Povežite se sa nama

DRUŠTVO

Sve za ljubav

Objavljeno prije

na

Džaba sve, ne može se sakupiti hiljadu podstanara zainteresovanih da učestvuju u vladinom projektu 1000 plus.

U MINUSU: Dvadeset dana pošto je konkurs raspisan javilo se tek 890 građana, zainteresovanih za vladine stambene kredite, a Vlada traži hiljadu takvih. Desi se da prođu i dva dana da se niko živ tim povodom ne pojavi na šalterima banaka.

Pokazali su se neopravdanim strahovi onih podstanara koji su ispred crnogorskih banaka proveli noć uoči raspisivanja konkursa, uplašeni da neće uspjeti da se uguraju u prvih hiljadu koji će dobiti stambene kredite po subvencioniranoj stopi od 4,95 odsto. Ministarstvo uređenja prostora fulalo je poprilično u procjeni da će biti bar dvije hiljade građana koji ispunjavaju uslove i koji bi se mogli prijaviti na konkurs.

Da projektu 1000 plus prijeti neuspjeh, postalo je jasno kada se početkom sedmice oglasila i Unija poslodavaca apelujući na poslodavce da zaposlenima pomognu oko učešća, koje se kreće od pet do trideset odsto, a što je jedan od razloga zbog kog mnogi i odustaju od kredita.

,,Poslodavci će tako uticati na povećani stepen zadovoljstva u radu i lojalnosti prema kompaniji koja pokazuje da vodi računa o zaposlenom kadru”, saopštili su iz Unije. Bilo bi dirljivo da se ne zna da je Unija, pored Vlade i Sindikata, osnivač Crnogorskog fonda za solidarno stambenu izgradnju koji nudi najveći dio stanova na sjeveru u okviru projekta Hiljadu plus. Kako to da Fond koji bi stanove trebalo da gradi za zaposlene koji u njega ulažu, a ne za tržište, učestvuje u projektu pokušali su ranije iz Vlade da pojasne za Monitor: ,,Fond je ponudio jedan dio stanova za koje članovi nisu bili zainteresovani ili nisu bili finansijski sposobni”. Fond stanove nudi za 600 eura po kvadratu, a njihova se izgradnja očekuje tek krajem sljedeće godine.

Na sjeveru, međutim, nema dovoljno zainteresovanih ni za tako nisku cijenu kvadrata koja se u Podgorici kreće i do dvije hiljade eura po kvadratu. Direktor mojkovačke agencije za investicije i razvoj Ivan Ašanin i predsjednik opštinskog saveza sindikata Bosiljka Pejović ocijenili su da je to previsoka cijena za Mojkovac. U Mojkovcu se za taj projekat prijavilo petnaest, a nudi se 25 stanova.

Da se podstanari sa sjevera predomisle nije pomogla ni turneja Ministarstva uređenja prostora, čiji službenici u salama domova kulture širom sjevernih crnogorskih opština ubjeđuju građane da im se učešće u projektu isplati. Zalud.

Ne treba veliko poznavanje računa da se shvati da je malo crnogorskih podstanara koji imaju plate manje od prosječnih, što je jedan od uslova da bi se dobio kredit, a da pri tom nijesu kreditno zaduženi i uz to imaju od dvije do deset hiljada eura ušteđevine. Istovremeno, oni koje bi banke ocijenile kao kreditno sposobne imaju previsoke plate za uslove koje je propisala Vlada.

PRAVILA ZA JEDNO POPODNE: I ne samo da građani za stan koji im Vlada izabere da kupe moraju da ispune nevjerovatne uslove, nego su se ti uslovi počeli mijenjati iz časa u čas i sve pošto je konkurs raspisan. Moguće da je bilo lakše pratiti inflaciju dinara početkom devedesetih, nego promjenu uslova potrebnih da se dobije subvencionirani stambeni kredit.

Tako su, recimo, uslov da učešće mora biti minimum pet posto odobrenog kredita neke od banaka, poput Crnogorske komercijalne banke, preinačile na najmanje deset posto. CKB je tražila i da supružnik nosioca kredita mora biti stalno zapošljen što nije bio početni uslov. A da je sve do pogleda na svijet pokazao je i komentar Ministarstva uređenja prostora na promjenu pravila u toku igre.

Iz Ministarstva za Monitor kažu: ,,Smatramo da nije došlo do mijenjanja prethodno uspostavljenih pravila, već da je riječ o situacijama u kojima banke postavljaju dodatne uslove kako bi domaćinstvima koja u drugom slučaju ne bi bila kreditno sposobna unaprijedile kreditnu poziciju i omogućile učestvovanje u ovom Projektu”. To što je svoje klijente CKB natjerala da prelaze u druge banke kako bi dali manje para za učešće ili da bi uopšte mogli da podignu kredit, u Ministarstvu zovu ,,unapređivanjem kreditne pozicije”.

Konačno, pošto su se neki od zainteresovanih građana prebacili u druge banke, ispostavilo se da to i nijesu morali da rade jer je CKB opet promijenila pravila, odnosno vratila ih na početnih pet posto učešća i ono da supružnik ne mora biti stalno zapošljen, odnosno kreditno sposoban.

Ista banka je sa spiska građevinara izdvojila one kod kojih nije potrebna dodatna hipoteka izuzev one na stan koji se kupuje, i druge u koje iz nekog razloga i nije baš sigurna. Ispalo je da garancije koje su te građevinske firme ponudile Vladi da bi uopšte učestvovale u konkursu i nijesu baš od neke vajde za tu banku.

Nego, i tu je došlo do promjena. Zetagradnja koja je u Podgorici ponudila najveći broj stanova je tako najprije bila na listi nesigurnih (što i ne treba zamjeriti CKB-u s obzirom na to da većina ponuđenih stanova tek treba da se gradi), da bi se potom našla na listi onih firmi za koje ne treba dodatna hipoteka ako se kod njih kupi stan.

Šta je tu banku navelo da se predomisli, ne zna se. Ali je sigurno da su građani postali sumnjičaviji prema ponudi crnogorskih građevinara i dobrim namjerama Vlade. Jer, ono, u bankama sigurno dobro računaju.

POVLAŠĆENI: Da Vladi nijesu baš na prvom mjestu mladi bračni parovi, osobe sa invaliditetom, za koje se klela da su među prioritetnim grupama projekta, postalo je jasno pošto je objavljeno da je 75 stanova u Podgorici koje je firma Kroling ponudila za nevjerovatnih 650 eura po kvadratu rezervisano isključivo za državne službenike.

,,U javnom pozivu za građane bilo je jasno definisano da je od ukupnog broja realizovanih kreditnih aranžmana 50 posto namijenjeno porodičnim domaćinstvima čiji su članovi zapošljeni u državnoj upravi, dok je ostalih 50 odsto namijenjen ostalim porodičnim domaćinstvima, među kojima osobe sa invaliditetom i mladi bračni parovi imaju prioritet”, objašnjavaju takvu odluku iz Ministarstva za Monitor. Po toj logici trebalo je polovinu stanova koje je Kroling ponudio ostaviti za osobe sa invaliditetom i mlade bračne parove. Iz Ministarstva se nijesu ni potrudili da išta pojasne učesnicima projekta koji ne rade u državnoj službi.

Samo su razočarano objavili da državni službenici ipak neće dobiti te stanove jer je Kroling izbačen iz projekta zbog „nedostavljanja činidbene garancije za dovršenje objekta što je bio jedan od uslova za učešće građevinskih objekata u Projektu”.

Slutnje da je projekat namijenjen prevashodno građevinarima kojima, kako su se i sami žalili, u posljednje vrijeme nije išlo najbolje, postale su očigledne. Građevinari su ponudili svoje neprodate stanove, završene i nezavršene, po cijenama koje inače „drže”. Oni, za razliku od banaka, ne bi mijenjali pravila igre. Jer im očigledno osiguravaju dobit.

A Vlada je toliko bila zaokupljena da im pomogne, da je smetnula s uma da ne može skupiti hiljadu podstanara koji mogu da ispune sve nevjerovatne uslove koje je pred njih postavila. Sada radi ono što najbolje umije: ubjeđuje građane da bolje od njih zna šta mogu i šta im se isplati. To Vladi dobro ide.

Milena PEROVIĆ-KORAĆ

Komentari

DRUŠTVO

HOTELI SVETI STEFAN I MILOČER I DALJE ZATVORENI: Statis optužuje premijera za prijetnje sudijama

Objavljeno prije

na

Objavio:

Javni poziv kompanije Adriatic properties na saradnju pretvorio se u niz neprimjerenih optužbi i kvalifikacija na račun Vlade i premijera Zdravka Krivokapića, kojeg potpisnici optužuju da utiče na rad crnogorskog pravosuđa na način da lično prijeti pojedinim sudijama u sporovima koje zakupac vodi protiv države Crne Gore i Opštine Budva

 

Prepiska između predstavnika Vlade i zakupca hotelskog kompleksa Sveti Stefan i Miločer, kompanije Adriatic properties povodom zatvaranja/otvaranja hotela za ovu turističku sezonu, dostigla je krajem jula kulminaciju. Više se ne  biraju riječi i uvrede koje jedna strana upućuje drugoj.

U posljednjem u nizu javnih saopštenja kompanije Adriatic properties i Aman resorts pozvale su predstavnike Vlade na saradnju u rješavanju nezavidne trenutne situacije. Najpoznatije ljetovalište na Crnogorskom primorju i dalje je zatvoreno, uprkos poodmakloj turističkoj sezoni.

Ponovljen je zahtjev  u kojem tvrde da jedino  traže uvjerenje da mogu nastaviti da upravljaju luksuznim risortom u skladu sa međunarodnim standardima. ,,Bez upada, uznemiravanja, zastrašivanja ili oštećenja rizorta”.

Međutim, ovaj javni poziv  na saradnju pretvorio se u niz neprimjerenih kvalifikacija na račun Vlade i premijera Zdravka Krivokapića. Njega  potpisnici optužuju da utiče na rad crnogorskog pravosuđa na način da lično prijeti pojedinim sudijama u sporovima koje zakupac vodi protiv države Crne Gore i Opštine Budva.

,,U lokalnim medijima čitamo šokantne izvještaje da premijer prijeti lokalnom sudiji da će, ukoliko odluči u našu korist, zahtijevati da se protiv njega podnese krivična prijava tvrdeći da je institucija radila protiv interesa države”, navodi se u saopštenju koje su objavile Vijesti.

Da bi se zabrinuto upitali kakva se poruka ovakvim aktivnostima premijera šalje aktuelnim i potencijalnim investitorima u smislu demokratije i političke stabilnosti u Crnoj Gori.

Petros Statis nije potpisan ispod teksta saopštenja za javnost. Ali  prepoznatljiva je retorika predsjednika Odbora direktora kompanije Adriatic properties, čiji je osnivač of-šor kompanija Aidway investments Ltd, registrovana na Britanskim Djevičanskim Ostrvima.

I pored detaljne pretrage nije bilo moguće naći niti jedan tekst u medijima na temu u kojoj se pominju prijetnje premijera Krivokapića nekom od sudija. Ko je, gdje i kada objavio  takvu informaciju, Statis nije podijelio sa čitaocima. Teško je povjerovati da bi informacija o direktnom miješanju premijera Crne Gore u nadležnost pravosuđa ostala na marginama medijske scene u Crnoj Gori. Naprotiv, takva skandalozna vijest, našla bi se na naslovnicima vodećih medija i bila važna  vijest na svim TV stanicama i portalima. Ne bi bila ekskluziva tamo nekog lokalnog medija, ili onih medija koje Statis kontroliše.

Problematičan je i drugi dio neutemeljenog javnog opanjkavanja premijera, po kojem je u pitanju prijetnja lokalnom sudiji nekog lokalnog suda.

Od nižih sudova u Budvi radi samo Sud za prekršaje, dok se sporovi građana i privrednih subjekata sa teritorije opštine Budva uglavnom vode pred Osnovnim sudovima u Kotoru ili na Cetinju. U slučaju spora o kome govore u Adriatic propertiesu, navedeni sudovi nisu nadležni, pa ne može biti riječi o lokalnom sudu ni o lokalnom sudiji.

Podsjećamo, početkom jula kompanija Adriatic properties preko svojih advokata predala je Privrednom sudu u Podgorici predlog za određivanje privremene mjere kojom se državi Crnoj Gori zabranjuje da preduzima mjere i radnje koje mogu  nanijeti štetu ovoj kompaniji kao i zabranu da se vrše promjene na imovini koja je predmet Ugovora o zakupu hotela Sveti Stefan i Miločer kao i ugovora o zakupu hotela Kraljičina plaža.

Branka PLAMENAC
Pročitajte više u štampanom izdanju Monitora od 30. jula ili na www.novinarnica.net

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

VIŠE STANOVNIKA UMIRE NEGO ŠTO SE RAĐA: Epidemija Bijele kuge u Crnoj Gori

Objavljeno prije

na

Objavio:

Korona, siromaštvo, iseljavanje, besperspektivnost neki su od razloga što je u Crnoj Gori prošle godine, prvi put od Drugog svjetskog rata, zabilježen negativni prirodni priraštaj. Negativan trend se ove godine pogoršava

 

Prirodni priraštaj u Crnoj Gori na kraju aprila bio je čak minus 1.218, a bijela kuga je prisutna u 21 od 24 opštine, pokazali su, početkom ovog mjeseca prezentovani, podaci Monstata. Od početka godine do kraja aprila rođeno je 2.178 beba, a preminulo je 3.396 građana. Pozitivan prirodni priraštaj bilježi se u Budvi gdje je broj rođenih za sedam veći od umrlih, Rožajama 13, a u Podgorici, koja je grad koji ima najviše rođenih, svega dva.

Crna Gora je prošlu godinu završila sa negativnim prirodnim priraštajem, jer je broj preminulih za 1 odsto veći od broja rođenih. To je prvi put od Drugog svjetskog rata, da je priraštaj negativan. Na kraju 2020. prirodni priraštaj je bio negativan u 17 opština, a tokom ove došlo je do povećanja negativnih trendova u još četiri grada, najviše na sjeveru zemlje. U pljevaljskoj opštini natalitet je u konstantnom padu, za šest mjeseci 2021. godine rođene su 62 bebe. U maju je rođeno 17, a u junu 10 beba. Statitički podaci govore da se posljednjih godina u Pljevljima na godišnjem nivo rađa do 200 beba, a prije dvadeset godina rađalo se i do 1.300 djece. Ove godine se prvi razred upisuje 160 đaka prvaka, a prije 30 godina upisivalo se 450.

Sa prosječnom platom od 300 eura na sjeveru ne može se planirati porodica, pa se mladi iz ovih krajeva stalno sele u inostranstvo i prema jugu države. Nezvanični, pošto zvaničnih nema, podaci govore da je Crnu Goru u posljednje tri decenije napustilo oko 150.000 građana. Nezaposlenost, male plate a ogromne cijena stanova, razlog su što se mladi u Crnoj Gori, najkasnije u Evropi, odvajaju od porodice, tek sa 32 godine.

Poslovna politika većine preduzeća je da se žene još uvijek prilikom intervjua pitaju da li planiraju zasnivanje porodice, što im se ubraja u otežavajuću okolnost. A majke su prve koje, kada nastupi kriza, ostaju bez posla.

Na sve ovo tokom prošle i ove godine nadodala se i korona kriza. ,,Kada je pandemija počela već smo imali najavu negativnih trendova kada je u pitanju priraštaj. Ta priča o koroni je bila iznenađujuća i razarajuća za društvo. Tako da su se pored svih društvenih faktora sada umiješali i biološko medicinski faktori koji su doveli do pada prirodnog priraštaja”, ocjenio je nedavno za Radio Slobodnu Evropu demograf Miroslav Doderović.

U Crnoj Gori je, do sada, od korona virusa umrlo 1624 osoba. Prema analizi Vijesti u periodu od jula 2020. do aprila 2021. svaka peta smrt bila je povezana s koronavirusom.

Prema podacima Uprave za statistiku Monstat i Instituta za javno zdravlje porast mortaliteta ne ogleda se samo u preminulima od posljedica virusa. Od jula (2020) do aprila (2021), izuzevši zvanične žrtve korone, umrlo je 535 osoba više u odnosu na petogodišnji prosjek. Kada se uporedi sa istim mjesecima 2020. i 2019. godine, umrlo je 598 osoba više.

,,Dodatan broj smrtnih slučajeva može biti indirektno vezan za koronavirus ili može biti posljedica oslabljenog pristupa zdravstvenoj zaštiti tokom kovid krize”, izjavio je za Vijesti direktor Instituta za javno zdravlje Igor Galić.

U prvim mjesecima pandemije sami pacijenti su izbjegavali odlaziti u bolnice zbog rizika od COVID19, a tokom prošle godine  imali smo zatvaranje ambulanti na sekundarnom i tercijarnom nivou, podsjeća za Monitor epidemiološkinja iz Instituta za javno zdravlje Milena Popović Samardžić: ,,Kad se tome pridruže dugoročne posljedice COVID-19 infekcije može se postaviti sumnja da konačan broj umrlih od COVIDa nije definitivan i da može biti značajno veći”.

Ona kaže da porast broja smrtnih slučajeva daje potpuniju sliku uticaja pandemije na mortalitet, što se samo iz prijavljenih smrtnih slučajeva od COVID 19 ne može zaključiti. ,,Da bismo izmjerili stvarni uticaj pandemije na moratalit pored registrovanih umrlih od COVID 19 potrebno je analizirati i excess deaths, tj. promjenu u broju umrlih u poređenju sa prosjekom za isti period prethodne godine”, kaže.

Podaci govore da je tokom 2020. umrlo 430 muškaraca i 268 žena više u poređenju sa 2019. Najveći porast u broju smrtnih slučajeva u odnosu na 2019. godinu zabilježen je starosnoj strukturi iznad 65 godina. ,,Trend rasta mortaliteta tokom 2021 nastavio je da raste. Tokom januara broj preminulih je veći za preko 200 u odnosu na isti period prethodne godine. Taj trend rasta mortaliteta se nastavio i u narednim mjesecima što samo govori o ozbiljnosti ove pandemije. Kada se uz to uzmu u obzir i dugoročne posljedice COVIDa ili nešto što je već u literaturi poznato kao long COVID a što je čest uzrok vraćanja pacijenata u bolnicu u periodu od tri do šest mjeseci nakon inicijalne pojave simptoma, ponovno zauzimanje hospitalnih kapaciteta, pa i povećan rizik od smrti u prvih šest mjeseci od inicijalne infekcije, jasno je da će konačna slika ove pandemije što se tiče broja žrtava biti mnogo ozbiljnija”, zaključuje Popović-Samardžić.

Usljed kovid krize, tokom prošle godine, jedna od preporuka Nacionalnog koordinacionog tijela za borbu protiv zaraznih bolesti bila je da parovi odgode planove za proširenje porodice.

Kovid je dodatno ogolio negativne trendove koji odavno traju, a koje država do sada nije preduprjeđivala. Nakon što su početkom ovog mjeseca  objavljeni alarmanti podaci o padu nataliteta, reagovala je jedino Socijalistička narodna partija koja je poručila da nova vlast rješavanju problema negativne stope prirodnog priraštaja mora pristupiti krajnje ozbiljno, jer se radi o trendovima koji bi upalili „crveni alarm“ i kod država sa neuporedivo većim brojem stanovnika. U većini ostalih partija alarm se pali samo na priče iz davnina.

Sredinom aprila je objavljeno da će se pitanjima koja se tiču nataliteta baviti skupštinski odbor za Rodnu ravnopravnost.

Dugoročne prognoze, koje su još 2017. godine objavile Ujedinjene nacije govore da će u 2100. Broj stanovnika u Crnoj Gori biti za 200.000 manji nego danas i iznositi 437.000 ljudi. Polovinu stanovništva će činiti stariji od 60 godina.

Predrag NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

DRUŠTVO

ZNACI: Vakcinacija zakočila

Objavljeno prije

na

Objavio:

U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru, najavljuje epidemiološkinja Milena Popović-Samardžić

 

U Crnoj Gori je do srijede prvu dozu vakcine primilo 165.022 građanina (36,1 odsto punoljetnog stanovništva), a dvije doze 147.184 (32,2 odsto). Od 4. maja, kada je počela masovna vakcinacija protiv korona virusa, ukupno je dato 312.206 doza vakcina.

Vakcinacija ne teče brzinom kojom bismo željeli, kaže za Monitor epidemiološkinja Instituta za javno zdravlje Milena Popović – Samardžić. ,,Građani odlažu vakcinaciju za septembar. Moramo ih upozoriti da je za kompletiranje vakcinacije i konsolidaciju imunog odgovora potrebno dva mjeseca od primanja prve doze. Sada se vakcinišemo da bismo bili bezbjedni u oktobru”.

Ona ponavlja apel Instituta na građane da ne oklijevaju i ne odlažu vakcinaciju. ,,Vakcine protiv COVID-19 su bezbjedne i učinkovite u domenu prevencije teških formi bolesti i fatalnih ishoda. Efikasnost vakcina u prevenciji simptomatske infekcije izazvane delta sojem je niža nego što je bila u odnosu na alfa soj. Svaka nova mutacija virusu daje veću otpornost na vakcinu. To je upravo jedan od razloga zašto vakcinacija mora biti brža i obuhvat mora biti veći jer virus mutira u osjetljivom domaćinu”, kaže Popović-Samardžić.

Predviđa se da nas očekuje teška zima, ako se globalni proces vakcinacije nastavi ovom dinamikom i virus nastavi da mutira ovom brzinom.

,,Podsjetiću da je u Jugoslaviji tokom 1972. za mjesec dana vakcinisano 18 miliona ljudi od variole vere. U epidemiji najvažniji je brz odgovor. Vakcinacija je dobrovoljna i umnogome zavisimo od solidarnosti. Mladi ljudi koji upravljaju pandemijom vakcinisani su u veoma malom procentu. U grupi od 20 do 29 godina u procesu vakcinacije je oko 18 odsto mladih ljudi. To je  bolje nego prije mjesec dana ali i dalje nedovoljno. Tokom zimskih mjeseci jedan od važnijih oslonaca pored vakcinacije biće nam poštovanje propisanih mjera, nošenje maske u zatvorenom prostoru”, zaključuje Popović-Samardžić.

P.NIKOLIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo