Povežite se sa nama

DRUŠTVO

ZAHUKTAVANJE EPIDEMIJE: Nepoštovanje sebe

Objavljeno prije

na

Tokom proljećnog  talasa virusa iz NKT-a su  govorili o tri moguća scenarija. Najpovoljniji je  predviđao  0,1 odsto inficiranih.  Scenario od 1 odsto oboljelog stanovništva više nije najgori

 

Najvjerovatnije imamo više oporavljenih nego što prikazujemo, saopštio je direktor Insituta za javno zdravlje Crne Gore Boban Mugoša na ovonedjeljnoj konferenciji za medije Nacionalnog koordinacionog tijela za zarazne bolesti (NKT).

,,Lokalni epidemiološki servisi su preopterećeni i ne stižu da ponovo komuniciraju sa svim oboljelim i utvrde da li su ispunili kriterijume da ne budu više definisani kao aktivni slučajevi. Intenzivno radimo na ažuriranju stanja, tako da će ovaj trenutni izazov sa prikazom broja oporavljenih biti uskoro prevaziđen”, rekli su Monitoru iz Instituta za javno zdravlje.

Od ponedjeljka se u Budvi, Cetinju, Kolašinu, Ulcinju i na Žabljaku primenjuju pooštrene mere za sprečavanje širenja epidemije. One podrazumijevaju zabranu rada ugostiteljskih objekata i zabranu okupljanja u kućama i stanovima svima koji nijesu članovi istog domaćinstva. Zatvorene su i škole, pa đaci nastavu prate od kuće.

Podgorica u kojoj je najviše oboljelih  i koja sedmicama ima najveći trend rasta, zamalo je ove nedjelje izbjegla zatvaranje jer zvanično broj oboljelih nije prešao 800 na 100.000 stanovnika. Iz Instituta za Monitor kažu da razvoj epidemiološke situacije u Podgorici, ali i u cijeloj državi, zavisi isključivo od toga u kojoj mjeri građani poštuju propisane mjere. ,,Ako nastavimo sa nepoštovanjem mjera i ne usvojimo pravila ponašanja koja nam pomažu u borbi sa korona virusom, broj inificiranih će rasti. U tom slučaju, sasvim je izvjesno da možemo očekivati pooštravanje mjera”. Sredinom ove nedjelje, stopa aktivnih slučajeva u Podgorici popela se na 844 oboljela na 100.000 stanovnika.

Istog dana kada je Podgorica izbjegla zatvaranje, slovenačka Vlada proglasila je stanje opšte epidemije koje će biti na snazi narednih 30 dana. Slovenija je to uradila na 317 oboljelih na 100.000 stanovnika, Crna Gora ima preko 600 oboljelih na 100.000 stanovnika. Od početka epidemije, u Sloveniji koja ima dva miliona stanovnika, umrlo je 200, u Crnoj Gori 250 ljudi.

Zato Crna Gora ima predsjednika NKT-a koji, zarad političkih poena, podriva preporuke Instituta. Milutin Simović je saopštio da u potpunosti razumije stavove budvanskih, nikšićkih i podgoričkih ugostitelja  koji se protive odluci o ograničenju radnog vremena ili privremenom zatvaranju lokala u najugroženijim opštinama. Simović je sa njima razgovarao i opet za sve probleme okrivio neodgovorne građane, zbog kojih, kako kaže, ne smiju da ispaštaju oni koji poštuju mjere.

,,Dobijamo infomacije, posebno iz nekih opština da se svake subote i nedjelje organizuju proslave, velike svadbe sa po nekoliko stotina zvanica. U pojedinim opštinama je i zbog toga došlo do tako naglog skoka oboljelih”, kazala je za TV Prva epidemiološkinja Božidarka Rakočević. Podsjetila je i  da nema dana bez smrtnih ishoda od posljedica infekcije.

Umjesto mjera, NKT je kao rješenje ponudio novu statistiku. Odlučeno je da se stopa oboljenja ne računa na broj stanovnika s popisa 2011, već prema procjenama Monstata iz 2019. godine. Tako je došlo do smanjenja broja stanovnika u sjevernim opštinama, a povećanja u Podgorici, Budvi, Tivtu… ,,Novi način računanja je donio  promjene za određeni broj južnih opština koje su zabilježile porast stanovnika. Međutim, vrlo je važno da pošaljemo poruku da je naša najvažnija referenca upravo semafor. I pored promjene osnove računanja, semafor je i dalje izuzetno relevantan i ne treba tražiti opravdanje ili način da se zaobiđu pravila koja on propisuje”, kazali su Monitoru iz Instituta.

Institut je Ministartsvu zdravlja poslao predlog nove strategije kojom se uvode brzi testovi koji bi se radili u kovid ambulantama, kao i u privatnim zdravstvenim ustanovama. O trošku države. Ovim bi se Institut rasteretio velikog pritiska a pacijenti bi manje čekali na rezultate. ,,Ovih dana imamo veliki priliv uzoraka, pokušavamo sve da istestiramo, naše ekipe rade i 18 sati dnevno”, kazao je direktor Instituta Boban Mugoša.

MANS je problematizovao dosadašnji trošak za testiranje (vidi boks). U septembru ove godine Insitut za javno zdravlje je napustio načelnik virusologije dr Zoran Vratnica, kako bi nastavio svoju karijeru u svojoj privatnoj zdravstvenoj ustanovi Dijagnostika u partnerstvu sa suprugom direktora Instituta. ,,Dijagnostika je jedina privatna laboratorija koja je napravila brze testove koje je odobrila SZO, a to je informacija koju je imao direktor Instituta. To su testovi koji se koriste zbog dobre specifičnosti koja je slična PCR-u, a dobijate rezultat mnogo brže. Kako su ti testovi došli prije u Dijagnostiku, nego u Institut za javno zdravlje? Ta činjenica ne uliva povjerenje u rad direktora Mugoše”, postavila je pitanje epidemiološkinja Milena Popović – Samardžić u istraživanju MANS-a.

Rekordno radno vrijeme imaju i ostali zaposleni medicinari. Sve se češće čuju upozorenja ljekara da su zdravstveni radnici premoreni. Šef Kriznog štaba NKT-a i direktor Urgentnog centra Kliničkog centra Crne Gore dr Nermin Abdić kazao je na konferenciji NKT-a u ponedjeljak da je 96 zdravstvenih radnika pozitivno na novi korona virus, kao i sedam nemedicinskih radnika.

Predsjednik Ljekarske komore Aleksandar Mugoša upoređujući situaciju u zdravstvu u zemljama regiona i kod nas kazao je da Slovenija ne zna koliko ima oboljelih ljekara, te da ljekari traže oslobađanje od krivične i profesionlane orgovornosti zbog greške koje prave zbog iscrpljenosti: ,,U Hrvatskoj sam vidio najavu da će inficirani ljekari raditi u skafanderima, u BiH je ogroman broj ljekara neopravdano na bolovanju. U Srbiji imate dvije grupe ljekara koji su suprotstavljeni jedni drugima. Jedni podržavaju vlast, drugi su protiv vlasti. To je degutantno slušati”, navodi Mugoša.

Politika je odavno inficirala i crnogorsko zdravstvo. Mediji najavljuju da će  direktor Kliničkog centra Jevto Eraković podnijeti ostavku i biti poslanik DPS-a u Skupštini. Eraković je nedavno izjavio da je stanje najozbiljnije od početka pandemije i istakao da zdravstveni sistem ipak uspješno odgovara izazovima.

U Erakovićevom stilu, odlazeći režim oštro kritikuje sve pokušaje da se problematizuje dosadašnja neuspješna borba protiv virusa. Opštinski tim za zaštitu i spašavanje Prijetonice Cetinje reagovao je na kritike epidemiološkinje Milena Popović-Samardžić koja tvrdi da je do ovako visoke stope zaražavanja došlo uslijed kasne reakcije nadležnih. Pominjući dvostruke aršine i nelogičnosti ona je ukazala da je nonsens to što su na Cetinju sva igrališta i vježbališta na otvorenom zatvorena, a teretane otvorene. ,,Ne možete dugo ljude držati zastrašene, to nije prirodno stanje i jako je iscrpljujuće. Ali ih zato možemo jako dobro edukovati”, kazala je Popović-Samardžić.

Tokom proljećnog  talasa korona virusa registrovano je ukupno 324 zaraženih. Iz NKT-a su tada govorili o tri moguća scenarija. Najpovoljniji je  predviđao da će biti 0,1 odsto inficiranih, odnosno 630, od kojih će biti hospitalizovano 140 pacijenata, a njih 35 do 40 na respiratoru. Prema drugom scenariju Crna Gora bi u jednom momentu imala oko 1.870 zaraženih, dok bi hospitalizaciju zahtijevalo 400 do 420 pacijenata. Najgori scenario predviđao je 6.300 zaraženih, odnosno jedan odsto stanovništva, a 300 do 320 pacijenata bi završilo na respiratorima.

U Crnoj Gori je trenutno, četvrtak, 4.004 oboljelih od virusa, u nedjelju je bilo 4.385, a ukupno oboljelih od početka epidemije je 16.069. To je dovelo do još crnjih predviđanja.  ,,Što se tiče scenarija, onaj od jedan odsto nije najcrnji. Ono što bi bilo jako teško i sa čim ne bi mogli da se izborimo je 10 odsto”, smatra direktor Instituta Mugoša.

Iz Instituta najavljuju da se, uz poštovanje mjera, blagi pad broja oboljelih očekuje u naredne tri sedmice. Svjetska zdravstvena organizacija je upozorila da je razvoj pandemije u Evropi ,,veoma zabrinjavajući”, a pojedini stručnjaci upozoravaju da  vrh epidemije treba očekivati u novembru i decembru.

 

Skupa testiranja u Njemačkoj

Od početka epidemije virusa korona, Institut za javno zdravlje je na testiranje uzoraka u laboratoriji u Njemačkoj potrošio 240 hiljada eura. To je bilo dovoljno za nabavku  opreme za značajno povećanje kapaciteta za testiranje na virus u Crnoj Gori i opremanje još najmanje dvije laboratorije, pokazuje dokumentacija koju je analizirao Istraživački centar MANS-a.

Tokom mjeseca jula Institut za javno zdravlje je u laboratoriju Eurofins/LifeCodexx iz Ebersburga u Njemačkoj poslao prvu pošiljku od 1.958 uzoraka za čije testiranje je plaćeno oko 107 hiljada eura. Druga pošiljka je uslijedila u septembru kada je upućen kontigent od 1.118 uzoraka, što je Institut koštalo još 61,5 hiljada eura. Ovog mjeseca je u Njemačku poslat i treći kontigent od 1.280 uzoraka za koji Institut očekuje fakturu od još 70 hiljada eura.

Institut je za 97.000 eura u septembru kupio PCR aparat i time povećao kapacitete za 20 do 30 odsto, piše MANS. Krajem septembra Institut traži od Ministarstva zdravlja dodatnih 359 hiljada za proširenje kapaciteta testiranja. Međutim tender još nije raspisan.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

TXT: U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

BUDVA UOČI GODIŠNJICE IZBORA BEZ KOALICIONOG DOGOVORA: Carević samo Demokratama nudi savez

Objavljeno prije

na

Objavio:

Nije baš jasno zašto je Marko – Bato Carević izašao sa ovakvom ponudom iako je znao da ona neće biti prihvaćena. U ranijim izjavama prvi čovjek budvanskih Demokrata, Mijomir Pejović kazao je, kako među potpisnicima koalicionog sporazuma o formiranju vlasti moraju da se nađu svi oni koji čine vladajuću većinu na državnom nivou. Uključujući i GP URA koja do sada nije učestvovala u pregovorima

 

Uskoro se navršava godina od izborne pobjede Demokratskog fronta i Demokratske Crne Gore na lokalnim izborima u Budvi, ali taj jubilej, po svemu sudeći, neće biti obilježen sklapanjem postizbornog koaliconog sporazuma o formiranju vlasti u najvećoj turističkoj opštini. Tokom proteklog desetomjesečnog perioda vlast u Budvi funkcionisala je, sa neznatnim izmjenama, na podjeli resora između DF-a i Demokrata ustanovljenoj na osnovu rezultata  prethodnih lokalnih izbora održanih 2016. godine. Kako se odnos snaga na avgustovskim izborima promijenio u korist stranaka koje čine Demokratski front, one očekuju i novu raspodjelu i veći udio u vlasti u opštini Budva.

Nakon izbora izostao je ozbiljan  dijalog među strankama kojima su Budvani iskazali povjerenje. Zamijenjen je međusobnim optužbama i žestokim kritikama čak i u okviru izbornih koalicija. Postkoalicioni dogovor nije postignut, ali je u međuvremenu došlo do preraspodjele mandata među strankama.

Lider lokalnog DF-a i predsjednik  Opštine Budva Marko – Bato Carević  nedavno je sa pobjedničke liste DF-a koja je osvojila 14 odborničkih mandata, isključio dvije partije, SNP i Pravu Crnu Goru. U odmazdi prema dojučerašnjim partnerima koji nisu glasali za njegov godišnji izvještaj, odlučio je i da im oduzme i sve funkcije koje su njihovi kadrovi zauzeli. Time se budvanski DF sveo  na 11 odborničkih mjesta. Desetak dana kasnije Carević ponovo intrigira političku scenu u Budvi miroljubivom ponudom Demokratama, o podjeli vlasti na novim osnovama.

Predsjednik Carević poslao je mejl Demokratskoj CG sa predlogom sporazuma o postizbornoj koalicionoj saradnji, konstituisanju, organizaciji i vršenju vlasti u Opštini. Ponuda se odnosi na zajedničko formiranje gradske uprave u punom trajanju mandata, do 2024. godine. Nova koalicija imala bi ukupno 17 mandata, odnosno tijesnu većinu od 33 odbornička mjesta u SO Budva.

Sporazum predviđa da se budvanska vlast uspostavi na sljedećim osnovama- Demokratski front sa 11 mandata ostvario bi učešće u vlasti sa 64,7 odsto a Demokratama sa 6 odbornika preostaje 35,3 odsto. Kolač vlasti u Budvi bio bi precizno podijeljen na dvije političke opcije.

„Potpisnici sporazuma konstatuju da se vlast konstituiše uz postojanje potpunog legitimmiteta i legaliteta koje su članice koalicije ostvarile na istorijskim izborima održanim 30. avgusta 2020. za šta postoji nesporno utvrđena volja većine građana Budve. Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na osnovu temeljnih načela demokratije, Ustava CG, Zakona o izboru odbornika i poslanika, Zakona o lokalnoj samoupravi, Statuta Opštine Budva…. uz poštovanje principa izborne volje građana i proporcionalno broju osvojenih glasova odborničkih mandata“, navodi se u predlogu sporazuma.

Predlog za formiranje vlasti potpisale su tri partije članice DF-a,  Nova srpska demokratija, Demokratska narodna partija i Pokret za promjene. Njime je jasno stavljeno do znanja da se ne odnosi na isključene SNP i Pravu CG.

„Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na period punog trajanja mandata, odnosno na period od četiri godine od dana posljednjih izbora za izbor odbornika u SO Budva. Potpisnici sporazuma ostaju otvoreni za participaciju drugih političkih subjekata u vlasti koji dijele iste ili slične stavove i principe političkog djelovanja bez ucjena u bilo kom segmentu i pravcu djelovanja. Potpisnici sporazuma se obavezuju da u skupštinskom radu koordiniraju rad klubova odbornika radi postizanja što većeg stepena saglasnosti po svim pitanjima koje spadaju u djelokrug rada Skupštine opštine Budva kao i izvršne vlasti. Obavezuju se da poštuju princip jedinstvenog djelovanja i glasanja u SO Budva za odluke koje  je zakonom i Statutom Opštine predviđeno da se odlučuje većinom glasova od ukupnog broja odbornika“, navedeno je u tekstu.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo