislim na pristupne puteve, napajanje električnom energijom, ali i na sanitarne probleme koji postoje svake sezone“, kaže Đoni.

Novim Cjenovnikom, koji je početkom godine usvojen na sjednici Upravnog odbora Morskog dobra, naknade za zakup državnog zemljišta na obalama Bojane znatno su više nego u 2018. Promijenjen je i Zakon o finansiranju lokalne samouprave, pa od ove godine Morsko dobro nije  obavezno da polovinu sredstava prikupljenih na teritoriji jedne opštine transferiše lokalnoj upravi.

U lokalnom odboru Građanskog pokreta URA tvrde da je tužan odnos Morskog dobra prema građanima Ulcinja. Kao pokazatelj  navode činjenicu da je nakon višegodišnjih obećanja konačno postavljena električna dizalica u lučici Kacema, ali da ona ne radi.

“Ko je bilo kada imao čamac, bilo je jasno da ovo što su uradili nema smisla.  Izabrali su pogrešno mjesto na kome nema prilaza, pa su potrebni dodatni radovi na otvaranju puta. Ko ima nešto veći čamac moraće da zove još jednu dizalicu u pomoć”, saopštili su iz URE napominjući da je i lučica Kacema nefunkcionalna.

Istovremeno rastu obećanja o velikim investicijama. Zvanično je najavljeno da će u ovoj godini Javno preduzeće za upravljanje morskim dobrom Crne Gore uložiti preko 1,2 miliona eura u opštinu Ulcinj. Napominje se da je najviše sredstava za investiciona ulaganja planirano upravo u toj opštini.

U ulaganje računa se i planirana izgradnja privremenog objekta za potrebe tog javnog preduzeća, opštine Ulcinj i inspekcijskih službi na obali Bojane u iznosu od 93.500 eura.

Ekološki aktivista Dželal Hodžić smatra da bi JP Morsko dobro trebalo prije obećanja o velikim ulaganjima da uputi izvinjenje građanima opštine Ulcinj.

“Njihovim neradom i nebrigom uništili su resurse Ulcinja i trebaće10 godina da se sanira šteta koja je pričinjena u Kacemi, Mandraću, Borovoj šumi, Bojani i Port Mileni. i Takođe, trebalo bi napraviti rekapitulaciju koliko je para to preduzeće uzelo iz Ulcinja za 27 godina, koliko je vraćeno po dokumentima, koliko je zaposlilo Ulcinjana, a koliko Budvana, kolike su im plate”, upitao je on.

Podaci sa sajta Agencije za antikorupciju pokazuju da su zarade zapošljenih u tom preduzeću visoke i za evropske prilike. Tako, predsjednik Upravnog odbora Džaudet Cakuli, koji je na toj funkciji od maja 2013. godine, prihoduje mjesečno 3.295,64 eura.

 

Poslovanje JPMD: ograničena konkurentnost,  diskrecija, direktne pogodbe

U istraživanju organizacija civilnog društva se navodi da kada su u pitanju javne nabavke, skoro polovina nabavki ovog javnog preduzeća sprovede se po procedurama za nabavke male vrijednosti, koje karakteriše ograničena konkurentnost i široka diskrecija.

“Ovo preduzeće zadržalo je u velikoj mjeri direktnu pogodbu, mnogo šire nego što je to predviđeno Pravilnikom o sadržaju akta i obrascima za sprovođenje nabavki male vrijednosti Ministarstva finansija. Takođe, Morsko dobro treba racionalnije da planira  nabavke, u ranim predsezonskim i postsezonskim periodima, kako bi zona morskog dobra bila spremna za sezonu i kako nabavke ne bi kasnile, te da smanji upotrebu procedure nabavke male vrijednosti i poveća upotrebu otvorenog postupka javnih nabavki“, ističe se u tom dokumentu.

 

Mustafa CANKA

Komentari

Izdvojeno

AZBESTNE CIJEVI I DALJE U VODOVODIMA: Prosipanje vode i vremena

Objavljeno prije

na

Objavio:

Azbestno-cementne cijevi jedan su od razloga što vodovodi u Crnoj Gori u svojim sistemima bilježe prosječne gubitke od blizu 70 odsto. Voda otiče mimo cijevi, kao i vrijeme da se šteta i rizici po zdravlje preduprijede. Projekat zamjene ovih cijevi, za koji je potrebno oko 150 miliona eura zastao je – ne samo zbog para, već i politike

 

Zbog zdravstvene zaštite i ogromnih tehničkih gubitaka u vodovodnim mrežama već godinama se upozorava na neophodnost zamjene azbestno-cementnih cijevi. U Crnoj Gori imamo vodovodnu mrežu od preko 600 kilometara cijevi napravljenih smješom azbesnih vlakana i cementa, materijala koji su izbačeni iz upotrebe u Evropskoj uniji još 2005. godine. U Crnoj Gori zabrana stavljanja u promet i upotrebu azbesta uvedena je Zakonom o životnoj sredini iz 2016.

Privilegiju da ne piju vodu iz azbestno-cementnih cijevi trenutno imaju samo stanovnici Plužina i Petnjice. Drugi mogu jedino da se tješe kako ne postoje pouzdani dokazi o štetnom uticaju unošenja azbestnih vlakana u organizam – ako se piju. Ako se ta vlakna udišu, dokazano su kancerogena. Iz Instituta za javno zdravlje su ranije objasnili da nijesu dovoljno razjašnjeni svi detalji u pogledu zdravstvenih efekata unošenja azbesta putem vode za piće koja prolazi kroz azbestno-cementne cijevi. Ipak se smatra da je ovakav unos daleko manje značajan sa zdravstvenog aspekta od udisanja čestica azbesta. Svjetska zdravstvena organizacija do sada nije utvrdila kancerogenost azbesta unijetog gutanjem tečnosti, pa zbog toga i ne postoje smjernice o dozvoljenoj količini u vodi. Prepoznat je rizik za radnike koji rade na uklanjanju azbestnih cijevi, jer mogu udahnuti čestice ovog materijala.

Ono što se sa sigurnošću zna je da cijevi imaju nedostatak zbog velikog gubitka vode koja protiče kroz njih – do dvije trećine.

U rješavanje ovog problema krenulo se 2019. godine, ali se nije daleko odmaklo. NVO Udruženje za unaprijeđenje vodosnadbijevanja, tretman i odlaganje otpadnih voda Crne Gore uz finansijsku podršku UNDP-a, od 9.050 eura, realizovalo je projekat Zamjena azbestnih cijevi u vodovodnim mrežama Crne Gore. Urađeni su projektni zadaci za 21 opštinu i prikupljeni podaci o ukupnoj dužini azbestnih cijevi u gradskim vodovodima koja iznosi 614,21 kilometar.

Iz Ministarstva ekologije, prostornog planiranja i urbanizma za Monitor objašnjavaju da ,,naredni korak koji je trebao da uslijedi jeste izrada Glavnog projekta zamjene azbestno-cementnih cijevi u vodovodnim mrežama i obezbjeđivanje finansijskih sredstava za implementaciju projekta. Izrada Glavnih projekata rekonstrukcije azbestno-cementnih cijevi je aktivnost koja je definisana i Akcionim planom za ispunjavanje završnih mjerila za Poglavlje 27- životna sredina i klimatske promjene. Nosilac aktivnosti je Udruženje za unapređenje vodosnabdijevanja, tretman i odvođenje otpadnih voda Crne Gore”.

NVO Udruženje vodovoda i Zajednica opština obratili su se Eko-fondu sa zahtjevom za uključivanje u projekat i finansijsku podršku. ,,Imajući u vidu da je prema procjenama Udruženja potrebno oko 150 miliona eura za realizaciju projekta i ograničena finansijska sredstva kojima raspolaže Eko-fond, dogovoreno je da Eko-fond može pružiti finansijsku podršku samo za izradu Glavnog projekta zamjene azbestno-cementnih cijevi”, kazao je za Monitor Draško Boljević, izvršni direktor Eko-fonda.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 20. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ČEREČENJE SOLANE I ULCINJSKIH PREDUZEĆA: Grad stečaj

Objavljeno prije

na

Objavio:

Stečaj je jedna od najneomiljenijih riječi u Ulcinju. Stečajem su redovno urnisana sva nekadašnja uspješna ovdašnja  preduzeća, počevši od Agroulcinja preko građevinske firme Primorje i Hotelsko-turističkog preduzeća Ulcinjska rivijera pa sve do Solane. Zato se očekuje da će specijalni tužilac otvoriti istrage i u ovim slučajevima

 

Slučaj ulcinjske Solane pokazuje šta su pohlepa i gramzivost, uz asistenciju države u stanju da devastiraju u kratkom roku. Agonija najstarije ulcinjske kompanije kreće 2004. godine kada Eurofond, koji je kontrolisao biznismen Veselin Barović, postaje većinski vlasnik Solane Bajo Sekulić u stečaju, za oko 800.000 eura. Godinu kasnije pokreće se postupak ,,programiranog stečaja” zbog duga za struju od 13.000 eura, a u međuvremenu, Eurofond podiže kredite zalažući imovinu Solane i emitujući akcije. Banke istovremeno stavljaju pod hipoteku milione kvadratnih metara zemljišta u neposrednom zaleđu Velike plaže.

Nekadašnji rukovodilac finansija u Solani Veselin Saša Mitrović kaže da je najteži udarac ta kompanija doživjela 2010. godine kada je, kako tvrdi, ukradeno 20 hiljada tona soli i milion eura iz blagajne. „Tada je i stavljena tačka na rad Solane, a radnici opljačkani. Kasnije i izbačeni na ulicu, a da niko nije odgovarao za to. I danas kada pitate te ljude iz Privrednog suda oni govore da su radili sve po zakonu!? Zato ih mi radnici i zovemo stečajna mafija“, naglašava Mitrović.

Konačno, 2011. godine uveden je u ovu firmu klasični stečaj rješenjem Privrednog suda. Od tada kontrola nad čitavom Solanom, ostacima ostataka njene pokretne i nepokretne imovine, kao i finansijskim sredstvima, prelazi kompletno u Podgoricu.

U posljednjih deset godina organizovano  je 15 neuspješnih pokušaja prodaje imovine Solane iako je bilo sporno da li Eurofond ima pravo na korišćenje ili svojine nad zemljištem. Ovi javni oglasi služili su da  bi se kupovalo vrijeme dok se ne završi posao definitivnog uništenja Solane.

Već deveta je godina da na Solani nema berbe soli, koja je preduslov da se očuva njen biodiverzitet, te da ona i dalje bude raj za ptice, što je čini staništem koje je važno u svjetskim okvirima. Zato se ona posebno navodi u svim godišnjim izvještajima Evropske komisije za Crnu Goru.

Stečajni postupak još traje, a u toku je procedura kojom se cjelokupna imovina Solane nastoji uknjižiti kao državna svojina, dok bi Vlada Crne Gore bila označena kao nosilac prava raspolaganja. Stečajni upravnik Solane, Žarko Ostojić, najavio je čak da će podnijeti tužbe Upravnom i Privrednom sudu, zbog odluke Savjeta za privatizaciju da ne pretvori pravo korišćenja u pravo svojine, odnosno da je imovina Solane državna svojina.

Mustafa CANKA
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 20. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

NACIONALNI PARK PROKLETIJE ŽRTVA BESPRAVNE GRADNJE: Uništavanje šume na privatnom posjedu zakon ne prepoznaje

Objavljeno prije

na

Objavio:

Gusinjanin Đ.V. u potpunosti je uništio planinarsku stazu ka Volušnici u zaštićenom području Nacionalnog parka (NP) Prokletije – dolini Grebaje, kada je odlučio da postojeći putić proširi i produži kako bi došao do svog posjeda. Reakcija nadležnih službi je zakasnila

 

Planinarska staza ka Volušnici u zaštićenom području Nacionalnog parka (NP) Prokletije – dolini Grebaje u potpunosti je uništena kada je Gusinjanin Đ.V, uz pomoć građevinskih mašina odlučio da postojeći putić proširi i produži kako bi došao do svog posjeda. Reakcija nadležnih službi je zakasnila. Prilikom probijanja puta dužine kilometar, oko 300 stabala oboreno je, srušeno, polomljeno ili iščupano, a zemljište isprevrtano.

Radovi su trajali dva dana, 6. i 7. maja. Prema riječima direktora NP Prokletije Marinka Bajraktarovića, nadzornik tog terena je drugog dana radova čuo mašine i zaustavio ih. Uprava nacionalnog parka o tome je obavijestila Upravu za inspekcijske poslove i Komunalnu inspekciju Opštine Gusinje dva dana kasnije – 9. maja. Inspekcija je na lice mjesta izašla sjutradan, a nadzoru su prisustvovali direktor i radnik službe zaštite NP Prokletije i Đ.V. Tada je konstatovano da su radovi sprovedeni na zemljištu u vlasništvu Gusinjanina. Oko 400 metara staze, širine tri metra, vlasnik je proširio, i taj se dio nalazi u trećoj zoni zaštite NP Prokletije. Ostalih 600 metara je u potpunosti novoizgrađen put, i to u drugoj zoni zaštite parka.

,,Nijesmo dali saglasnost za izvođenje radova u zaštićenom području Prokletija. U toku je proces u kome su preduzete mjere u saradnji sa Upravom za inspekcijske poslove i lokalnom upravom u Gusinju. Obiđen je teren, sačinjen izvještaj, a radovi su stopirani u istom trenutku kada ih je nadzornik uočio, i ne stoje tvrdnje da su se nelegalne radnje vršile naočigled zaposlenih u NP Prokletije, već su sve radnje učinjene po važećim zakonskim procedurama”, naveli su iz Nacionalnih parkova Crne Gore (NPCG) u saopštenju.

Andrea JELIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 20. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo