Povežite se sa nama

DRUŠTVO

NOVO POKRETANJE PROJEKTA IZGRADNJE LUKE VIRPAZAR: Vlada „bode oči“ građanima i međunarodnim konvencijama

Objavljeno prije

na

Ministarstvo kapitalnih investicija poslalo je Agenciji za zaštitu životne sredine Elaborat o procjeni uticaja Luke Virpazar na životnu sredinu, kako bi se ispunili procesni uslovi dobijanja građevinske dozvole za milionski projekat

 

Skadarsko jezero kao vrhunsko zimovalište za jahte. Dugo se u javnosti govorilo na ovu temu. Morska voda, navodno, zimi oštećuje velika luksuzna plovila na crnogorskom i albanskom primorju, a jezerska bi bila idealna za ovu svrhu. Uzevši u obzir profil većine vlasnika i korisnika ovakvih plovila u pomenute dvije države, ne čudi da je nekome ovakva ideja pala na um. Većina ekoloških aktivista i naučnika smatra da, iako je riječ o naizgled isplativom projektu, on može imati dalekosežne negativne posljedice za očuvan ekosistem kakvo je Skadarsko jezero.

Još od početka 21. vijeka postoji plan o plovnom saobraćaju između Albanije i Crne Gore, koji bi se obavljao preko Skadarskog jezera. Pominje se čak i iskopavanje dna Bojane kako bi je ponovo učinili plovnom, kakva je bila prije par vjekova. Albanska strana nema adekvatnih lokacija za luku koja bi primila velika plovila, dok Crna Gora, koja gazduje sa dvije trećine jezera, može sebi da priušti takav projekat. U Crnoj Gori jezero uživa najveći stepen zaštite kao nacionalni park. Jedine kočnice projektima, koje su u prošlosti podržavali i sprovodili čelnici različitih vladinih resora, bila je Evropska komisija, ekolozi i nevladin sektor.

Nakon što su (tadašnja) Republika Crna Gora i Albanija potpisale sporazum o međunarodnom jezerskom saobraćaju, Vlada je počela da u javnost „gura“ projekat izgradnje luke u Virpazaru. Ideju su objasnili obavezom da uspostave granični prelaz između dvije zemlje, zbog čega bi morali izgraditi luku po standardima struke. Takvim rješenjem nezadovoljni su bili i mještani Skadarskog jezera, koje je u međuvremenu zaštićeno RAMSAR konvencijom, ali i ekolozi i nevladin sektor.

Projekat je jedno vrijeme zaćutao, ali su se pojavili „investitori“ koji bi uložili milione u megalomanske projekte izgradnje elitnih „eko turističkih naselja“, koja bi sadržala male luke za jahte. Najpoznatiji od njih je projekat „Porto Skadar Lejk“, koji je upisan u prostorne planove, ali nije dobio dozvole za pristupni put. Veliki je otpor stanovništva i ekološkog NVO sektora. Posebno je sporan Elaborat izrade uticaja na životnu sredinu, koji je odobrio takav projekat. Neke nevladine organizacije su tvrdile da prilikom izrade analiza biolozi nijesu ni obišli područje Mihailovića, gdje je planirana izgradnja naselja.

Predstavnici nove Vlade su obećali da neće biti Porto Skadar Lejka u Nacionalnom parku Skadarsko jezero. To je jedna od rijetkih pozitivnih stvari koje je učinila vlast, čiji se ključni konstituenti predstavljaju kao „partija zelenih“. Ministarstvo kapitalnih investicija, kojim rukovodi Mladen Bojanić, ekspertski kadar blizak upravo „zelenima“, ponovo je stavio na sto*** stari projekat izgradnje Luke Virpazar. Tim projektom je planirana izgradnja u dvije faze – luke za brodove i glisere, restoran i uslužni objekti za carinu, policiju i lučku kapetaniju i pristupni putevi za sve navedeno. Planirano je i da se obnovi linija sa Skadrom, a kao kruna, da rijekom Bojanom ulaze plovila s mora.

,,Sve to ne bi bilo sporno, da to nije područje koje je prepoznato kao cjelina koju treba štititi, pa je i proglašeno nacionalnim parkom. Ali mi ne bismo bili mi da i tome ne doskočimo, pa smo izmislili podjelu prirodne cjeline na zone, od one zone gdje se ne smije ništa raditi, do zone gdje se može raditi sve i time se obesmislio sam koncept zaštite ove cjeline. Naravno, to su uradili veoma učeni ljudi koji poznaju zakon, pa i način kako ga iskoristiti u cilju megalomanskih projekata, a na štetu prirode”, govorili su predstavnici građanskog pokreta URA o ovom projektu. Dok nisu bili na vlasti.

Iz resora Mladena Bojanića saopštili su Monitoru da je u Virpazaru planirana izgradnja prve faze Luke Virpazar sa pratećim objektima. Riječ je o izgradnji kafića sa turističkim pultom, vanjskom terasom, suvenirnicom  i prostorima za zaposlene, dok drugu čine javni toaleti sa tehničkom prostorijom. Planirani objekti su prizemni, procijenjene površine od 150 i 100 kvadratnih metara.

„Cilj ovog projekta jeste razvoj multimodalnog saobraćaja i uspostavljanje unutrašnjih plovnih puteva i pomorskih linija“, pojašnjavju iz Ministarstva.

Izgradnja luke se dijelom finansira kroz projekat prekogranične trilateralne saradnje između Italije, Albanije i Crne Gore (ALMONIT MTC). Ministarstvu su odobrena budžetska sredstva u ukupnom iznosu od 2,4 miliona eura, od kojih su 85 odsto sredstva iz IPA fondova, dok preostalih 15 odsto predstavlja nacionalno kofinansiranje. Dio odobrenih sredstava utrošen je na izradu tehničke dokumentacije, koja podrazumijeva pripremu idejnog rješenja, kao i idejnog i glavnog projekta prve faze Luke Virpazar.

Ekološka aktivistkinja Nataša Kovačević istakla je da Evropska unija kroz IPA sredstva finansira projekat koji će ugroziti životnu sredinu u nacionalnom parku, zaštićenom području međunarodnim sporazumima Natura 2000, EMERALD i RAMSAR. Ovim projektom se, ističe, krše odredbe ovih sporazuma.

„Ispred Savjeta Evrope se vodi slučaj otvoren već više od godinu protiv Crne Gore za neodrživu gradnju na Skadarskom jezeru, pri čemu prva obavezujuća preporuka Stalnog odbora sekretarijata Bernske konvencije je da se obustavi svaka dalja gradnja do donošenja prostornog plana posebne namjene za Skadarsko jezero i nove zonacije utemeljene na očuvanju prirode“, navodi Kovačevićeva.

Ona tvrdi da situaciju prate Evropska Komisija i RAMSAR, zbog čega Delegacija EU u Crnoj Gori treba da izvijesti Evropsku komisiju. Takođe Delegacija treba da traži obustavljanje i odlaganje finansiranja projekta novcem iz EU, kojima će se ugroziti priroda i prekršiti preporuke međunarodnih Konvencija (Bernska i RAMSAR) i evropskih direktiva o zaštiti prirode.

U Ministarstvu kapitalnih investicija tvrde da je Agencija za zaštitu životne sredine tražila izradu Elaborata procjene uticaja na životnu sredinu. Taj resor je izradio dokument i poslao ga nadležnoj Agenciji. Iz te institucije nijesu odgovorili u kojoj fazi je odobrenje tog dokumenta, iako su saopštili da će to učiniti.

Ornitolog iz Agencije Darko Saveljić saopštio je da je Vlada od Agencije tražila da „napismeno pogazi sve zakone i međunarodne konvencije koje je ova zemlja potpisala i dozvoli izgradnju Luke Virpazar“. Kaže da je istina da je pristan na Viru neuređen i nesiguran za ukrcaj hiljada turista u ljetnjim mjesecima. Vlada Crne Gore, međutim, kako tvrdi nije planirala njegovu adaptaciju, već izgradnju nove luke usred nacionalnog parka i RAMSAR područja.

„Elaborat procjene uticaja na životnu sredinu ima skoro osamdeset primjedbi i ne može dobiti zeleno svjetlo dok se one ne otklone. I onda je pitanje da li mogu dobiti dozvolu za gradnju. Tako je po zakonu, što god u Vladi Crne Gore mislili. Ne želim razvoj ove države na način što ćete kršiti njene zakone. I zabijati prste u oči međunarodnim konvencijama“, saopštio je Saveljić.

Zabijanje prsta u oči građanima i međunarodnoj zajednici postala je redovna praksa Vlade kada god dođe do izbora između finansijskih interesa i zaštite životne sredine.

 

Ministarstvo nastavlja petnaest godina star projekat Vlade DPS-a

Ideja o izgradnji Luke Virpazar datira još od potpisivanja Sporazuma o međunarodnom jezerskom saobraćaju, koji je između Republike Crne Gore i Republike Albanije potpisan 2. jula 2004. godine u Podgorici. Na osnovu potpisanog sporazuma, Vlada Republike Crne Gore, kojom je rukovodila Demokratska partija socijalista (DPS), donijela je Odluku o otvaranju graničnog prelaza Virpazar za međunarodni jezerski putnički saobraćaj.

Ovom odlukom Direkcija javnih radova je zadužena da izradi projektnu dokumentaciju, izgradi granični prelaz i stvori uslove za rad nadležnih službi. U cilju realizacije Zaključaka Vlade i pune implementacije Odluke, definisan je Projektni zadatak za izradu Glavnog projekta izgradnje graničnog prelaza, te je na osnovu prethodno navedenog urađen Glavni projekat.

Na osnovu analiza navedene dokumentacije, u okviru planskog dokumenta Državna studija lokacije „Virpazar“, rezervisana je lokacija za izgradnju graničnog prelaza „Virpazar“. Međutim, Odluka iz 2004. godine nikada nije u potpunosti implementirana, što je za posljedicu imalo donošenje nove Odluke o objavljivanju Sporazuma između Vlade Crne Gore i Savjeta ministara Republike Albanije o otvaranju zajedničkog graničnog prelaza Ckla (Crna Gora) – Zogaj (Republika Albanija) za međunarodni drumski i jezerski putnički saobraćaj. Zbog toga je nova inicijativa o uspostavljanu jezerskog saobraćaja i povezivanju Crne Gore i Albanije podržana kroz Tematski projekat prekogranične saradnje ALMONIT – MTC. U Ministrastvu tvrde da je pomenuti Glavni projekat iz 2005. godine bio osnova za vršenje procjene planiranih sredstava u okviru aplikacije za pomenuti projekat prekogranične saradnje.

Ivan ČAĐENOVIĆ

Komentari

DRUŠTVO

KASNI PROSTORNO URBANISTIČKI PLAN OPŠTINE BUDVA: Moratorijum na gradnju ostaje do daljnjeg

Objavljeno prije

na

Objavio:

Na predlog tadašnjeg ministra Ratka Mitrovića za rukovodioca izrade PUP-a Budve određena je Marija Nikolić, prostorna planerka iz Nikšića. Rad na izradi plana počeo je u septembru nakon potpisivanja ugovora između bivše vlade i izabranog obrađivača. Osam mjeseci kasnije nema nikakvih prezentacija učinjenog niti naznaka roka do kojeg bi se PUP Opštine Budva mogao pojaviti na javni uvid pred građane

 

U Budvi je, u junu prošle godine, uveden moratorijum na izgradnju objekata na najatraktivnijem dijelu prostora budvanske rivijere, u zahvatu dva kontroverzna planska dokumenta, DUP Budva-centar i DUP Bečići. Zabrana gradnje u centralnom dijelu Budve, na potezu koji se prostire uz morsku obalu od Avale do Zavale, ograničenom Jadranskom magistralom, i na prostoru naselja Bečići, bila je sastavni dio Vladine Odluke o donošenju Prostorno urbanističkog plana Opštine (PUP), koja bi važila do njegovog stupanja na snagu. Vlada je tada odredila rok od 12 mjeseci za izradu PUP-a vodeće turističke opštine, odnosno jun 2022, kada bi moratorijum morao bio ukinut.

Međutim, od PUP-a, za sada, nema ništa. Prostorni plan nije urađen ni do nivoa nacrta spremnog za reviziju nadležnih službi u Ministarstvu ekologije, prostornog planiranja i urbanizma. Na predlog tadašnjeg ministra Ratka Mitrovića za rukovodioca izrade PUP-a Budve određena je Marija Nikolić, prostorni planer iz Nikšića. Istom odlukom Vlada je za rukovodioca i stručni tim utvrdila naknadu u iznosu od 150.000 eura.

Rad na izradi plana počeo je u septembru prošle godine nakon potpisivanja ugovora između Vlade i izabranog obrađivača. Osam mjeseci kasnije nema nikakvih prezentacija učinjenog niti naznaka roka do kojeg bi se PUP Opštine Budva mogao pojaviti na javni uvid pred građane. Izgleda da nije pogodan politički trenutak za tako nešto jer uslove izrade prati potpuna neizvjesnost. Od toga šta koja politička struja želi da postigne tako značajnim planskim dokumentom do haosa u sistemu planiranja u državi u kojoj se trenutno rade dva ključna planska dokumenta, Prostorni plan Crne Gore i Plan generalne regulacije (PGR).

Izradu prostornog plana za teritoriju bilo koje opštine određuju podaci i smjernice iz navednih planova kojih nema i ne zna se kada će biti završeni. Izrada Prostornog plana CG do 2040. bila je na listi prioriteta prethodnih pa tako i ove, nove vlade. Postoji i dilema oko nastavka izrade Plana generalne regulacije koja je stopirana na samom početku, u fazi analize postojećeg stanja.

U oblasti planiranja prostora u Crnoj Gori vlada potpuna konfuzija. U resornom ministarstvu se govorilo o izmjeni važećeg Zakona o planiranju prostora i gradnji objekata, usvojenog tokom mandata ministra Pavla Radulovića.

Njegov nasljednik, ministar Mitrović inicirao je izmjene tog zakona, ali posao nije završen. Nova ministarka Ana Novaković Đurović u svojim javnim nastupima daje natuknice oko promjena zatečenog planskog okvira po kome za teritoriju Crne Gore postoje samo dva planska dokumenta, krovni Prostorni plan CG i PGR. Nova vlada, po običaju, znači i novi koncept sistema planiranja. Planovi su do tada na čekanju.

Proces pripreme Prostornog plana Opštine Budva zapao je u vakuum promjena vlasti na nivou države i Opštine. Obrađivač očigledno čeka nova uputstva i neke druge smjernice od ministarke Novaković Đurović. Dosadašnja praksa je pokazala da svaki ministar sprovodi svoju viziju politike planiranja i uređenja prostora. Za definisanje rješenja nacrta PUP-a Budva potreban je novi politički dogovor.

Zoran RADULOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 20. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

POLITIKA ISPRED TURIZMA: Sezona pod prinudnom upravom

Objavljeno prije

na

Objavio:

Sa nivoa Nacionalne turističke organizacije nema validnih procjena o uspješnosti ovogodišnje turističke sezone. Procjene su se pravile na osnovu unaprijed ugovorenih hotelskih kapaciteta i potražnje na tržištu. U crnogorskom turizmu nema više ugovorenih kapaciteta, nema velikih turoperatora i čarter linija. NTO najavljuje dobar buking iz Velike Britanije iako nijedan turoperator iz te zemlje ne radi organizovano Crnu Goru

 

Turizam je glavna privredna grana u Crnoj Gori. Budva je  centar crnogorskog turizma u kojem se ostvaruje oko 50 odsto ukupnog prihoda. Ta opštepoznata činjnica nije bila presudna za  određivanje datuma održavanja lokalnih izbora u Opštini u kojoj je raspušten lokalni parlament i uvedena prinudna uprava.

Izbori su bili zakazani za 5 jun. kako bi se uzavrela politička situacija u gradu stabilizovala i sva pažnja novoizabrane vlasti usmjerila na djelatnost od čijih prihoda se puni gradska kasa i od koje zavisi ukupan razvoj grada. Međutim, politički interesi stranaka nove parlamentarne većine kojima izbori početkom juna nisu odgovarali, stavljeni su iznad  turizma i ekonomije.

Lokalni izbori u Budvi pomjereni su za 23. oktobar, što znači da će tokom čitave turističke sezone najvažniju turističku opštinu voditi pet Vladinih povjerenika sa svim ovlašćenjima koja po zakonu imaju i legalno birani odbornici.

Kako će Budva u predstojećoj sezoni funkcionisati bez potpune vlasti i učešća predstavnika građana, teško je prognozirati. Turistička sezona 2022. jedna je od najneizvjesnijih jer počinje u jeku rata koji bukti usred Evrope, u Ukrajini, i velike ekonomske krize koja je uslijedila. Crnogorski turizam ovoga ljeta ne može da računa na najbrojnije turiste iz Ukrajine i Rusije koji su u ukupnom turističkom prometu naše zemlje učestvovali i do 30 procenata.

Zbog rata u Ukrajini, kome se ne nazire kraj, i obostranih ekonomskih sankcija koje su Crna Gora i Rusija jedna drugoj uvele, suspendovan je avio-prevoz sa ovih destinacija za aerodrom Tivat. Za ljetovanje u Crnoj Gori opredijeliće se uglavnom oni Rusi koji imaju nekretnine u Crnoj Gori. Dolazak na Crnogorsko primorje postao je za Ruse preskup, putuje se preko Beograda i Istanbula sa kartom koja staje više od 1.000 eura.

Hotelijeri i vlasnici privatnog smještaja nadaju se da će gubitak istočnog tržišta biti nadoknađen pronalaskom novih emitivnih destinacija i uvođenjem sezonskih avio- linija ka Sjevernoj i Zapadnoj Evropi. Ipak nisu preveliki optimisti da će se nakon  pandemije koja je obilježila prošlogodišnju sezonu i novih okolnosti rata i ekonomske krize koja trese veliki broj zemalja, dostići nivo turističkog prometa iz 2019. godine.

Sa nivoa Nacionalne turističke organizacije nema validnih procjena o uspješnosti ovogodišnje turističke sezone. Procjene su se pravile na osnovu unaprijed ugovorenih hotelskih kapaciteta i potražnje na tržištu. U crnogorskom turizmu nema više ugovorenih kapaciteta, nema velikih turoperatora i čarter linija. NTO najavljuje dobar buking iz Velike Britanije iako nijedan turoperator iz te zemlje ne radi organizovano Crnu Goru. Procjene se vrše na osnovu uspostavljanja letova niskoplatežnih kompanija. Govori se uopšteno o bukingu, rezervacijama, interesovanjima, očekivanjima dolazaka sa tržišta zapadnoevropskih zemalja, Izraela, Saudijske Arabije… Ali pravih ugovora i sigurnog tržišta Crna Gora nema.

Goste iz Rusije i Ukrajine zamijeniće oni iz zemalja okruženja. Među njima su najbrojniji turisti iz Srbije. Za očekivati je da će broj turista i sa ovog tržišta biti manji nego lani, jer se za njih otvaraju i druge turističke destinacije koje su u ljeto 2021. bile nedostupne zbog kovid uslova.

Početak turističke sezone Budva je simbolično obilježila turističkim manifestacijama, karnevalom i koncertima, koje su u dane prvomajskih praznika privukle veliki broj posjetilaca. U Budvi trenutno boravi oko 15.000 turista, što je nešto više u odnosu na isti datum prošle godine. Međutim, u Turističkoj organizaciji Budve ističu da su ostvareni prihodi manji nego u maju 2019, godini koja se u gotovo svemu uzima kao reper koji valja dostići.

Budva je, neuobičajeno za ovo vrijeme u godini, puna stranaca, koji nisu turisti. Na ulicama, u trgovinama i restoranima prisutan je veći broj Ukrajinaca i Rusa koji su sa porodicama izbjegli iz ratom zahvaćenog područja. Oni nisu turisti u punom smislu, ne plaćaju boravišnu taksu, jer su prijavili boravak duži od tri mjeseca.

U Budvi boravi oko 3.580 državljana Ukrajine. Oni najčešće iznajmljuju luksuzne kuće po atraktivnim budvanskim selima ili veće stanove i apartmane, na duži period. Uživaju specijalni status privremeno zaštićenih lica, koji im omogućava boravak i do godinu dana. Oko 300 Ukrajinaca ostvarilo je takav status, dok na rješenje čeka još oko 1.000 njihovih zahtjeva.

Za izbjeglice iz Ukrajine u narednim danima biće organizovana berza za zapošljavanje, na Jadranskom sajmu u Budvi. Biće u prilici da nađu posao u ugostiteljstvu i hotelijerstvu, kako bi im se situacija donekle olakšala.

Istovremeno, prema podacima Turističke organizacije, u Budvi trenutno boravi oko 2.500 državljana Ruske federacije.

Najave dolazaka gostiju u budvanske hotele i privatan smještaj za mjesec jun, na nivou su od prošle godine. Ima dosta rezervacija na čekanju, koje će se realizovati u zavisnosti od međunarodne političke situacije. U julu i avgustu, kada svi idu na odmore, biće svi kapaciteti popunjeni. Vlasnici kuća i stanova na rivijeri napraviće gužvu kao privid uspješnosti sezone, koja toliko i potraje.

Goste ovoga ljeta čekaju neprijatna iznenađenja u vidu drastičnog povećanja cijena hrane i pića u budvanskim restoranima i kafićima.

Iz Udruženja ugostitelja Budve najavili su povećanje cijena od 10 do 30 odsto, obrazlažući takvu odluku porastom cijena osnovnih životnih namirnica. Doći će i do povećanja cijena apartmana i soba u privatnom smještaju čiji vlasnici sve teže nalaze potrebne radnike za njihovo održavanje.

Krajnji ishod nastupajuće turističke sezone potpuna je nepoznanica ne samo za direktne učesnike u turističkom privređivanju, hotelijere, ugostitelje i vlasnike privatnog smještaja, nego i za turističke eksperte. Svi nešto čekaju, nadaju se i šire optimizam bez realnog pokrića.

Branka PLAMENAC

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

IZBORNI GALIMATIJAS: Po volji vladajuće većine

Objavljeno prije

na

Objavio:

Več zakazani lokalni izbori u jeku turističke sezone, objedinjeni su i odloženi za oktobar. Iz nove vladajuće većine objasnili su da društvo treba relaksirati neprestane izborne trke, dok opozicija tvrdi da se radi o bježanju od izvora. Iz dijela nevladinog sektora, kao i ranije, upozoravaju na nezakonitost

 

I pored toga što je predsjednik Crne Gore Milo Đukanović raspisao lokalne izbore u više crnogorskih opština koji su trebali da se održe u jeku turističke sezone, bar turisti mogu da odahnu – do njih neće doći. Nova parlamentarna većina se potrudila da izbore objedini i odloži za oktobar, sve slijedeći DPS praksu nedržanja zakona kao pijan plota. Nova opozicija upozorava na hajdučiju i pravni haos i poentiraju da je odluka politička jer novoj većini u ovom trenutku ne odgovaraju izbori.

Krenimo redom. Skupština Crne Gore je 5. maja usvojila dopune Zakona o lokalnoj samoupravi kojima je predviđeno da se izbori u 14 gradova objedine i odgode do 30. oktobra. Dopune, za koje je glasalo 45 poslanika, protiv je bilo 16, su predložili članovi nove parlamentarne većine iz SNP-a, URA-e, DPS-a, Bošnjačke stranke i SDP-a.

Predlagači zakona iz redova nove parlamentarne većine pozvali su se na javni interes da građani na lokalnim izborima glasaju istog dana, te na potrebu građana i društva da se ne bude non-stop u izbornoj kampanji. Upozorili su i da iza objedinjavanja izbora u jednom danu stoje Evropska komisija, OEBS i ODIR, te da je to jedna od preporuka iz posljednjeg izvještaja Evropske komisije.

Da je ovo zakon o bježaniji od izbora, tvrde sada opozicione Demokrate. Oni tvrde da je ovo akt bez presedana kojim se uvodi pravni haos u izborni sistem. Demokratski front (DF) je napustio sjednicu Skupštine zbog, kako su kazali, pravnog nasilja vladajuće većine, uz najavu vaninstitucionalne borbe.

Predsjednik Đukanović, koji je već raspisao izbore za Bijelo Polje i Šavnik za 12. jun, za 5. jun vanredne u Budvi, Tivtu, a redovne u Plužinama i Žabljaku, vratio je Skupštini dopune zakona. On je upozorio da bi odluka vladajuće većine, u kojoj je sada i njegov DPS, mogla ,,otvoriti više bitnih pravnih pitanja, odnosno nedoumica, koje nastaju u karakterističnim političkim situacijama, uz pretpostavljenu refleksiju na polje crnogorskog ustavnog sistema i postulata ustavnog prava uopšte”.

Novi premijer Dritan Abazović je na ovu odluku Đukanovića odgovorio da će skupštinska većina ponovo izglasati dopune i da će Đukanović morati da ih potpiše.

,,Ukoliko Skupština ponovo usvoji isti zakon, predsjednik je dužan da ga proglasi”, kazao je u izjavi Pobjedi Đorđije Blažić, dekan Fakulteta za državne i evropske studije.

Nakon što su poslanici Skupštine Crne Gore i drugi put usvojili dopune Zakona o lokalnoj samoupravi, Đukanović ih je, poštujući zakonsku proceduru, potpisao.

Blažić je upozorio na pravni galimatijas koji može izazvati pravne i institucionalne probleme u funkcionisanju pojedinih državnih organa, ali i lokalne samouprave: ,,Pravni sistem se ne prilagođava interesima partija već građanima i sa takvom praksom se mora prekinuti”.

Saga oko lokalnih izbora je upravo pokazatelj kako se sve podređuje partijskim interesima. Dopune Zakona o lokalnoj samoupravi prvi put su povučene iz skupštinske procedure u novembru, iako su njegovi potpisnici bili svi predstavnici tadašnje vlasti. To se desilo nakon što koalicija Crno na bijelo nije prihvatila amandmane SNP-a koji je trebalo da garantuju da će odluka predsjednika države o raspisivanju izbora na Cetinju, Petnjici i Mojkovcu prestati da važi.

Novi pokušaj je bio kada su poslanici koalicije Crno na bijelo, DPS, SD, SDP, BS i dvije albanske liste inicirali krajem januara izmjene tog Zakona, kako bi se izbori u 14 opština i gradskoj opštini Golubovci održali u jednom danu. Poslanici su početkom februara usvojili te izmjene, ali ga je Đukanović nekoliko dana kasnije vratio Skupštini na ponovno odlučivanje sa obrazloženjem da je neustavan. Skupština nije ponovo usvojila taj zakon.

Dok je visoka politika trgovala sa izborima, u opštinama u kojima su izbori bili zakazani za jun neke partije su predale izborne liste. Sada je ostala nedoumica da li će oni koji nijesu predali izborne liste moći učestvovati na oktobarskim izborima. Predsjednik skupštine građanske liste Bokeški forum (BF) iz Tivta Branislav Matijević je komentarišući za Vijesti odluku Skupštine o odlaganju izbora, kazao da je gaženjem svih zakonskih normi, državni parlament uspio da obesmisli instituciju vladavine prava i potpuno obesmisli izborni proces.

O kakvom se galimatijasu i vođenju računa samo o partijskim interesima radi, ranije je objasnila programskog direktora CDT-a Milena Gvozdenović. ,,Zvuči gotovo nevjerovatno, ali predlozi partija o ovom pitanju su tekli sljedećim tokom: prvo su se svi saglasili da to treba uraditi kroz promjenu Zakona o izboru odbornika i poslanika, što zaista jeste jedini ispravan put. Onda se, pred izbore na Cetinju, dio partija tadašnje vlasti dosjetio da to uradi na nezakonit način kroz promjene Zakona o lokalnoj samoupravi. Onda su oni koji su se tome žestoko protivili u slučaju Cetinja, bili za to u slučaju Berana, a oni koji su to zagovarali u slučaju Cetinja bili protiv toga u slučaju Berana. Nakon toga je predsjednik države vratio na ponovno odlučivanje zakon za koji je glasala njegova partija…”

Iz dijela nevladinog sektora odavno upozoravaju da je jedini zakonit način da se ovo pitanje zakonito rješi izmjenama Zakona o izboru odbornika i poslanika. To je za političare teži put, kojim oni nikad ne idu, jer je za izmjene tog zakona potrebna dvotrećinaska podrška poslanika.

Zbog svega navedenog Centar za demokratsku tranziciju (CDT) je podnio inicijativu Ustavnom sudu za ocjenu ustavnosti izmjena Zakona o lokalnoj samoupravi koje se tiču odgađanja lokalnih izbora. ,,Mali” je problem što je Ustavni sud u svojevrsnoj blokadi zbog manjka sudija.

,,Ovaj način djelovanja Predsjednika i Skupštine Crne Gore dovodi do opasnog presedana tj. nezakonitog odlaganja izbora bez valjanog razloga, koji dalje može da znači da svaka parlamentarna većina, kojoj to bude politički interes, može odlagati lokalne izbore onako kako joj se prohtije”, saopštili su iz CDT-a.

Ništa novo, kao i do sad – što se tiče prohtjeva vladajuće većine.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo