Povežite se sa nama

DRUŠTVO

Da nam živi UDG

Objavljeno prije

na

Samo mjesec dana pošto je izabran za ministra prosvjete, Slavoljub Stijepović Migo, prelomio je: preči mu je, ipak, premijerov univerzitet od državnog. Tek što se primio dužnosti ministra, krajem prošlog mjeseca Stijepović je izdao licencu Univerzitetu Donja Gorica, dvije godine nakon što je osnovan. UDG-u, zahvaljujući Migu, ne može se više prigovoriti da se lažno i nezakonito predstavlja kao univerzitet. A Migo je opravdao epitet dobrog operativca. DRŽAVNE PARE U PRIVATNI DŽEP: Novi ministar nije tu stao. U Ministarstvu su odlučili da bez objašnjenja mijenjaju i Zakon o visokom obrazovanju, pa je naprečac urađen Nacrt o izmjenama i dopunama tog zakona.

Ono što se dugo planiralo, Stjepović je sproveo u djelo: ukoliko budu usvojena rješenja iz Nacrta, crnogorski građani plaćaće školarine studentima premijerovog univerziteta, u visini koju odredi Vlada, odnosno sam premijer. Van sumnje je da bi se tako ostvarila upozorenja pojedinih univerzitetskih profesora i intelektualca: sistemski i s namjerom ubija se državni univerzitet. U korist konkurencije.

Nacrt tako predviđa da Vlada ubuduće utvrđuje broj studenata i visinu sredstava za finansiranje na „studijskim programima od javnog interesa na privatnim univerzitetima”.

„Da li je u javnom interesu da država finansira pet pravnih fakulteta ili pet ekonomskih fakulteta”, pitao je Radenko Pejović, predsjednik Savjeta za visoko obrazovanje u polupraznoj sali Rektorata državnog univerziteta, gdje je organizovana javna raspravi o Nacrtu. Pejović je podsjetio da još nije donijeta strategija o razvoju visokog obrazovanja, te da privatni univerziteti ne nude programe kojih nema na Univerzitetu Crne Gore i koje bi država zbog toga finansirala.

O tome šta je javni interes odlučivaće Savjet za visoko obrazovanje u kojem će, ako izmjene budu usvojene, većinu članova imati Vlada. Po modelu koji predviđa aktuelni zakon, Savjet čini 11 članova, od kojih je šest „istaknutih stručnjaka iz oblasti visokog obrazovanja, nauke, tehnologije i umjetnosti”.

Nacrtom je broj članova Savjeta povećan na 13, od kojih će čak sedam biti predstavnici Vlade. Stvar je jasna: Vlada na čelu sa premijerom Milom Đukanovićem odlučivaće da li je od javnog interesa finansiranje univerziteta Mila Đukanovića. Biće to teška odluka.

RASTURANJE DRŽAVNOG UNIVERZITETA: ,,Nacrt izmjena i dopuna Zakona o visokom obrazovanju potvrdio je ono što je više nego očigledno, a to je da se sistematski od otvaranja Univerziteta Donja Gorica ide na urušavanje državnog univerziteta”, komentariše za Monitor Branka Bošnjak, poslanica Pokreta za promjene i savjetnica za nauku u Rektoratu Univerziteta Crne Gore.

Ona podsjeća da budžetsko finansiranje privatnih fakulteta kroz dodjeljivanje vaučera budućim brucošima ne postoji nigdje u širem okruženju.

„To je kreacija vlasnika privatnih fakulteta, koji su se kreditno zadužili pa sad treba država da pritekne u pomoć. A oni će sa pozicija vlasti i moći koje su zaposjeli odrediti šta je to naš javni interes, odnosno njihov privatni interes, jer su sebe izjednačili sa državom”.

Komentarišući za Monitor Nacrt Filip Kovačević, profesor političke psihologije na državnom univerzitetu, kaže: ,,Po receptu rasturanja državne privrede iz devedesetih, sada se rastura visoko obrazovanje. I opet ista ekipa okupljena oko premijera Mila Đukanovića, a ideološki vođena Veselinom Vukotićem”.

,,Sve što je valjalo iz državne svojine preveli su u svoje privatne džepove, a iza sebe su ostavili uništena preduzeća i obespravljene, unesrećene radnike. Njihove ode o ‘slobodnom tržistu’ su najobičnije podvale koje imaju za cilj da ideološki maskiraju parazitiranje na grbači poreskih obveznika.
Kroz ove izmjene zakona, građani Crne Gore finansiraće privatne pedagoške egzibicije koje u proces visokog obrazovanja uključuju stvari kao što su trčanje uz lovćenske strane. Kako sa Prvom bankom, tako sa UDG-em”, kaže Kovačević.

Državni univerzitet neće dobiti samo nelojalnu konkurenciju. Nacrt predviđa da će Vlada, a ne Univerzitet, vrednovati kriterijume za upis brucoša. Tako je direktno ugrožena ustavom garantovana autonomija univerziteta.

„Potencijalni brucoši mogu slobodno očekivati da se uvede skakanje padobranom, ili trčanje kao jedan od kriterijuma za upis na ekonomiju, jer se to bodovalo za upis kod čuvenog gurua neoliberala. A možda će se i želje bodovati”, komentariše to rješenje Branka Bošnjak. Ona podsjeća da se na premijerovom univerzitetu ekstra poeni dobijaju ako kandidat za brucoša upiše da želi da dobije doktorat. Zaista, luča pri upisu na UDG vrijedi šest bodova, koliko i izražena želja budućeg brucoša da osnuje privatno preduzeće.

Nacrtom je takođe izbrisana odredba o finansiranju iz budžeta naučno istraživačke djelatnosti Univerziteta. U prevodu: država za nauku neće izdvajati ni centa. Migo će tako ući u istoriju, a Crna Gora postati jedina evropska zemlja koja ne ulaže u nauku.

REKTOROVA GIMNASTIKA: Povodom Nacrta oglasio se i rektor državnog univerziteta Predrag Miranović. On je kazao da namjera vlasti da ukine nezavisnost Savjeta za visoko obrazovanje nije u skladu sa evropskim standardima, te da „nijedan sertifikat o akreditaciji koji donese takav Savjet neće biti priznat van granica Crne Gore”. Miranović je takođe upozorio da je odredba koja predviđa da će kriterijume za upis brucoša određivati Vlada direktan napad na autonomiju državnog univerziteta.

Rektoru međutim ne smeta što će građani finansirati studente privatnih univerziteta, što će rezultirati uništenjem državnog univerziteta. O tome se nije izjašnjavao.

Moglo bi se možda i pomisliti da je Miranović javno ustao da zaštiti interese državnog univerziteta, da nije na javnoj raspravi o Nacrtu napomenuo da je razgovarao sa novim ministrom prosvjete, te da će se Rektorat u krajnjem „založiti da članove Savjeta za visoko obrazovanje imenuje i bira Skupština”. To je dovoljno demokratski i oprobani recept crnogorske vlasti koji znači da Savjet neće birati Vlada nego DPS SDP poslanici u parlamentu. Posljedice su iste.

Takođe, Monitor saznaje da državni univerzitet nije samo stajao po strani dok je ministar krojio nova pravila visokog obrazovanja. Ljubiša Stanković, bivši rektor Univerziteta Crne Gore, svojevremeno nazvan „stečajni rektor”, učestvovao je, saznajemo, u izradi Migovog Nacrta. U čijem je interesu radio, očigledno je.

VUCI SITI: Iz Nacrta je u posljednji čas izbrisana odredba da fakulteti ne mogu imati status pravnih lica. To znači da će ubuduće to moći.

Upućeni objašnjavaju da je kao predlog za razmišljanje iz Ministarstva stigao model po kom bi fakulteti državnog univerziteta koji imaju dovoljno novca, poput Pravnog ili Ekonomskog fakulteta, mogli da se „osamostale”. Državni univerzitet bi se tako sveo na nekoliko nepopularnih zanimanja, bez finansija.

To rješenje bi, istovremeno, objašnjavaju naši sagovornici, finansijski osvježilo kako premijerove poslovne partnere i kolege sa UDG-a, tako i političke saborce i aktiviste na državnom univerzitetu. Svi zadovoljni.

Državni univerzitet, nije teško predvidjeti, postaće mjesto za školovanje „onih iz podnožja”, kako to za kritičare UDG-a kaže Veselin Vukotić. A Crnom Gorom, podsjetio nas je ovih dana Dragan Vukčević, dekan premijerovog univerziteta, vladaće elita proizvedena na Univerzitetu Donja Gorica.

„Ovoj vlasti ne odgovara da školuje nekog ko zna više i može bolje. Svjesni su oni svog skromnog znanja, koje je u raskoraku sa pozicijama koje su zaposjeli. I zato im treba kadar opčinjen i zarobljen u kolektivnoj neoliberalnoj misli, a koji se serijski proizvodi na UDG”, kaže Branka Bošnjak.

Ta elita više neće imati dileme oko toga šta je javni interes Crne Gore.

Milena PEROVIĆ-KORAĆ

Komentari

DRUŠTVO

EUROPOL  IDENTIFIKOVAO NAJOPASNIJE KRIMINALNE MREŽE NA KONTINENTU: Mapa evropskog podzemlja

Objavljeno prije

na

Objavio:

Da kriminalno savezništvo ne poznaje jezičke, nacionalne, rasne ili vjerske barijere možda najbolje potvrđuje podatak da je među članovima 821 registrovane kriminalne mreže zastupljeno ukupno 112 nacionalnosti, pri čemu je dvije trećine kriminalnih mreža sastavljeno od pripadnika više nacionalnosti

 

Europol je prošle nedjelje objavio analizu kojom su objedinjenji podaci svih država članica Evropske Unije i 17 partnerskih zemalja Europola van EU o najopasnijim kriminalnim mrežama u Evropi. Rezultat je popis najopasnijih i najorganizovanijih kriminalnih grupa i njihovih članova. „Napravljen je jedinstven skup podataka o 821 kriminalnoj mreži najvećeg rizika, s opsežnim informacijama o svim aspektima koji ih opisuju i pomažu u procjeni njihove prijetnje. Ove kriminalne mreže, čije članstvo premašuje 25 .000 pojedinaca, odabrane su na temelju kriterijuma prijetnje koju predstavljaju. Te su mreže aktivne u nizu područja kriminala, od trgovine drogom do krijumčarenja migranata, imovinskog kriminala i drugih“, piše u izvještaju objavljenom na sajtu EUROPOL-a. Da bi lakše razumjeli pomenuti broj pripadnika kriminalnih organizacija „najvećeg rizika“, pomenimo da je on veći od broja zimus popisanih stanovnika Kotora, Danilovgrada, Ulcinja, Tivta, Pljevalja… Takođe, podaci nedavno predstavljeni u Briselu pokazuju kako kriminalne organizacije usko sarađuju sa svojim kolegama iz regiona, drugih djelova Evropa ali i onima sa drugih kontinenata. Tako je u izvještaju pod nazivom “Dekodiranje najopasnijih kriminalnih mreža EU“ navedeno da je nekoliko različitih kriminalnih grupa, sastavljenih od članova porijeklom iz bivših jugoslovenskih republika – Crne Gore, Slovenije, Hrvatske, Bosne i Hercegovine i Srbije „u velikom obimu“ uključeno u krijumčarenje kokaina iz Južne Amerike do različitih evropskih odredišta. Analizom pobrojanih kriminalnih mreža identifikovane su njihove osnovne karakteristike i „snažno prisustvo“ širom EU i regiona Zapadnog Balkana. „Oni su, takođe, uspostavili veoma snažno prisustvo u Latinskoj Americi, iskorišćavajući mogućnosti za korupciju u ključnim lukama i u brodarskim kompanijama. Oni na taj način vrše sveobuhvatnu kontrolu nad snabdijevanjem kokainom. Neke od ovih grupa su specijalizovane i, u velikoj mjeri, uključene u razne oblike nasilja, profesionalne otmice i pogubljenja, korupciju, pranje novca, trgovinu oružjem i eksplozivom i falsifikovanim dokumentima. Nasilje se, uglavnom, koristi kao odmazda za izgubljene ili propale pošiljke droge, ali i za sticanje dominacije nad teritorijom ili lancem snabdijevanja”, navodi se u izvještaju.

Svetlana ĐOKIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od petka 12. aprila ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

PONOVNO PODIZANJE OPTUŽNICE U SLUČAJU PREDSJEDNIKA OPŠTINE BUDVA I JOŠ 20 OSUMNJIČENIH: Jesu li ispravljeni nedostaci optužnice

Objavljeno prije

na

Objavio:

Da dopuni optužnicu, na koju je sutkinja Vesna Kovčević imala dosta primjedbi,  Specijalno tužilaštvo je imalo rok od dva mjeseca.  Optužnica je dopunjena, a odgovor na to koliko kvalitetno,  će dati ročište za njenu kontrolu

 

 

Specijalno državno tužilaštvo ponovo je podiglo optužnicu protiv predsjednika Opštine Budva Mila Božovića i još 20 osumnjičenih, koju im je, prethodno, Viši sud u Podgorici vratio na doradu. To je zvanično objavljeno na sajtu Specijalnog državnog tužilaštva, ali u saopštenju osim inicijala osumnjičenih i krivičnih djela za koje se terete, nije bilo ni riječi o tome na koji način i kojim dokazima su dopunili optužnicu.

Da li će njihova dopuna biti dovoljna da vijeće sutkinje specijalnog odjeljenja Vesne Kovačević uvjeri da treba da se potvrdi tužilački akt biće poznato nakon kontrole optužnice, koja tek treba da bude zakazana.

Malo je poznato javnosti i zbog čega je sutkinja Kovačević presavila tabak i rekla da po prvoj optužnici ne treba da se sudi.

Prema rješenju koje je Monitor imao na uvid sutkinja Kovačević navela je da optužnica ne sadrži jasne i valjane razloge u pogledu postojanja osnovane sumnje u odnosu na okrivljene, odnosno ne sadrži razloge koji bi zadovoljili nezavisnog posmatrača da vjeruje da su okrivljeni osnovano sumnjivi da su izvršili svako krivično djelo koje je predmet optužbe.

Obrazlažući svoj stav, ona je kao jedan od razloga da vrati optužnicu navela  da Specijalno državno tužilaštvo nije pružilo konkretne dokaze da su Božović i suspendovani pomoćnik direktora Uprave policije Dejan Knežević odavali povjerljive bezbjednosne informacije ljudima iz kriminalnog miljea.

Tokom analize dokaza koji su joj predočeni, pravnu zamjerku našla je i kada je riječ o komunikaciji koju su prema tvrdnjama SDT-a, putem SKY aplikacije imali pripadnici ove kriminalne grupe

Naime, u aktu SDT-a koji se poziva na Skaj prepisku Ljuba Milovića, Radoja Zvicera, Ivana Stamatovća, Petra Lazovića i Milete Ojdanića, prema onome što je utvrdila sutkinja Kovačević, nema tačnih i preciznih podataka, odnosno poruka koje je uputio okrivljeni Dejan Knežević iz kojih bi se moglo utvrditi postojanje osnovane sumnje kada je tačno odao ili saopštio neki podatak, a čije odavanje je prouzrokovalo ili bi moglo da prouzrokuje štetne posljedice za bezbijednost Crne Gore.

To je samo jedna pravna primjedba u nizu. Sitnih i krupnih. Među sitnijim je primjedba sutkinje da je kod ličnih podataka okrivljenog Milete Ojdanića navedeno  da je bivši službenik policije što je suprotno odredbama člana 100 i člana 192 ZKP-a koji tačno taksativno navodi koje podatke treba da sadrži optužnica „ a što se tiče ličnih podataka okrivljenih lica pa je u ovom dijelu neophodno izvršiti ispravku optužnice“.

Jedna od krupnih je i to što  je sutkinja Kovačević od SDT-a tražila  da precizira kada je Milo Božović prikupljao informacije i koristio ih za potrebe kriminalne organizacije, jer nijesu navedeni konkretni dokazi, ni sadržaj komunikacija ostvarenih preko SKY ECC aplikacije iz kojih to proizilazi.

“Nije navedeno ni kojim konkretno informacijama je okrivljeni Milo Božović, kao poslanik u Skupšini Crne Gore i član Odbora za bezbjednost i odbranu Skupštine CG, imao pristup i koje je to informacije isti odavao kao poslanik u Skupšini CG i član Odbora za bezbjednost i odbranu Skupštine CG kriminalnoj organizaciji, što optužnicu u tom dijelu čini nejasnom i nepreciznom”, piše u odluci suda.

Od SDT-a je zatraženo i da navede kada je Božović postao poslanik obzirom da je ovaj optuženi prilikom kontrole optužnice predočio sudu da u vrijeme kada je navodno odavao podatke sa Odbora za bezbjednost nije ni bio poslanik.

U dokumentu suda se navodi da u optužnici nijesu precizirane uloge Ljuba Milovića i Milete Ojdanića koje je SDT označio kao organizatore, kao ni to na koga su oni to uticali da postavlja njima bliska lica na rukovodeća mjesta u Upravi policije, radi dobijanja podataka označenih stepenom tajnosti i da novcem stečenim kriminalnom djelatnošću na parlamentarnim izborima u avgustu 2020. godine utiču da glasači ne ostvare svoje biračko pravo.

Osim toga, u činjeničnom opisu i obrazloženju predmetne optužnice, smatra sutkinja Kovačević,  treba konkretizovati na osnovu kojih dokaza se utvrđuje da su okrivljeni kojima se stavlja na teret optužnicom radnja mučenja lica koji su pripadnici suprostavljenih kriminalnih organizacija, to i činili, te gdje, kada i koga su tačno mučili. Takođe, zahtijeva se od tužilaštva da precizira koje su podatke okrivljeni Ivan Stamatović, Nebojiša Bugarin, Petar Lazović, Marko Novakovič, Milan Popović i Goran Stojanović, kao policijski službenici, odavali kriminalnoj organizaciji.

Kod dijela optužnice koji se odnosi na opis na koji način su optuženi krijumčarili drogu sutkinja je uočila i da u obrazloženju nema nikakvog bližeg navođenja iz kojih to tačno komunikacija, ostvarenih preko SKY ECC aplikacije, proizilazi ono što se navodi u činjeničnom opisu.

„Tačnije, koje to konkretne komunikacije, između koga i od kada potvrđuju da su okrivljeni kojima se navedeno krivično djelo stavlja na teret učestvovali u neovlašćenom prenosu radi prodaje opojne droge kokain. Naprotiv, u tom dijelu predmetne optužnice SDT samo uopšteno navodi da su pojedini okrivljeni komunicirali u vezi sa predmetnom zaplijenom, iz čega izvodi zaključak da su okrivljeni neovlašćeno prenosili istu, piše u rješenju.

Pored toga, u predmetnoj optužnici za sud je bilo nejasno i iz kojih dokaza proizilazi osnovana sumnja kako je vršena raspodjela opojne droge i način na koji se to radilo.

Dio njenog rješenja odnosi se i na bivšeg pomoćnika direktora Uprave policije Dejana Kneževića, koji se tereti da je odavao tajne podatke, a čije odavanje je prouzrokovalo ili bi moglo da prouzrokuje štetne posljedice za bezbjednost Crne Gore.

„Ali je ostalo nejasno koja je to sadržina telefonskih razgovora prikupljenih sprovođenjem mjera tajnog nadzora određenih po naredbama sudije za istragu Višeg suda u Podgorici, a koje bi ukazivale zaista da ih je odavao okrivljeni Dejan Knežević, osim što SDT navodi da isto proizilazi iz SKY ECC prepiske Ljuba Milovića, Radoja Zvicera, Ivana Stamatovća, Petra Lazovića i Milete Ojdanića, bez navođenja tačnih i preciznih podataka odnosno poruka koje je uputio okrivljeni Dejan Knežević iz kojih bi se moglo utvrditi postojanje osnovane sumnje kada je imenovani okrivljeni tačno odao, ili posljedice za bezbjednost Crne Gore. saopštio neki podatak, a čije odavanje je prouzrokovalo ili bi moglo da prouzrokuje štetne posljedice za bezbjednost Crne Gore, navodi se u rješenju.

Da dopuni optužnicu Specijalno tužilaštvo je imalo rok od dva mjeseca. Šta su za taj period uspjeli da urade pitanje je na koje će odgovor dati ročište za kontrolu optužnice.

Svetlana ĐOKIĆ

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

KONTROLA DRŽAVNIH PREDUZEĆA: Prepuštena sama sebi i partijama

Objavljeno prije

na

Objavio:

U nekim preduzećima pravilnici o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji radnih mjesta mijenjani su više puta tokom jednog mjeseca. ,,Kada čitate uslove za obavljanje pojedinih poslova, bude jasno fingiranje i način zapošljavanja, kaže Marija Popović-Kalezić, izvršna direktorica CEGAS-a

 

 

Državna preduzeća prepuštena su samima sebi i država ni zakonski ni suštinski ne kontroliše ono što je državni udio, tj. vlasništvo, zaključak je istraživanja 177 državnih i opštinskih preduzeća koju je uradio Centar za građanske slobode (CEGAS).

CEGAS je u februaru uputio na adrese 177 državnih i opštinskih preduzeća zahtjeve za slobodan pristup informacijama, kojim su tražili da im se dostave podaci o broju zaposlenih, zaključno sa 31. decembrom 2023. godine. Pored toga, traženi su i pravilnici o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji, uslovima i načinu korišćenja službenih vozila, o uslovima i načinu zapošljavanja.

Sva ova pitanja odnose se na preko 20 hiljada zaposlenih koji rade u državnim i opštinskim preduzećima.

Od ukupnog broja preduzeća, 52 odsto njih nije odgovorilo na zahtjev za slobodan pristup informacijama. Ispostavilo se da javna preduzeća različito tumače i odnose se prema Zakonu o SPI, pa su neki objašnjavali da nijesu u zakonskoj obavezi da to urade, dok drugi uopšte nijesu odgovarali na zahtjev.

,,Ukidanjem Zakona o javnim preduzećima, i njihova ‘zavisnost’ od Zakona o privrednim društvima, pravno dozvoljava potpune praznine, kada je odgovornost javnih preduzeća u pitanju. Naše istraživanje je pokazalo koliki je broj onih koji su u zakonskom roku odgovorili na Zahtjev o slobodnom pristupu informacijama, gdje brojka svakako nije pohvalna, ali ne čudi u odnosu na zakonska rješenja. Neki su tražili ‘pravni interes CEGAS-a’, dok su drugi tajnim proglašavali i interna akta, koja bi očekivali na sajtu tih preduzeća (Rudnik uglja, Pljevlja)”, kaže za Monitor  Marija Popović-Kalezić, izvršna direktorica CEGAS-a.

Bilo je i presedana, pa su dokumenta lično dostavljana u kancelarije ove nevladine organizacije. Odgovor na  SPI za kompaniju Zeta Energy nepoznato lice bacilo je na sto zaposlene u organizaciji uz pitanja: ,,Čime se vi bavite, ko vam je direktor?”, pa još ,,Ne treba da se bavite ovim stvarima i ovim poslom, batalite ta posla, to je vaš način da iznuđujete novac”.

Zeta Energy je preduzeće čiji je 51 odsto vlasnik Elektroprivreda Crne Gore (EPCG). CEGAS je zbog ovog incidenta podnio prijavu protiv NN lica zbog zastrašivanja.

A i odgovora je bilo raznih, tako je jednima javni podatak ugovor o djelu sa higijeničarom, dok tajnim smatraju ugovor sa direktorom i menadžmentom. Pomenuti Rudnik uglja Pljevlja pod tajnim podacima smatra i sama interna akta preduzeća, a ima i preduzeća koja u svojoj arhivi ne posjeduju nijedan od traženih podataka.

,,Nacionalna strategija za borbu protiv korupcije bi u svom radu morala dati konkretna rješenja i za javna preduzeća (državna i opštinska), čiji se način funkcionisanja, zapošljavanje, poštovanje i izrada internih akata, kao i način ustanovljavanja zarada ne prati od strane države. Zato i imamo ogromne disbalanse u zaradama direktora i menadžmenta u javnim preduzećima u odnosu na visoko rukovodni državni kadar, da ne govorimo o brojnim poslovima u pravosuđu, zdravstvu i prosvjeti”, ističe Popović-Kalezić.

Iz CEGAS-a su utvrdili i da interna akta nijesu usaglašena u odnosu na vrstu akata koja javna preduzeća moraju posjedovati. I u pravilnicima o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji postoje brojne manjkavosti, pogotovu u opisima radnih mjesta i potrebnih uslova za ispunjenje. Smatraju da je otuda jasno na koji način i kako dolazi do zloupotreba, kada su brojna zapošljavanja u pitanju, bilo partijska ili interesna.

Prema podacima koji su dostavljeni CEGAS-u, većina, 71 odsto javnih preduzeća, nema pravilnik o uslovima i načinu zapošljavanja, 92 odsto ima pravilnik o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji, a 54 odsto ima pravilnik o uslovima i načinu korišćenja službenih vozila. Kolektivni ugovor nema preko polovine (51 odsto) javnih preduzeća…

,,Uočen je i vrlo mali broj kolektivnih ugovora, zaključen između preduzeća i sindikata, što čudi ako uzmemo u obzir pozamašnu brojku sindikalnih organizacija”, kaže Popović-Kalezić.

Od dostavljenih odgovora, samo pola državnih preduzeća posjeduje kolektivne ugovore, zaključene između sindikalaca i poslodavca, što govori o nedovoljnoj uređenosti prava i obaveza zaposlenih i poslodavaca.

Zanimljivo je da su u nekim preduzećima pravilnici o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji radnih mjesta mijenjani više puta tokom jednog mjeseca. ,,Kada čitate uslove za obavljanje pojedinih poslova, bude jasno fingiranje i način zapošljavanja, navodi Popović-Kalezić .

,,Ako je Pravilnik o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji označen stepenom tajnosti, kako možemo znati za koje smo radno mjesto pretendenti i za koje poslove se možemo prijaviti? Potreba za otvaranjem novih radnih mjesta, sačinjavanje Pravilnika o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji koji će odgovarati realnim potrebama, način zapošljavanja, visina zarada, i obavezno posjedovanje nužnih internih akata, moraju biti kontrolisani i javni”, kaže Popović-Kalezić.

Iz CEGAS-a iznose svoje iznenađenje činjenicom da mali broj javnih preduzeća vodi računa o zaštiti svojih zaposlenih, u dijelu zaštite ličnih podataka, poštujuči Zakon o zaštiti podataka o ličnosti. Umjesto poštovanja zakona i svojih radnika, preduzeća prilikom davanja podataka iz ugovora o radu i ugovora o djelu, često ne anonimiziraju lične podatke. Ističu i da se to pravo najčešće zloupotrebljava onda kada se želi izbjeći cjelokupan odgovor, bez želje za anonimizacijom. Da ponovimo da je tako javni podatak ugovor o djelu sa higijeničarom, dok je tajna ugovor sa direktorom i menadžmentom.

Istraživanje je pokazalo da država ne kontroliše svoja preduzeća, ali i ukazalo da ona nijesu bez kontrole – partijske ili neke druge interesne grupacije.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo