Povežite se sa nama

DRUŠTVO

Gazda iz Pljevalja

Objavljeno prije

na

Samo sat prije početka policijske akcije u novosadskom naselju Tatarsko brdo, 21. januara ove godine, iz vile Darka Šarića, izjurio je crni džip zatamnjenih stakala. U džipu vjerovatno nije bio stariji od braće Šarić, jer on, prema saznanjima policije mjesecima nije ulazio u Srbiju, ali je moguće da je bio neko od njegovih bliskih saradnika. Ili je odnijeta dokumentacija, možda i novac ili droga, koji bi ukazali na neke njegove poslovne ili političke veze. Darko Šarić je i ranije u Srbiji dobijao dojave da policija kreće na njega. Kako piše beogradski Blic, Šarić je decembra 2009. boravio u Švajcarskoj iz koje je zatim ušao u Francusku. Jedan agent američke Agencije za borbu protiv droga (DEA) je locirao Šarića u Parizu i o tome javio ambasadi svoje zemlje u Beogradu. Informacija je proslijeđena MUP-u Srbije koje je istog momenta poslalo zamolnicu vlastima u Parizu da uhapse Šarića. Međutim, samo sat kasnije, Pljevljak se odjavljuje iz hotela i odlazi na aerodrom. Kada je policija tu stigla Šarić je već „ušao u bescarinsku zonu” i odletio za Podgoricu.
Iz ovih naivnih primjera, ukoliko su uopšte tačni, beogradski mediji izvlače zaključak da Šarić ima krticu u samom vrhu MUP-a Srbije. Zahvaljujući tome, Šarić je posljednji put boravio u Srbiji u avgustu 2009, prije gužve sa Balkanskim ratnikom, kada je još uživao besprijekornu reputaciju biznismena sa vezama u vrhu vaskolikog srpskog establišmenta.

ZEMUNSKA PARADIGMA: Kada se pobroje sva imena koja su se u posljednjih nekoliko neđelja pojavila u vezi sa ,,slučajem Šarić” i kada se pogleda zona uticaja, a imena njegovih ortaka i konfidenata spoje sa geografijom, nastaje lanac čije karike čini imprersivni komplot interesa i ogromnog novca.
Različite su procjene o vrijednosti poslova narko klana na čijem se čelu, prema tvrdnjama istražnih organa u Srbiji, nalazi Darko Šarić. Tamošnji državni sekretar za pravdu Slobodan Homen izašao je u javnost sa tvrdnjom da je kriminalna grupa Darka Šarića prihodovala najmanje milijardu eura na godišnjem nivou. Šef srpskog ogranka Interpola Miloš Oparnica je iznio skromniju brojku od oko 600 miliona eura.
Takve su cifre, procjenjuje se, mogle potpuno da razore i državnu i društvenu strukturu Srbije, da parama budu kupljene ne samo estradne i sportske zvijezde nego i političari, sudije, policajci, ministri… i da igraju po notama ,,pljevaljskih tamburaša”.
,,Slučaj Šarić”, takođe, pokazuje nešto o čemu se u posljednjih 10 godina u Srbiji, i okolo, samo nagađalo. Novac od preprodaje i distribucije narkotika se sliva u državu kroz komplikovane sisteme kompanija i vlasništva i pere se kroz procese privatizacije, kupovine nekretnina, poljoprivrednog zemljišta i investiranje na fudbalskoj berzi.
Sve, otprilike, odigralo onako kako su početkom vijeka zamišljali, prema legendi, čelnici ,,zemunskog klana” sada pokojni Dušan Duća Šiptar Spasojević i Mile Kum Luković, podržani Miloradom Legijom Lukovićem Ulemekom, osuđenim na 40 godina zatvora zbog ubistva srpskog premijera Zorana Đinđića. Doćerati drogu iz Južne Amerike, glasila je ,,zemunska paradigma”, pa je prodati mrskom Zapadu da se truje (osveta za Kosovo), a novcem zarađenim na taj način podići posrnulu majčicu Srbiju u kojoj će ugledni mafijaši, Duća i družina, biti ne samo ,,kontroverzni biznismeni”, već i ugledni društveno-politički radnici zabrinuti nad stanjem vaskolikog srpstva.

KORIJENI MAFIJE: U pojedinim sredinama u Srbiji ima mišljenja da takva ,,djelatnost” omogućava zapošljavanje i nekoliko hiljada ljudi, Što nije malo u višegodišnjoj teškoj ekonomskoj situaciji. Čak razmišljanja idu dotle da se pokušaji vlasti da to ogromno društveno zlo bude suzbijeno, doživljavaju kao podlijeganje pritisku ,,moćnika sa Zapada”, koji ,,žele da nas istisnu sa tržišta”. Pa otkuda, braćo Srbi, Amerikanci u Kolumbiji ili zašto su napali Avganistan, ako ne da bi kontrolisali proizvodnju i tokove droge, je li tako!
Beogradski klubovi i restorani u vlasništvu Šarića bili su najmodernija mjesta za izlazak beogradskog džet-seta, ali i pojedinih ljudi iz državnih struktura. Dok je stariji brat Šarić preuzimao kontrolu nad podzemljem, mlađi Duško je sa milionima u džepu prodirao u socijalno tkivo Beograda i Srbije. Otvarao je splavove, klubove i diskoteke, koji su veoma brzo postali kultna okupljališta na kojima se uvijek traži mjesto.
Šarići su postali popularni, pa se mnoge poznate ličnosti iz srpskog svijeta muzike i mode bukvalno utrkuju ko će biti bolji prijatelj sa „pljevaljskim donom” i njegovim mlađim bratom. Zauzvrat, Šarići su galantno finansirali njihove albume, spotove i promocije.
Darka Šarića je poznavalo i pola estrade ali, avaj, mada je ona poznatija po proturanju tračeva i izmišljotina nego po čuvanju tajni, o njemu nije ni riječ pisnula.
Da li je sa raskinkavanjem Šarićeve grupe otkriveno i da su kriminal i pojedine državne strukture obnovili vezu raskinutu policijskom akcijom Sablja? Da su kriminalci i dalje glavni lovci na talente na srpskoj estradi, da nabijeđeni džet-set, kao 1990-ih u vrijeme režima Slobodana Miloševića, glamurizuje kriminalce u očima svojih obožavalaca, da je društvo opet počelo da idolizuje ubice i rasturače droge?
,,Korijeni saradnje mafije i policije potiču još iz Miloševićevog vremena, tada su kriminalci i policajci bili na istoj strani fronta,” objašnjava advokat Marko Nicović, nekadašnji šef beogradske policije i potpredsjednik međunarodnog organizacije za borbu protiv narkotika. U vrijeme Miloševića mafija je ušla u svaku poru društva, mafijaši su postali dio establišmenta, učestvovali u ratovima, privatizacijama. Mafija je spretno koketirala sa vlašću, učestvovala u akcijama vlasti, ekonomskim diobama dobiti, švercu cigareta, krijumčarenju droge i oružja.

RUSKI KRAK: Nicović navodi da kriminalci ne štede da plate dobru informaciju, posebno kada je riječ o policijskim istragama. Smatra i da je kriminalni klan, koji predvodi Darko Šarić dio lanca ruske mafije, ima veze sa političkim strukturama u Srbiji, kao i u tamošnjoj Agenciji za privatizaciju.
Dobrivoje Radovanović, dugogodišnji direktor Instituta za kriminološke studije u Beogradu, primjećuje kako je ,,potpuno van pameti da je država dozvolila formiranje klana koji ubacuje tri broda droge u Evropu i koji je daleko jači od ‘zemunskog’! Ili država nije imala informacije o tome, ili nije imala interes da to spriječi”.
,,Dobro je što je šverc droge otkriven, ali mi nije jasno zašto je zaustavljen jedan brod, a druga dva su prošla?! I kako je moguće da se krene u hapšenje neposrednih izvršilaca, a ne hapse se organizatori cijelog posla. Informacije cure iz policije, podrazumijeva se da dobro organizovan klan kupuje informacije”, zapitao je Radovanović.
Za razliku od ,,zemunskog klana”, Radovanović kaže da je Šarić ostao neprimjetan i zato što je u još jednoj stvari bio bolji od Duće, Kuma, Ulemeka i družine. Naime, umio je da tiho vodi svoj biznis i veze u policiji i politici koristi samo koliko su neophodne da bude miran:
,,Za razliku od Dušana Spasojevića, Šarić nije sebi udarao reklamu. Čak ni firme nije otvarao na svoje ime. Nije otvoreno petljao sa specijalnim policijskim jedinicama, nije se uplitao u politiku sem što je tajno finansirao jednu ili dvije stranke”.
Radovanović upozorava da, prema podacima koje ima, vjeruje u postojanje još jačeg klana koji je, povrh kontakata u državnim strukturama, štitio Šarića. Nad snagom tog klana ćemo se, tvrdi, tek iznenaditi, još više kada čujemo da su i za njih odavno znali svi koji treba da znaju.

Šarići – nešto jako opasno

Srpski list Politika piše da su pojedini zvaničnici iz Savjeta za nacionalnu bezbjednost (SNB) Srbije itekako znali koliku opasnost za državu mogu da predstavljaju Šarići. To ilustruje svjedočenjem jednog člana SNB koji nezvanično prepričava sastanak održan 2007, u vili u Užičkoj ulici na Dedinju. Bilo je to vrijeme koalicione vlade Demokratske stranke (DS, Boris Tadić) i Demokratske stranke Srbije (DSS, Vojislav Koštunica), a na sastanku nijesu bili svi članovi SNB. Tokom razgovora, jedan od članova SNB je upitao: „Što ćemo sa Šarićima, moramo da krenemo na njih”? Dobio je odgovor: „To je jako opasno”! Onda je drugi član Savjeta dodao: „Dobro, možemo li da pričamo o tome neki drugi put”, odgovor je bio: „Možemo da pričamo”. U sastav SNB, pored predsjednika Republike, koji je i predsjedavajući, ulaze: predsjednik Vlade, ministri odbrane, unutrašnjih poslova i pravde, načelnik GŠ Vojske Srbije, direktor Bezbjednosno-informativne agencije (BIA) i rukovodioci Vojno-bezbjednosne i Vojnoobavještajne službe. Član SNB koji je upitao „šta ćemo sa Šarićima” je ,,na vlasti”, navela je Politika. Član SNB, koji mu je odgovorio da je to ,,jako opasno”, ,,danas nije na vlasti”. Da li je autor u listu, koji ima dobre veze sa Tadićevom DS, možda mislio da su pomenute ličnosti samo van sadašnje vlasti? I ,,onda” i sada, predsjednik Srbije je bio Tadić, ,,onda” je premijer bio Koštunica. Ostavljajući po strani vojna lica, ,,na vlasti”, odnosno u njoj, više nijesu predstavnici DS. Tada su iz DS u Savjetu sjedjeli, uz Koštunicu, i ministar unutrašnjih poslova Dragan Jočić i njima blizak šef BIA Rade Bulatović.

Milan BOŠKOVIĆ

 

Komentari

DRUŠTVO

VLADA I PROSVJETA: Bolje tri dan štrajkovati, nego tri mjeseca pregovarati

Objavljeno prije

na

Objavio:

Razočaranost roditelja i podsmijeh učenika pratili su tri dana štrajka, do koga je došlo zbog neodgovornosti vlasti da se suoči sa problemom. Kad prijetnje i političke egzibicije nijesu uspjele, dogovor je postignut za tri dana, nakon tri mjeseca ignorisanja

 

,,Oćemo li kupat đecu ili ne”, jedan je od duhovitih komentara na društvenim mrežama tokom neizvjesnosti oko odlaska učenika u školu. U nedjelju veče roditelji i učenici su  do  kasno čekali što će im nastavnici javiti: ide li se ili ne ide sjutra u školu? Većina učenika u školu ipak nije išla. Javnost je pratila kako vlast pokušava da se što prije izvuče iz neugodne situacije u koju je sebe dovela.

Nakon tri dana štrajka, Sindikat prosvjete i Vlada postigli su sporazum. Koeficijenti u prosvjeti će se uvećati od 1. jula za 10 odsto, a od 1. septembra najmanje 17 odsto. Dogovor je postignut nakon trosatnih pregovora na sjednici Glavnog odbora Sindikata prosvjete kojoj su prisustvovali premijer Milojko Spajić i  ministri prosvjete i finansija, Anđela Jakšić-Stojanović i Novica Vuković. Premijer i ministar prosvjete skoro cijeli februar nijesu imali kad da se sastanu sa prosvjetarima, zbog ranije preuzetih obaveza i putovanja.

Da je prosvjeta ovoj, kao i prethodnim vladama, sporedna briga  bilo je jasno kada su prosvjetni radnici iz medija saznali da neće biti ništa od već dogovorenog povećana plata koje su očekivali od januara ove godine.

Prosvjetari su tražili da se poštuje Granski kolektivni ugovor, prema kojem ih je sljedovalo 10 odsto bruto povećanja od 1. januara ove godine. Iz Vlade su im odgovorili da Ministartsvo finansija taj trošak nije planiralo, te da je za to kriva prošla  Vlada. Sindikat je krajem decembra organizovao štrajk upoozorenja,  i dao  rok do kraja januara za dogovor  o povećanju zarada. Ako dogovora ne bude, najavili su – štrajk. Radna grupa u kojoj su predstavnici ministarstva i sindikata nije se sastajala nakon srijede, 7. februara, kada su imali prvi i jedini sastanak. Tada su nadležne obavijestili  da 19. februara kreću u štrajk.

Predrag NIKOLIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 23. februara ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

KAKO SE SUDI BIVŠIM PRAVOSUDNIM I DRŽAVNIM ZVANIČNICIMA: Dugo putovanje u nepoznato

Objavljeno prije

na

Objavio:

Spore istrage i još sporija suđenja. To je razlog što afere u kojima su akteri visokopozicionirani zvaničnici pravosuđa, policije, izvršne i lokalnih vlasti često padnu u zaborav prije nego dobiju adekvatan sudski epilog

Spore istrage i još sporija suđenja. To je razlog što afere u kojima su akteri visokopozicionirani zvaničnici pravosuđa, policije, izvršne i lokalnih vlasti često padnu u zaborav prije nego dobiju adekvatan sudski epilog.

Ko se danas sjeća afere Abu Dabi fond? Istraga o navodnim zloupotrebama prilikom dodjele kredita za razvoj poljoprivredne proizvodnje, koju u očima javnosti personifikuje bivši ministar poljoprivrede Petar Ivanović traje makar od početka 2020. Optužnica je podignuta krajem prošle godine i još nije dobila sudsku potvrđu. A onda slijedi suđenje koje bi, prema dosadašnjim iskustvima, moglo trajati godinama. Samo do prve, nepravosnažne presude.

Suđenje bivšoj predsjednici Vrhovnog suda i, prethodno, Vrhovnoj državnoj tužiteljki Vesni Medenici počelo je, nakon što je optužnica podignuta u oktobru 2022, ali postupak, uslijed mnogobrojnih odlaganja ročišta, još nije odmakao dalje od iznošenja odbrane optuženih. Nedavno ročište odloženo je za sredinu marta, zbog nedolaska na suđenje jednog od optuženih koji se brani sa slobode.

Svetlana ĐOKIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 23. februara ili na www.novinarnica.net

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

SJEVER OČIMA STATISTIKE: Manje ljudi, manje i posla

Objavljeno prije

na

Objavio:

Trenutno u Podgorici, koja broji preko 180.000 stanovnika, ima svega 6.700 nezaposlenih, što bi značilo da je svaki 27. stanovnik nezaposlen, a u Beranama koje, po poslednjem popisu, imaju nešto više od 25.000 žitelja –  svaki šesti. U Budvi, koja po skorašnjem popisu broji 26.667 stanovnika ima svega  759 nezaposlenih

 

Uprkos tome što su na sjeveru za deset godina utrošeni milioni kroz razne programe za nezaposlena lica, koje je realizovao Zavod za zapošljavanje Crne Gore,  ukupan broj nezaposlenih u sjevernim opštinama, od 2013. do 2022. godine se povećao za 13.142 osobe. Kako objasniti da broj stanovnika, što je pokazao poslednji popis, na sjeveru drastično pada, a nezaposlenost dramatično raste?

Prema podacima bjelopolsjke NVO “Euromost” broj nezaposlenih najviše se povećao u Rožajama, za 4.410 lica, gdje su 2013. godine imali 1.184 nezaposlena lica, dok je taj broj 2022. godine porastao na 5.594 nezaposlena lica. Slijede Berane i Petnjica koji su zajedno 2013. godine imali 2.135 nezaposlena lica, dok je taj broj u ovim opštinama povećan ukupno za 3.937, tako da je u Beranama u 2022. godini bilo 4.932 nezaposlenih lica, dok je u Petnjici imalo 1.140 nezaposlenih lica. Plav je 2013. godine zajedno sa sadašnjom opštinom Gusinje imao 502 nezaposlena lica, dok 2022. godine opština Plav ima 2.187, a sadašnja samostalna opština Gusinje 757 nezaposlenih lica. Na petom mjestu je Bijelo Polje sa 761 više nezaposlenih lica više nego prije deset godina.

Jedina opština na sjeveru Crne Gore u kojoj se smanjio broj nezaposlenih lica za 147, po ovim podacima, je Žabljak.

Berane je, čini se, eklatantan primjer u negativnom i zabrinjavajućem smislu ove statistike. Svaki šesti stanovnika Berana je nezaposlen, što je posljedica katastrofalne tranzicije i zatvaranja skoro svih velikih privrednih kolektiva u ovom gradu. Prema podacima Zavoda za zapošljavanje Crne Gore zaključno sa decembrom prošle godine, na Birou rada u Beranama nalazilo se 4.248 lica, ili oko 11 odsto od ukupnog broja nezaposlenih u Crnoj Gori, (38.161 lice). Kao poseban problem ističe se podatak da u Beranama ima izrazito veliki broj nezaposlenih sa fakultetskim diplomama.

Podaci, takođe, govore da je u Beranama više nezaposlenih, nego radno angažovanih lica, uz podsjećanje da broj penzionera i socijalno ugroženih premašuje cifru od 6.000. Predsjednik opštine Berane Vuko Todorović izjavio je nedavno da je nezaposlenost jedan od gorućih problema koji nije lako riješiti. “Uzroke ovakvog stanja treba tražiti u izraženim regionalnim razlikama u Crnoj Gori, jer je više nego očigledno da sjeverni region po svim parametrima zaostaje za centralnim i južnim. Takođe, ovakvom stanju su kumovale i pogubne privatizacije u našem gradu, zahvaljujući kojima su skoro svi privredni subjekti zatvoreni. Zatvaranjem fabrika ljudi su se preselili na biro rada i zato, između ostalog, imamo ovako zabrinjavajući situaciju”, kaže Todorović.

Aktuelni predsjednik opštine Berane smatra da bi država morala aktivno da se uključi u rješavanje ovog problema. “Bez pomoći države mi se ne možemo sami kao lokalna samouprava suočiti sa problemom velikog odliva stanovništva, što je pokazao poslednji popis, kao i ovakvom nezaposlenošću. Bez hitnih mjera sa državnog nivoa, ovakvi trendovi se neće zaustaviti, ni kada se radi o migracijama i odlivu stanovništva, ni kada je riječ o katastrofalnom stanju u pogledu broja nezaposlenih.”

Da se Crna Gora suočava sa drastičnim regionalnim razlikama ukazuje i podatak da trenutno u Podgorici, koja broji preko 180.000 stanovnika, ima svega 6.700 nezaposlenih, što bi značilo da je svaki 27 stanovnik nezaposlen, a u Beranama koje, po poslednjem popisu, broje nešto više od 25.000 žitelja –  svaki šesti. U Budvi, koja po skorašnjem popisu broji 26.667 stanovnika ima svega  759 nezaposlenih.

Monitor  je pisao i o tome da od skoro 3,5 hiljada penzionera u Beranama koji su članovi jednog od dva udruženja penzionera, njih čak dvije hiljade i devedeset je sa najnižom penzijom, što dodatno usložnjava socijalnu situaciju u ovom gradu i iziskuje hitne državne mjere.

Tek iz današnje vizure vidljivo je u kojoj mjeri su politički bili motivisani projekti poput onog “Posao za vas”, kada je 2008. godine  u ovom gradu podijeljen veliki broj kredita za samozapošljavanje i pokretanje biznis projekata. Tada je obećavano da će Crna Gora postati veliko gradilište i da će uvoziti radnu snagu. Koliko  je situacija u ovom sjevernom gradu uprkos takvim projektima i porukama gora nego u to vrijeme, govori i podatak da je broj nezaposlenih za poslednjih deceniju i po porastao za čak dvije hiljade. Da broj stanovnika u beranskoj opštini opada, a broj nezaposlenih raste govori i činjenica da je 2007. godine Berane imalo oko 36.000 stanovnika, od čega je 2.135 bilo nezaposlenih.

“Nakon ove analize i ovolikog povećanog broja nezaposlenih u opštinama na sjeveru Crne Gore postavlja se pitanje, zašta su utrošeni milioni eura, koji su dati za zapošljavanje građana na i smanjivanje broja nezaposlenih lica”, kaže za Monitor direktor NVO “Euromost” Almer Mekić.

On smatra da se taj novac trošio nenamjenski. “To je razlog da smo zatražili od Vlade Crne Gore da konačno stane na kraj zloupotrebama kroz razne programe zapošljavanja, jer se  kroz zvanične podatke vidi da je taj novac išao negdje drugo i da ni jedan projekat nije bio održiv, niti je ima bilo kakvih rezultata”, dodaje Mekić. “Prioritet svih prioriteta ako želimo da zaustavimo migraciju stanovništva na sjeveru Crne Gore mora biti zapošljavanje i otvaranje radnih mjesta, ali ne na ovakav način kakav je do sada bio.”

                       Tufik SOFTIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo