Povežite se sa nama

DRUŠTVO

TRKA ZA NOVOG ČELNIKA SDT: Sudija Vladimir Novović najozbiljniji kandidat

Objavljeno prije

na

Kandidati za glavnog specijalnog tužioca su sudija Vladimir Novović, tužioci Miloš Šoškić i Saša Čađenović i dugogodišnji advokat Miladin Joksimović

 

Reforma tužilaštva i dalje je jedino na čemu se još radi u institucijama Crne Gore. Većina državnih organa miruje, čekajući da odlazeća vlada ode, i dolazak nove garniture ministarki i ministara.

Nekako simbolično, reforma tužilaštva počela je od dana kada je pala tehnička vlada. Tada je novooformljeni Tužilački savjet održao prvu sjednicu. Tokom jednogodišnjeg mandata odlazeće Vlade parlamentarna većina se nije mogla dogovoriti oko reforme tužilaštva. Taman kad su se dogovorili oko zakona i članova Tužilačkog savjeta, Vlada je pala. Srećom, nakon dogovora i izglasavanja odluka.

Glavni specijalni tužilac Milivoje Katnić, kojeg su predstavnici dojučerašnje parlamentarne većine smatrali „rak ranom“ tužilaštva, razriješen je funkcije zbog ispunjenja uslova za penziju. Ista sudbina zadesila je još desetak tužiteljki i tužilaca – kolateralna šteta u obračunu sa Katnićem. Mnogi su kritikovali Tužilački savjet da je Katnić trebao biti smijenjen na drugačiji način – da bude primjer svima koji budu radili kao on. Međutim, Katnića su njegove kolege uz pohvale ispratile u penziju.

Na narednoj sjednici će najvjerovatnije biti izabran novi glavni specijalni tužilac. Već su zakazani intrvjui sa kandidatima za tu poziciju, a volja je vršiteljke dužnosti vrhovne državne tužiteljke Maje Jovanović, koja predsjedava Tužilačkim savjetom, da li će na istoj sjednici popuniti poziciju koju je ranije pokrivao Katnić. Kandidati za glavnog specijalnog tužioca su sudija Vladimir Novović, tužioci Miloš Šoškić i Saša Čađenović, i dugogodišnji advokat Miladin Joksimović.

Novović je sudija podgoričkog Višeg suda i, prema nezvaničnim izvorima, najozbiljniji je kandidat za glavnog specijalnog tužioca. U sudu je od 2004. godine prošao put od pripravnika i stručnog saradnika podgoričkog Višeg suda, preko sudije Osnovnog suda u Danilovgradu do sudije podgoričkog Višeg suda. Najviše je radio kao sudija krivičar u predmetima prvog stepena, ali i kao sudija za istragu.

On je javnosti poznat i po slučaju u kojem je lidere DF-a Andriju Mandića i Slavena Radunovića oslobodio optužbe za „pozivanje na nasilnu promjenu ustavnog uređenja“ tokom mitinga Fronta u Podgorici kada je došlo do napada na policiju, koja je potom bacila suzavac na okupljene. Novović je prošle godine izabran i za člana Sudskog savjeta.

Čađenović je bio zamjenik glavnog specijalnog tužioca. Od Katnićevog razrješenja rukovodi radom Specijalnog državnog tužilaštva. U septembru 2015. godine iz podgoričkog osnovnog državnog tužilaštva prešao je u Specijalno državno tužilaštvo.

Javnosti je najpoznatiji kao tužilac u slučaju „državni udar” u kojem su prvostepeno osuđeni lideri Demokratskog fronta Andrija Mandić i Milan Knežević za krivično djelo „pokušaj terorizma“. Apelacioni sud je poništio ovu presudu i vratio je Višem sudu na ponovno odlučivanje. Čađenović je postupao povodom ubistava u obračunima crnogorskih klanova, ali i u predmetima šverca cigareta. Specijalno državno tužilaštvo saopštilo je da su kriminalne grupe više puta planirale njegovo ubistvo.

Specijalni tužilac Miloš Šoškić „za dlaku“ je prošao kao kandidat na konačnu listu Tužilačkog savjeta jer su članovi tog tijela uočili da je nepotpisana njegova zvanična prijava za poziciju glavnog specijalnog tužioca. Međutim, sekretarka savjeta i Jovanovićeva uvjerili su ih da je riječ o nenamjernom propustu koji je ispravljen.

I Šoškića prate kontroverze. On je ljetos, u posljednjim danima rada bivšeg saziva TS-a, prešao iz Višeg državnog tužilaštva u Podgorici u Specijalno državno tužilaštvo. Šoškić je, kako piše u odluci Komisije za etički kodeks državnih tužilaca, tokom 2020. godine povrijedio etički kodeks tužilaca jer se u javnosti nalazio sa Zoranom Ćoćom Bećirovićem u TC Delta siti u vrijeme kada se dogodio incident sa novinarom Dana Vladimirom Otaševićem početkom decembra 2019. godine. Šoškić je tada ignorisao incident u kojem je pripadnik obezbjeđenja kontroverznog biznismena, kasnije se ispostavilo i policajac, fizički nasrnuo na Otaševića, koji je prethodno snimio Šoškića i Bećirovića.

Protiv Šoškićeve kandidature oglasio se i Centar za građansko obrazovanje (CGO). Oni su VD VDT-a Maji Jovanović i Tužilačkom savjetu dostavili inicijativu da preispitaju da li je Miloš Šoškić koristio poziciju državnog tužioca za ostvarivanje privatnih interesa kada je Vladi podnio zahtjev za dobijanje stana pod povoljnim uslovima.

„Po društvo je veoma opasno kada neki tužilac zaboravi na načela Etičkog kodeksa i zakonodavni okvir da bi bio na usluzi onima od kojih očekuje određenu korist. A CGO tužioca Šoškića pamti, iz sopstvenog iskustva, upravo po takvom pristupu“, navodi se u saopštenju CGO-a.

Tužilački savjet bira glavnog specijalnog tužioca većinom glasova ukupnog broja članova. Ukoliko TS na toj sjednici ne izabere predloženog kandidata za GST-a ili možda vršiteljka dužnosti VDT-a ne predloži nijednog od kandidata, javni oglas se mora ponoviti.

 

Blagota Mitrić ne ispunjava uslove za GST

Predsjednica Tužilačkog savjeta Maja Jovanović saopštila je da je to tijelo konstatovalo da je prijava bivšeg predsjednika Ustavnog suda i dekana Pravnog fakulteta Blagote Mitrića – nepotpuna (nije priložio dokument o položenom pravosudnom ispitu), ali i da je i korisnik starosne penzije. Zbog ispunjenja uslova za penziju Katnić je i razriješen sa te funkcije.

„Kao redovni profesor Pravnog fakulteta punih 36 godina, akademik DANU, jedno vrijeme i profesor Ekonomskog fakulteta, član Pravnog savjeta, prodekan i dekan Pravnog fakulteta, sudija i Predsjednik Ustavnog suda, a pri kraju karijere i sudija suda Srbije i Crne Gore, što bih posebno istakao kao politički i pravni apsurd, jer sam se sa pozicije Držvnog suda borio za nezavisnu Crnu Goru, pisanom riječju i objavio veliki broj naslova i kolumni. Na kraju, kao korisnik starosne penzije sam se bavio advokatskim poslovima, tako da smatram da su ove reference i više nego dovoljne za moju kandidaturu”, kazao je ranije Mitrić.

 

Katnić od upravnog suda traži da ga vrate u SDT

Tužilački savjet odbio je zahtjev donedavnog glavnog specijalnog tužioca Milivoja Katnića da obustavi primjenu odluke kojom mu je konstatovan prekid mandata na osnovu obavještenja Fonda PIO, jer je ispunio uslove za starosnu penziju. Nakon toga Katnić je od Upravnog suda tražio da odlože izvršenje ove odluke.

„Podnio sam zahtjev Upravnom sudu, a pošto je riječ o radnim odnosima to bi trebalo da se odlučuje po hitnom postupku, a hoće li oni ili neće, to ne znam. Oni ni sudijama Vrhovnog suda od maja nijesu odlučivali po sličnim zahtjevima i šta ima tu da se kaže. Nisam dobio odluku Tužilačkog savjeta, kojom su odbili moj zahtjev za obustavu, već sam to saznao iz medija”, kazao je ranije Katnić.

Protiv Katnićevog zahtjeva bili su članovi TS-a Filip Jovović, Stevo Muk, Miloš Vuksanović, Andrej Milović, Borivoje Đukanović i članovi iz reda tužilaštva Nikola Samardžić, Maja Jovanović i Tatjana Begović.

Za odlaganje odluke o prekidu funkcije glasale su samo tužiteljke Sanja Jovićević i Đurđina Ivanović. Ugledni pravnik Siniša Gazivoda bio je uzdržan, zato što je tražio i izuzeće kada je donijeta odluka o prekidu funkcije Katniću.

 

Ivan ČAĐENOVIĆ

Komentari

DRUŠTVO

POLITIKA ISPRED TURIZMA: Sezona pod prinudnom upravom

Objavljeno prije

na

Objavio:

Sa nivoa Nacionalne turističke organizacije nema validnih procjena o uspješnosti ovogodišnje turističke sezone. Procjene su se pravile na osnovu unaprijed ugovorenih hotelskih kapaciteta i potražnje na tržištu. U crnogorskom turizmu nema više ugovorenih kapaciteta, nema velikih turoperatora i čarter linija. NTO najavljuje dobar buking iz Velike Britanije iako nijedan turoperator iz te zemlje ne radi organizovano Crnu Goru

 

Turizam je glavna privredna grana u Crnoj Gori. Budva je  centar crnogorskog turizma u kojem se ostvaruje oko 50 odsto ukupnog prihoda. Ta opštepoznata činjnica nije bila presudna za  određivanje datuma održavanja lokalnih izbora u Opštini u kojoj je raspušten lokalni parlament i uvedena prinudna uprava.

Izbori su bili zakazani za 5 jun. kako bi se uzavrela politička situacija u gradu stabilizovala i sva pažnja novoizabrane vlasti usmjerila na djelatnost od čijih prihoda se puni gradska kasa i od koje zavisi ukupan razvoj grada. Međutim, politički interesi stranaka nove parlamentarne većine kojima izbori početkom juna nisu odgovarali, stavljeni su iznad  turizma i ekonomije.

Lokalni izbori u Budvi pomjereni su za 23. oktobar, što znači da će tokom čitave turističke sezone najvažniju turističku opštinu voditi pet Vladinih povjerenika sa svim ovlašćenjima koja po zakonu imaju i legalno birani odbornici.

Kako će Budva u predstojećoj sezoni funkcionisati bez potpune vlasti i učešća predstavnika građana, teško je prognozirati. Turistička sezona 2022. jedna je od najneizvjesnijih jer počinje u jeku rata koji bukti usred Evrope, u Ukrajini, i velike ekonomske krize koja je uslijedila. Crnogorski turizam ovoga ljeta ne može da računa na najbrojnije turiste iz Ukrajine i Rusije koji su u ukupnom turističkom prometu naše zemlje učestvovali i do 30 procenata.

Zbog rata u Ukrajini, kome se ne nazire kraj, i obostranih ekonomskih sankcija koje su Crna Gora i Rusija jedna drugoj uvele, suspendovan je avio-prevoz sa ovih destinacija za aerodrom Tivat. Za ljetovanje u Crnoj Gori opredijeliće se uglavnom oni Rusi koji imaju nekretnine u Crnoj Gori. Dolazak na Crnogorsko primorje postao je za Ruse preskup, putuje se preko Beograda i Istanbula sa kartom koja staje više od 1.000 eura.

Hotelijeri i vlasnici privatnog smještaja nadaju se da će gubitak istočnog tržišta biti nadoknađen pronalaskom novih emitivnih destinacija i uvođenjem sezonskih avio- linija ka Sjevernoj i Zapadnoj Evropi. Ipak nisu preveliki optimisti da će se nakon  pandemije koja je obilježila prošlogodišnju sezonu i novih okolnosti rata i ekonomske krize koja trese veliki broj zemalja, dostići nivo turističkog prometa iz 2019. godine.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 13. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

IZBORNI GALIMATIJAS: Po volji vladajuće većine

Objavljeno prije

na

Objavio:

Već zakazani lokalni izbori u jeku turističke sezone, objedinjeni su i odloženi za oktobar. Iz nove vladajuće većine objasnili su da društvo treba relaksirati neprestane izborne trke, dok opozicija tvrdi da se radi o bježanju od izvora. Iz dijela nevladinog sektora, kao i ranije, upozoravaju na nezakonitost

 

 I pored toga što je predsjednik Crne Gore Milo Đukanović raspisao lokalne izbore u više crnogorskih opština koji su trebali da se održe u jeku turističke sezone, bar turisti mogu da odahnu – do njih neće doći. Nova parlamentarna većina se potrudila da izbore objedini i odloži za oktobar, sve slijedeći DPS praksu nedržanja zakona kao pijan plota. Nova opozicija upozorava na hajdučiju i pravni haos i poentiraju da je odluka politička jer novoj većini u ovom trenutku ne odgovaraju izbori.

Krenimo redom. Skupština Crne Gore je 5. maja usvojila dopune Zakona o lokalnoj samoupravi kojima je predviđeno da se izbori u 14 gradova objedine i odgode do 30. oktobra. Dopune, za koje je glasalo 45 poslanika, protiv je bilo 16, su predložili članovi nove parlamentarne većine iz SNP-a, URA-e, DPS-a, Bošnjačke stranke i SDP-a.

Predlagači zakona iz redova nove parlamentarne većine pozvali su se na javni interes da građani na lokalnim izborima glasaju istog dana, te na potrebu građana i društva da se ne bude non-stop u izbornoj kampanji. Upozorili su i da iza objedinjavanja izbora u jednom danu stoje Evropska komisija, OEBS i ODIR, te da je to jedna od preporuka iz posljednjeg izvještaja Evropske komisije.

Da je ovo zakon o bježaniji od izbora, tvrde sada opozicione Demokrate. Oni tvrde da je ovo akt bez presedana kojim se uvodi pravni haos u izborni sistem. Demokratski front (DF) je napustio sjednicu Skupštine zbog, kako su kazali, pravnog nasilja vladajuće većine, uz najavu vaninstitucionalne borbe.

Predsjednik Đukanović, koji je već raspisao izbore za Bijelo Polje i Šavnik za 12. jun, za 5. jun vanredne u Budvi, Tivtu, a redovne u Plužinama i Žabljaku, vratio je Skupštini dopune zakona. On je upozorio da bi odluka vladajuće većine, u kojoj je sada i njegov DPS, mogla ,,otvoriti više bitnih pravnih pitanja, odnosno nedoumica, koje nastaju u karakterističnim političkim situacijama, uz pretpostavljenu refleksiju na polje crnogorskog ustavnog sistema i postulata ustavnog prava uopšte”.

Novi premijer Dritan Abazović je na ovu odluku Đukanovića odgovorio da će skupštinska većina ponovo izglasati dopune i da će Đukanović morati da ih potpiše.

,,Ukoliko Skupština ponovo usvoji isti zakon, predsjednik je dužan da ga proglasi”, kazao je u izjavi Pobjedi Đorđije Blažić, dekan Fakulteta za državne i evropske studije.

Nakon što su poslanici Skupštine Crne Gore i drugi put usvojili dopune Zakona o lokalnoj samoupravi, Đukanović ih je, poštujući zakonsku proceduru, potpisao.

Blažić je upozorio na pravni galimatijas koji može izazvati pravne i institucionalne probleme u funkcionisanju pojedinih državnih organa, ali i lokalne samouprave: ,,Pravni sistem se ne prilagođava interesima partija već građanima i sa takvom praksom se mora prekinuti”.

Saga oko lokalnih izbora je upravo pokazatelj kako se sve podređuje partijskim interesima. Dopune Zakona o lokalnoj samoupravi prvi put su povučene iz skupštinske procedure u novembru, iako su njegovi potpisnici bili svi predstavnici tadašnje vlasti. To se desilo nakon što koalicija Crno na bijelo nije prihvatila amandmane SNP-a koji je trebalo da garantuju da će odluka predsjednika države o raspisivanju izbora na Cetinju, Petnjici i Mojkovcu prestati da važi.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 13. maja ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

IMPROVIZACIJA VLASTI U TURISTIČKOJ METROPOLI: Budva u rukama povjerenika

Objavljeno prije

na

Objavio:

Odlaganje izbora za oktobar posebno pogađa primorske opštine Budvu i Tivat u kojima je raspušten lokalni parlament i uvedena prinudna uprava. Predsjednik Milo Đukanović raspisao je izbore u ovim opštinama za 05. jun. Političke partije već su započele izbornu kampanju. U obavezi su da izborne liste za odbornike u lokalnim parlamentima predaju najkasnije do 11. maja

 

Da od lošeg može biti gore pokazuje politička situacija u Budvi u kojoj je na snazi prinudna uprava, koja se dodatno usložnjava ukoliko Skupština Crne Gore usvoji predlog za odlaganje lokalnih izbora u većini crnogorskih opština za 30. oktobar.

Odbor za politički sistem, u srijedu 4. maja, predložio je usvajanje Predloga zakona o dopuni  Zakona o lokalnoj samoupravi kojim bi se omogućilo odlaganje održavanja izbora u Podgorici i 13 opština u kojima su oni zakazani ili se očekuje njihovo zakazivanje u redovnom zakonskom roku, sa obrazloženjem stvaranja normativnog okvira za održavanje svih lokalnih izbora u jednom danu. Predlog su podržali poslanici partija nove parlamentarne većine, DPS, SDP, URA i SNP.

Pomjeranje lokalnih izbora preko utvrđenog zakonskog roka za njihovo održavanje i određivanje datuma koji odgovaraju partijama koje kroje aktuelnu većinu u parlamentu, predstavlja grubo kršenje izbornog zakonodavstva i pravila fer i poštene izborne utakmice. To je akt samovolje i straha od raspoloženja birača koje pokazuju najnovija istraživanja javnog mnjenja,  ocjenjuju predstavnici stranaka koji se tome protive.

Odlaganje izbora za oktobar posebno pogađa primorske opštine Budvu i Tivat u kojima je raspušten lokalni parlament i uvedena prinudna uprava. Predsjednik Milo Đukanović raspisao je vanredne izbore u ovim opštinama za 5. jun. Političke partije već su započele izbornu kampanju. U obavezi su da izborne liste za odbornike u lokalnim parlamentima predaju najkasnije do 11. maja. Očekivalo se da će Odbor za politički sistem napraviti izuzetak za ove dvije opštine i potvrditi zakazani termin izlaska građana na birališta, kako bi u predstojeću turističku sezonu startovale sa novom lokalnom upravom, ali to u predlogu nisu učinili.

Ukoliko se izbori ne održe u zakazanom terminu, dvije turističke opštine ne mogu ostati u rukama povjerenika Vlade duže nego što je Zakonom o izboru odbornika i poslanika predviđeno. A to je najduže do 100 dana od dana raspisivanja izbora. Đukanović je izbore u Tivtu raspisao 12. marta a u Budvi 02. aprila ove godine.

Nakon isteka maksimalnih 100 dana prinudne uprave, opštine Budva i Tivat našle bi se u zoni bezvlašća ili nezakonite i neustavne improvizacije vlasti sa povjerenicima kojima je istekao mandat, tokom trajanja čitave turističke sezone, odnosno punih šest mjeseci.

Solomonsko rješenje za vakum koji bi nastupio u Budvi i Tivtu odlaganjem izbora bez preciziranja datuma održavanja, odnosno najkasnije do 30. oktobra, po ispravljenom predlogu predlagača izmjene Zakona, riješio bi se produženjem mandata povjerenika do konstituisanja nove skupštine, kad god to bilo.

Skupštinu Budve vodi Odbor povjerenika od 5 članova koji trenutno predstavljaju zakonodavnu vlast u najvećoj turističkoj opštini u zemlji. To su pojedinci izabrani na konkursu Ministarstva javne uprave, digitalnog društva i medija, iza kojih ne stoji volja građana. Konkurs je raspisan po kriterijumima koje je odredilo Ministarstvo javne uprave jer Zakon o lokalnoj samoupravi nije propisao način i kriterijume za izbor kandidata za ovo Vladino tijelo kome su data ogromna ovlašćenja.

U fotelji predsjednika Skupštine opštine Budva tako se, putem konkursa, našla Sonja Vukićević, mašinska inženjerka iz Budve, kao predsjednica Odbora povjerenika. Nije ispoštovan uslov konkursa po kome su „prioritet stručne reference iz oblasti prava, ekonomije ili sistema lokalne samouprave“. Odbor povjerenika ima sve nadležnosti lokalnog parlamenta propisane čl 38. Zakona o lokalnoj samoupravi. To u praksi znači da tih pet lica, dva člana iz reda zaposlenih u ministarstvima i tri iz Budve, upravljaju Opštinom čiji je budžet težak oko 40 miliona eura.

Scene iz budvanske skupštinske sale  postale su nadrealne. Dok su 33 odbornika budvanskog parlamenta kao predstavnici izborne volje građana Budve izražene na izborima 30. avgusta 2020. raspuštanjem Skupštine poslati kućama, petoro ljudi izabrani putem javnog konkursa sjede u odborničkim klupama i vode grad. Ako im se „rok važnosti“ produži do oktobra, opština Budva ulazi u stanje bezakonja.

Odbor povjerenika može donositi sve pravne akte Opštine, stratešeke planove razvoja, programe uređenja prostora, budžet i završni račun budžeta…Odbor raspolaže nepokretnom imovinom Opštine, odlučuje o finansijskom zaduživanju i davanju garancija, potvrđuje mandate odbornicima, bira i razrješava predsjednika Skupštine i predsjednika Opštine Budva i razmatra i usvaja izvještaj o radu predsjednika. Mogu odlučivati o zaradama lokalnih funkcionera i službenika… Otvorene su im sve mogućnosti, pa i za eventualne zloupotrebe.

Prinudna uprava  u Skupštini rezultat je političke nesposobnosti Demokratskog fronta i Demokrata u Budvi. Sa ukupno osvojenih 20 odborničkih mandata imali su lagodnu većinu za formiranje vlasti i podizanje Budve iz pepela koji je ostao iza trodecenijske vlasti DPS-a i njenih satelita. Sada DPS ponovo odlučuje i produžava agoniju lokalne samouprave u Budvi odgađanjem izbora na duži rok.

Bogata turistička metropola nije zaslužila ovakav krah avgustovske izborne pobjede. Lične sujete i pogrešna predstave o sopstvenoj moći pojedinih stranačkih prvaka, bile su preče od poštovanja birača. Nisu bili u stanju da formiraju funkcionalnu vlast u gradu koji raspolaže godišnjim prihodima  od nekoliko desetina miliona eura. Duže od godinu i po dana turistički grad je blokiran,  bez uticaja javnosti na razvojne, kulturne i društvene procese. Kao da su stanovnici Budve i lokalna uprava dva odvojena svijeta, bez dodirnih tačaka i zajedničkih interesa. Vlast, oličena isključivo u jednoj osobi, predsjedniku Opštine Marku Batu Careviću, postala je dovoljna sama sebi.

Uprkos drugačijim očekivanjima, prinudna uprava nije ugrozila fotelju predsjednika  Carevića. Čini se da je njegova pozicija sa povjerenicima jača nego što je bila ranije, sa legitimnim predstavnicima građana, izabranim odbornicima političkih partija. Sada i formalno sam upravlja najvećom turističkom opštinom na Crnogorskom primorju.

Branka PLAMENAC

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo