Povežite se sa nama

OKO NAS

INVESTICIONI BUM U KOLAŠINU: Svaka stopa na prodaju

Objavljeno prije

na

Kolašinsko zemljište opet je na cijeni. Pojačano interesovanje investitora, međutim, ne mora da znači i više prihoda u opštinskoj kasi, ali ni otvaranje novih radnih mjesta

 

Epidemiološka situacija nije smanjila intresovanje za kupovinu zemljišta u Kolašinu, tvrde u agencijama za nekretnine. Drugi investicioni bum, kako u tom gradu zovu novi talas potražnje, počeo je od januara, a broj zainteresovanih za kupovinu kolašinske zemlje, i cijene koje nude, kažu, ohrabruje. U agenciji za nekretnine Top invest KL objašnjavaju da tome, prije svega, doprinosi realizacija kapitalnih državnih investicija na području te opštine. Auto-put, regionalni put prema Beranama i novi ski-centar, navodno, ponovo vraćaju vrijednost kolašinskih livada i pašnjaka, ali i placeva u gradu.

„U prvih par mjeseci ove godine poraslo je interesovanje domaćih investitora, prije svih onih iz Podgorice i sa primorja. Raste interesovanje i zapadne klijentele, dok su interesovanja sa istočnog tržišta stabilna u kontinuitetu“, kaže Bobo Bulatović, vlasnik Top investa.

Cijena kvadrata placa u Kolašinu za izgradnju stambenih i stambeno-poslovnih objekata je od 80 do 130 eura, dok kvadrat parcela za hotele košta od 100 pa do čak 400 eura. U naselju Smajlagića Polje, na putu prema skijalištima, tvrdi Bulatović, placevi se prodaju od 40 do 70 eura za kvadrat. Kupcima je sve atraktivniji i dio od grada ka Mateševu, a cijene kvadrata su od 15 do 30 eura.

„Interesovanje za kupovinu zemljišta u Kolašinu bilo je vidljivo već od kako su počeli radovi na auto-putu i skijalištu, ali naročito je izraženo tokom minulih osam mjeseci. Mudro je sada kupovati, jer kada radovi budu pri kraju, nekretnine će ili biti prodate, ili će cijene biti znatno više“, kaže Bulatović.

U okviru DUP Smajlagića Polje najveće je interesovanje za objekte individualnog stanovanja, pa se traže parcele do 400 kvadrata za izgradnju kuća. Značajno je interesovanje i za kupovinu već izgrađenih stambenih objekata. Kupci su zainteresovani i za parcele pored puta ka skijalištima, ali je, podsjeća Bulatović, „ta zona prilčno ograničena za gradnju samim prostorom i posebnim smjernicama Prostorno-urbanističkog plana“.

Interesovanje za velikim parcelama, tvrde u agencijama, ipak nije kao prije 10 godina. Kupce sada zanimaju manje parcele za stambenu, poslovnu ili izgradnju hotela i to u gradskim i prigradskim zonama. „Kolašin je sada veliko gradilište. Posebno su nam značajne investicije u oblasti turizma” kazao je nedavno predsjednik opštine Milosav Bulatović navodeći kako se od sedam projekata ekonomskog državljanstva četiri realizuju na području Kolašina. „Riječ je o velikim hotelskim kompleksima, a prema najavama, to će omogućiti 350 novih radnih mjesta.”

Nakon duže vremena, u tom gradu, podsjećaju u lokanoj upravi, počela je i izgradanja dvije velike stambene zgrade, sa blizu 80 stanova. Prema nezvaničnim informacijama, sve stambene jedinice u tim objektima već su rasprodate.

Prema riječima sekretarke za uređenje prostora Ljiljana Rakočević, trenutno se izvode građevinski radovi na zgradama u Mekića Polju, pored saobraćajnice koja vodi ka željezničkoj stanici, i na samom kraju Ulice Boška Rašovića, u blizini raskrsnice. Objekat čiji je investitor preduzeće Eurozox iz Danilovgrada, imaće 63 stambene jedinice. Rezident doo gradi drugu zgradu, koja će, prema planovima, imati 14 stanova i dva poslovna prostora.

Iskustvo od prije 12-13 godina govori o tome da investicioni bum ne mora donijeti mnogo koristi ni lokalnom budžetu, a ni građanima. Investitori koji su tada kupovali, uglavnom nijesu pokazali zainteresovanost da grade, pa ni da zapošljavaju.  Rijetki koji jesu, nakon dobijanja građevinskih dozvola i početnih šturih pripremnih  građevinskih radova, otišli su i još nijesu obnovili proceduru ili nastavile gradnju. Među njima je najviše onih koji su tek djelimično izmirili obaveze prema lokalnoj upravi.

Prodate lokacije još su neprivedene namjeni a lokalna vlast, svih ovih godina, nema mnogo izbora. Čekaju da se pojave oni koji su obećavali turističke komplekse i boljitak gradu. Najviše se očekivalo od grčkog milijardera Viktora Restisa, odnosno njegove kompanije Vires, koja je najavljivala gradnju turističkog kompleksa na Barutani.   Na tom brdu, udaljenom nepunih 500 metara od grada, sada samo razrovana zemlja podsjeća na Restisova obećanja. Mehanizacija, koju je angažovao Vires kratko je radila, nakon što su kupili zemljšte, a od tada se niko od predstavnika te firme nije javio u lokalnu upravu.  Nezvanično, kompanija Vires je uplatila skoro 700.000 od 1,5 miliona eura, koliko su im iz kolašinske Opštine obračunali na ime komunalija.

Dio komunalija platila je i firma Morgan W, koja je kupila zemlju na Bašanjem brdu.  Na tom atraktivnom dijelu kolašinske opštine bilo je planirano da nikne turistički kompleks Mala Norveška. Prema nezvaničnim informacijama, firma Morgan W bila je obeshrabrena višemilonskim iznosom komunalija i neadekvatno komunalno opremljenim zemljištem.

I dalje u kolašinskoj Opštini niko ne može sa sigurnošću da kaže kolika su dugovanja investitora koji su u od 2006. do 2010. godine dobili građevinske dozvole. U računovodstvu su ranije objašnjavali da nije vođena evidencija o nenaplaćenim komunalijama za taj period, već su iz Sekretrijata za uređenje prostora stizala rješenja samo o onom što je naplaćeno. Prema tim podacima, loklana uprava je tada uspjela da od komunalija prihoduje tek nešto više od 1, 6 miliona eura.

Koliko je investitora kolašinskoj opštini ostalo dužno u prve četiri godine vladavine Grupe građana i DPS (2006–2010) još je misterija.  Koliko su novi investitori koristili opštinskoj kasi, takođe, još nije poznato.

                                                          Dragana ŠĆEPANOVIĆ

Komentari

Izdvojeno

KUPOVINA MOBILNOG RECIKLAŽNOG DVORIŠTA ČISTOĆE: Tajne nabavki malih vrijednosti  

Objavljeno prije

na

Objavio:

Kupovina mobilnog reciklažnog dvorišta podgoričke Čistoće krajem 2019. godine ilustruje sve nelogičnosti i netransparentnosti sistema javnih nabavki u Crnoj Gori, a naročito nabavki malih vrijednosti

 

O nelogičnostima, netransparentnosti i nazadovanju sistema javnih nabavki u Crnoj Gori, a naročito nabavki malih vrijednosti, svjedoči i kupovina mobilnog reciklažnog dvorišta podgoričke Čistoće krajem 2019. godine.

Za potrebe tog gradskog preduzeća firma Li Commerce je krajem avgusta prošle godine obezbijedila mobilno reciklažno dvorište za nesto manje od 15.000 eura, koliko je Pravilnikom o postupku sprovođenja nabavke male vrijednosti, koji je ustanovio odbor direktora Čistoće, utvrđena maksimalna cijena nabavke. U tome ne bi bilo ničeg spornog da Državna komisija za kontrolu javnih nabavki (DKKJN) prethodno nije dva puta poništila postupak te javne nabavke po tenderskoj dokumentaciji Čistoće.

Krajem marta 2019. Čistoća je raspisala tender za nabavku dvorišta, na koji su se, osim Li Commerce, prijavile još tri firme – Tehnix d.o.o. iz Hrvatske, i dvije podgoričke firme, Padikton-Promet i Grand design. Kroz mjesec dana, Andrija Čađenović, izvršni direktor Čistoće, na prijedlog Komisije za otvaranje i vrednovanje ponuda, donosi odluku o izboru najpovoljnije ponude i odbija ponuđače Tehnix, Padikton-Promet i Grand design kao neispravne. Razlozi za neispravnost su se odnosili na to što firme, u svojim ponudama, nisu dostavile skicu mobilnog reciklažnog dvorišta koja je, izmijenom tenderske dokumentacije, činila sastavni dio finansijskog dijela ponude, kao ni nazive banaka u dijelu koji se odnosi na podatke ponuđača. Valja ukazati na to da, u toj odluci Čistoća navodi jedino vrijednost ponude Li Commerce-a, koja iznosi 15. 942 eura. Cijene usluge ostalih ponuđača nisu objavljene.

Na takvu odluku, što je Zakonom o javnim nabavkama dozvoljeno, firme Padikton-Promet i Grand design podnose žalbe. Državna komisija za kontrolu javnih nabavki ih usvaja i poništava tender Čistoće u cjelosti. Osim toga, određuje tom preduzeću da firmama isplati naknade za vođenje postupka u iznosu od po 160 eura, kao i da im nadoknadi troškove, Padikton-prometu u iznosu od 300 eura, a Grand design-u 484 eura. Tender, dakle, u tom trenutku još nije okončan, a Čistoća, koja se finansira i iz budžeta Glavnog grada, je već napravila trošak od oko hiljadu eura.

Krajem juna, Čistoća raspisuje novi tender, sa istim uslovima, na koji se prijavljuju iste firme kao i na prvi. No, nijednu od ponuda ne ocjenjuje kao ispravnu, obustavlja postupak i potražuje od DKKJN da joj odobri nastavak postupka javne nabavke, da bi se građanima iz užeg jezgra grada omogućilo da u određenim danima i vremenskim terminima odlažu pojedine vrste opasnog i neopasnog otpada koji se proizvodi u domaćinstvima, jer u centralnom dijelu grada ne postoji reciklažno dvorište.

Andrea JELIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 27. novembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

TUŽILAŠTVO PROVJERAVA FIRMU SIMON VOJAŽ I VLASNIKA MEHMEDA ADROVIĆA: Funkcionera DPS prijavio partner iz Luksemburga

Objavljeno prije

na

Objavio:

Simon Bernard je krivičnu prijavu protiv Mehmeda Adrovića, suvlasnika u najvećoj autoprevoznoj kompaniji na sjeveru države – Simon Vojaž, podnio tereteći ga za zloupotrebe u poslovanju i falsifikovanje njegovog potpisa na službenim dokumentima

 

Osnovno državno tužilaštvo u Beranama pokrenulo je izviđaj po krivičnoj prijavi protiv visokog funkcionera Demokratske partije socijalista Mehmeda Meše Adrovića, koju je podnio državljanin Luksemburga Simon Bernard posredstvom advokata u Crnoj Gori.

To je Monitoru potvrdio tužilac i portparol ovog tužilaštva Marko Bojović, koji je kazao da se radi na prikupljanju dokaza.

„Primili smo krivičnu prijavu protiv Mehmeda Adrovića i sada je sve u fazi izviđaja” – rekao je Bojović.

Bernard je krivičnu prijavu protiv Adrovića, suvlasnika u najvećoj autoprevoznoj kompaniji na sjeveru države Simon Vojaž, podnio tereteći ga za zloupotrebe u poslovanju i falsifikovanje njegovog potpisa na službenim dokumentima.

Krivičnom prijavom, u koju je Monitor imao uvid, tereti se i Dalisa Adrović, za koju se tvrdi da je Mehmedova kćerka i da je znala da su faslifikovana dokumenta kada je preuzela funkciju izvršnog direktora privrednog društva.

Adrović, međutim, odbacuje sve navode iz krivične prijave i sumnja u njenu autentičnost, između ostalog i zbog grešaka koje su u njoj navedene.

„Dalisa nije moja kćerka već supruga, i nije tačan datum rođenja koji se može zaključiti iz matičnog broja iz krivične prijave” – rekao je Adrović.

Bernard preko svog advokata navodi da je zajedno Mehmedom Adrovićem 2004. godine osnovao DOO Simon Voyages u kojem je bio suosnivač i izvršni direktor, a Adrović suosnivač, o čemu postoji podatak u Centralnom registru privrednih subjekata.

„Zloupotrebom svojih ovlašćenja u privrednom društvu, bez znanja Simon Bernarda, Mehmed Adrović je donosio odluke i potpisivao ih u ime Simon Bernarda, svjesno falsifikujući njegov potpis. Mimo njegovog znanja i volje je 2006. donio odluku kojom je sebe imenovao za izvršnog direktora privrednog društva. Za sve to vrijeme Simon Bernard nije znao šta se dešava u privrednom društvu niti je izvještavan o poslovanju istog” – navodi Bernardov advokat Admir Hajdarović.

Tufik SOFTIĆ
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 27. novembra ili na www.novinarnica.net

 

Komentari

nastavi čitati

Izdvojeno

TRAGOVI MINISTARA U SUMNJIVIM JAVNIM NABAVKAMA (II): Toplo i sigurno – Bošković

Objavljeno prije

na

Objavio:

Od Pljevalja, preko Nikšića i Podgorice, do Ulcinja i Budve, poslovanje dvije nikšićke firme koje se bave obezbjeđenjem imovine i lice povezuje se odlazećim ministrom odbrane. I funkcijama na kojima se nalazio. Propast fabrike briketa u vinogradima Plantaža jednako je interesantna priča sa istim junakom

 

Odlazeći ministar odbrane Predrag Bošković važi za jednog od najdugovječnijih ministara koje je DPS iznjedrio tokom svoje trodecenijske vladavine. Bošković je od referenduma naovamo bio na čelu čak tri resora. Od 2012. do 2015. bio je ministar rada i socijalnog staranja. Prosvjetu je preuzeo u prvoj polovini 2015. i tim ministarstvom je rukovodio do izbora 2016. godine. Potom je stupio na mjesto ministra odbrane.

Paralelno sa politikom oprobao se i u svijetu biznisa. U ime države, između 2009. i 2012. godine, nalazio se na čelu Odbora direktora Rudnika uglja u Pljevljima. Od tada, za njegovo ime vezuje se poslovanje nikšićke kompanije Vector Security (osnovane 2011. godine), koja klijentima nudi usluge privatnog obezbjeđenja imovine. Formalno, radi se o dvije firme. Vector Security, koje više nema u Centralnom registru privrednih subjekata, jer je 2018. promijenila ime i djelatnost (Vector Com) i Vector System Security (VSS) koja je registrovana u oktobru 2014. (njen sajt je postao nedostupan nedavno, tokom našeg istraživanja, i navodi se da je u izradi). Njihov osnivač i vlasnik je Nikšićanin Ratko Popović, a ministar Bošković odlučno negira bilo kakve lične veze sa ovim firmama.

„Tu je firmu u Rudnik doveo Bošković ”, rekao nam je tokom ovog istraživanja bivši rukovodilac u pljevaljskom preduzeću. Do tog ugovora, ipak, nijesmo mogli doći jer pljevaljska kompanija tada nije bila u većinskom vlasništvu države (država je bila manjinski partner sve dok Elektroprivreda, prije dvije godine, nije preuzela akcije u vlasništvu A2A i Aca Đukanovića), a samim tim nije ni bila obveznik Zakona o javnim nabavkama.

Javno, Boškovića su u vezu sa Popovićevom firmom doveli bivši radnici nikšićkog Rudnika boksita u stečaju, prošle godine, nakon što je VSS  postala vlasnik bivšeg sindikalnog placa u centru Nikšića površine 18.622 kvadrata.

„Tu Popovićevu firmu kontroliše Bošković i teško ćemo ostvariti svoja prava. To mi je u povjerenju rekao prijatelj – član obezbjeđenja VSS-a“, saopštio nam je bivši radnik Rudnika boksita, nezadovoljan što na ovoj lokaciji nijesu izgrađeni, ranije obećani, stanovi za radnike.

Priča se ponovila i ljetos, tokom pokušaja DPS da preuzme vlast u Budvi. Tada su radnici VSS, danima sprečavali  ulazak u zgradu Opštine čelnicima Demokrata, SNP-a, DF-a. I oni su obznanili da iza ove firme, navodno, stoji ministar odbrane.

Funkcioner DF-a Nikola Jovanović dostavio je u drugoj polovini septembra Vijestima dokaze da 1. jula Nikola Divanović (privremeni gradonačelnik Budve) zaključio ugovor sa firmama Vector Sistem Security i Respect security, vrijednosti 4.950 eura, a vrijeme trajanja ugovora određeno je do 31. avgusta 2020, odnosno dan poslije održavanja izbora.

Ministar odbrane Bošković rekao nam je da sa vlasnikom pomenutih firmi nema nikakav poslovni odnos, niti ga je ikad imao. „Sve ostalo su insinuacije koje se, priznaćete, plasiraju u jednom veoma osjetljivom političkom momentu. Da imam veze sa tom firmom bio bih u zvaničnim podacima, registru o vlasništvu, kao i u mom kartonu kroz prijavu imovine. Svu svoju imovinu sam uredno prijavio i zbog toga sam ne malo puta etiketiran na naslovnicama pojedinih glasila”, napisao nam je Bošković.

Prema dostupnim bazama podataka zaista nije vidljiva nikakva direktna veza, ali postoji niz slučajnosti koje to, u krajnjem, možda i nijesu. Godinu prije nego što je iz Ministarstva rada i socijalnog staranja došao na čelo Ministarstvo prosvjete (u prethodnom sazivu izvršne vlasti) Bošković je 1. maja 2014. potpisao sa Popovićevom Vector Security  Ugovor o pružanju usluga fizičko-tehničkog obezbjeđenja objekata i lica u Centru za smještaj lica koja traže azil. Vrijednost tog jednogodišnjeg Ugovora iznosila je 99.011,81 euro ili oko 8.251 euro mjesečno.

Među klijentima VSS, prema podacima koji su donedavno bili dostupni na njenom veb sajtu, nalazila se kompanija Petrol Crna Gora MNE u kojoj je, dugi niz godina, na visokoj menadžerskoj funkciji i ministrov brat Dragan Bošković.

Tu je i Rudnik uglja Pljevlja. I oni su, krajem februara ove godine, sa VSS potpisali ugovor o obezbjeđenju imovine i lica tog preduzeća u iznosu od 567.472 eura sa uračunatim PDV-om.

I Ministarstvo odbrane je, prema dostupnim izvještajima tog resora o javnim nabavkama za 2018, 2019. i 2020. godinu, sa Popovićevom firmom sklopilo ugovore o obezbjeđenju imovine vojnog kompleksa Valdanos u Ulcinju. Troškovi obezbjeđenja Valdanosa početkom 2018. su ugovoreni za 65.067, a početkom 2019. godine za 68.690 eura. Za ovu godinu Bošković je sa istom firmom 17. januara potpisao Ugovor o obezbjeđenju imovine Valdanosa za iznos od 58.776,9 eura.

Krajem januara, odnosno, početkom februara ove godine Bošković je VSS-om potpisao Ugovor o isporuci i instaliranju sistema video nadzora na objektima Ministarstva odbrane i Vojske širom Crne Gore, kroz tri partije, za ukupno 306.170,64 eura. Nakon ponovljenog tendera, sa istom firmom je 6. aprila ove godine potpisao Ugovor o održavanju video nadzora, protivprovalnog sistema i kontrole pristupa za 27.300 eura. Sve navedene cijene su sa uračunatim PDV-om.

Ministar odbrane je prethodno sa VSS-om u novembru 2017. godine potpisao Ugovor o isporuci opreme za video nadzor vrijedan 14.415 eura za potrebe Zdravstvenog centra bezbjednosnih snaga u Podgorici. Takođe, 13. marta 2018. sa VSS-om potpisao je Ugovor o održavanju video nadzora vrijedan 14.612,85 eura. Mjesto izvršenja ovog Ugovora, poreg zgrade Ministarstva odbrane, bila je kasarna Narodni heroj Pero Ćetković u Baru, vojni objekat Mavrijan, vojni objekat Obosnik i Komanda Mornarice VCG.

U prethodnoj vladi, dok je Bošković obavljao funkciju ministra prosvjete (avgust 2016) potpisao je sa VSS-om Ugovor o pružanja usluga fizičkog obezbjeđenja zgrade Ministarstva prosvjete, Zavoda za školstvo i Ispitnog centra, tokom 12 mjeseci, za iznos od 14.962,58 eura. Desetak mjeseci ranije, u oktobru 2015, objavljeno je da će Univerzitet Crne Gore potrošiti za godinu 12.900 eura za obezbjeđenje zgrade Rektorata i da su taj Ugovor potpisali tadašnja rektorka Radmila Vojvodić i direktor firme Vector Sistem Security Ratko Popović.

Konačno, Vector System Security je obezbjeđivao i Skupštinu akcionara 13. jul Plantaža održanu 25. septembra ove godine. To nas dovodi do drugog dijela priče o preduzetničkim aktivnostima Predraga Boškovića.

On je bio jedan od osnivača firme OMP Engineering koja je nakon sprovedenog tendera državne kompanije 13. jul Plantaže (nije bilo konkurentske ponude) izabrana za partnera sa kojim su izgradili, pa u julu 2011. otvorili Plantomp, fabriku za proizvodnju briketa od lozovine. Uz Boškovića, suvlasnici novoosnovane firme bili su Oleg Obradović, bivši direktor Telekoma, i Miodrag Ivanović, bivši direktor T-mobile i Pobjede.

OMP je bio vlasnik polovine novoizgrađene fabrike dok je druga polovina bila vlasništvo Plantaža. Planirana je bila godišnja proizvodnja od deset hiljada tona briketa i izvoz u Francusku i Italiju, ali od toga nije bilo ništa. Fabrika, nakon probne proizvodnje, nikad nije radila. Upućeni kažu zbog toga što je OMP kupio opremu koja nije bila pogodna za preradu vinove loze.

U Boškovićevom imovinskom kartonu tokom ministarskog mandata navodilo se, najprije, da sa 30 odsto vlasništva nema pravo upravljanja preduzećem. Potom da je svoj vlasnički udio prepustio Olegu Obradoviću. Ipak, izvršni direktor propalog Plantompa, prema podacima iz Centralnog registra preduzeća, do oktobra 2019. godine bio je Boškovićev šurak Petar Šćepanović.

Partneri Plantaža su, kako je to utvrdio vještak tokom maratonskog spora u Privrednom sudu, uvezli opremu koja nikada nije mogla proizvesti željeni proizvod. Umjesto da privedu spor u svoju korist, državna kompanija se sa partnerima (Ivanovićem i Obradovićem) krajem aprila ove godine dogovorila (zaključila vansudsko poravnanje) da preuzme izgrađenu zgradu, a da se vlasnici OMP Engineering obeštete za gradnju propale fabrike briketa sa 350.000 eura i 37.000 kvadrata poljoprivrednog zemljišta u Glavnom gradu.

A koliko je država bila privržena ovom poslu, od njegovog početka, govori i činjenica da je Ministarstvo ekonomije u martu 2013. godine (sedma vlada Mila Đukanovića), da bi i proizvođačima olakšalo plasman ogrjevnog materijala, pripremalo projekat kreditiranja pod povoljnim uslovima građana koji žele da ugrade peći za grijanje na drvni otpad, pelet ili brikete.

 

Zakon ne važi kad plaćaju stranci

Agencija za sprečavanje korupcije (ASK) odbila je u oktobru 2019. zahtjev Instituta alternativa za pokretanje postupka protiv ministra odbrane Predraga Boškovića, zbog sumnje da je kao funkcioner međunarodnih rukometnih organizacija, nezakonito prihodovao najmanje 62.000 eura.

Iz Instituta su cijenili da je ministar u posljednje tri godine nezakonito prihodovao novac kao potpredsjednik Izvršnog odbora Evropske rukometne federacije (EHF) i član Izvršnog odbora Svjetske rukometne federacije (IHF).

ASK je odbacila zahtjev kao neosnovan jer se, tvrde, Zakon o sprječavanju korupcije ne primjenjuje na međunarodna tijela.

Mikan MILOŠEVIĆ
Zoran RADULOVIĆ

Ovaj tekst pripremljen je u okviru projekta „Za svrsishodno trošenje javnog novca!”, koji sprovodi Institut alternativa uz finansijsku podršku Ambasade Kraljevine Holandije. Mišljenja i stavovi iznijeti u tekstu ne odražavaju nužno stavove i mišljenja Ambasade Kraljevine Holandije.

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo