Povežite se sa nama

DRUŠTVO

Monopol na plaže

Objavljeno prije

na

Plaže na Crnogorskom primorju ustupaju se na korišćenje fizičkim i pravnim licima najčešće po principu čija je zemlja u neposrednom zaleđu morske obale, toga je i plaža. Pripadnici crnogorske ekonomske elite već su zauzeli najatraktivnije dijelove obale, pokupovali najbolje pozicionirane hotele, vile i odmarališta, sada preuzimaju najljepše plaže. Uprkos zvaničnim stavovima da je područje morske obale opšte narodno dobro, na usluzi svima pod jednakim uslovima, u praksi stvari izgledaju drugačije. Neki su, ipak, jednakiji od drugih.

Gotovo sve primorske države morsko dobro kao neprocjenjivo nacionalno bogatstvo tretiraju kao opšte dobro. „U Rimskom pravu Justinijanove Institutionis navode da zrak (aer), tekuća voda (aqua profluens), more (mare), morska obala (litus maris) su stvari koje nisu mogle biti predmetima individualnog vlasništva, već su one bile na upotrebi sviju, „res communes omnium”, navodi se u hrvatskom zakonodavstvu koje tretira pojam pomorskog dobra.

Odgovornost za zaštitu, upravljanje i gospodarsko korišćenje obale kod naših susjeda leži na državi, jedinicama regionalne i lokalne uprave, odnosno županijama i opštinama, kojima na ravne časti podijeljen, pripada i ostvareni prihod.

U Crnoj Gori taj posao obavlja vladina, partijska firma JP Morsko dobro.

Najznačajnijim ekonomskim potencijalom Crne Gore, sa 18,5 odsto njene teritorije samostalno upravlja Socijaldemokratska partija, članica vladajuće koalicije DPSDP.

Zakonom o morskom dobru nije izričito naglašeno da je morsko dobro dobro u opštoj upotrebi i da je bez razlike dostupno svima. Umjesto jasne zakonske odredbe, tu je opredjeljenje uprave Morskog dobra da će se prilikom ustupanja na korišćenje dijelova morske obale voditi principima po kojima je „prostor morskog dobra jedinstven, veoma ograničen i kao takav mora biti dostupan svima pod istim uslovima”.

Uprkos ovakvom stavu, crnogorske plaže postaju sve manje dostupne građanima i turistima. One najljepše i najatraktivnije zauzele su hotelske kuće, tajkuni, djeca državnih funkcionera, sami funkcioneri, ministri i ostali, koji na njima sprovode svoja pravila koja su najčešće u suprotnosti sa onima koja pred svaku turističku sezonu promovišu iz Morskog dobra.

GRCIMA NAJBOLJE: Četiri najljepše plaže Crnogorskog primorja suvereno drži zakupac hotela Sveti Stefan i Miločer, grčka finansijska grupa Restis. To su Kraljičina plaža dužine 130 metara, velika Miločerska plaža od 280 metara, hotelska svetostefanska sa 250m i dio istočne od 155m. Što znači da gosti elitnog ljetovališta na raspolaganju imaju preko 800 metara morskog žala ili oko 18.000 kvadrata.

Mještanima naselja Sveti Stefan i njihovim gostima u privatnom smještaju, malim hotelima i pansionima preostaje da se naguraju na oko 300 metara pijeska i kamenjara istočne plaže.

Slična je situacija u nekadašnjem ribarskom naselju Pržno. Tamo jedinu plažu, u dužini od 100 metara, drži slovenački HIT Montenegro, odnosno hotel Maestral.

Oko 100 metara kamenjara u produžetku proglašeno je gradskom plažom i galantno ostavljeno ostalima, stanovnicima naselja i okolnih sela i brojnim turistima na besplatno krišćenje.

Sve pomenute plaže imaju tretman hotelskih, što prema novom programu organizacije plaža znači, da zakupac nema obavezu da polovinu plaže oslobodi od ležaljki i suncobrana i dozvoli pristup bez obaveze iznajmljivanja. Problemi oko neravnopravne podjele ograničenog prostora za kupanje i sunčanje u elitnoj turističkoj regiji Sveti Stefan-Miločer-Pržno između dva hotelijera i stanovnika, na ivici su sukoba pred početak turističke sezone.

POLA BUDVE BEPLERU: Vlasnik hotela Avala, firma Bepler i Džejkobson kontroliše zavidan dio obale na teritoriji opštine Budva. Kompanija koja je, nezvanično, u vlasništvu članova porodice premijera Mila Đukanovića, uzela je pod zakup čak pet pješčanih plaža ukupne dužine oko 700 metara. U zaleđu svake od tih plaža ova firma posjeduje nekretnine, zemlju ili hotele.

Morsko dobro je Bepleru i povezanim firmama ćerkama ustupila kompleks plaža Mogren 1, Mogren 2 i Ričardova glava, koje predstavljaju ekskluzivni dio turističke ponude metropole crnogorskog turizma. U pitanju su glavne gradske plaže u Budvi. Sve tri su kategorizovane kao hotelske plaže, pa će za mnoge vjerne posjetioce Mogren ovoga ljeta biti nedostupan.

Poređenja radi, na dugoj Slovenskoj plaži u Budvi, u čijem je zaleđu istoimeno turističko naselje i niz manjih hotela, nema ni jednog hotelskog kupališta.

Na nedavno održanom tenderu za zakup plaže Mogren 1, po početnoj cijeni od 33.300 eura, pristigla je samo jedna ponuda, ona koju je dostavila firma Nikky Beach MNE iz Budve.

Prethodni dugogodišnji zakupac, Radenko Marović, odustao je, ali je zadržao poslovni angažman u novoj firmi.

Za zakup dijela plaže Ričardova glava u dužini od 80m po cijeni od 28.600, stigla je samo ponuda firme Club 88 Doo. Obje pomenute firme dio su poslovne mreže koju na primorju plete misteriozni Bepler i Džejkobson.

Bepler je zauzeo i dvije plaže u Paštrovićima, prirodnu plažu izuzetne ljepote, Drobni pijesak i plažu Trinčića zalaz, nadomak Svetog Stefana.

Plaža neobičnog imena dužine oko 60m, oteta je praktično od mještana. Trinčića zalaz je kupalište koje je na nepristupačnom stjenovitom dijelu obale izgradio mještanin Milan Gregović. Atraktivno mjesto na obali na kome su mnoge budvanske turističke agencije organizovale izlete za strane turiste, takozvani fiš-piknik.

Udruženje turističkih agencija uputilo je dopis Morskom dobru sa zahtjevom da ta plaža zadrži svoju namjenu. U agencijama naglašavaju da će turistička ponuda Budve biti osiromašena za jedan autentičan izlet. U pitanju je novostvoreno javno dobro, a Morsko dobro se nije postaralo da zaštiti i eventualno obešteti onoga ko je plažu napravio.

HAVAJI U PROMETU: Budvani su ozbiljno ugroženi. Monopol na korišćenje najvrednijeg ekonomskog prostora grada uspostavili su biznismeni bliski vladajućoj partiji. Sve pjeskovite plaže koje okružuju Stari grad, od Mogrena preko Ričardove glave, male Pizane pa do ostrva Sv. Nikola, kontrolišu tajkuni i političari sa strane. Rasporede svoje barove, restorane i preskupe mobilijare po plažama, kao dopunu svojim hotelima. Grad je ostao bez slobodne gradske plaže za desetine hiljada turista u hotelskom i privatnom smještaju kojim Budva raspolaže.

Pomenutu plažu Pizana uz posebno visoke cijene usluga, koristi vlasnik restorana Maša, koga povezuju sa ministrom Branimirom Gvozdenovićem.

Poslije duže izolacije plaže ostrva Sv.Nikola biće otvorene za javnost.

Firma San Investment iz Podgorice, koja prema izvještaju tenderske komisije posjeduje zemlju na ostrvu, dobila je u zakup dvije plaže u dužini od 500 metara po cijeni od 1.500 eura.

Dio ostrvske plaže od 100 metara zakupio je Budvanin Lazar Vuksanović, uz nadoknadu od 5.600 eura. Plaže su javne, pa je za očekivati da će malo morskog žala ostati i za obične ljude.

Da li su u Morskom dobru dobili zeleno svjetlo vlasnika dijela budvanskih Havaja Stanka Subotića Caneta da se plaže na ostrvu otvore za posjetioce nije poznato. Kao ni to šta je do sada sprečavalo ovo izuzetno profitabilno i moćno državno preduzeće da iste u skladu sa zakonom stavi u promet.

Zakonom je utvrđena državna svojina nad morskim dobrom Crne Gore, privatna svojina je isključena i ono je bar deklarativno u javnoj upotrebi. Sve dotle dok Đorđević, Cane ili Šinavatra ne odluče drugačije!

 

Branka PLAMENAC

Komentari

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

TXT: U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

BUDVA UOČI GODIŠNJICE IZBORA BEZ KOALICIONOG DOGOVORA: Carević samo Demokratama nudi savez

Objavljeno prije

na

Objavio:

Nije baš jasno zašto je Marko – Bato Carević izašao sa ovakvom ponudom iako je znao da ona neće biti prihvaćena. U ranijim izjavama prvi čovjek budvanskih Demokrata, Mijomir Pejović kazao je, kako među potpisnicima koalicionog sporazuma o formiranju vlasti moraju da se nađu svi oni koji čine vladajuću većinu na državnom nivou. Uključujući i GP URA koja do sada nije učestvovala u pregovorima

 

Uskoro se navršava godina od izborne pobjede Demokratskog fronta i Demokratske Crne Gore na lokalnim izborima u Budvi, ali taj jubilej, po svemu sudeći, neće biti obilježen sklapanjem postizbornog koaliconog sporazuma o formiranju vlasti u najvećoj turističkoj opštini. Tokom proteklog desetomjesečnog perioda vlast u Budvi funkcionisala je, sa neznatnim izmjenama, na podjeli resora između DF-a i Demokrata ustanovljenoj na osnovu rezultata  prethodnih lokalnih izbora održanih 2016. godine. Kako se odnos snaga na avgustovskim izborima promijenio u korist stranaka koje čine Demokratski front, one očekuju i novu raspodjelu i veći udio u vlasti u opštini Budva.

Nakon izbora izostao je ozbiljan  dijalog među strankama kojima su Budvani iskazali povjerenje. Zamijenjen je međusobnim optužbama i žestokim kritikama čak i u okviru izbornih koalicija. Postkoalicioni dogovor nije postignut, ali je u međuvremenu došlo do preraspodjele mandata među strankama.

Lider lokalnog DF-a i predsjednik  Opštine Budva Marko – Bato Carević  nedavno je sa pobjedničke liste DF-a koja je osvojila 14 odborničkih mandata, isključio dvije partije, SNP i Pravu Crnu Goru. U odmazdi prema dojučerašnjim partnerima koji nisu glasali za njegov godišnji izvještaj, odlučio je i da im oduzme i sve funkcije koje su njihovi kadrovi zauzeli. Time se budvanski DF sveo  na 11 odborničkih mjesta. Desetak dana kasnije Carević ponovo intrigira političku scenu u Budvi miroljubivom ponudom Demokratama, o podjeli vlasti na novim osnovama.

Predsjednik Carević poslao je mejl Demokratskoj CG sa predlogom sporazuma o postizbornoj koalicionoj saradnji, konstituisanju, organizaciji i vršenju vlasti u Opštini. Ponuda se odnosi na zajedničko formiranje gradske uprave u punom trajanju mandata, do 2024. godine. Nova koalicija imala bi ukupno 17 mandata, odnosno tijesnu većinu od 33 odbornička mjesta u SO Budva.

Sporazum predviđa da se budvanska vlast uspostavi na sljedećim osnovama- Demokratski front sa 11 mandata ostvario bi učešće u vlasti sa 64,7 odsto a Demokratama sa 6 odbornika preostaje 35,3 odsto. Kolač vlasti u Budvi bio bi precizno podijeljen na dvije političke opcije.

„Potpisnici sporazuma konstatuju da se vlast konstituiše uz postojanje potpunog legitimmiteta i legaliteta koje su članice koalicije ostvarile na istorijskim izborima održanim 30. avgusta 2020. za šta postoji nesporno utvrđena volja većine građana Budve. Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na osnovu temeljnih načela demokratije, Ustava CG, Zakona o izboru odbornika i poslanika, Zakona o lokalnoj samoupravi, Statuta Opštine Budva…. uz poštovanje principa izborne volje građana i proporcionalno broju osvojenih glasova odborničkih mandata“, navodi se u predlogu sporazuma.

Predlog za formiranje vlasti potpisale su tri partije članice DF-a,  Nova srpska demokratija, Demokratska narodna partija i Pokret za promjene. Njime je jasno stavljeno do znanja da se ne odnosi na isključene SNP i Pravu CG.

„Vlast u Opštini Budva uspostavlja se na period punog trajanja mandata, odnosno na period od četiri godine od dana posljednjih izbora za izbor odbornika u SO Budva. Potpisnici sporazuma ostaju otvoreni za participaciju drugih političkih subjekata u vlasti koji dijele iste ili slične stavove i principe političkog djelovanja bez ucjena u bilo kom segmentu i pravcu djelovanja. Potpisnici sporazuma se obavezuju da u skupštinskom radu koordiniraju rad klubova odbornika radi postizanja što većeg stepena saglasnosti po svim pitanjima koje spadaju u djelokrug rada Skupštine opštine Budva kao i izvršne vlasti. Obavezuju se da poštuju princip jedinstvenog djelovanja i glasanja u SO Budva za odluke koje  je zakonom i Statutom Opštine predviđeno da se odlučuje većinom glasova od ukupnog broja odbornika“, navedeno je u tekstu.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u ptampanom izdanju Monitora od 23. jula ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo