Povežite se sa nama

OKO NAS

KOLAŠINSKE VLASTI I STARTEŠKO PLANIRANJE: Forma iznad svega

Objavljeno prije

na

Pred kolašinskim odbornicima uskoro će se naći još jedan strateški plan razvoja te opštine. Ovog puta, vlast je planirala razvoj do 2022. godine. Ponovo ambiciozno, a moguće i nerealno, ako se uzme u obzir da je sličan plan za period od 2012. do 2016. godine, većim dijelom, ostao samo spisak lijepih želja, od kojeg Kolašinci nijesu osjetili mnogo koristi. Samo letimičnim pogledom na planirane i ostvarene projekte, koji su trebali da doprinesu poboljšanju demografske i privredne slike Kolašina, vidi se da nije mnogo truda uloženo kako bi se napisano sprovelo u djelo.

Većina planiranih projekata tokom minulih pet godina ostala je djelimično ili uopšte nerealizovana, a oni koji se formano vode kao ,,u potpunosti realizovani” teško je reći koliko su bili korisni stanovnicima ove osiromašene sjeverne opštine.

Prioriteti autora Strateškog plana 2012-2016 bili su razvoj i unapređenje turizma, održivi razvoj lokalne privrede, zaštita i očuvanje životne sredine, opštinske usluge građanima i privredi…

Od 38 mjera koje su predviđene da doprinesu tim ciljevima više od polovine su djelimično relizovane ili nerealizovane. Od četiri mjere za unapređenje kvaliteta turističkih i razvijanje raznovrsne turističke ponude, polovina uopšte nije ni započeta za četiri godine. Toliko nije ostvareno ni kada je riječ o razvoju turističke infrastrukture. Takođe, sve planirane mjere za unpređenje kulturne ponude ostale su ,,mrtvo slovo na papiru”. Više od polovine planova za održivi razvoj lokane privrede, takođe su, nerealizovane ili realizovane samo u segmentima. Ništa od planiranog nije rađeno ni u oblasti unapređenja šumarstva i zaštita šuma i razvoj drvoprerade.

Od 10 mjera koje bi trebalo da su tokom perioda od 2012. do 2016. godine dobrinijele zaštiti i očuvanju životne sredine, samo je jedna u potpunosti realizovana. Lokalna vlast u tom periodu ništa nije učinila ni da svoje planove za kontrolisanje upotrebe i eksploataciju prirodnih resursa, učini stvarnim.

Nije sproveden u djelo do kraja nijedan projekat koji se ticao razvoja i unapređenja komunalne infrastrukture, podizanja ekološke svijesti građana, mjera energetske efikasnosti i upotrebe obnovljivih izvora energije…

Navodno, najviše je od planiranog ostvareno u unapređenju obrazovanja, socijalne i zdravstvene zaštite i veće socijalne uključenosti, pa je od osam planiranih prjekata polovina relaizovana, a ostali djelimično ili nerealizovani…

I pored tog neslavnog rezultata u ostvarivanju planova, prema zvaničnim podacima na ono što je, ipak, učinjeno potrošeno je preko četiri miliona eura. Najviše, skoro 3,5 miliona za razvoj i unaprijeđenje turizma. Nema detaljnijih podataka na što je konkretno potrošen taj novac.

Porazna je činjenica da je na razvoj i unapređenje poljoprivredne proizvodnje (sa fokusom na autohtone proizvode) za četiri godine iz opštinske kase potrošeno svega 6.000 eura.

Slično prethodnicima i aktuelna vlast, to jest Konsulatativna grupa za izradu novog strateškog plana, kao prednosti Kolašina definisala je prirodne raznovrsnosti, geografski položaj, kulturnu baštinu, očuvanu životnu sredinu, dobru saobraćajna povezanost, potencijale za razvoj turizma. Problemi su ostali isti kao i prije pet godina. Najveće teškoće sa kojima se ta opština suočava su depopulacija, nedostataka turističke i loše stanje saobraćajne infrastrukture, loša obrazovna infrastruktura, nedostataka preduzetničkog duha, problem upravljanja otpadom,vodovodna kanalizaciona mreža… Ciljevi sadašnjih kreatora planova razvoja su nešto drugačiji od onih ranijih – povećanje stope zaposlenosti stanovništva, poboljšanje investicionog ambijenta i poslovne infrastrukture, unapređenje fiskalne održivosti opštine i turističke ponude, razvoj ruralnog područja…

,,Broj stanovnika u Kolašinu konstantno je u opadanju. Podaci popisa sprovedenog 1961. godine pokazuju da je Kolašin tada imao 14.882 stanovnika, dok prema preliminarnim podacima popisa iz 2011. godine ovaj broj iznosi 8.380 stanovnika, što predstavlja pad broja stanovnika od 43,7 odsto. Gustina naseljnosti na teritoriji opštine Kolašin je 9.4 stanovnika/km2, što je svrstava u rijetko naseljene opštine”, navodi se, između ostalog, u analizi trenutnog stanja.

Pored opadajućeg broja stanovnika, naglašeno je da se, Kolašin suočava sa problemom ubrzanog starenja stanovništva. Prosječna starosna dob stanovništva u toj opštini iznosi 40,1 godina, skoro tri godine više od nacionalnog prosjeka.

Među projektnim idajama i ovog puta je nekoliko milionskih investicija, za koje sa lokalnog nivoa očekuju podršku Vlade ili privatnih investitora. Najviše novca , tri milona, prema strateškom planu trebao bi da, do 2020. godine, bude utrošeno na rekostrukciju Spomen doma i to uz pomoć države, Creative Europe programe i donatora.

,,Unapređenje sistema vodosnadbijevanja i kvaliteta voda na gradskom i seoskom je jedan od bitnijih projekata, koji bi trebalo da košta dva miliona eura. Po milion predviđeno je da se uloži u izgradnju i adaptaciju infrastrukture na ruralnom području, rekonstrukciju Doma učenika i davanje u zakup kroz privatno-javno partnerstvo, rekonstrukciju gradske pijace… Sve to uz pomoć Vlade i privatnih investitora. Za izgradnju infrastrukture u biznis zoni Bakovići, trebalo bi, takođe, uz pomoć države, da se obezbijedi 500.000 eura”, kažu u lokalnoj upravi.

Bar u planovima, autori novog dokumenta, više pažnje su posvetili poljoprivredi, pa piše da će na brendiranje kolašinskih poljoprivrednih i prehrambenih proizvoda i unapređenje organske poljoprivrede biti opredijeljeno blizu 100.000 eura. U ključne planove su uvršteni i žensko preduzetništvo, zaštita i promocija kulturnog i arhitektonskog identiteta, osnivanje partnerskog savjeta za zdravstvo i školstvo na lokalnom nivou, jačanje borbe protiv bolesti zavisnosti, promovisanje vannastavnih edukacija i cjeloživotnog učenja, Uspostavljanje Festivala o zdravim stilovima života…

Nijedna od tih ideja i predloga projekata ne bi bila na odmet Kolašincima. Istina, dobrih ideja nije falilo ni za period od 2012. do 2016. godine. Za relizaciju željenog i potrebnog, međutim, u Kolašinu decenijama nije bilo kapaciteta. Da li će, ovog puta, biti ogromnog raskoraka između napisanog i ostvarenog građani će znati tek za četiri godine. Čak iako se pokaže da je strateško planiranje za naredne četiri godine bilo po principu ,,prostri se koliko ti je guber dugačak”, to neće umanjiti uzaludnost svih prethodnih sličnih dokumenata, koji su, očigledno, pisani tek da bi se ispunila forma.

Dragana ŠĆEPANOVIĆ

Komentari

Izdvojeno

LIM ZATRPAN OTPADOM – SMEĆE SKUPLJAJU U SRBIJI: Plutajuća sramota

Objavljeno prije

na

Objavio:

Problem će postojati sve dok kese sa smećem umjesto u kontejnere, bacamo u potoke i rijeke. I sve dok ti kontejneri ne budu odlagani na sanitarne deponije. A sanitarnih deponija u slivu rijeke Lim na području Crne Gore za sada nema

 

Kada su na televiziji u posljednjem poplavnom talasu prikazani snimci velikih količina smeća u rijeci Lim, zaustavljenog na takozvanim lančanicama kod Priboja, ponovo je aktuelizovano pitanje zagađenja ove međunarodne rijeke na području Crne Gore.

Ekološki aktivisti iz Priboja tvrde da je iz Crne Gore u noći poplava, plutajući Limom, samo u prvom talasu, u novembru, u taj grad na jugu Srbije stiglo oko 15 hiljada kubika raznog otpada. Ista slika ponovila se mjesec kasnije, u drugom talasu, kao i ovih dana, kada je po treći put nivo Lima dostigao kritični nivo i pokupio sa obala sve što je stigao. Smeća, najviše.

Aktivisti iz Priboja apeluju da se u gornjem toku Lima, kroz Crnu Goru, smeće ne odlaže na obalama ove rijeke ili u rijeku. ,,Svi znamo da svako selo ima svoj potok, a svaki potok ima deponiju, i jednostavno svi zajedno treba da se prizovemo pameti”.

Mediji u Srbiji ukazju da poplave na površinu izbacuju posljedice naše nebrige o okruženju. ,,Lim po pravilu postaje plutajuća deponija – sve do brane Potpeć u Priboju. Tu se svakodnevno izvlači do 25 kamiona raznog smeća. Očekuje se da prekogranični EU projekat, vrijedan 366.000 evra, komunalnim preduzećima Bijelog Polja i Priboja obezbijedi bar osnovna sredstva u borbi protiv zagađenja rijeke. Samo je količina promjenjiva kategorija, sve ostalo je izvjesno – period pojave, razvoj i pravac uticaja na život, ekologiju i troškove”, prenio je Javni sevis u toj državi (RTS).

Oni su podsjetili da su opštine Priboj i Bijelo Polje ranije potpisale sporazum o međugraničnoj saradnji koji će doprinijeti zaštiti Lima. ,,Za nepunih sedam sati, smeće sa divlje deponije, nedaleko od Bijelog Polja, stići će nadomak HE Potpeć. Ovako nabujala rijeka pokupiće sav otpad sa priobalja svih šest opština kroz koje prolazi do Priboja i ne zna se koji je prizor mučniji – da li količina ili brzina kojom taj otpad stiže. Činjenica da su Bjelopoljci iz Lima prošle godine, sa 52 divlje lokacije, izvukli 1.500 kubika smeća, sada je zanemarljiva, zbog svih onih bahatih i nesavjesnih ljudi koji su nastavili po starom”, prenosi RTS.

Finansiran iz IPA projekata, ovaj program će Bijelom Polju donijeti novu opremu, omogućiti efikasniji rad, i borbu protiv plastike i svakog drugog otpada. ,,Najbitnije je da ćemo nabaviti dvije barijere za hvatanje i usmjeravanje plutajućeg otpada na rijeci Lim, koje ćemo postaviti na gornjem i donjem slivu rijeke, koja protiče kroz opštinu Bijelo Polje”, kazao je Radenko Bujošević, izvršni direktor DOO Komunalno Lim.

Za Pribojce iz tog projekta stiže katamaran i dodatna oprema, ali više od svega, ova saradnja bi trebalo da bude model kojim bi se razmrdala svijest u svih devet opština kroz koje Lim na svom 220 kilometara dugom putu teče do ušća u Drinu. Četiri su u Crnoj Gori, tri u Srbiji i dvije u Bosni i Hercegovini.

,,Nadam se da će ovaj ugovor biti povod i drugim opštinama u slivu rijeke Lim, da nastave našim stopama, kako bismo ovu rijeku očistili od divljih deponija i time doprineli boljem i zdravijem životu naših sugrađana”, izjavio je direktor JKP Usluga Priboj, Željko Ječmenica.

Da je kroz Crnu Goru Lim najugroženiji upravo na području Bijelog Polja, smatra novinar iz tog grada Milovan Novović. On je, kako kaže, napisao makar pedeset tekstova o zagađivanju rijeke Lim na području bjelopoljske opštine, ali je rezultat svega bio ,,jedna velika nula”. Novović je Monitoru kazao da su sve akcije koje su sprovedene nakon tih tekstova bile vrlo kratkotrajnog karaktera. On ukazuje na opasnu i nedopustivu uvezanost institucija i pojedinaca koji zagađuju rijeku.

,,Čitav sjever pokriva samo jedan inspektor, čije je sjedište u Beranama, i kada se njemu prijavi neki incident, ekocid ili nelegalna ekploatacija šljunka, istog trenutka se to nekako dojavljuje i vlasnicima pogona ili fabrika, i tako, dok inspektor stigne, već je uveliko kasno”, upozorava Novović.

Tufik SOFTić
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 27. januara ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

ZAKAŠNJELI POČETAK ZIMSKE SEZONE U KOLAŠINU: Snijeg pokrio probleme

Objavljeno prije

na

Objavio:

Turistička sezona u Kolašinu počela je sa 30-ak dana zakašnjenja i uz brojne probleme. Ipak, na stazama na Bjelasici ovih dana je respektabilan broj skijaša, što ostavlja prostor za nadu da sezona ipak može biti spašena

 

Skoro mjesec je prošao od kada je ministar ekonomskog razvoja i turizma Goran Đurović otvorio zimsku turističku sezonu na Bjelasici do prvog skijaškog dana na stazama državnog Ski-centra Kolašin 1600 i privatnog Kolašin 1450. Vrijeme između ta dva datuma obilježilo je mnogo neizvjesnosti u kolašinskoj turističkoj privredi i prazni smještajni kapaciteti.

Sezona je stvarno počela 21. januara, uz dovoljno snijega i nedovoljnu spremnost zaduženih za infrastrukturu, pa je bilo očigledno da nije snijeg jedino što je falilo.    Prvog dana sezone, iako po punoj cijeni ski-pasa od 25 eura, skijaštima je bilo na raspolaganju samo nekoliko skijaških staza uz žičare K7 i K8. Sve do 24. januara privatno skijalište Zorana Ćoća Bećirovića, koje, od ove sezone, sa državnim predstavlja jedinstvenu ponudu, nije radilo.

Bojan Medenica, rukovodilac Ski-centra Kolašin 1600, te probleme obrazložio je lošim vremenom ali i „nadogradnjom sistema” to jest, omogućavanjem da državno i privatano skijalište funkcionišu kao jedinstven turistički proizvod. Mogućnost da država i Bećirović zajedno nastupaju na turističkom tržištu stvorena je prošle godine, izgradnjom žičare K7 i fizičkim spajanjem infrastrukture dva skijališta. Lani su se prihodi od prodaje zajedičkog ski-pasa raspodjeljivali u odnosu 30:70 u korist državnog skijališta, a kako će ove godine biti dijeljena dobit još nije precizno saopšteno. Međutim, ubuduće skijaši neće imati mogućnost da kupuju ponasob ski- pas za jedno ili drugo skijalište već samo jedinstveni za svih 45 kilometara staza.

Ove godine put do skijališta solidno je čišćen, ako se izuzmu teškoće prvog dana sezone, ali ostao je problem nedovoljno očišćenih i nedovoljno prostranih parkinga. Iako proširen, parking kod državnog ski-centra bio je tijesan za sve koji su došli svojim vozilima do Bjelasice. Manji parking na Bećirovićevom skijalištu, nažalost, iako besplatan, nije mogao da nadomjesti te nedostatke. Na nastavak radova na davno obećanoj garaži za potrebe skijališta još se čeka. Prema idejnom rješenju, nakon okončanja izgradnje, predviđeni parking bi imao pet etaža i time bi, kako je obećavala Vlada Duška Markovića, bili riješeni svi problemi sa gužvama.

Prema posljednjim zvaničnim informacijam, tokom izrade glavnog projekta garaže „došlo je do izmjene Idejnog rješenja na incijativu projektanta, a u cilju boljeg funkcionalnog rješenja objekta”. Navodno, dobijena je saglasnost investitora i u toku je izrada i revizija projektne dokumentacije. Nakon završetka izrade projektne dokumentacije, planirano je, kako je najavljeno, intenziviranje radova na izgradnji tog objekta.

Dragana ŠĆEPANOVIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 27. januara ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

NADLEŽNI NAJAVILI KONTROLU ŠKOLA ZBOG HIPERPRODUKCIJE LUČA: Temeljno nerazumijevanje nevolja u obrazovanju

Objavljeno prije

na

Objavio:

Iz godine u godinu, bavimo se posljedicama, a uzroke lošeg sistema obrazovanja – ignorišemo. U najnovijem Izvještaju Evropske komisije (EK) za Crnu Goru za 2022. godinu, ističe se da naša država nema kvalitativnu, budžetiranu i višegodišnju strategiju obrazovanja, kao ni plan za održive reforme

 

Najava kontrole škola i kvaliteta rada u njima zbog hiperprodukcije diplome Luča koju je ove nedjelje obznanilo Ministarstvo prosvjete, prema mišljenju sagovornika Monitora, predstavlja temeljno nerazumijevanje suštine problema u obrazovno-vaspitnom sistemu Crne Gore.

U posljednjih pet godina, preko 10 hiljada Luča podijeljeno je u školama u Crnoj Gori – 5 165 u osnovnim i 5 005 u srednjim školama. Po broju odlikaša prednjače obrazovne ustanove u Andrijevici, Beranama, Rožajama, Budvi i Tuzima, gdje je u srednjim školama čak preko polovine dobitnika/ca Luče. To su podaci koje je Ministarstvo prosvjete dostavilo Centru za građansko obrazovanje (CGO). O poplavi  lučonoša Monitor je i ranije pisao.

Broj učenika koji završe osnovnu ili srednju školu sa diplomom Luča tokom godina razlikovao se u svega nekoliko procenata. Samo prošlu školsku godinu (2021/2022) sa diplomom Luča završilo je 1.079 polumaturanata i 942 maturnta. Tada je u Rožajama, u dvije gradske osnovne škole Luču dobilo 30 i 31 odsto đaka, dakle – gotovo svaki treći učenik. Tako je bilo i u  nikšićkoj OŠ Ratko Žarić. U Podgorici lučonoša je najviše bilo u osnovnim školama Sutjeska i Milorad Musa Burzan – između 24 i 25 odsto.

Rezultati PISA testiranja iz 2018. godine, koje se sprovodi na svake tri godine, demaskiraju zablude o našem sistemu obrazovanja. Crna Gora se te godine, na osnovu istraživanja poznavanja ključnih vještina poput čitanja, matematike, nauke i inovativnih oblasti kod đaka, među 79 zemalja učesnica našla tek na 52. mjestu. Skoro polovina naših učenika nije imala ni minimalni nivo znanja na testu.

Rezultati PISA testiranja šest hiljada crnogorskih učenika i učenica koje je sprovedeno 2022., biće javni u decembru 2023.

Jasminka Milošević, profesorica filozofije u podgoričkoj Gimnaziji Slobodan Škerović smatra da je odluka Ministarstva prosvjete da, pod pritiskom, krene u istragu Luča – pogrešna. ,,Događa se da nastavnici, u svakom odjeljenju, u manjoj ili većoj mjeri, poprave jednu ili par ocjena da se ne bi ’pokvarila Luča’. Uvijek je tako bilo i biće. Kada ne bude, ja više neću raditi u školi, jer one postoje zbog učenika. Ali, Luče su samo jedan od mnogih simptoma krize našeg društva, a svi se mogu svesti na jednu tvrdnju: mi dozvoljavamo da nam djeca završe škole u uvjerenju da imaju znanje, a suštinski ga nemaju“.

Andrea JELIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 27. januara ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo