Povežite se sa nama

OKO NAS

KORONA VIRUS SVE BLIŽI: Najteže posljedice u neuređenoim državama i među ranjivim grupama  

Objavljeno prije

na

Epidemija se širi.  Iz sata u sat stižu vesti o državama u kojima se pojavila   zaraza.  I borba protiv korona virusa poprima međunarodne razmere. Više zemalja je odlučilo  da izdvoji ogromne sume novca za razvoj vakcine protiv ovog virusa.  Generalni sekretar UN Antonio Guterešje je pozvao članice svetske organizacije da što pre stave na raspolaganje 675 miliona dolara za borbu protiv ove zaraze

 

Ulice puste ili sa tek ponekim prolaznikom. Neke prodavnice i ustanove rade, ali sva mesta na koja se ljudi okupljaju su zatvorena. I škole, pozorišta, teretane.

Opis ne dolazi iz kineskog Vuhana, već iz više od deset “zatvorenih gradova” u severnim provincijama Italije Lombardije I Veneta. Zajedničko im je izbijanje korona virusa.

Strah i nervoza se šire Italijom. Poluprazni rafovi ukazuju da ljudi prave zalihe hrane.  Sve je više ljudi sa maskama na licu. No, maske, kao i rukavice i higijenske sprejove je sada veoma teško kupiti u radnjama i na internetu jer su prioritet bolnice.

Epidemija se širi.  Iz sata u sat stižu vesti o državama u kojima su se pojavili prvi slučajevi zaraze. Istovremeno, i borba protiv korona virusa poprima međunarodne razmere.

U epicentru zaraze epidemije, kineskoj provinciji Hubej i metropoli Vuhan je, prema proceni Svetske zdravstvene organizacije (SZO) zaraza prešla kulminaciju. Broj novozaraženih počeo je da se smanjuje. U sredu uveče je u Kini bilo 78,190 obolelih i bolesti je podleglo 2,718 osoba.  Posebno je pogođeno kinesko zdravstveno osoblje, zaraženo je preko 3.000 lekara i pomoćnog bolničkog osoblja.

U najteže pogođenoj evropskoj državi Italiji je u sredu posle podne bilo 383 zaraženih, među njima četvoro dece i jedna 17-togodišnja devojka, 12 je preminulo, a još 209 osoba je u izolaciji. Kod preminulih je po pravilu reč o osobama koje su već lečene od neke druge bolesti.

Većina inficiranih je u bogatom regionu Lombardija, koncentrisanom u području južno od Milana, No, vlasti su uvele ograničenja na širem području severa Italije gdje živi više od 25 miliona ljudi – oko Milana, Torina i zaleđa Venecije – u tzv. ekonomskom srcu zemlje. Mere za sada nisu zaustavile širenje bolesti.

U Kini se vodi svojevrstan “narodni rat” protiv kovid-19. Pored ogromnih ljudskih napora, na raspolaganje je stavljeno oko 13 milijardi eura za obuzdavanje širenja virusa.  Potpuno je zabranjena prodaja, pa čak i konzumiranje mesa divljači, jer se pretpostavlja da se virus širi i u divljini – iako to dosadašnja saznanja ne potvrđuju.

Peking je objavio da blisko sarađuje s Japanom i Južnom Korejom kako bi obuzdali zarazu. U Južnoj Koreji se trenutno virus najbrže širi. Više je od 1.260 slučajeva i 12 umrlih.

Čini se da je najjednostavnije rešenje protiv širenja virusa preko nacionalnih granica – zabrana ulaska državljana pogođenih zemalja.  S druge strane, kineske vlasti savetuju svojim građanima da ne putuju u Sjedinjene Američke Države zbog „neprimerene“ sumnje i mera prema njima.

Generalni direktor Svetske zdravstvene organizacija (SZO) Tedros Adanom je poručio: „Da li virus ima potencijal pandemije? Apsolutno da. Da li je stigla? Sa našeg stanovišta još ne…Ključna poruka koja može svim zemljama sveta dati nadu,  hrabrost i sigurnost je da virus može da bude zadržan unutar granica i neke države su to uradile”.

No Majk Rajen, šef programa SZO za vanredne situacije kaže da je vreme da uradimo sve što možemo da se pripremimo za pandemiju. Pandemija se proglašava kada infekcija istovremeno predstavlja pretnju u različitim delovima sveta ili se nova bolest već širi po svetu. SZO je proglasila pandemiju 2009.  godine kada je svinjski grip H1N1 ubio stotine ljudi.

Gotovo sve države pripremaju se za moguće širenje epidemije, a sve je aktivnija i saradnja u borbi protiv te pretnje na nivou EU. Ovog utorka sastali su se ministri zdravlja Italije i zemalja njenog neposrednog susedstva – Francuske, Slovenije, Švajcarske, Austrije i Hrvatske. Sastanku je prisustvovao i nemački ministar zdravlja Jens Špan.  Evropski centar za prevenciju i kontrolu oboljenja (ECDC) procenjuje da je opasnost od širenje virusa u Evropi „niska do umerena“. U ECDC smatrjua da je većina zemalja već uvela potrebne mere kako bi se sprečilo brzo širenje bolesti. Realno, najteže posljedice gripa pogodiće neuređene države i  ranjive grupe.

Mnogim Evropljani su razgrabili papirne zaštitne maske za lice. Te maske malo pomažu protiv ovog virusnog oboljenja, ali mnogi se rukovode onim: bolje išta nego ništa.

Više zemalja je odlučilo  da izdvoji ogromne sume novca za razvoj vakcine protiv virusa.  Generalni sekretar UN Antonio Gutereš je pozvao članice svetske organizacije da što pre stave na raspolaganje 675 miliona dolara kako se korona virus ne bi pretvorio u „noćnu moru čitavog sveta“.

Komesar za krizne situacije EU Janez Lenarčič objavio je da će Unija staviti na raspolaganje više od 230 miliona eura za borbu protiv te epidemije. I američki predsednik Donald Tramp je odlučio da od Kongresa zatraži 2,5 milijardi dolara za borbu protiv virusa i potragu za vakcinom.

No kada je reč o vakcini,  ne bi trebalo biti preveliki optimista.  Nemački centar za istraživanje infekcija (DZIF) upozorava da mogu da prođu i godine, čak i decenije, dok ne bude pronađeno sredstvo protiv novog virusa.  I u najboljem slučaju, biće potrebno još mnogo vremena dok vakcina ne bude na raspolaganju svima kojima je potrebna.

Sa naglim širenjem virusa na severu Italije, evropski lideri su suočeni s možda najvećim izazovom od migrantske krize. Kriza iskušava predanost Evrope otvorenim granicama i slobodi putovanja, temeljnom principu EU. Hrvatski ministar zdravlja Vili Beroš je posle sastanka u Rimu, rekao kako je odlučeno da se “granice sa Italijom neće zatvarati, jer to ne bi bilo efikasno”.

Austrija je u nedelju privremeno zaustavila vozove iz Italije zbog bojazni da bi dvoje putnika u jednom vozu mogli imati virus. Ukoliko se virus proširi, biće, takođe, podvrgnut probi hvaljeni, ali napeti evropski javni zdravstveni sistemi, posebno u zemljama koje su prošle mere štednje od globalne finansijske krize 2008.

Italijanski premijer Đuzepe Konte kazao je da da se ne može isključiti mogućnost povećanja broja zaraženih u drugim zemljama pošto i one provedu strožija testiranja. Ostale zemlje su poručile da će nadzirati sve putnike koji dolaze iz Italije.

Sve veći broj slučajeva zaraze korona virusom u zemlji iznenadio je premijera Kontea, pošto je Italija uvela strožije mere od bilo koje druge evropske zemlje odkako su u Kini prijavljeni prvi slučajevi. Italija je 31. januara zabranila letove za i iz Kine, Tajvana, Hong Konga i Makaoa, počela s pregledom svih putnika koji su stizali na njene aerodrome i proglasila vanredno stanje kako bi oslobodila novčana sredstva za mere izolacije.

Zaključno sa sredom uveče u Hrvatskoj je potvrđen i treći slučaj zaraze korona virusom.

Premijer Andrej Plenković je apelovao na građane: “Treba prestati s panikom, velikim odlascima u šoping, zalihama, nismo uopće u takvoj situaciji niti u toj fazi”.

              Milan BOŠKOVIĆ

 

Ulcinj decenijama karantin

 

“Umjesto da izgradi davno srušene hotele ‘Galeb’ i ‘Jadran’ i vrati Ulcinju stari sjaj turističke metropole, Vlada ‘čašćava’ ovaj grad karantinom za zarazne bolesti, grad u kome je samo u toku 2019. godine ostvareno oko 750.000 noćenja u privatnom smeštaju”, kaže za Monitor poslanica Demokratskog fronta dr Ljiljana Đurašković.

Vlada Crne Gore je ranije saopštila da se “u slučaju masovnog obolijevanja ili pojave novog koronavirusa karantin možda izgradi u bivšoj vojnoj kasarni Zoganje u Ulcinju”.

Prema njezinim riječima, u sretnim zemljama karantini se prave na usamljenim i strogo izolovanim mjestima, a ne u tranzitnim gradovima sa velikom frekvencijom.

Naselje Zoganje se nalazi na pet kilometara od Ulcinja, na dionici puta prema međunarodnom prijelazu sa lbanijom. Tokom prošle godine na zajedničkom graničnom prijelazu Sukobin-Murićani zabilježen je promet od 2,7 miliona ljudi, što znači da je taj prijelaz najfrekventniji u državi, a kojim na ulcinjsku rivijeru dolazi najveći broj gostiju.

“Ako se ovaj naum Vlade ostvari Ulcinjani se mogu pozdraviti sa sezonom i turizmom od čega živi i opstaje cio grad”, kaže  dr Đurašković.

Predsjednik Demokratskog saveza Albanaca Saubih Mehmeti rekao je da bi takva odluka Ministarstva zdravlja bila izuzetno štetna, jer ljudi u Zoganju pretežno žive od poljoprivrede, dok  će teško biti narušen turistički imidž Ulcinja.

Ovom idejom nijesu zadovoljne ni ostale političke partije u ovom gradu, kao ni lokalna uprava, ali su mali izgledi da će biti uvaženi njihovi apeli i molbe upućene  Vladi da odustane od realizacije ovog svog nauma.

“ Danas je u Crnoj Gori najteže biti građanin Ulcinja, resursima najbogatije opštine, ali zahvaljujući politici vladajućih partija, ekonomski najsiromašnije opštine u Crnoj Gori. Čitav Ulcinj je već decenijama veliki karantin“, ocijenili su iz Građanskog pokreta URA.

Iz državnih institucija nezvanično navode da se pojam „karantin“ koristi u senzacionalističke svrhe navodeći da u karantin idu osobe koje su zdrave, a za koje se procjenjuje da imaju neki epidemiološki rizik. Građani tog ulcinjskog sela navode da kasarna nije izolovana, da u Ulcinju ne postoji bolnica, te da stoga nema ni stručnog osoblja.

U svim zemljama prihvatni centri su smješteni daleko od naselja. Australijska vlada odlučila da karantin bude Božićno ostrvo, udaljeno 2.600 kilometara od Australije.

“Čak i ako zanemarimo činjenicu da karantin bez stručnog osoblja ne znači ništa, ono što smo vidjeli u Zoganjama je porazno. Jedna zgrada je okrečena spolja, ali sve okolo govori da u tom prostoru uz poteškoće mogu raditi i zdravi ljudi, a kamoli liječiti se osobe koje imaju ozbiljne zdravstvene probleme”, tvrdi predsjednik  URE Dritan Abazović.

Od ponedjeljka albanski policajci i graničari na Sukobinu nose zaštitne maske i rukavice, i tu su stalno prisutne dvije ekipe ljekara. Veliki broj državljana Albanije radi na sjeveru Italije, koji u svoju domovinu dolaze preko ovog graničnog prijelaza.

Prema riječima dr Dhurate Hysi, dosadašnje kontrole pokazale su da nije bilo nijedne osobe inficirane koronavirusom.

Ulcinjani se zbog turizma od kojeg žive  nadaju da će se čitava ova priča okončati u proljeće.

Mustafa CANKA

 

Sporovi među stručnjacima

Nemački mikrobiolog Aleksander Kekule je upozorio da bi tu bolest trebalo shvatiti veoma ozbiljno.  Po njemu, to nije običan grip, jer je kod njega smrtnost negdje oko 0,1 odsto. Kod  korona virusa smrtnost je između 0,5 i 1,5 procenata. „To znači da je to deset puta opasnija bolest od gripa“, rekao je Kekule za radio-stanicu Dojčlandfunk. Kazao je da je teže odrediti rizičnu grupu, jer od ovog virusa ne oboljevaju samo stariji, bolesni ili deca, već i ljudi u punoj snazi.

Međutim, hrvatski naučnik Igor Štagljar, specijalista molekularne biohemije je izneo računjicu koja sugeriše da su izuzetno male šanse obolevanja od korona virusa, a još bitno manje podleganja bolesti. Štagljar, profesor na Odseku za biohemiju i medicinsku genetiku na Univerzitetu u Torontu je ukazao da uKini živi 1,386 milijardi stanovnika, od kojih je samo 0,0055 posto obolelo od kovid-19. Po Štagljaru, 0,7 posto stanovnika grada Vuhana, iz koga je krenula zaraza, je inficirano, dok 99,3 posto stanovnika grada sa 11 miliona žitelja nema virus. “Da, opasnost postoji, no potpuno je nepotrebno stvarati ovakvu paniku”, zaključio je.

 

JE LI CRNA GORA SPREMNA ZA SUOČAVANJE SA KORONA VIRUSOM: Oprez bez panike

 

Nacionalni savjet za prevenciju zaraznih bolesti ocijenio je da je zdravstveni sistem Crne Gore sposoban da odgovori globalnom izazovu korona virusa. Ministar zdravlja Kenan Hrapović informisao je to nacionalno koordinaciono tijelo da ministarstvo ima redovnu komunikaciju sa Svjetskom zdravstvenom organizacijom, kao i da radi na koordinaciji svih zdravstvenih ustanova u zemlji. Kako je rekao, osoblje Instituta za javno zdravlje i epidemioloških službi pripravno je 24 sata.

Zbog širenja Korona virusa KOVID-19 u Italiji i registrovanja prvih slučajeva u Hrvatskoj i Sjevernoj Makedoniji, nivo rizika od novog virusa u Crnoj Gori je od niskog prerastao u umjereni.

Epidemiološkinja Božidarka Rakočević iz Instituta za javno zdravlje je saopštila da su u Crnoj Gori trenutno 184 osobe pod zdravstveno-sanitarnim nadzorom zbog aktuelnog virusa. Prema njenim riječima, zdravstvene ustanove raspolažu testovima za laboratorijsku dijagnostiku KOVID-19.

Direktor Instituta za javno zdravlje Boban Mugoša je na konferenciji za novinare 24. februara saopštio: ,,Imamo komunikaciju sa Svjetskom zdravstvenom organizacijom (SZO). Pripremamo se i sprovodimo mjere za eventualnu situaciju. Putovanje u pogođene regije nije zabranjeno, ali se savjetuje da se ne putuje ako to nije neophodno. Građani koji putuju u pogođena područja koronavirusom treba da naprave neku vrstu samostalne izolacije. To znači da izbjegavaju javna okupljanja koliko god to mogu.Postoji problem sa nabavkom opreme. Za sad imamo dovoljno, ali pokušavamo da još nabavimo”.

Na osnovu onoga što je poznato do sada, korona virus može uzrokovati  gripu slične simptome kao što su groznica, kašalj, otežano disanje, bol u mišićima i umor. Kod težih slučajeva dolazi do razvoja teške upale pluća, akutnog respiratornog distres sindroma, sepse i septičnog šoka koji vode do smrtnog ishoda. Osobe sa postojećim hroničnim oboljenjim i stanjima su u većem riziku od razvoja teških formi bolesti. Iz Instituta za javno zdravlje kažu da se virus dominantno prenosi kapljičnim putem prilikom kijanja, kašljanja ili izdisanja. Period inkubacije, odnosno vremena od izloženosti virusu do početka simptoma, se trenutno procjenjuje na između dva i 14 dana. Iako su oboljele osobe najzaraznije u periodu kada su simptomi najviše izraženi (simptomi slični gripu), postoje indicije da pojedine osobe mogu biti zarazne a da nemaju izraženih simptoma.

Ne postoji specifična terapija protiv korona virusa, a pristup koji se primjenjuje u liječenju podrazumjeva liječenje simptoma bolesti, na primjer groznice ili otežanog disanja. Iz Instituta za javno zdravlje kažu da simptomatska i potporna terapija (terapija kiseonikom, nadoknada tečnosti, antivirusna terapija) može biti vrlo efikasna kod oboljelih od korona virusa.

Pomoćnik ministra zdravlja Miro Knežević, u emisiji Boje jutra emitovanoj 26. februara, govorio je o pojedinim mjerama zaštite od korona virusa. Prema njegovim riječima, zaštitne opreme ne fali, jer postoje rezerve od ranije. Ta oprema podrazumijeva hirurške maske i naočare i vizire kako bi se zaštitile oči, nos i usta. Preporučeno je i čišćenje ruku sapunom i vodom u trajanju od najmanje 20 sekundi ili upotrebom sredstva za dezinfekciju ruku na bazi alkohola koji sadrži 60 -95 posto alkohola.

Pojedini građani su na društvenim mrežama podijelili zabrinutost zbog toga što u apotekama širom države navodno nema dovoljno zaliha zaštitnih maski, lijeka Tamiflu, koji se koristi kao preventivno ili terapijsko sredstvo za liječenje gripa, kao ni gelova, odnosno sredstava na bazi alkohola za dezinfekciju ruku. Iz Montefarma tvrde da prvenstveno snabdijevaju sve javne zdravstvene ustanove hirurškim maskama i da imaju dovoljnu količinu za njihove potrebe. ,,Ministarstvo zdravlja je odradilo posebnu porudžbu specijalnih zaštitnih maski sa filterima, odjela i neophodne prateće opreme od renomiranog proizvođača 3M, koje je Montefarm već isporučio epidemiološkim službama i Infektivnoj klinici”, saopšteno je iz PR službe uprave Montefarma. Iz većine crnogorskih bolnica rečeno je da zaštitne opreme ima u dovoljnim količinama.

Ukoliko dođe do pojave koronavirusa nadležni razmatraju u kojim mjestima bi bilo moguće organizovanje karantina. To su, kako su za sada najavili, Zoganj u Ulcinju, Podgorica i Danilovgrad.

Javnost su u srijedu sablaznule fotografije šatora postavljenih ispred Infektivne klinike, na račun kojih se šire šaljivi komentari na društvenim mrežama. Direktor Kliničkog centra Jevto Eraković kasnije odbacio  tvrdnje da su šatori namijenjeni pacijentima koji su eventualno inficirani korona virusom, tvrdeći da su postavljeni na zahtjev Infektivne klinike radi simulacije odlaganja zaštitne opreme. ,,Simulacija isključivo služi da se pokaže kako osoblje da odloži zaštitnu opremu – mantile, maske, naočare. Mi ćemo, naravno, obezbijediti kvalitetne uslove, ali ovo je bila samo simulacija. Šatori nijesu za pacijente, već isključivo za odlaganje medicinskog materijala”, rekao je Eraković. Šatori su uklonjeni.

Brojni evropski gradovi, poput Rima, postavili su trijažne šatore ispred bolnica. Međutim, njihove zdravstvene vlasti su pojasnile da šatori služe kao filter, odnosno prostor, gdje medicinsko osoblje može detektovati potencijalnog zaraženog pacijenta, prije nego bude izolovan na odjeljenju.

Građane Crne Gore uznemirila je  nedavna vijest o povratku 400 radnika iz Kine koji bi trebalo da nastave gradnju auto-puta Bar-Boljare. Knežević je kazao  da još  nije potvrđen dolazak nijednog radnika iz Kine.Kako je rekao, ukoliko bi i došli, ti radnici ne mogu biti iz oblasti Hubei, koja je najviše pogođena koronavirusom. Oni koji dođu, prvo moraju 14 dana boraviti u karantinu u Kini, dan pred dolazak moraju da budu pregledani od strane tamošnjih ljekara i donijeti potvrdu da su zdravi, ali i da nakon toga u Crnoj Gori moraju biti pod nadzorom 14 dana. “Nema razloga za paniku”, poručio je.

Institut za javno zdravlje preporučuje  izbjegavanje bliskog kontakta sa osobama koje pokazuju simptome respiratornih bolesti, kao što su kašalj i kijanje, izbegavanje diranja očiju, nosa ili usta neopranim rukama. Ukoliko ste boravili u Italiji ili Kini (ili nekom drugom pogođenom području) tokom prethodnih 14 dana, koliko traje period inkubacije, i osjećate slabost sa povišenom tjelesnom temperaturom, kašljem ili otežanim disanjem – potražite ljekarski savjet.

 Andrea JELIĆ

Komentari

OKO NAS

PROCESI PROTIV VISOKIH FUNKCIONERA: Suđenje u (ne)razumnom roku

Objavljeno prije

na

Objavio:

Brojni procesi protiv visokih funkcionera, po ko zna koji put, u Višem sudu u Podgorici  ovih dana odloženi su za jesen ove godine. I tako prolaze godine

 

 

„Nijesu ispunjeni zakonski uslovi za održavanje glavnog pretresa“, rečenica je koju sudije podgoričkog Višeg suda izgovaraju u mnogobrojnim postupcima posljednjih dana. Bez obzira što je riječ o pritvorskim predmetima, početak ili nastavak suđenja zakazuju potom  za septembar i oktobar. Idu kolektivni odmori.

Da se sudije odmore moraće da čeka  nekadašnja predsjednica Vrhovnog suda Vesna Medenica. U slučaju koji protiv njenog sina Miloša, i članova njegove kriminalne grupe i dalje nijesu saslušani svi optuženi, sutkinja Nada Rabrenović suđenje je nedavno odgodila za sredinu septembra i početak oktobra. Razlog tome je  nedolazak otpuženog Vasilija Petrovića.

U oktobru će biti dvije godine od podizanja optužnice protiv ove kriminalne grupe, pa se  nameće i pitanje ko je odgovoran što do sada optuženi nijesu iznijeli svoju odbranu i šta je tokom dvije godine preduzeto da se obezbijedi nesmetano vođenje sudskog postupka. Ovaj slučaj nije usamljen i to je ono što bi trebalo za zabrine borce za suđenje u razumnom roku.

Advokat Stefan Jovanović u razgovoru za Monitor kaže da to što se pretresi zakazuju za jesen za posljedicu ima povredu prava na suđenje u razumnom roku. “Istovremeno,  akav način zakazivanja pretresa je posljedica svega onoga na šta ukazuje esnaf kojem ja pripadam, to je da Specijalno odjeljenje Višeg suda u Podgorici nema prostora i kapaciteta niti uslova da svoj posao radi onako kako je to zakon predvidio”,  kaže Jovanović. Podsjeća da ima samo šest sudija Specijalnog odjeljenja. “Od tih šest sudija formiraju se dva vijeća za ogroman broj predmeta budući da se preko 90 odsto optužnica Specijalnog tužilaštva u suštini zasniva na onome sto je dobijeno putem Sky aplikacije. Imamo optužnice koje se potvrđuju, makar je to do sada bio slučaj, bez prave kontrole kako je to propisano odredbama ZKP-a. To su optužnice sa velikim brojem lica od kojih su neka dostupna nadležnim organima, neka nijesu. Dakle svi ti činioci utiču na to da jednostavno suđenja ne mogu da se završavaju u nekom doglednom vremenskom period”, smatra advokat Jovanović.

On podsjeća da je u slučaju procesa protiv njegovog branjenika Miloša Medenice samo Medenica do sada iznio odbranu. “Drugi  nijesu, i njemu suđenje praktično treba da počne u septembru.”.  Jovanović ocjenjuje da je njegov klijent Medenica odavno izgubio status pritvorenog lica i postao taoc.

Za jesen su sudije Višeg suda odgodile mnogobrojna suđenja među kojima su i premedti u kojima je optužnica podignuta još pre više od šest godina, ali do danas u njima nije doneta ptrvostepena sudska odluka. To je slučaj sa postupkom pokrenutim protiv nekadašnjeg prvog čovjeka Berana Vuke Golubovića. Optužnica je podignuta u februaru 2018.godine, ali do danas nije bilo prvostepene presude.

Jesenje dane da iznese svoju odbranu će čekati i kontroverzni bankar Duško Knežević. Specijalno tužilaštvo protiv njega je podiglo nekoliko optužnica zbog višemioniskih malverzacija i pranje novca. Njegova odbrana je nedavno tvrdila da ne može pripremiti kvalitetenu odbranu zbog Kneževićevog lošeg zdravstvenog stanja. Knežević je tada sudu dao izvještaj zatvorskog ljekara, koji potvrđuje njegov medicinski pregled. U izvještaju je navedeno i da je pod terapijom koja mu utiče na koncentraciju.

I postupak u javnosti poznat kao “Stanovi” sudiće se od septembra. Podsjetimo, radi se o optužnici Specijalnog tužilaštva kojom se članovi Komisije za rješavanje stambenih pitanja Vlade koja je postojala od 2016 – 2020. terete za zloupotrebu službenog položaja. Optužnica je podignuta protiv funkcionera Demokratske partije socijalista Predraga Boškovića, kojeg SDT, uz još 12 osoba sumnjiči da je počinio navedeno krivično djelo. Osim Boškovića, da su budžet Crne Gore oštetili za dva miliona i 600 hiljada eura, SDT sumnjiči i Budimira Šegrta, Suada Numanovića, Sanju Vlahović, Ivana Brajovića, Dražena Miličkovića, Damira Šehovića, Dragicu Sekulić, Osmana Nurkovića, Suzanu Pribilović, Jelenu Radonjić i Aleksandra Jovićevića.

Za razliku od ovog sudskog postupka koji tek treba da započne, u podgoričkom Višem sudu, više od dvije godine se sudi, nekadašnjem direktoru tajne policije Dejanu Peruničiću koji se tereti za zloupotrebu službenog položaja. Peruničiću i njegovom kolegi Srđanu Pavićeviću za nezakonito snimanje i praćenje se sudi iza zatvorenih vrata, a suđenje će im biti nastavljeno u septembru. Peruničić i Pavićević se sumnjiče za krivična djela prisluškivanje i praćenje funkcionera Demokratskog fronta, bivšeg glavnog specijalnog tužioca Milivoja Katnića i više drugih osoba.

Svetlana ĐOKIĆ

Komentari

nastavi čitati

OKO NAS

ČELNICI OPŠTINA NA PRIMORJU JEDINSTVENI: Dosta im je morskog dobra

Objavljeno prije

na

Objavio:

Lokalne samouprave na jugu države pokrenule su inicijativu za ukidanje Javnog preduzeća za upravljanje morskim dobrom. Svojom obalom žele samostalno upravljati

 

 

“Isuviše dugo traje ta institucija koja nam je malo dobra donijela. Zato mnogi vjeruju da bi oslobađanje od njenih kandži donijelo ovom gradu preporod”, kaže novinarka iz Ulcinja Arjona Resuljani.

Ona navodi da je početkom ove godine lokalna uprava podnijela predstavku Ustavnom sudu Crne Gore u kojoj se ističe da su već tri decenije Opština Ulcinj i njeni građani diskriminisani zbog postojanja Javnog preduzeća za upravljanje morskim dobrom (JPMD), čije je sjedište u Budvi.

Nijesu više samo Ulcinjani ogorčeni na Morsko dobro. Sada su na Primorju svi jedinstveni u stavu da samostalno žele da upravljaju svojom obalom i prije svega da sami odlučuju o tome kako će trošiti sredstva koja se ubiraju u toj zoni. Čelnici svih primorskih opština saglasili su se ove sedmice, na sastanku u Tivtu, da je postojeći koncept morskog dobra prevaziđen i centralistički, kao i da ometa razvoj tih lokalnih samouprava.

Oni  se pozivaju na evropska pravila i standarde koji, tvrde,  nalažu da upravljanje i planiranje prostorom mora biti u rukama opština. „Ovo je u saglasju sa najavljenim izmjenama i dopunama zakonskih rješenja koja se predlažu kroz novi Zakon o lokalnoj samoupravi u domenu decentralizacije”, smatra predsjednik Opštine Bar Dušan Raičević napominjući  da je postojanje Morskog dobra tipičan primjer centralizacije.

Na ovako nešto nije se pomišljalo u vremenima dok je Crnom Gorom suvereno vladala Demokratska partija socijalista, čiji je Raičević istaknuti član i poslanik u državnom Parlamentu, i kada su vlasti u opštinama na Primorju bile većinski pod njenom kontrolom. Suštinski, ovo preduzeće je i formirano 1993. godine da bi se, na legalan način, od Ulcinja, tada jedine opozicione opštine na Primorju, u državnu kasu preusmjeravali prihodi i upravljalo njenom najvrjednijom imovinom. Stoga je i razumljivo što je čak 57 odsto teritorije kojom gazduje Morsko dobro, odnosno čitavih 33 miliona metara kvadratnih, nalazi  u toj opštini. I u kojoj su i obale rijeke Bojane morsko dobro!?

Nakon avgusta 2020. godine popustio je pritisak iz Podgorice, pa je jednoglasno došlo do  inicijative kojom se traži ukidanje Morskog dobra iako predsjednici ovih šest opština dolaze iz različitih stranaka i političkih grupacija. Neke su vlast, a neke opozicija na državnom nivou.

Jedan od inicijatora okupljanja primorskih gradonačelnika je bio predsjednik Opštine Kotor Vladimir Jokić. Ovaj član Predsjedništva Demokratske Crne Gore je proteklih mjeseci često kritikovao Morsko dobro što je od 2021. godine minimalno ulagalo u tu opštinu. “JPMD treba da zna da mi kao gradska vlast nećemo dozvoliti da novac koji to preduzeće prihoduje sa teritorije naše opštine ulaže svuda po Primorju, a ništa u Kotoru i to zbog svog nerada. To  nije prihvatljivo“, poručio je nedavno Jokić čelnicima ove institucije.

U političkoj utakmici je svakako važno imati inicijativu, nuditi prijedloge i rješenja. A lokalni izbori u Kotoru biće održani 29. septembra.

Do tada će Radna grupa koju su oformili predsjednici opština, uz podršku Zajednice opština Crne Gore, već imati pripremljenu verziju zaključaka o upravljanju i gazdovanju morskom obalom, odnosno, kako je predložila potpredsjednica Opštine Budva Jasna Dokić (Građanska lista Budva naš grad), donošenje potpuno novog zakona o morskom dobru. „Ukidanje morskog dobra se u proteklih 20 godina ukazalo kao potreba“, smatra predsjednik Opštine Herceg Novi Stevan Katić (Demokrate).

Zaključci Radne grupe biće potom upućeni Vladi i Skupštini Crne Gore. Predsjednik Opštine Ulcinj Genci Nimanbegu (Nova demokratska snaga Forca) kaže da će „taj politički stav odgovornih ljudi sigurno sve donosioce odluka na nivou države natjerati da podrže njihov predlog“.

Sigurno je da samo politički pritisak može natjerati centralnu vlast u Podgorici da podrži prijedloge Primoraca, pa u Morskom dobru navode da će prihvatiti odluku nadležnih – kakva god ona bude. “To je legitimna inicijativa koju imaju pravo da upute Vladi i Skupštini predstavnici šest primorskih opština. Svaku odluku Vlade i Skupštine Crne Gore mi ćemo ispoštovati”, rekao je izvršni direktor JPMD Mladen Mikijelj.

Vlada Crne Gore nije prihvatila inicijativu za ocjenu ustavnosti Zakona o morskom dobru koju je u aprilu podnio tadašnji predsjednik Opštine Ulcinj Omer Bajraktari. U mišljenju koje nije obavezujuće za Ustavni sud, kabinet Milojka Spajića navodi da je “granica morskog dobra u opštini Ulcinj određena na osnovu međusobne povezanosti morskog, kopnenog i rječnog sistema koji čine zonu morskog dobra ekološki osjetljivim područjem i gdje promjene u jednom prirodnom sistemu izazivaju posljedice u drugom sistemu“.

                                                                                                   Mustafa CANKA

Komentari

nastavi čitati

OKO NAS

TURISTI OTKRIVAJU PLANINE NA SJEVEROISTOKU: Vidljiv raskorak ponude i tražnje

Objavljeno prije

na

Objavio:

Iz lokalnih turističkih organizacija ocjenjuju da je planinski i planinarski turizam iz godine u godinu u sve značajnijem zamahu. Gostiju je sve više, sada treba učiniti ,koliko je moguće, da se udovolji njihovim potrebama i očekivanjima

 

 

Talas lijepog vremena već je doveo veliki broj turista u planinske centre na sjeveru Crne Gore. Utisak je, ipak, da je turista mnogo više nego što je u stanju da opsluži turistička i ugostiteljska ponuda na sjeveroistoku, u sve atraktivnijem rejonu od Jelovice do Prokletija.

U beranskoj lokalnoj turustičkoj organizaciji zadovoljno ocjenjuju da je ova ljetnja sezona mnogo bolja nego prošla. „Svi kapaciteti su popunjeni i mi dajemo sve od sebe da turistima koji dolaze po prvi put u ove krajeve ponudimo sadržaje koji će ih zadržati duže i, što je najvažnije, ponijeti takve utiske da će nam se sljedeće godine vratiti. Tome u prilog je, bez ikakve sumnje, doprinijelo ove sezone i otvaranje novog puta preko Jelovice, koji je, zbog radova na magistrali za Bijelo Polje, postao glavni tranzit prema moru i sa mora“, kaže za Monitor direktor TO Berane Ivan Radević.

On smatra da je Beranama potrebno još hotelskih kapaciteta zbog razvijanja kongresnog turizma. „Berane trenutno ima ukupno 215 hotelskih kreveta, kao i značajan broj kreveta u prijavljenim seoskim domaćinstvima. Najveći broj hotelskih kapaciteta je u gradu.  Potrebni su nam sada hoteli na planinama, jer strani turisti ne traže kafiće i beton, već netaknutu prirodu, mir i tišinu, ekološku hranu“, kazao je Radević.

„Bez risorta na Jelovici svaka druga ponuda ne može da zadovolji turistički interes. Mi se borimo za izmjene Prostornog urbanističkog plana i dozvolu da risort može da se gradi i na beranskoj strani Jelovice, i da onda tragamo za investitorima, a vjerujem da to neće biti teško“, kaže Radević.

U TO Plav su više nego zadovoljni početkom ljetnje sezone i najavljuju obogaćivanje ponude otvaranjem jedinstvenog sportsko rekereativnog centra na samo dva kilometra od grada „Organizovali smo mnogo manifestacija, lijepo vrijeme ide nam u prilog da organizujemo bioskop pod vedrim nebom koji izmještamo po potrebi. Nije to neki improvizovani mehanizam, već platno veličine 6 x 4 metra. Činimo sve da gostima Plava ponudimo dobru večernju zabavu“, kaže direktor lokalne turističke organizacije u ovom gradu Eldin Feratović.

On napominje da su Prokletije prepune organizovanih planinarskih grupa, i individualnih planinara i alpinista. „Tu bih posebno istakao vjerovatno najpopularniju stazu na ovom prostoru, a to je staza poznata pod nazivom Vrhovi Balkana. Grad se lagano puni i to se osjeća, uskoro će i naša dijaspora doći, a 15. jula pa do kraja mjeseca trajaće tradicionalna manifestacija Dani borovnice. Sve u svemu, Plav, Gusinje i Prokletije se sve više traže na turističkim mapama“, kaže Feratović.

U Rožajama je nešto drugačije i nema previše razloga za zadovoljstvo. Opština Rožaje pripremiće tek za sljedeću budžetku godinu projekat koji će kandidovati kod Vlade za izgradnju i asfaltiranje osam kilometara puta koji sa magistrale i ulaza u grad, kod Dimiškinog mosta, vodi do neotkrivenog bisera prirode, Vrela Ibra, odnosno izvorišta ove čuvene rijeke.

Predsjednik opštine Rožaje Rahman Husović rekao je Monitoru da je to jedan od atraktivnih lokaliteta o kojem malo zna i crnogorska javnost. „U nekim budućim kontaktima sa Vladom, uputićemo molbu, apel, kako god hoćete, da nam pomognu sa državnog nivoa da uredimo ovo neotkriveno mjesto za sve ljubitelje prirode. Samo dva, tri kilometra dalje je poznato izletište i katunište, bogom dano za ljetnji turizam, Derman Do. To je u podnožju naše planine Hajle na čiju ljepotu smo ponosni i koja je planinarima doboro poznata“, kaže Husović.

Direktor Turističke organizacije u ovom gradu Nedžad Murić kaže da se i u tom gradu osjećaju turistički benefiti otvaranja tunela i puta preko Jelovice. „Mi smo nakon otvaranja puta preko Jelovice, osjetili veći priliv turista iz centralnog dijela države, iz Podgorice, koji dolaze da uživaju u prirodi. Glavni problem u Rožajama je nedostatak hotelskih kapaciteta. Ipak smo optimisti, i vjerujemo da će ovo ljeto dovesti mnogo više domaćih turista, tako da planiramo i neke manifestacije i festivale“, kaže Murić.

Zadovoljstvo početkom ljetnje sezone iskazuju i u Turističkoj organizaciji Andrijevica, i naglašavaju da su već ovog vikenda bili popunjeni svi ugostiteljski kapaciteti na Komovima,  hostelu Mojan, u privatnim smještajnim kapacitetima u sve popularnijoj Ulotini.

„Možemo reći da je sezona bolje počela nego prošla, a i prošla je bila dobra. Konačno se Andrijevica prepoznaje kao atraktivna smještajna destinacija. Pored toga, imamo dosta turista u tranzitu. Dnevno prođe oko 50 bajkera. Oni idu stalnom trasom od Podgorice kroz kanjon Morače, zatim na Mateševo preko Trešnjevika, obiđu Komove, spuštaju se prema Andrijevici, nastavljaju prema Gusinju, i idu dalje prema Skadru. To je već postala prepoznatljiva ruta za bajkere“, kaže direktor TO Andrijevica Branko Đukić.

On već za ovaj vikend najavljuje obnavaljanje čuvenog andrijevičkog Trinaestojulskog sabora na spomen parku Knjaževac, ali u novom ruhu, i duhu novog vremena i intencija mladih generacija. “Knjaževcu je potrebna mnogo bolja turistička promocija, kako bi oni koji prolaze kroz ovu varoš ili je posjećuju, znali koje sve znamenitosti koje to mjesto ima. Obnavljanjem Trinaestiojulskog sabora na tom mjestu upravo se trudimo da sačuvamo sjećanje na duh tih vremena, ali i da Knjaževcu udahnemo novi život i dimenziju koju donose nove generacije. Zato u noćnim satima u subotu i nedjelju, za Dan državnosti, očekujemo veliki broj omladine na rok koncertima na ovom istorijskom mjestu”, kaže direktor TO Andrijevica.

Iz lokalnih turističkih organizacija u ovom regionu koje je Monitor kontaktirao najavljuju mnogo novih manifestacija i izražavaju zajedničku ocjenu da je planinski i planinarski turizam iz godine u godinu u sve značajnijem zamahu. Gostiju je sve više, sada treba učiniti, koliko je moguće, da se udovolji njihovim potrebama i očekivanjima.

               Tufik SOFTIĆ

Komentari

nastavi čitati

Izdvajamo