Povežite se sa nama

DRUŠTVO

Kao pod sankcijama

Objavljeno prije

na

„Kako smo sijali, tako ćemo požnjeti. Imaćemo ove godine punjenje osnovnih kapaciteta ne možda 70 nego 60 dana, što smo imali i sredinom devedesetih. Znači, ponavlja se tužna priča iz vremena sankcija. Vjerovatno sezona 2010. neće biti tako loša kao sezone u to vrijeme, ali će sigurno biti gora nego što je bila prošla”, kaže za Monitor profesor turističke ekonomije Rade Ratković. I turistički poslenici u Crnoj Gori ističu da bi bili veoma zadovoljni ako bi sezona bila na lanjskom nivou, kao što javnost, čini se s malo uspjeha, pokušavaju uvjeriti crnogorski zvaničnici.

SUMNJA: Doministar Nebojša Popović, naime, očekuje da će se promet povećati u naredna tri mjeseca, te da će čak biti bolji nego prošle godine.
Dosadašnji pad Popović ocjenjuje „blagim” i navodi da je to posljedica – kasnih rezervacija.
Na ove riječi turistički radnici sumnjičavo vrte glavom. Jer, analize pokazuju da su dosadašnji rezultati, kad je o noćenjima riječ, za oko 15 odsto slabiji nego lani, dok su finansijski efekti znatno slabiji.
Dugogodišni predstavnik Turističkog saveza Jugoslavije u Njemačkoj Vukašin Ćulafić kaže za Monitor da će biti veoma teško da se ovi minusi „ispeglaju” do kraja sezone. „Svaki mjesec ima svoje punjenje. Prema tome, smatram da će se maj i jun veoma loše odraziti na ukupne rezultate”, rekao je on i naglasio: „Izgleda da je za diletante bitno samo da se ostvari popunjenost nekoliko dana u julu i avgustu kako bi se pohvalili da je sve puno, da je sve krcato, da sve vrvi od turista.”

SAMOSPOZNAJA: „Istina je da je globalna ekonomska kriza učinila svoje, ali smatram da sve bitke za goste mi, ipak, gubimo na svom terenu”, kaže direktor turističke agencije Bonitaturs iz Ulcinja Munib Abazović. „Nama je najbitnije da sami sa sobom riješimo otvorena pitanja: da li smo spremni da na najljepši način dočekamo goste, da li smo spremni da damo sve od sebe da se gost ovdje lijepo osjeća. Ako se to godinama ostvaruje, onda će nam ti zadovoljni gosti biti najbolja propaganda. Ali, mi uvijek u toku sezone nešto počinjemo da gradimo. To se više ne smije tolerisati”, dodaje on.
Mnogi eksperti smatraju da je najveći problem crnogorskog turizma izuzetno loš tzv. destinacijski menadžment, odnosno specifični turistički paket ove države. Što to znači može se vidjeti iz primjera Istre. Ona se, naime, na turističkom tržištu uspjela prikazati kao divna zemlja dobrih ljudi, kvalitetnih vina, tartufa, najboljih maslinovih ulja, čistog mora, starinske arhitekture i gotovo magijske unutrašnjosti. Svega onoga što Crna Gora djelimično ima ili što bi mogla da stvori, a što godinama udarnički uništava.

STRUKTURA: Profesor Ratković tvrdi da se niko u Crnoj Gori ne hvata u koštac s ključnim problemima turizma: strukturom smještaja, preduzetništvom i našom turističkom tražnjom.
Takve tvrdnje on ilustruje činjenicama da hoteli učestvuju u ukupnim smještajnim kapacitetima ove zemlje sa oko 13 odsto, da naše turističke firme ni danas nijesu na nivou poslovne sposobnosti jednog Montenegroturista od prije 25 godina i da su glavna emitivna tržišta Evrope za Crnu Goru gotovo beznačajna!
Ni akcija „Desetodnevno ljetovanje u Crnoj Gori za 99 eura” ne daje, kako izgleda, neke značajnije efekte. Jer, i na regionalnom tržištu je nakon vizne liberalizacije konkurencija velika, a ono je sve manje izdašno.
Dakle, i ova sezona je potvrdila da je crnogorski turizam nesposoban ne samo za utakmicu na svjetskom i evropskom već i na regionalnom tržištu. Pokazalo se takođe da ova država ne „diše” turistički na svim nivoima: od mikromenadžementa do Vlade i njenog resornog ministarstva. Upravo ono se pretvorilo u slijepo crijevo koje sprječava razvoj ove najvažnije privredne grane Crne Gore.
A uspješnog turizma i dobre sezone nema dok se baš sve dobro ne posloži.

Nemoguća misija

Informacije s glavnih emitivnih tržišta Evrope pokazuju da je bolji buking za privatni smještaj, da mjesta ima svuda u hotelima i u špicu sezone, dok su avioprogrami svuda u padu.
Najveći pad dolazaka je iz zemalja istočne Evrope, teško pogođenih ekonomskom krizom i padom tečaja njihovih nacionalnih valuta.
Zato je cjenovna trka na uzdrmanom evropskom turističkom tržištu u borbi za svakog gosta na pragu sezone dosegnula neviđene razmjere. Turska, na primjer, za uplaćeni sedmodnevni odmor u hotelu nudi još – jednu sedmicu besplatno!
U hotelu u Turskoj sa pet zvjezdica, uz avionski prevoz i „all inclusive”, te dva izleta, možete se 14 dana provesti za samo 499 eura! Takav aranžman bi u Crnoj Gori stajao barem dva puta skuplje.
„To je za nas, s obzirom na makroekonomske uslove poslovanja, praktično nemoguća misija”, kaže nam jedan hotelijer i navodi da su najveći poslovni partneri turističkih preduzeća u Crnoj Gori komunalna preduzeća i Elektroprivreda.
Inače, u Turskoj je lani PDV za turističke firme smanjen sa 18 na osam odsto, država subvencionira čarter-letove, turoperatori subvencioniraju hotelijere, država zimi, umjesto hotelijera, plaća poreze i doprinose za njihove radnike.

Mustafa CANKA

Komentari

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

TXT: U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

BUDVA UOČI GODIŠNJICE IZBORA BEZ KOALICIONOG DOGOVORA: Carević samo Demokratama nudi savez

Objavljeno prije

na

Objavio:

Nije baš jasno zašto je Marko – Bato Carević izašao sa ovakvom ponudom iako je znao da ona neće biti prihvaćena. U ranijim izjavama prvi čovjek budvanskih Demokrata, Mijomir Pejović kazao je, kako među potpisnicima koalicionog sporazuma o formiranju vlasti moraju da se nađu svi oni koji čine vladajuću većinu na državnom nivou. Uključujući i GP URA koja do sada nije učestvovala u pregovorima

 

Uskoro se navršava godina od izborne pobjede Demokratskog fronta i Demokratske Crne Gore na lokalnim izborima u Budvi, ali taj jubilej, po svemu sudeći, neće biti obilježen sklapanjem postizbornog koaliconog sporazuma o formiranju vlasti u najvećoj turističkoj opštini. Tokom proteklog desetomjesečnog perioda vlast u Budvi funkcionisala je, sa neznatnim izmjenama, na podjeli resora između DF-a i Demokrata ustanovljenoj na osnovu rezultata  prethodnih lokalnih izbora održanih 2016. godine. Kako se odnos snaga na avgustovskim izborima promijenio u korist stranaka koje čine Demokratski front, one očekuju i novu raspodjelu i veći udio u vlasti u opštini Budva.

Nakon izbora izostao je ozbiljan  dijalog među strankama kojima su Budvani iskazali povjerenje. Zamijenjen je međusobnim optužbama i žestokim kritikama čak i u okviru izbornih koalicija. Postkoalicioni dogovor nije postignut, ali je u međuvremenu došlo do preraspodjele mandata među strankama.

Lider lokalnog DF-a i predsjednik  Opštine Budva Marko – Bato Carević  nedavno je sa pobjedničke liste DF-a koja je osvojila 14 odborničkih mandata, isključio dvije partije, SNP i Pravu Crnu Goru. U odmazdi prema dojučerašnjim partnerima koji nisu glasali za njegov godišnji izvještaj, odlučio je i da im oduzme i sve funkcije koje su njihovi kadrovi zauzeli. Time se budvanski DF sveo  na 11 odborničkih mjesta. Desetak dana kasnije Carević ponovo intrigira političku scenu u Budvi miroljubivom ponudom Demokratama, o podjeli vlasti na novim osnovama.

Predsjednik Carević poslao je mejl Demokratskoj CG sa predlogom sporazuma o postizbornoj koalicionoj saradnji, konstituisanju, organizaciji i vršenju vlasti u Opštini. Ponuda se odnosi na zajedničko formiranje gradske uprave u punom trajanju mandata, do 2024. godine. Nova koalicija imala bi ukupno 17 mandata, odnosno tijesnu većinu od 33 odbornička mjesta u SO Budva.

Sporazum predviđa da se budvanska vlast uspostavi na sljedećim osnovama- Demokratski front sa 11 mandata ostvario bi učešće u vlasti sa 64,7 odsto a Demokratama sa 6 odbornika preostaje 35,3 odsto. Kolač vlasti u Budvi bio bi precizno podijeljen na dvije političke opcije.

„Potpisnici sporazuma konstatuju da se vlast konstituiše uz postojanje potpunog legitimmiteta i legaliteta koje su članice koalicije ostvarile na istorijskim izborima održanim 30. avgusta 2020. za šta postoji nesporno utvrđena volja većine građana Budve. Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na osnovu temeljnih načela demokratije, Ustava CG, Zakona o izboru odbornika i poslanika, Zakona o lokalnoj samoupravi, Statuta Opštine Budva…. uz poštovanje principa izborne volje građana i proporcionalno broju osvojenih glasova odborničkih mandata“, navodi se u predlogu sporazuma.

Predlog za formiranje vlasti potpisale su tri partije članice DF-a,  Nova srpska demokratija, Demokratska narodna partija i Pokret za promjene. Njime je jasno stavljeno do znanja da se ne odnosi na isključene SNP i Pravu CG.

„Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na period punog trajanja mandata, odnosno na period od četiri godine od dana posljednjih izbora za izbor odbornika u SO Budva. Potpisnici sporazuma ostaju otvoreni za participaciju drugih političkih subjekata u vlasti koji dijele iste ili slične stavove i principe političkog djelovanja bez ucjena u bilo kom segmentu i pravcu djelovanja. Potpisnici sporazuma se obavezuju da u skupštinskom radu koordiniraju rad klubova odbornika radi postizanja što većeg stepena saglasnosti po svim pitanjima koje spadaju u djelokrug rada Skupštine opštine Budva kao i izvršne vlasti. Obavezuju se da poštuju princip jedinstvenog djelovanja i glasanja u SO Budva za odluke koje  je zakonom i Statutom Opštine predviđeno da se odlučuje većinom glasova od ukupnog broja odbornika“, navedeno je u tekstu.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo