Povežite se sa nama

OKO NAS

KRAĐA ŠUMA I UNIŠTAVANJE PUTEVA: Tajkuni i lopovi ostavljaju pustoš

Objavljeno prije

na

Grupa građana iz andrijevičkih mjesnih zajednica Trešnjevo, Zabrđe i Slatina tvrde da koncesionari, ali i šumokradice i nesavjesni pojedinci, transportujući balvane teškim kamionima, konstantno uništavaju put ka izletištu i ljetovalištu na planini Gradišnici, čiju izgradnju je finansirala Evropska unija

 

U NVO Gradišnjica tvrde da su koncesionari proteklih godina, vršeći transport građe samim tokom rijeke, izazvali i uništavanje ribljeg fonda. „Od

nadležnih institucija insistiramo da preduzmu odgovarajuće mjere za adekvatno poribljavanje Gradišnjice“

 

TXT: Grupa građana iz andrijevičkih mjesnih zajednica Trešnjevo, Zabrđe i Slatina zatražili su od državnih i opštinskih organa i institucija da preduzmu mjere u cilju poštovanja utvrđenog režima saobraćaja na putu koji od Andrijevice vodi do planine Gradišnice, zaprijetivši da će u suprotnom blokirati taj put, kao jedini način da se suprotstave koncesionarima koji teškim kamionima godinama uništavaju asfaltnu podlogu.

Oni tvrde da koncesionari, ali isto tako i šumokradice i nesavjesni pojedinci, transportujući balvane teškim kamionima, konstantno uništavaju put ka izletištu i ljetovalištu na planini Gradišnici, čiju izgradnju je finansirala Evropska unija.

“Tajkuni i lopovi su, ostavljajući pustoš u šumama, na brojnim mjestima izlomili asfaltnu podlogu zbog čega se otežano saobraća do planine i obližnjih izletišta. Zato smo prinuđeni da blokiramo dalji odvoz balvana s ovog područja ukoliko koncesionari ne ispoštuju pravila po kojima je dozvoljen transport tereta samo do dvadeset tona” – kaže mještanin Branko Kastratović.

Da je bespravna sječa, odnosno krađa šumske građe u Andrijevici veoma rasporostranjena govori i činjenica je zbog tih krivičnih djela u dijelu Gradišnice i Jelovice suspendovan  šumar, a prijava je proslijeđena Odsjeku za privredni kriminal Centra bezbjednosti Berane.

To je potvrđeno nedavno iz Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja.

Predstavnici Koordinacionog međuresorskog tima za suzbijanje bespravnih aktivnosti u šumarstvu, nakon što su održali sastanak na terenu sa mještanima, konstatovali su da je takozvana zagdinska jedinica Gradišnica – Jelovica označena kao prostor sa najvećim nelegalnim aktivnostima na području opštine Andrijevica.

Oni su podsjetili da je još početkom maja ove godine na prostoru ove gazdinske jedinice identifikovana bespravna sječa četinara u većem obimu. Tada je protiv odgovornog službenika Uprave za šume pokrenut disciplinski postupak i vještačenje koje je bilo neophodno u ovom slučaju.

Prema riječima predsjednika Koordinacionog tima, državnog sekretara u Ministarstvu poljoprivrede i ruralnog razvoja Milosava Anđelića riječ je o bespravnoj sječi koju nadležni organi nijesu blagovremeno prijavljivali, te da je jasno da su u ove aktivnosti uključeni pojedini službenici Uprave za šume iz Područne jedinice Andrijevica, ali i ostali akteri u lancu vezano za promet nelegalno posječenog drveta.

“Nakon obilaska terena i analize stanja predstavnici međuresorskog tima su odlučili da svu raspoloživu dokumentaciju dostave Specijalnom državnom tužilaštvu. Ukupna drvna masa koja je posječena je preko 7.000 kubika, šumar je suspendovan i prijava proslijeđena Odsjeku za privredni kriminal CB Berane” – navedeno je u izvještaju Koordinacionog tima.

Iz resornog ministarstva je naglašeno da će državni organi biti istrajni u namjeri da sve počinioce bespravnih aktivnosti u šumarstvu privredu pravdi, u cilju realizacije aktivnosti na očuvanju šumskih resursa i njihovom održivom gazdovanju.

Predsjednik opštine Andrijevica Srđan Mašović izrazio je podršku aktivnostima na suzbijanju bespravnih aktivnosti u ovoj oblasti i iskazao spremnost da Opština formira komisiju koja će pratiti stanje putne infrastrukture na lokalnim šumskim  putevima, kako bi se spriječila njihova devastacija od strane koncesionara i ispunila očekivanja lokalnog stanovništva.

Od početka aprila, kada je počeo sa radom Koordinacioni tim za suzbijanje bespravnih aktivnosti u šumarstvu, iz resornog minisartsva tvrde da su postignuti evidentni rezultati na otkrivanju nelegalnih aktivnosti u ovoj oblasti.

Tim je u ovom periodu, kako kažu, posebnu pažnju posvetio otkrivanju i procesuiranju bespravnih sječa na području više područnih jedinica u opštinama na sjeveru Crne Gore.

“Intenzivno se sprovodi i kontrola preduzeća korisnika šuma, prvenstveno sa aspekta njihovog zakonitog poslovanja, ažurne dokumentacije i izmirenih obaveza prema zaposlenim i državi. Na tom planu pokrenute su mjere za prinudnu naplatu potraživanja i izricanje novčanih kazni” – kažu iz Koordinacionog tima.

Iz NVO „Gradišnjica” tvrde da su koncesionari proteklih godina, vršeći transport građe samim tokom rijeke, izazvali i uništavanje ribljeg fonda.

“Rijeka Gradišnjica je nekada bila prebogata divljom, potočnom pastrmkom. Međutim, koncesionari su put za transport građe napravili rječnim koritom čime je uništeno glavno mrestilište u dijelu Male rijeke. Tako je došlo do drastičnog smanjenja ribljeg fonda. Zato od nadležnih institucija insistiramo da preduzmu odgovarajuće mjere za adekvatno poribljavanje Gradišnjice, jer bi se na taj način povratila njena atraktivnost” – kazali su članovi NVO „Gradišnjica”.

Završetak rekonstrukcije puta Zabrđe – Gradišnjica, koja je podrazumijevala postavljanje asfaltnog zastora u dužini od 7,7 kilometara, ozvaničen je početkom 2013. godine. Radilo se o projektu vrijedanom 759.260 eura, finansiranom od strane Evropske unije i to u iznosu od 561.852 eura, dok su ostala sredstva obezbijedili Vlada Crne Gore, Opština Andrijevica i Regionalna razvojna agencija za Bjelesicu, Komove i Prokletije.

Tada je, presijecajući svečanu vrpcu, predstavnik delegacije Evropske unije u Crnoj Gori Džordž Vizner naglasio da je uvjeren da će ova saobraćajnica ubrzati lokalni razvoj i poboljšati uslove života na ruralnom području opštine Andrijevica.

“Posebno smo se radovali kada je izvršena rekonstrukcija i asfaltiranje puta koji od Andrijevice vodi do Gradišnjice, planine koja predstavlja pravi prirodni biser na sjeveru Crne Gore i izvor života za više sela. Tamo se nalaze naši katuni i brojne druge vrijednosti koje zaslužuju posebnu pažnju. Međutim, umjesto da se forsira otvaranje dodatnih sadržaja, krenulo se u nemilosrdno raubovanje prirodnih potencijala na ovom području” – ističe Kastratović.

Kada su finansirali izgradnju puta prema planini Gradišnici, koja bez ikakve sumnje predstavlja prirodni biser, predstavnici EU nijesu mogli znati kako, zapravo, najveću uslugu prave šumskim tajkunima i šumokradicama, olakšavajući im put do šumskog bogatstva.

Sada lokalno stanovništvo u Andrijevici treba da prijeti blokadama da bi država Crna Gora zaustavila nekontrolisanu sječu, krađu šume i uništavanje puta koji je finansirala Evropska unija. I nema drugog načina, jer pravda stigne tek po nekog nesrećnog šumara i ne ide dalje. Eventualno se priprijeti Specijalim državnim tužilaštvom. Takva je nerijetko sudbina evropskih projekata u našoj državi.

                    Tufik SOFTIĆ

Komentari

Izdvojeno

SJEVER, GRADOVI BEZ BANAKA:  Tamno pa se ne vidi

Objavljeno prije

na

Objavio:

Od pet opština na sjeveroistoku Crne Gore, njih tri nema ni jednu bankarsku filijalu, a zaposleni, penzioneri i privatni preduzetnici iz tih opština prinuđeni su da skoro svakodnevno idu u susjedne gradove zbog bankarskih usluga. Banke nemaju  Andrijevica, Gusinje, i  Petnjica

 

Stomatolog dr Rusmin Laličić ima ordinaciju u Gusinju, ali zbog nepostojanja ni jedne bankarske filijale u tom mjestu, on je prinuđen da skoro svakodnevno ide u Berane da predaje pazare.

„Kreditno sam vezan za jednu banku koja nema svoju filijalu u Plavu. Zato moram ići u Berane i tamo predajem pazare. Morao bih to raditi svaki dan, ali eto, činim to svaki drugi, jer je i to vrlo naporno i finansijski neisplativo“ – kaže Laličić.

On objašnjava da se sa istim problemom suočavaju svi privatni preduzetnici u Gusinju, kojih, kako kaže, nije malo.

„Gusinje ima oko hiljadu penzionera i zaposlenih. Većina njih za lična primanja ide u Plav, pod uslovom da tamo postoji njihova bankarska filijala. Znam da ja nijesam jedini koji putuje u Berane“ – kaže Laličić.

Laličić je predsjendik Partije za Gusinje i odbornik u lokalnom parlamentu. On smatra da su lokalne vlasti morale nešto da učine i da se založe da se što hitnije u Gusinju otvori makar jedna banka.

„To je neophodno, posebno u toku ljeta, kada se u ovu varoš slije dijaspora iz čitavog svijeta. Pitajte bilo koga od njih i vidjećete šta će vam reći da je gradu najneohodnije nakon što je povraćen status opštine prije nekoliko godina. Grad bez banke, to je prosto nezamislivo“ – kaže Laličić.

 

PROČITAJTE VIŠE U ŠTAMPANOM IZDANJU MONITORA OD 19. JULA

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

DIVLJE DEPONIJE: Ne zna im se broj

Objavljeno prije

na

Objavio:

Crna Gora ima zakone o upravljanju otpadom. Ima propisane kazne za nepoštovanje ovog zakona, ima reciklažna dvorišta, ima odlagališta. Ima ogroman broj divljih smetlišta

 

Stari namještaj, brdašca od šuta, betona, zemlje i šljunka, elektronski i plastični otpad, ostatke od hrane i iskorišćene gume, zatiču oni koji kroče na Stari aerodrom, Vrela Ribnička ili na djelove Ćemovskog polja. Nesavjesni građani ne koriste mjesta predviđena za skladištenje otpada, a akcije nadležnih službi tim povodom često su neefikasne.

Da je Ćemovsko polje jedinstven ekološki i ornitološki lokalitet, djeca uče još u osnovnim školama. Ovdje žive brojne biljne i životinjske vrste koje se ne mogu nigdje drugo vidjeti.  Istovremeno, ovdje je na sve strane razbacano sve što vam je potrebno za opremanje doma. Za onoga ko zna da popravlja stvari, Ćemovsko polje je raj. „Namještaj i kućni aparati nestaju prvi sa ovih ilegalnih deponija“, kaže za Monitor Podgoričanin koji tu često dolazi na trim stazu da trči.

Na Ćemovskom polju panjevi su vidljiviji od drveća. Ovdje ljudi besplatno nabavljaju i drva za ogrijev ili druge potrebe. Samo krajem juna 2019. godine aktivisti NVO Green Home otkrili su, na području između ograde Cijevna komerc i želježničke pruge, više od 30 posječenih i isčupanih stabala borova. Neki od ovih borova bili su stari i preko 50 godina. Ovakvi slučajevi nisu rijetki.

Tu se nalazi i aktivna divlja deponija sa koje se šire nesnosni mirisi. Osim komunalnog i plastičnog otpada i leševa uginulih životinja, tu se odlaže građevinski materijal – šljunak, šut, beton. Na ovom nelegalnom smetlištu završila su i stabla nekih od stradalih borova.

 

PROČITAJTE VIŠE U ŠTAMPANOM IZDANJU MONITORA OD 19. JULA

Komentari

nastavi čitati

OKO NAS

ZAROBLJENI POTENCIJALI: Voća na pretek, fale fabrike

Objavljeno prije

na

Objavio:

Bilo da je riječ o šumskom, ostalom voću ili pečurkama, osnovni problem sjevera je  nedostatak pogona za finalnu proizvodnju,  U tek nekoliko preduzeća obavlja se primarna proizvodnja, a zatim se “blago sjevera”  plasira na inostrana tržišta. U tom lancu najmanje  koristi imaju uzgajivači i berači

 

Uprkos  neospornom bogatstvu sjevera Crne Gore šumskim voćem i biljem, samo mali broj preduzeća se u našoj državi bavi njihovom preradom. Taj problem je prepoznat i u  Strategiji razvoja poljoprivrednih i rurarrnih područja   2015-2020 resornog ministarstva.

“Nekoliko kompanija bavi se preradom voća i povrća, ali su one relativno malog kapaciteta. Svega pet  prerađivačkih postrojenja imaju značajan udio i ulogu na tržištu, a ostali uglavnom manjeg kapaciteta i nijesu u značajnoj mjeri prisutni na tržištu.” piše u tom dokumentu.

Ti podaci se odnose i na pogone za preradu, pored šumskog, i  drugih vrsta voća, kao i na preradu povrća.

Zbog takve situacije na stotine tona šumskih plodova svake godine,  nakon primarne prerade završavaju na stranom tržištu.  Tek nekoliko firmi koje su registrovane za otkup, bavi se i nekom vrstom prerade.

Jedna od njih je i pljevaljska firma  Mivex, koja postoji 16 godina. U tom preduzeći tvrde da  prosječno godišnje prerade 120 tona pečurki i po 40 tona ljekovitog bilja i šumskog voća.

Firma  ima kapacitete za više koraka prerade, a svoje proizvode plasiraju kako na domaće, tako i na evropsko tržište. Pečurku, u savisnosti od vrste, kuvaju, suše ili zamrzavaju. Svi proizvodi bjelopoljskog preduzeća ForestFood-M , takođe završavaju na evropskom tržištu. Predstavnici te firma kažu da godišnje sa sjevera otkupe prosječno po 100 tona šumskog voća i pečurki. To je kapacitete i Ekoprometa, još jedne firma sa sjevera, koja je ima mogućnosti za djelimičnu preradu.

Cjelokupan otkup  pečurke i šumskog voća, uglavnom, borovnica, rožajska firme Sloga  već godinama plasira  na njemačko, italijansko i  francuskom tržištu.

“U tim preduzećima, kao i u našem, , uglavnom se radi primarna prerada pečurki, a šumsko voće zamrzava. Kad je riječ o vrgnju, jednoj od vrsti gljiva, pored zamrznutog i kuvanog, on se priprema i u salamuri. Prodaje se po 15 eura za kilogram na evropskom tržištu. Beračima ove godine za kilogram svježeg vrgnja prve klase plaćamo dva eura. Mada, zbog kišnog vremena, a za razliku od lani, ovog proljeća kvalitet pečurke je bio vrlo loš. “ – kaže Radosav Puletić vlasnik kolašinske firme ,,Otkup i prerada šumskih plodova”.

Lošeg kvaliteta bile su i šumske jagode, a koligram je dostižao cijenu od pet eura. To voće se plasira na inostrana tržišta, objašnjava  Puletić , uglavnom zamrznuto, kao i maline, borovnice i kupine, čija berba počinje kasnije.

Puletić  ističe kako je Crnoj Gori potrebno još prerađivačkih pogona, kako bi se, objašnjava, iskoritili ogromni potencijali sjevera kada je je riječ o proizovodima cijenjenim na evropskom tržištu.

“Osim za šumsko, potrebne su fabrike i za preradu ostalih vrta voća i povrća. Mislim, naravno, na finalne proizivode, za koje mi sada nemamo kapaciteta. Mnogo voća propadne, a voćari nemaju motova da ulažu u imanja i time se bave. Uz to, otvorila bi se mogućnost za veliki broj radnih mjesta. “- kaže on.

Ukoliko se ostavare obećanja, koje su tokom minule godine davali voćarima sjevera iz resornog ministasrtva, situacija bi značajno uskoro mogla da se promijeni. Na sjeveru mnogo očekuju od   buduće fabrike  Kuće voća.u Andrijevici.  To je “jedan od kapitalnih projekata Vlade,  čijom se realizacijom stvara ambijent za razvoj preduzetništva i lokalne ekonomije na području te opštine i  sjevera Crne Gore. “.

Radovi na tom pogonu u poodmakloj su vazi, a država je u tu fabriku uložila oko 1, 5 miona eura.  U Kući voća, kako je planirano, obavljaće se otkup, prerada i pakovanje voća i proizvoda od voća. Prije godinu ministar poljoprivrede I ruralnog razvoja Milutuin Simović je obećao da će  kad fabrika počene da radi biti stvoreni uslovi iza dodatni razvoj voćarstva u tom kraju, koji je poznat po užgoju  jagodastog voće (malina, aronija, borovnica), šljiva i jabuka.

“Voćari će dobiti mogućnost boljeg plasmana, ostvarivanja dodate vrijednosti kroz preradu, a time i mogućnosti za širenje proizvodnje i ostvarivanje većih prihoda. Ujedno, kroz poslovanje Kuće voća, biće dostignuti potrebni standardi kvaliteta i bezbjednosti hrane, potrebni za bolju poziciju naših voćara na tržištu.” – kazao je Simović tada.

Lijepe vijesti stigle su, početkom godine, i Bjelopljcima od kompanije “Franca” iz koje su  najavili izgradnju velike hladnjače koja će moći da prihvati sav višak voća koji se proizvede na teritoriji te opštine. Kako je saopšteno “formirana je kooperativa koju čine pet preduzeća sa kojom će se u narednom periodu povezati preko stotinu proizvođača voća.”

Iz bjelopoljeske kompanije su saopštili da će posebna pažnja biti posvećena  jagodičastom voću, prvenstveno malinama. Hladnjača bi trebalo da ima kapacitet da primi sav rod maline, ali i da duplira broj malinara.

Prema nekim procjenama bjelopljski voćari mogu godišnje da ponude oko 1.000 tona voća, a iz France tvrde da finalni proizvodi mogu da nađu mjesto na tržištu. Početkom ove godine bjelopoljski malinari osnovali su prvi takav klaster u Crnoj Gori. Okuplja uzgajivače malina, ali i vlasnike hladnjača.  Iako ne mogu da zaborave drugu polovinu juna lani, , kada su  u znak protesta zbog  niske cijene, kao i “selektivnog otkupa i bahatog odnosa hladnjačara” više stotina kilograma tog voća prosuli ispred Opštine, nadaju se kvalitetnijoj pomoći iz lokalne uprave.

Skoro dvije i po decenije Kolašincima je obaćavana fabrika za preradu voća. Još 2014. godine tadašnji predsjednik Opštine Darko Brajušković, tvrdio je da će fabrika biti podignuta za, najduže, dvije godine. Nažalost, još nema nagovještaja da bi se takav pogon skoro mogao i otvoriti u tom kraju. Potrebe za takvim pogonom su, naročito, ako se uzmu u obzir količine voća uzgajanog  u Morači, više nego očigledne.

Da podizanje manjih pogona za preradu voća nije pretežak izazov  čak ni za pojedinca pokazao je početkom prošlog mjeseca Rožajac Mersad Šutković. On je prepozano potrebu tržišta da ponudi finalni proizvod, pa otvorio fabriku za proizvodnju sokova od bobičastog voća. Pored prihoda koje očekuje, cilj mu je bio  i da pokaže poljoprivrednicima da je sličan posao  moguć, isplativ i održiv.

                                                                                               Dragana ŠĆEPANOVIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo