Povežite se sa nama

DRUŠTVO

BERANE: CIGLANA U RETROVIZORU: Zločin bez kazne

Objavljeno prije

na

Država Crna Gora i grad Berane ostali su, nekažnjeno, bez jedine fabrike opekarskih proizvoda dok Crna Gora danas godišnje uvozi opekarske proizvode u vrijednosti od oko dvadeset miliona eura. Niko, nikada, ni za šta nije odgovarao

 

Kada je prije osam godina ostao bez posla u beranskoj ciglani, jedan od radnika, četrdesetogodišnji Z. K, počinio je samoubistvo, ne izdržavši pritisak socijalne bijede u kojoj se našao. On je samo mjesec prije toga javno, putem medija, ponudio na prodaju bubreg, ali niko njegov vapaj nije ozbiljno shvatio.

„Svjestan sam koliko je teško živjeti bez bubrega, ali to je moj jedini izbor, a oni koji su mene i moje kolege doveli u ovaj položaj, trebalo bi da se  stide“,  bilo je posljednje što je ovaj nesrećni čovjek izjavio, prije nego je zauvijek zaćutao.

Bivši sindikalni lider ciglane, koja je nakon privatizacije porušena, Veselin Radičević, ni danas ne krije ogorčenje, ubijeđen da je to jedini razlog zbog kojeg je njegov drug podigao ruku na sebe.

„Bilo je to tako žalosno. Znao sam ga odlično. Nikada to ne bi uradio da nije bio u teškoj materijalnoj situaciji. Nije vidio izlaz. Kako su poslije toga mogli mirno da spavaju neki poslodavci u Beranama, ne znam. To je bio sindrom. Tih godina je još pet rednika tadašnjeg rudnika uglja u stečaju izvršilo samoubistvo. Takva je bila naša tranzicija“, prisjeća se Radičević.

On kaže da od skoro šezdeset stalno zaposlenih radnika prije privatizacije, stečaja i rušenja fabrike, još njih deset danas nije među živima.

„Nekoliko njih uspjelo je da se penzioniše. Jedan se zaposlio u rudniku, doživio nesreću u jami i ostao invalid. Svi ostali danas su u jako teškoj situaciji i izrazito narušenog zdravlja“, kaže Radičević za Monitor.

Samoubistvo Z. K. je već zaboravljena priča, kao što pada u zaborav i priča o pljačkaškoj privatizaciji i rušenju jedine fabrike opekarskih proizvoda u Crnoj Gori. Klasičan primjer privrednog zločina bez kazne, rekli bi radnici.

Beransku ciglanu je 2005. godine privatizovalo preduzeće Katel iz Podgorice, vlasnika Petra Đurišića. Ovaj čovjek poslije dvije godine odlučio je da prekine proizvodnju i hale do temelja poruši, pod izgovorom da će na tom mjestu napraviti modernu fabriku i da će kroz ulaganje ,,određenih sredstava”, osavremeniti proizvodnju, obezbijediti rentabilnost poslovanja i zaposliti dodatnu radnu snagu.

Sva njegova obećanja ostala su samo mrtvo slovo na papiru, jer i pored posredovanja predstavnika Vlade i Opštine Berane cijela se priča, poslije brojnih protesta i sastanaka, završila uvođenjem stečaja, kada je pedesetak radnika upućeno na biro rada.

Đurišić je u više navrata pokušavao ponovo da kupi ciglanu. On je na pretposlednjem nadmetanju prilagao traženi depozit, ali je poslije toga izbjegavao da uplati preostalu svotu novca, tako da je fabrika i pored simbolične cijene tada ostala neprodata.

Bivši radnici tvrde da se čitavo vrijeme namjerno vršila opstrukcija kako bi se što više umanjila cijena fabričke imovine koju čine objekti s pripadajućom opremom i infrastrukturom na zemljišu površine pet hektara.

Poslije svega, ciglana je nakon dvadesetak neuspješnih licitacija, za 235 hiljada eura prodata novim vlasnicima koji očigledno nemaju  namjeru da grade novu fabriku.

,,Samo šljunak koji je ostao na placu bio je vrijedan šezdeset hiljada eura, ili bager dvjesta četrdeset hiljada. Šta je s zemljištem? Koliko je na toj lokaciji vrijedno pet hektara”, pita Radičević.

On podsjeća da je tokom stečaja prodat veliki dio imovine, mašina i opreme, što, kako smatra, nije smjelo da se uradi.

,,Od toga je korist imao samo stačajni upravnik Radojica Grba i jedna administrativna radnica koja je ostala tu da radi do kraja stečaja i prodaje imovine”, kaže Radičević.

Portal Pod lupom slučaj beranske ciglane odavno je smjestio među primjere gdje je stečajna mafija po znatno nižim cijenama kupovala imovinu propalih kompanija. Radojica Grba inače važi za stečajnog upravnika koji je rasprodao „pola sjevera Crne Gore“.

Pod lupom je tada napisao da njega nije previše uznemirila teza da je dio stečajne mafije.

Vezano za beransku ciglanu Grba je tada izjavio da je dobio potpuno čiste papire od bivšeg vlasnika, a da je „sve ostalo stvar krivičnog postupka“. Šta se u tom postupku dešavalo, da li je i kako okončan, javnost je za te informacije ostala uskraćena i više od deceniju.

Mreža za afirmaciju nevladinog sektora (MANS) ranije je sačinila izvještaj o privatizaciji kroz stečaj nosilaca privrede u Beranama, koji je pokazao da su ciglana i još neke fabrike u ovom gradu, namjerno dovedene do propasti, kao i da je ljudima koji su ih privatizovali dozvoljeno da se obogate na štetu  nekada vodećih preduzeća.

,,Kod tih preduzeća se pokazao obrazac destruktivne privatizacije kroz stečaj, koji nije karakterističan samo za Berane već za čitavu Crnu Goru. Kompanije su prodate po deset puta nižoj cijeni od procijenjene vrijednosti. Obnavljanje proizvodnje im od samog početka nije bilo u planu, iako je to osnovni razlog privatizacije preduzeća”, naveo je MANS.

Bivši sindikalac Veselin Radičević pojašnjava na slučaju ciglane da je i nakon rušenja, ostala velika imovina, jedan dio objekata i zemljište.

,,To znači da je poslije čitave pljačke preostalo za prodaju nekoliko infrastrukturnih objekata i pet hektara zemljišta. Među infrastukturne objekte spada restoran od 88 kvadratnih metara, upravna zgrada 176 kvadrata, magacin rezervnih djelova takođe 309 kvadrata, još jedan magacin 88 kvadrata, garderoba 93 kvadrata, natkriveno skladište 570 kvadrata, šljunka 727,5 hiljada kubnih metara, zemlje gline 14 hiljada kubnih metara, ‘kamacu’ bager gusjeničar, potpuno nov. Ta prodaja je oglašena u maju 2015. godine i okončana sa cijenom od 235 hiljada eura za sve to”, objašnjava Radičević.

Iz ciglane su prije toga iznesene dvije tone bakra i dvije tone aluminijuma. Šleperi su danima nosili metalnu fabričku konstrukciju koja je završavala od Nikšića do željezara u regionu. Kada se sve sabere i oduzme, ispada da je čak i procjena imovine beranske ciglane, prije privatizacije kroz stečaj, od million i po, bila nerealna i niska.

U krugu pljačke koji je zatvoren prodajom preostale imovine za 235 hiljada eura, svi su ponešto prigrabili i očerupali.  Očerupani su i pokradeni radnici, njih šezdeset, koji su došli do socijalne bijede.

Bivši sindikalni lider kaže kako do danas nema odgovor na neka elementrana pitanja.

,,Zašto je fabrika srušena? Najbliži sam uvjerenju da je to učinio moćni uvoznički lobi. To je bila jedina fabrika opekarskih proizvoda u Crnoj Gori, a Crna Gora danas uvozi godišnje opekarske proizvode u vrijednosti od oko dvadeset miliona eura”, kaže Radičević.

Prema njegovim riječima, beranska je ciglana bila mala fabrika na sjeveru koje nikoga ne interesuje, tako da je sve prošlo nezapaženo.

,,Pogladajte samo koliko se beranskih funkcionera koji su otišli u Podgoricu vratilo u Berane. Svima je bio interes da ostanu tamo i samo su ćutali na sve što se dešavalo u njihovom rodnom kraju. Tako je bilo i sa ciglanom. Malu fabriku je bilo lako žrtvovati”, konstatuje Radičević.

On kaže da je neshvatljivo da se jedna fabrika, procijenjena na million i po eura, proda za dvjesta dvadeset hiljada.

“Da bi vam dočarao kakav je to apsurd, reći ću da smo kao investiranje kupili bager gusjeničar “kamacu” koji je koštao dvjesta četrdeset hiljada eura. Bager nije nikada stigao u fabriku već smo iznajmljivali mehanizaciju. Čuo sam da su ga posljednji kupci imovine kompanije jedva izvukli iz ruku prvog vlasnika”, kaže Radičević.

Nekadašnji sindikalni lider podsjeća da su se tokom proteklih godina više puta obraćali tužilaštvu u nadi da će se utvrditi odgovornost pojedinaca za uništavanje ciglane.

,,Policija je poslije dvije godine počela da saslušava određene osobe. Saslušano ih je pet i nakon toga predmet vraćen tužilaštvu na dalje postupanje. Apsurdno je to da je sva privatizacija obavljena po zakonu, a zakon je napravljen tako da se tajkunima koji su imovinu kupovali iz stečaja omogući pljačka”, kaže Radičević.

Nakon svega iz beranskog ODT upućeni su da sami podnesu tužbu protiv vlasnika, jer nema elemenata da se goni po službenoj dužnosti.

,,Za dvanaest godina, od kada smo podnijeli prijave, niko ništa nije uradio. Pozvali smo odavno i specijalnog tužioca da ovaj slučaj jednom, kada bude imao najmanje posla, uzme u razmatranje, ali ništa ni od toga”, kaže Radičević.

Bivši sindikalni vođa ove fabrike objašnjava da nije samo ciglana u pitanju, već čitava industrijska zona Rudeš u Beranama. Ona je danas u takvom stanju kao da je prošla kroz bombardovanje. Kao poslije naleta cunamija.

Država Crna Gora i grad Berane ostali su, nekažnjeno, bez jedine fabrike opekarskih proizvoda. Niko, nikada, ni za šta nije odgovarao.

 

Tufik SOFTIĆ

Komentari

DRUŠTVO

BESPLATNI UDŽBENICI: Boli glava, al’ više novčanik

Objavljeno prije

na

Objavio:

Nakon što su besplatne udžbenike počele da dijele opozicione opštine, DPS je i sam počeo da primjenjuje tu praksu. Država koja bi trebalo da taj vid ,,trgovine” izbije iz partijskih ruku, tvrdi da nema para da ispuni ustavnu odredbu o besplatnom školovanju

 

Prema najavama, prodaja udžbenika za predstojeću školsku godinu počinje 26. avgusta. Cijene će biti oko tri eura niže u odnosu na prethodnu godinu. Prosječna cijena kompleta udžbenika za osnovnu školu za prošlu školsku godinu bila je 68,12 eura, za gimnazije 83,55, za srednje stručne škole nema preciznih podataka, okvirno  se kreću oko 100 eura.

Ako imate namjeru da kupite ili posudite stare udžbenike, imajte na umu da reforma obrazovanja neprestano teče, pa su ove godine novina – radna sveska iz istorije za sedmi razred, udžbenik i radna sveska iz biologije za sedmi, osmi i deveti razred, kao i udžbenik i zbirka zadataka iz fizike za prvi razred gimnazije.

U državi, već godinama, kao razmišljaju da olakšaju roditeljima, ponajviše  time da udžbenici budu besplatni, ali nema se. A i to očigledno nije razvojni projekat. Prije par godina u Ministarstvu prosvjete su izračunali da bi za besplatne udžbenike trebalo godišnje izdvojiti oko pet miliona eura. Previše za krhki budžet.

Postoje, uostalom, i važnije stvari od obrazovanja i standarda učenika I njihovih porodica. Preko pet miliona se svake godine da iz budžeta za  finansiranje političkih partija, preko devet miliona košta gorivo za 3,7 hiljada službenih automobila, za zakup objekata koje koristi državna administracija 8,7 miliona, za administrativni materijal 6,7 miliona, službena putovanja odnesu pet miliona… Prioriteti.

Roditelji koji školuju djecu u zemlji u čijem Ustavu piše da je osnovno obrazovanje besplatno, dobro znaju da su od udžbenika skuplji – školska torba, patike, jakna… I da često, a kako drugačije nego na rate, na opremanje đaka u školu ode cijela plata.

Znaju to i političari, pa su zarad političkih poena znali da zađu i na teren obrazovanja. Prvi je počeo DPS – u toku predizborne kampanje 2012.  otkriveno je da su aktivisti vladajuće partije u Golubovcima u svrhu obezbjeđivanja glasova dijelili Zećanima ,,školske udžbenike, suhomesnate proizvode i osvježivače za kupatila”. Opozicija je tvrdila da se udžbenici dijele isključivo po političkoj pripadnosti. Po kom kriterijumu su se dijelili osvježivači, do danas, nije utvrđeno.

Opoziciona vlast u Beranama pokazala je da raspodjela besplatnih udžbenika nije nemoguća. U ovoj opštini su 2014.  prvi put podijelili besplatne udžbenike i školski pribor svim đacima prvacima, ubrzo su otišli i korak dalje pa već par godina besplatne udžbeničke komplete dobijaju đaci svih razreda osnovnih škola u Beranama.  Primjer Berana slijede, takođe opozicione, opštine Budva i Plužine. Priključile su se i one u kojima je na vlasti DPS: Tivat, Bar, Mojkovac, Podgorica, Nikšić, Danilovgrad, Bijelo Polje, Cetinje. Uglavnom dijele udžbenike prvacima, a u Tivtu, na primjer, podijeliće besplatne udžbenike za učenike prva tri razreda osnovne škole.

 

PROČITAJTE VIŠE U ŠTAMPANOM IZDANJU MONITORA OD 16. AVGUSTA

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

BETONIRANJE PAŠTROVIĆA: Investitori  umjesto bogatih i slavnih

Objavljeno prije

na

Objavio:

Očuvanje prirodnog pjezaža nije bio priroritet bivše budvanske vlasti i Ministarstva turizma i održivog razvoja. Ti državni i opštinski kartografi divljački su urbanizovali obalu Paštrovića po istom receptu po kojem su zabetonirali   Budvu, Bečiće, Pržno, Petrovac…

 

Privode se kraju  poslovi na totalnoj urbanističkoj degradaciji atraktivne budvanske rivijere na potezu od naselja Sveti Stefan do poznate plaže Galije. Na tom dijelu obale netaknute prirode, obrasle makijom i stablima crnog bora koji nestaje pod bagerima, sa kompleksom od sedam  malih pješčanih i stjenovitih plaža omiljenih među turistima, sprema se gradnja  više od 110 hiljada kvadrata komercijalnih građevina, stanova, apartmana, vila i ponekog hotela. Ovaj neizgrađeni dio Paštrovića, sa crvenim stijenama koje se okomito spuštaju u more, između potoka, jaruga i malih uvala, dio je jedinstvenog mediteranskog pejzaža turističke Crne Gore, zajedno sa elitnim hotelom Sveti Stefan u čijoj se blizini nalazi. Očuvanje prirodnog pjezaža, koji je u mnogim primorskim zemljama pod institucionalnom zaštitom u skladu sa poveljama Evropske unije, nije bio priroritet bivše budvanske vlasti i Ministarstva turizma i održivog razvoja. Ti državni i opštinski kartografi divljački su urbanizovali obalu Paštrovića po istom receptu po kojem su zabetonirali   Budvu, Bečiće, Pržno, Petrovac… Za razliku od naselja Sveti Stefan, čija je obala uništena divljom gradnjom, produžetak morskog pojasa do Galija betoniraće se planski.

Riječ je o prostoru za koji je nekadašnja vlast u eri uspona crnogorskog turizma imala drugačije planove. Šezdesetih godina prošlog vijeka hotel Sveti Stefan doživljava procvat i dobija svjetska piznanja kao jedno od najljepših ljetovališta na svijetu. Novootvoreni hotel posjećuju bogate i slavne ličnosti iz svijeta filma, umjetnosti, mode, politike, sporta, državnici, krunisane glave, filmske dive, među kojima je bila  u to vrijeme jedna od najpopularnijih glumica – Sofija Loren sa suprugom, uspješnim producentom Karlom Pontijem. Slavnom paru  ponuđen je plac za izgradnju vile na obali nadomak Svetog Stefana, na prostoru izmeđi pomenutih plaža, što oni nisu prihvatili.  U želji da na ovoj lokaciji razvijaju ekskluzivni turizam, placeve na poklon pripremili su i za glumca Kirka Daglasa i glumicu Doris Dej, a kasnije i za mnoge druge. Ideja nije realizovana, ali je Opština Budva ubrzo donijela odluku da na toj lokaciji pokloni parcele za gradnju vila domaćim zvijezdama Emiru Kusturici, Dejanu Saviću, poznatom psihijatru Dušanu Kosoviću…Samo je Dejo Savić sagradio vilu na ustupljenoj lokaciji dok je Kusturica svoj plac ubrzo prodao. Ideja nije zaživjela iz prostog razloga što su se elitizmu suprotstavili i sami mještani koji su divljom gradnjom uništili dobar dio naselja Sveti Stefan. Do neurbanizovanog zemljišta Crvene Glavice, maslinjaka poznatog Auto Kampa, Bijelog Rata i Galija, koje je bilo u vlasništvu Opštine,  špekulativnim transkacijama došli su investitori bliski vlastima.

 

PROČITAJTE VIŠE U ŠTAMPANOM IZDANJU MONITORA OD 16. AVGUSTA

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

OTPADNE VODE ISPRED BEČIĆKIH HOTELA: Kanalizacija opet prijeti sezoni

Objavljeno prije

na

Objavio:

Postrojenje za preradu opadnih voda projektovano je za određeni broj stanovnika Budve i Bečića. Šta će se dogoditi ako se realizuju svi kapaciteti planirani detaljnim urbanističkim planovima.  Zastrašujuće brojke iz planova DUP-Budva centar i DUP-Bečići govore da je u ponudi za gradnju novih 3,3 miliona kvadrata

 

Početkom poslednje julske sedmice, najveći hotelski kompleks na Crnogorskom primorju zadesila je ekološka katastrofa kakva se ne pamti. Došlo je do izlivanja fekalnih voda ispred hotela Montenegro, Belvi, Iberostar i hotela Tara, kada se kanalizacija iz šahti izlila po štetalištu duž bečićke plaže, po obližnjim plažnim barovima ipoput rijeke se slivala direktno u more. Gosti luksuznih bečićkih hotela bili su u šoku, primorani da ne izlaze iz hotela dok se nesnosan smrad  širio poznatim ljetovalištem, u kome je u tom trenutku odmaraloviše hiljada inostranih turista. Do izlivanja kanalizacije došlo je ponovo, narednog jutra. Ogorčenje hotelijera je ogromno jer su suočeni sa žalbama gostiju i regovanjima vodećih turoperatora u čijem su aranžmanu doputovali u Crnu Goru. Putničke agencije TUI, Nekerman i Tomas Kuk prijete tužbama za nadoknadu štete, dok se tužbe budvanskih hotelijera podnose u rekordnom roku, protiv odgovorne budvanske firme WTE Otpadne vode, doo, koja rukovodi postrojenjem za preradu otpadnih voda u naselju Vještice u Bečićima.

Vlasnici hotela Iberostar Belvi podnijeli su u srijedu tužbu protiv preduzeća WTE, sa odštetnim zahtjevom od  milion eura. Najavljena je  zajednička tužba hotelskih kompanija,  Montenegro Stars, Tara , Harmonija i hotelske grupe Belvi. Problem je nastao zbog blokade pumpne stanice u Bečićima kojom se otpadna voda ubacuje u sistem i vodi ka postrojenju za prečišćavanje.

Bilo je pitanje vremena kada će tako nešto da se dogodi na budvanskoj rivijeri na kojoj funkcioniše komunalna infrasturktura iz prošlog vijeka a broj komercijalnih kvadrata u novom, 21. vijeku, uvećan je do pucanja. Gavni krivac za skandal u špicu turističke sezone, zbog kojeg mnogi gosti otkazuju e rezervacije, je njemačka firma WTE Wassertechnik  koja je izgradila postrojenje za preradu otpadnih voda za odvođenje čiste, prerađene kanalizacione tečnosti u more. I čiji ljudi vode brigu o sistemu otpadnih voda preko budvanske firme WTE Otpadne vode.

Riječ je o najvećoj investiciji Opštine Budva  koja je ujedno i najveća korupcionašku afera, značajnija od svih do sada procesuiranih u vezi budvanske organizovane kriminalne grupe (OKG), koja je u vrijeme vladavine DPS-a, oštetila budžet najpoznatije turističke opštine za više od 100 miliona eura. Novoizgrađeni sistem sa postrojenjem u zaleđu Bečića koštaće Opštinu Budva oko 100 miliona eura, a već par godina nakon puštanja u rad pokazuje velike nedostatke.

Nečisto more na budvanskim plažama svakodnevna je pojava. Turisti se žale da se svakoga dana u moru može vidjeti pjena na površini sa muljem od kanalizacije. Na svim budvanskim plažama od Jaza do Svetog Stefana, kao po komandi, u određeno doba dana, pojavi se mutna pjena, koju morski talasi raznose po obali. Odakle masne fleke po budvanskim plažama stižu i da li  ta pojava ima veze sa postrojenjem, niko ne zna.

Prema podacima iz izvještaja Revizorske institucije obaveze Opštine po osnovu otplate kredita koji je uzela kompanija WTE za finansiranje izgradnje postrojenja za prečišćavanje iznosile su 97,6 miliona eura u julu 2014. Na ime glavnice duga 65,5 miliona i na ime kamate 32 miliona eura.  Opština će kredit otplaćivati  do 2034 godine. Za iznos od 29 miliona garancije njemačkoj firmi potpisala je Vlada dok je lokalna uprava Opštine u vrijeme mandata predsjednika Lazara Rađenovića, dala garancije na 66 miliona eura bez saglasnosti Vlade.

Nova lokalna uprava na čelu sa Demokratama pokušala je dug umanjiti angažovanjem konsultantske kuće Dr. Duhovnik, za procjenu izvedenih radova. Superrevizija je pokazala da su Njemci u izgradnju postrojenja u Vješticama uložili 39 miliona eura. Međutim, ugovor između Opštine i kompanije WTE bio je predmet analize Specijalnog tužilaštva, kada je ustanovljeno da je projekat poslužio budvanskom rukovodstvu za naduvavanje cijena i izvlačenje novca iz ove visoko rangirane investicije. Za korupciju je odgovarao bivši direktor WTE za Crnu Goru, Ginter Faust koji je prihvatio status svjedoka saradnika i priznao da je učestvovao u prevari u iznosu od 3 milona eura. Faust je uskoro napustio Crnu Goru,  a iznos duga Opštine prema WTE umanjen je za taj iznos.

Predsjednici Opštine iz redova DPS-a, Lazar Rađenović i Rajko Kuljača prihvatili su sve uslove finansiranja postrojenja, a nakon toga “zaboravili” da srevisiraju preuzete obaveze. Novu vlast dočekao je ogroman dug i prijetnje Njemaca da će aktivirati date garancije. Bivši predsjednik Dragan Krapović izmirio je 6,5 miliona eura duga, dok je njegov naslednik, Marko Carević uplatio dodatnih 3,5 miliona na ime dugovanja i 800 hiljada za održavanje postrojenja. I pored uloženih silnih miliona, mnogi u lokalnoj upravi ocjenjuju da postrojenje nije tehnološki doraslo zadatku koji je trebalo da obavlja. To se nedavno i pokazalo. Poseban problem predstavlja odlaganje otpada od prerade kanalizacije, koji se privremeno deponuje na istoj lokaciji, zbog čega stanovnici tog naselja u Bečićima trpe nesnosan smrad i trajno zagađenje svoje životne sredine. Projektom nije bilo riješeno pitanje odlaganja otpada, koji se sada odvozi za Albaniju.

Postrojenje u Bečićima služi za samo prečišćavanja otpadnih voda Budve i Bečića. Na njega je priključen gradski kanalizacioni sistem od brda Topliš u Budvi pa do kraja Rafailovića. Turističko naselje Pržno koje je lani ispred elitnog hotela Maestral zadesila ista katastrofa, nije u sistemu. Nije ni Sveti Stefan, ni Petrovac sa Buljaricom. O plaži Jaz da se i ne govori, tamo se hiljade ljudi odmara i kupa u potpuno nehigijenskim i krajnje neprikladnim uslovima koji ne služe na čast ni Opštini a ni Crnoj Gori kao turističkoj zemlji.  Od zagađenog mora najčešće stradaju djeca koja po pravilu na ljetovanju u Budvi dobijaju razna trovanja. O čemu bi, kad bi smjele, mogle posvjedočiti zdravstvene službe u Domu zdravlja u Budvi. Ili JP Morsko dobro koje, patritotski,  objavljuje lažne izvještaje o vanredno čistoj, plavoj morskoj vodi na plažama našeg dijela Jadrana.

Raniji kanalizacioni sistem u Budvi imao je cjevovod  u moru na potezu od vrha Rta Zavala do vrha ostrva Sv.Nikola, sa krajnjim ispustom na udaljenosti od 800 metara od ostrva prema pučini. Novi je preuzeo isti cjevovod, sa tom razlikom što treba da ispušta čistu vodu, u šta mnogi građani Budve sumnjaju zbog zagađenja mora na plažama koje je ove turističke sezone izraženije nego ranije. Oni koji su ljetovali u Turskoj ili Grčkoj, tvrde kako je situacija sa zagađenim morem  tamo nezamisliva. Dok u Ministarstvu turizma pričaju bajke o elitnom turizmu, ne rješava se pitanje kanalizacione mreže koje je prije svega civilizacijsko  pitanje. Ekološke katastrofe sa izlivanjem kanalizacije u more gotovo su svakodnevnica tokom turističke sezone. Pogubnije negativne propagande neke turističke destinacije od ove nema.

Loše priče periodično stižu sa svih strana, zagađeno more u Ulcinju, u Petrovcu na glavnoj plaži. Slično je u Tivtu, u kotorskom zalivu, u Herceg Novom. Problemi sa zagađenjem mora redovna su pojava i u elitnim ljetovalištima Sveti Stefan i Miločer. O tome se godinama ćuti. Objavljivanje izvještaja o smrdljivom moru u kome plivaju svakakve stvari, o protestima mještana, smatra se izdajom državnih interesa i potkopavanjem turističke sezone.

Postrojenje za preradu opadnih voda projektovano je za određeni broj stanovnika Budve i Bečića. Šta će se dogoditi ako se realizuju svi kapaciteti planirani detaljnim urbanističkim planovima.  Zastrašujuće brojke iz planova DUP-Budva centar i Dup-Bečići govore da je u ponudi za gradnju novih 3,3 miliona kvadrata.

U betonom okovanim Bečićima do sada je izgrađeno oko 800.000 kvadrata, preostalo je još 2,2 miliona koji čekaju na realizaciju. Samo do maja prošle godine pristiglo je zahtjeva na saglasnost kod Glavnog gradskog arhitekte na oko 500.000 kvadrata. Uži centar Budve uz more, od Avale do Zavale planiran je za 1,7 miliona kvadrata. Kako je već realizovano 660 hiljada u ponudi je preostao 1,1 milion m2 da se izgradi u tom ekskluzivnom pojasu. O pratećoj komunalnoj infrastrukturi niko ne razmišlja. Veliki investitori i divlji graditelji ionako ne plaćaju komunalne takse, pa se ne zna ni od kojeg novca da se grade nova postrojenja. Svi hoće da zarade od mora i turističke sezone ali svi zdušno, veliki investitori kao i oni mali, stranci i mještani, rade na uništenju turističke sredine.  Devastiraju prostor i more kao da će vječno trajati, a onda su u čudu što turisti odoše na  druga mjesta. Uređenija i kulturnija.

 

Branka PLAMENAC

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo